Кіріспе

Единство немесе Эдинство («Бірлік») — 1914 және 1917 жылдар аралығында Ресей Социал-демократиялық Еңбек партиясының (РСДРП) құрамындағы фракция, ал кейін 1917 және 1918 жылдары шағын тәуелсіз партия болды. Оған Георгий Плеханов жетекшілік етті.

Өмірбаян

Плеханов – 1880-жылдардың басында 1917 жылға дейін Еуропада сүргінде өмір сүрген көрнекті орыс марксистік теоретик және журналист. Ресейлік социал-демократтар оны орыс марксизмінің негізін қалаушы деп құрметтегенімен, 1900 жылдан кейін ол РСДРП-да Юлий Мартов, Владимир Ленин, Александр Богданов және басқалар сияқты жас көшбасшылармен біртіндеп қалып қойды. 1903 жылғы тамызда Лениннің большевиктері мен Мартовтың меньшевиктері арасындағы жарылыстан кейін Плеханов бастапқыда Лениннің жағына шықты, бірақ 1903 жылдың соңында меньшевиктерге өтті. 1905 жылғы Ресей революциясынан кейін большевиктер мен меньшевиктер одан әрі бөлініскен кезде Плеханов меньшевиктер ішінде "партиялық меньшевиктер" деп белгіленген шағын топ құрды. Ол большевиктерді де, көптеген меньшевиктерді де сынға алды, оларды Ресейдегі революциялық қызметтер есебінен заңды оппозициялық жұмыстарға ден қоюда деп есептеді, ал өзінің "Дневник социалдемократа" (Социал-демократтың күнделігі) газетін үгіт құралы ретінде пайдаланды.

Yedinstvo-ның құрылуы

1912 жылы РСДРП ресми түрде Лениннің жақтастары бір жағынан, екінші жағынан меньшевиктер, Леон Троцкийдің жақтастары және этникалық социал-демократиялық топтардың коалициясына бөлінді. Плеханов және тағы басқа әлеуметтік демократтар екі тараптың біріне де қосылудан бас тартты. 1913 жылы бұл бөлініс тереңдегенде (мысалы, 1913 жылдың қыркүйегінде Мемлекеттік Думадағы социал-демократиялық фракция бөлінді), екі тарапқа да қосылмағандар өз ұйымдарын құра бастады, мысалы, 1913 жылдың қарашасында Межрайондықтар тобы құрылды. 1914 жылдың басында Плеханов солардың ізімен "Единство" (Бірлік) тобын құрды, оған өзінің ескі достары және ізбасарлары Вера Засулич пен Лео Дойч кірді. Топ шетелде құрылған, бірақ оның жақтастары 1914 жылдың көктемінде-ақ Ресейде белсенділік танытып, 1914 жылдың мамыр және маусым айларында Санкт-Петербургте "Единство" газетінің 4 нөмірін жариялады.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

1914 жылдың тамызында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Ресейдің социал-демократтары соғыс кезінде әдетте келісімге келмейтін қарсылығына қарамастан, патша үкіметін қолдау мәселесінде жарылып кетті. Плеханов социал-демократиялық пікірлер спектрінің ең патриоттық бағытындағы "Дифенсизм" позициясын қабылдап, соғыс бойы Ресей үкіметін қолдауға шақырды. Оның көзқарасын "Единство" жетекшілігінің қалған бөлігі де қолдады.

1917 жылғы революция

1917 жылғы ақпан төңкерісі кезінде Романовтар әулеті құлағаннан кейін «Единство» заңды түрде жұмыс істейтін саяси топқа айналды. 1917 жылы 29 наурызда Петроградта «Единство» газетін қайтадан шығара бастады. Бұл жолы ол күнделікті болып, алғаш рет Николай Иорданский редакциялады. 1917 жылы 31 наурызда Ресейге оралғаннан кейін Плеханов газетті өз қолына алды. Редакция құрамына Засулич, Дойч және Григорий Алексинский кірді. Плехановты Ресейде құрметпен қарсы алса да, топтың өкілдігі шағын болып, ықпалы өте шектеулі болды. Плеханов пен «Единство» Ресей Уақытша үкіметінің берік жақтастары болды және Ресейдің соғысқа қатысуын жалғастыруды жақтады. Олар соғысқа қарсы большевиктерге қатаң қарсы тұрды және соғыс мәселесінде, сондай-ақ Уақытша үкіметті қолдау мәселесінде екіге бөлінген меньшевиктерден қашықтық сақтады. «Единство» 1917 жылы тамызда өткен біріктіру съезінде меньшевиктермен бірігуден бас тартты, осы кезде топ тиімді түрде тәуелсіз партияға айналды. 1917 жылы 12 қарашада өткен Ресей Конституциялық жиналысына сайлауда партия өз кандидаттарын тікелей ұсынды және 74 округтің 54-інен алдын ала санау бойынша 25 000 дауыс алды. Осы арада большевиктер қазан төңкерісі кезінде билікті басып алып, 1917 жылы қарашада «Единство» газетін жапты. Сол кезде Плеханов ауыр сырқатқа шалдыққан болатын, газет 1917 жылдың желтоқсанында «Наше Единство» (Біздің Бірлігіміз) деп қайта жаңғырылса да (1918 жылдың қаңтарына дейін жарық көрді), партия 1918 жылдың басында бірте-бірте әлсіреп қалды. Плеханов 1918 жылдың мамырында Финляндияда туберкулезден қайтыс болды, ал партия 1918 жылдың маусым-шілде айларында большевиктер тарапынан басқа социалистік партиялармен бірге толығымен таратылды.