Кіріспе

Француз Полинезиясы, Франция коммунасы

Утуроа – Оңтүстік Тынық мұхитындағы Француз Полинезиясының Îles Sous le Vent (Leeward Islands) аралдарының ең үлкен аралы Раиатеяда орналасқан коммуна. Ол Левард аралдарының әкімшілік бөлінісі мен Раиатеа аралының басты портының арасында жатыр. 2017 жылғы халық санауы бойынша Утуроаның халқы 3778 адамды құрайды. Коммуна француз Полинезиясының астанасы Папе'етеден шамамен 120 миль (193.121 км) солтүстік-батысқа қарай созылған.

Тарих

Утуроаға алғаш қоныс аударған полинезиялықтар Оңтүстік-Шығыс Азиядан келген. Олар шөп пен ағаш бұтақтарын пайдаланып қарапайым тұрақтар салған. Олардың тағамының көп бөлігі балық, жабайы жануарлар, түйнектер, бал және жабайы жемістерден тұрған. Утуроаға алғаш рет 1606 жылы португалдық теңізші Педро Фернандес де Кирос келген. Кирос карталарында аралды "Қашқын" деп көрсеткен. 18 ғасырда әйгілі британдық саяхатшысы капитан Джеймс Кук Тынық мұхитын картаға түсіру мақсатымен Утуроаға сапар шеккен. Кейіннен Чарльз Дарвин да Утуроаға барып, Қоғам аралдарын зерттеген. 1896 жылы королева Мамеяның әскерлері француздықтардың оның патшалығын аннексиялауына жауап ретінде Утуроаға шабуыл жасап, бірнеше саудагерлерді өлтірді. Дон Бичкомбер де шабуыл жасалғанға дейін көп жылдар бойы Утуроада тұрған.

Үкімет

Утуроаның қазіргі мэрі Сильвиан Терооатеа 2014 жылы екінші мерзімге қайта сайланды, оның өкілеттігі 2020 жылға дейін сақталды. Осыған дейін 39 жыл қызмет еткен Филлипп Бротхерсон мэр болған.

География

Утуроа Таитидегі Теахупоо ауданынан шамамен 209 миль (336 км) қашықтықта орналасқан және рифтің үзілісіне жақын жерде жатыр. Бұл Раиатеа аралының ең солтүстік нүктесі болып табылады, сонымен қатар Бора-Бора, Тахаа және Хуахине аралдарының әдемі көріністерін ұсынады. Коммуна теңіз деңгейінен шамамен 5 фут (2 метр) жоғары орналасқан. Утуроа таулары жағалау бойындағы таулардың бір бөлігі, себебі олар құрлыққа тым алыс емес. Утуроа Тахааның кішкентай бұғазы мен Раиатеаның орманды таулары арасында орналасқан. 294 метр биіктігі бар Тапиои тауы – лагунаны және көрші аралдарды бақылауға ең қолайлы орындардың бірі. Утуроаның кейбір жағалауларында қара құм бар, бұл бұрынғы жанартаулық жарылыстардың салдарынан пайда болған. Утуроа Раиатеа аралын оңтүстік-шығыста Тапутапуатеа және оңтүстікте Тумараа коммуналарымен бөліседі. Ең жақын аралдар – Раиатеадан шамамен 50 шақырым (31 миль) шығысқа қарай орналасқан Хуахине, сонымен қатар солтүстікке қарай бұғаздың ар жағында орналасқан Фаре және Тахааның ірі елді мекендері. Бора-Бора (Анау) аралын Утуроадан көруге болады.

Ауа райы

Утуроаның климаты қоңыржай және жаңбырлы, температурасы жыл бойы әдетте бірдей деңгейде сақталады. Жаңбырлы маусымда (қараша-мамыр аралығында) айына орташа есеппен 17 күн жаңбыр жауады. Ауаның ылғалдылығы шамамен 80% құрайды және жыл бойы тұрақты болып қалады, күн айына орташа есеппен 200 сағат сәулеленеді. Тамыз айы әдетте ең құрғақ, ал желтоқсан мен қаңтар айлары ең жаңбырлы болып табылады.

Әуежай

Раиатеа әуежайы (IATA коды RFP, ICAO коды NTTR) – Утуроаның шығысында орналасқан, Air Tahiti қызмет көрсететін бір ұшу-қону жолағы бар әуежай. Бұл әуежай Раиатеадан Папе'ете, Хуахин, Бора-Бора, Маупити және Мо'ореа аралдарына 5 түрлі бағыт бойынша 157 рейспен байланысады. Әуежайдың ұшу-қону жолағы бетоннан салынған және Утуроаның шығыс жиегінде аяқталады.

Кемежай

Раиатеадан паромдар солтүстікке Тахааға, солтүстік-батысқа Вайтапе/Бора-Бораға және оңтүстік-шығысқа Таитиге қатынайды. Порттың мөлшері қысқа жағалау сызығымен шектеледі.

Демалыс

Утуроа портына жақын көптеген саябақтар орналасқан, ең жақын саябақ – Утуроа жағалау паркі. Утуроаға жақын таулардағы саябақтардан порт пен қаланың әдемі көрінісі ашылады. Раиатеа аймасының барлық жерінде мектеп саябақтарын кездестіруге болады. Олар әдетте кең аумаққа ие. Утуроаның жергілікті базары күн сайын таң атқанда есігін ашады. Бұл базарда сувенирлер, таза теңіз өнімдері және басқа да өнімдер ұсынылады. Утуроа яхталарды жалдау базаларының да маңызды орталығы болып табылады.

Спорт

Утуроада футбол және тоқ дақылдары танымал. Туристер аймақта су спортын кеңінен таныстырды, оған желкендесу, гидроцикл, су шаңғысы, каяк, түбіне қарау, желкенсерфинг және балық аулау сияқты көптеген мысалдар бар.

Теңіз экологиясы

Утуроа флора мен фаунаға бай. Олардың тек сыртқы жағалауларда ғана кездесетін сирек кездесетін бақа түрі бар. Бұл түрге "Бангл бiрдс карго бийт желi мұрынды бақа" деп аталады. Туристер шағалаларға (жергілікті тұрғындар оларды "топтар" деп атайды) және кішкентай акулаларға өте ғашық – екеуін де маскамен жүзу кезінде көруге болады және су астынан жүзушілерге қуаныш сыйлайды.