Кіріспе

Дэвид Бурк О'Коннор (5 ақпан 1938 – 1 қазан 2022) – австралиялық-американдық египтолог. О'Коннор Нью-Йорк университетінің Көркемсурет институтында Лила Ачесон Уоллес атындағы профессоры, Пенсильвания университетінің Египет мұражайының құрметті кураторы және Египеттегі Абидос археологиялық экспедициясының директоры болды. О'Коннор 1967 жылдан бастап Египеттегі ежелгі Абидос қаласын қазу жұмыстарымен әйгілі болды. Оның алғашқы қызығушылығы ежелгі Вавилон өркениетіне аударған. Жасөспірім кезінде О'Коннор үйіне жақын далаға кірпіштен Вавилон қаласының көшірмесін салып, Жаңа Оңтүстік Уэльстегі бірнеше өрттер кезінде далаға от қойып, Вавилонның құлауын қайта жасады. Бакалавр дәрежесін аяқтағанда ол Кипрдің ежелгі тарихына ден қойды, сонымен қатар Таяу Шығыстың ежелгі тарихына кеңінен қызығушылық танытты. Сидней университетінде Таяу Шығысты зерттеуге арналған мамандандырылған кафедра болмағандықтан, О'Коннор білімін жетілдіру үшін Ұлыбританияға көшті. Судандағы қазба жұмыстарының нәтижесінде Эмери мен О'Коннор Бұхендегі Ескі патшалық дәуіріндегі қала және Орта патшалық дәуіріндегі бекініс туралы еңбектер жариялады. Суданда жұмыс істеген кезде О'Коннор ежелгі Таяу Шығыс өркениеттері арасындағы айырмашылықтар мен өзара қарым-қатынастарға академиялық назарын аударды. О'Коннордың осы кезеңде жұмыс істеген негізгі орындары – Абидос және Малката. Абидос Орта патшалық дәуірінен Кейінгі дәуірге дейін ежелгі египеттіктер үшін Озирис құдайына табынудың маңызды орны болды. О'Коннордың Абидостағы жұмысы 1967 жылы Пенн-Йейл экспедициясының бірлескен бөлігі ретінде басталды және ол осы орынды зерттеуге қатысып, одан әрі жалғастырды. О'Коннор 1974 жылы Малкатада қазба жұмыстарын жүргізген кезде Хаваспен алғаш рет кездесті, ол кезде Хавас Мысыр үкіметінің ескіліктерді сақтау инспекторы болып жұмыс істеді. Олар 1979 жылы Абидос қазбасында қайта кездесті, онда Хавастың египтологияға деген қызығушылығы О'Коннор мен оның серіктесі Уильям Келли Симпсонды АҚШ-қа шақырып, мұражай коллекцияларын тамашалауға итермеледі.

Нью-Йорк университеті

1995 жылдан 2017 жылға дейін О'Коннор Нью-Йорк университетінің Көркем өнер институтында ежелгі Египет өнерінің Лила Ачесон Уоллес профессоры болып жұмыс істеді. Жаңа өмірдің символы ретінде Озирис Нил өзенінің жағалауларына су келтіріп, оның бойындағы егінге су беру үшін өз құрбанын шалғанына сенді. О'Коннор негізінен Солтүстік Абидос аймағындағы әртүрлі қазбалар мен зерттеулер жүргізіп, түрлі ғибадатханаларды зерттеді. Оның жұмысы Солтүстік зираттағы Сенусрет III, Ахмос II және Тетишри сияқты фараондардың қабірлік ғибадатханаларын және Орта Мемлекет дәуіріндегі кішігірім махат ғибадатханаларын ажыратуды қамтыды. Небхепетре Озириске құрбандық шалғаны туралы теория Умм-эль-Каабтағы ғибадатханадағы құрбандық үстелінің орналасуымен дәлелденеді. Қабырғалары кейбір жерлерде 12 метрге жететін Шунет-әл-Зебиб – әлемдегі ең көне саз кірпіштен салынған ғимараттардың бірі. Бірақ 4000 жылдан астам уақыт өткен соң, ол кейбір жерлерде құлап, жер асты суларының көтерілуі, жел, жаңбырдың әсерінен және жануарлардың илеу жасауы салдарынан тұрақтылығына қауіп төндіріп отыр.

Мысырдағы американдық зерттеу орталығы

Мысырдағы американдық зерттеу орталығы (АИҒО) Мысырдағы американдық ғалымдар үшін база болып табылады және оларға гранттар мен далалық мектептер ұсыну арқылы зерттеулерін қолдайды. Орталық 1948 жылдан бері американдық ғалымдарға көмек көрсетіп келе жатқан коммерциялық емес ұйым.

Авторлығы

Ежелгі Мысыр: әлеуметтік тарих, бірлескен автор, 1983. Ежелгі Нубия: Африкадағы Мысырдың қарсыласы, 1994. Ерте Мысырдағы қоғам мен жеке тұлға, «Қадимгі мемлекеттердегі тәртіп, заңдылық және байлық» еңбегінде, 2000. Абидос: Мысырдың алғашқы фараондары және Озирис культі, 2011. Бұхендегі Ескі патшалық қаласы, 2014.

Өңдеу

Ежелгі Мысыр патшалығы: Жаңа зерттеулер, бірлескен редактор, 1994. Аменхотеп III. Оның билеуінің перспективалары, бірлескен редактор, 1998. Ежелгі Мысырмен кездесулер, бірлескен редактор, 2003. Тутмос III: Жаңа өмірбаян, Эрик Х. Клайнмен бірлескен редактор, 2006. Рамсес III: Мысырдың соңғы батырының өмірі мен заманы, бірлескен редактор, 2012.