Кіріспе

Филип Хосе Фармердің 1979 жылғы романы. Dark Is The Sun – американдық жазушы Филип Хосе Фармердің 1979 жылы жарық көрген ғылыми-фантастикалық романы. Онда Күн сөніп, ғаламның Ұлы Жанасуға (Big Crunch) бет алған кезде Жерде қалған адамдар мен жаратылыстардың тарихы айтылады.

Сюжет

15 миллиард жылдан кейін Жердегі түрлер белгілі бір мақсатқа қарай жоғары деңгейде дамып, таңдалып алынған. Әрбір түрдің саналы өкілі бар: жануарлар, өсімдіктер және минералдар. Адамдарды қоса алғанда, саналы жандардың жұптасуы "Жан жұмыртқалары" арқылы бақыланады, олар туғаннан кейін жақын уақытта беріліп, мойынға тағылады. Егер оны әлеуетті серігіне ұстаса, олардың пішіні мен түсі үйлесіп, некеге келісім береді. Жер өмір сүрген кезеңде көп рет құрып кетуге жақын болды, бірақ әр жолы адамзат өте жоғары интеллект деңгейінде болып, Жерді жойылудан құтқарып алды. Күн сөнгенде олар айды жаққан, ал кейіннен ай сөнгенде Жерді қауіпсіз жерге көшірген. Бірақ қазір Жердің құрып кетуі адамзаттың технологиялық деңгейі төмен болған кезде жақындап келеді. Оқиға Дейв атты адамның өзінің тайпасынан – Қыран тайпасынан, серік таба алмағандықтан кетуге мәжбүр болуымен басталады. Тайпасын тастап, алыстағы тайпадан серік іздеуге шыққан Дейв қиындыққа ұшырап, өсімдік адам Слуш және қайратты Вана есімді әйелмен кездеседі. Үшеуінің де "Жан жұмыртқаларын" түлкіге ұқсайтын Yawtl ұрлап алғаны белгілі болады, содан кейін олар "Жан жұмыртқаларын" іздеп, қайтарып алу миссиясын бастайды. Олардың іздеулері оларды Шемибобтың мекені – Ерікті Шөлге жеткізеді. Шемибоб – басқа жұлдыздан келген ежелгі әйел жаратылыс. Ол Жердің құрып кетуіне жақын екенін біледі және құтылудың жалғыз кілті оның қолында.

Қабылдау

Томас М. Диш романды оқып бітіре алмады, оны "жылдам оқырмандарға арналған, олардың жоғары жылдамдықтағы назары прозаның құрғақ тілінен төмен сапалы және жоғары құтылуға бағытталған әлемді жасайды; роман емес, жай ғана оқу қиындықтарын еңсеруге арналған арман".