Кіріспе

Вичер класы – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Польша Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен жойғыш кемелер сериясы. Осы кластағы екі кеме 1920 жылдардың соңында Chantiers Navals Français компаниясы Польшаның Екінші Республикасы үшін салынды. Олар француз Әскери-теңіз күштері үшін салынған кемелердің жетілдірілген нұсқалары болды.

Тарих

Ұлы соғыстан кейін Польшаның жағалауы өте қысқа болды және үлкен теңіз күшін құру қажеттілігі тумады. 1924 жылы Kaiserliche Marine-ден мұрагерлік еткен төрт әскери траулер мен екі мониторден бастап құрылған Польша теңіз күштері тоғыз суасты кемесін салуды жоспарлады. Польшаның ең үлкен қарсыласы сол кезде Кеңес Одағы деп есептелгендіктен, олардың басты міндеті соғыс жағдайында Франциядан келетін конвойлерді қорғау болар еді. Алайда, экономикалық дағдарыс пен Германиямен кедендік соғыс салдарынан бұл жоспардан бас тартылып, Франциядан тек үш суасты кемесі тапсырылды. Сол кезде Владислав Грабский үкіметі Франциядан ірі несие алуға тырысты. Франция үкіметінің көптеген мүшелері Кандағы, жаңадан құрылған Chantiers Naval Francais кеме жасау зауытының акционерлері болғандықтан, олар кеме жасау зауыты Польша үкіметімен келісімге келсе, несие беруге дайын еді. Кеме жасау зауытында кеме жасау тәжірибесі болмағандықтан және суасты кемелерін салу өте қиын деп есептелгендіктен, 1925 жылдың 9 қыркүйегінде шамамен 22 миллион злотыға екі эсминец сатып алу туралы шешім қабылданды. Бастапқы келіссөздерден кейін кеме жасау зауыты Польшаға екі модификацияланған Bourrasque классы эсминецтерінің жобасын ұсынды. 1926 жылдың 2 сәуірінде келісімшартқа қол қойылды. Жобаның басынан-ақ Wicher класының бірнеше мәселелері анық болды: эсминецтер салыстырмалы түрде баяу болды, үш үлкен түтігі бар үлкен силуэтке ие болды және жеткіліксіз брондалған еді. Сонымен қатар, жобаны жоспарлаудағы қателіктер су өткізбейтін бөлімдер мен құбырлардың дұрыс емес жобалануына әкеп соқты, бұл кеменің минимал зақымданудан кейін тоқтауына себеп болуы мүмкін еді. Бұған қоса, кемелердің тұрақтылығы нашар болды, себебі жанармай бактерілері көпірдің астындағы жоғары орналасқан құрылымда орналасқан еді. Кеме жасау зауытының осындай үлкен кемелерді салуда тәжірибесі болмағандықтан, кемені тапсырғаннан кейін ғана анықталған көптеген басқа да конструкциялық кемшіліктер болды. Кейбір кемшіліктер Польша адмиралтействосының талабы бойынша түзетілді, бірақ қалғандарын жою мүмкін болмады. Wicher класының көптеген кемшіліктеріне қарамастан, сатып алу әскери емес, саяси қажеттіліктерге негізделгендіктен, поляк билігі оларды салуды жалғастыруға шешім қабылдады. Әр кеменің құрылысы төрт жылға созылды, бұл бастапқы жоспардан екі жылға жуық артық еді. Бу турбиналары Сент-Назердегі Ateliers et Chantiers de la Loire-де, ал қару-жарақтары Шербургтегі француз теңіз арсеналында орнатылды. Бірінші кеме 1928 жылдың 10 шілдесінде суға түсірілді, бірақ 1930 жылдың 8 шілдесінде ғана Польша теңіз күштеріне тапсырылды. Француздық дәстүрге сәйкес, кеме ORP Wicher ("дауыл") деп аталды. Бір аптадан кейін ол Гдыняға келді және Польша теңіз күштерінің алғашқы заманауи кемесі болды. Кластың екінші кемесі - ORP Burza ("борондар") - бастапқы мерзімнен төрт жыл өткен соң, 1932 жылы ғана аяқталды. ORP Wicher 1939 жылы Польшаға жасалған шабуылдың алғашқы күндерінде батып кетті. ORP Burza соғыстан аман қалды, мұражай кемесіне айналдырылды және 1977 жылы жаратылды.