Кіріспе

Пакистандағы археологиялық орын
Макран жағалауындағы археологиялық орын

Кот Бала, немесе Балакот (хинди тілінде: बालाकोट) – Пакистанның Белуджистан провинциясының Ласбела ауданында орналасқан археологиялық орын. Ол Араб теңізінің Макран жағалауында орналасқан және шамамен б.з.д. 4000 жылға дейін созылады. Балакоттың қонысы Индус өркениетінен көп ғасыр бұрын пайда болған. Ол Ласбела жағалауындағы (Лас Бела жазығы) Сонмиани шығанағының ішкі бөлігінде орналасқан. Бұл орын Араб теңізіне жақындығымен маңызды және Индус саудагерлері Арабия түбегінің жағалауларына жүзіп шыққан маңызды порты болған деп саналады.

Қазба жұмыстары

Бұл жерді 1970 жылдары Берклидегі Калифорния университетінің профессоры Джордж Ф. Дейлз қазды, бірақ толыққанды мәліметтер жарияланбады. Бұл аймақтағы кәсіби түрде қазылған жалғыз орын. Қазба алаңының жоғарғы қабаттары Инд өркениетіне жатады, ал төменгі қабаттарында өзгеше мәдениет кездеседі. Индтің ықпалы күрт пайда болды.

Балакот мәдениеті

Байырғы Балакот мәдениеті тек осы жағалау аймағында ғана гүлденген. Балакоттағы қазба жұмыстарынан Балакот кезеңінің қыш ыдыстары белгілі. Осы кезеңнің кейінгі орналасу орындарынан алынған үш радиокөміртектік сынамалар б.з.б. 3500-3000 жылдар аралығын көрсетеді. Басқа археологтар бұл елді мекеннің б.з.б. 4000 жылы пайда болғанын айтады. Кеш Макран мәдениеті Кеш өзені аңғарында прототарихи кезеңде, б.з.б. бесінші мыңжылдықта гүлденген. Балакот осы қоныстар желісінің бір бөлігі болды. Балакоттың қыш ыдыстарының барлығы дөңгелекте жасалған қызыл ыдыстардан тұрады, бірақ кейбір сақтау ыдыстары қолмен жасалған. Оларда күрделі гүл және жануарлар бейнесіндегі мотивтер кездеседі. Балучистанның Нал қыш ыдыстарымен ұқсастықтар бар. Кейде қызыл немесе жасыл бояудың қолданылуы полихромды эффект тудырған. Кейінгі Балакот кезеңінің қыш ыдыстары Амри мәдениетінің стиліне жақын.

Ертедегі пештер

Балакоттың Индке дейінгі деңгейлеріндегі қазба жұмыстары ерте кездегі пештің табылуына әкелді. Бұл пеш керамикалық бұйымдарды жасау үшін пайдаланылған болуы мүмкін. Сонымен қатар, Балакотта б.з.д. 2500–1900 жылдарға (өркениеттің даму кезеңі) жататын пештер де қазылып алынды.