Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ақ бұғы үңгірі академиясы (, Gan: Pak Luk Tung Su yon, кейде Ақ бұғы үңгірі академиясы немесе Ақ бұғы ойысы академиясы деп аударылады) – қазіргі Цзюцзяң қаласындағы Лу тауының Улу шыңының етегінде орналасқан бұрынғы мектеп. Бұл Қытайдың төрт ұлы академиясының бірі және бүгінде маңызды тарихи ескерткіш ретінде сақталып келеді.
The White Deer Grotto Academy (, Gan: Pak Luk Tung Su yon, sometimes translated as White Deer Cave Academy or White Deer Hollow Academy) is a former school at the foot of Wulou Peak in Mount Lu, now in Jiujiang. It was one of the Four Great Academies of China, and today it is maintained as an important landmark.
Тарих
Академияның бастауы Тан әулетінің ақыны Ли Бо (李 Lǐ Bó, 831 ж.ө., әйгілі Тан ақыны Ли По (李白) немесе Ли Баймен шатастырмау керек) зейнеткерлікке шыққанда білім іздеу орны ретінде қаланды. Ли Бо ақ бұғы ұстағандықтан, оны Ақ бұғы мұғалімі деп, ал мектептің өзін Ақ бұғы үңгірі деп атады. 937-942 жылдары, аймақ Оңтүстік Танның билігінде болғанда, Ли Шандао мұнда "Лушан Гуосю" немесе "Лу сан Гоет хок" (廬山國學, "Лу тауының ұлттық институты" деген мағынаны білдіреді) деп аталған мектепті ресми түрде құрды. 960 жылы басталган Солтүстік Сун әулетінің алғашқы жылдарында Лушань Гуосюе Ақ Бұғы Үңгірі Академиясы деп аталған академияға айналды. Академия император Тайцзуннан (976-997 жылдары билеген) императорлық құрмет алды, ол академияға кітаптар сыйлады және академия басшысына лауазым берді. Бірақ, кейін ол құлдырап қалды. 1179-80 жылдары Оңтүстік Сун әулеті тұсында академия Чжу Си тарапынан қайта жаңартылып, кеңейтілді, ол кейіннен неоконфуциандықтардың ең көрнекті өкілі болды. Нанкан префектурасының (қазіргі Нанкан қаласы) префекті қызметін атқарған Чжу Си академияны Куфудағы Конфуций ғибадатханасының жоспары бойынша қайта салды. Жаңа академия 1180 жылы студенттер мен ғалымдарға есігін ашты. Онда оқыту, кітаптарды жинау және сақтау, діни рәсімдер, оқу бағдарламаларын жасау, сондай-ақ Лу Цзююань, Лю Цуцзянь және кейін Ван Янмин сияқты белгілі ғалымдардың лекциялары өткізілді. Академия сегіз ғасыр бойы дамыды. Чжу Си белгілеген академия ережелері конфуциандық ілімнің кейінгі дамуына терең және ұзақ әсер етті.
The academy had its beginnings as a place for the pursuit of learning by the Tang Dynasty poet Li Bo (李渤 Lǐ Bó, d. 831, not to be confused with the more famous Tang poet Li Po (李白) or Li Bai) when he was living in retirement. As Li Bo kept a white deer, he was known as the White Deer Teacher and the school premises themselves as the White Deer Grotto. In the years 937–942, when the area was under the control of the Southern Tang, a school was officially established here under the name "Lushan Guoxue" or "Lu san Goet hok" (廬山國學, meaning "Mount Lu National Institute"), by Li Shandao. In the early years of the Northern Song dynasty, which began in 960, the Lushan Guoxue was transformed into an academy known as the White Deer Grotto Academy. The academy was the recipient of imperial favour from the Emperor Taizong (r. 976–997), who bestowed on it books and awarded official rank to the academy's head. However, it later fell into disrepair. In 1179–80, during the Southern Song dynasty, the academy was rebuilt and expanded by Zhu Xi, later to become the most preeminent of the neo Confucianists. Zhu Xi, who was serving as prefect of Nankang Prefecture (now Nankang City), rebuilt the academy based on the layout of the Temple of Confucius at Qufu. The new academy opened its doors to students and scholars in 1180. It was involved in instruction, the collection and preservation of books, religious sacrifices, the development of curricula, and lectures by famous scholars, including such notable names as Lu Jiuyuan, Lü Zuqian, and later Wang Yangming. The academy continued to flourish for eight centuries. The rules of the academy as set down by Zhu Xi had a profound and lasting influence on the subsequent development of Confucianism.