Шотландиядағы тас карьер дауы және Lingarabay ауылы

Кіріспе

Линграбай (сонымен қатар Лингерабей немесе Лингербей; Lingreabhagh) – Шотландияның Сыртқы Гебрид аралдарындағы Харрис аралындағы шағын жағалау елді мекені. Ол Оңтүстік Харристің тасты шығыс жағалауында, Роделден шамамен 3 км солтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Бұл аймақтағы ең ұзақ дау-жанжалдардың бірі осы жерге қатысты болды (Харис Супер Карьеріне қараңыз). 1991 жылы ұсынылған "супер карьер" жобалау өтінімі бойынша, Батыс аралдарындағы Оңтүстік Харристің шалқары Ройнабалдан 60 жыл ішінде 600 миллион тонна анортозит тасын өндіру жоспарланған. Бұл ұсыныс көптеген наразылықтарға әкеліп соқты және Link Quarry Group (LQG) атты ұйым құрылды. Карьерлік топтың алаңдаушылығы карьердің ұлттық көрікті аймақ ретінде белгіленген жерде орналасуы, автожол құрылысына қажетті үлкен көлемде тас өндірудің тұрақтылығы, кемелердің көбеюінен туындаған теңіз ластануы және аймақтың биологиялық әртүрлілігіне, соның ішінде алтын бүркіттер жұбына тигізетін әсерлер болды. Көтерілген мәселелерге байланысты Шотландия үкіметі Сторнуэйде 1994 жылдың қазанынан 1995 жылдың маусымына дейін 9 айға созылған жергілікті қоғамдық сауалнама өткізді. Сауалнама қорытындылары бойынша ұсыныстар жасалып, 4 жылдан кейін Шотландия үкіметіне жіберілді. Ақырында, 2000 жылдың қараша айында Сэм Гэлбрейт, Қоршаған орта, спорт және мәдениет министрі (жоспарлауға жауапты), өтінішті қабылдамады. 2001 жылы 1965 жылы берілген рұқсаттың заңдылығын анықтау үшін екінші сауалнама өтті. Шотландия министрлері өтініш берушілердің талап еткен үлкен аумағына емес, кішкентай карьерге рұқсат берілгенін шешті. Өтініш берушілер сотқа шағымданып, 1991 жылғы өтінішті қайта қарау осы шағым шешілгенге дейін болмайтынын мәлімдеді. 2004 жылдың қаңтарында Шотландия министрлерінің 1965 жылғы рұқсат кішкентай карьерлік қызметке қатысты деген шешімі күшінде қалды. 2004 жылдың сәуір айында Lafarge компаниясы 1991 жылғы өтінішін кері тартып алып, жобадан бас тартатынын хабарлады. Шотландиядағы басқа да экологиялық даулар сияқты, Ройнабал мәселесі де екі тараптан елде тұрмайтын тараптармен талқыланды.

Lingarabay (also Lingerabay or Lingerbay; Lingreabhagh) is a small coastal settlement on Harris, in the Outer Hebrides of Scotland. It is located on the rocky east coast of South Harris, about 2 mile (3 km) northeast of Rodel. It was the subject of one of the area's longest controversies (see Harris Super Quarry). The original 'superquarry' planning application, submitted in 1991, was to extract 600 million tonnes of anorthosite rock over a period of 60 years, from Roineabhal, an isolated area of South Harris in the Western Isles. The proposal prompted numerous objections and led to the formation of a body called the Link Quarry Group (LQG). The Quarry Group was concerned about the quarry's location in a designated National Scenic Area, questions over the sustainability of extracting vast quantities of rock for use in motorway construction, the potential for marine pollution from the increased shipping traffic and impacts on the biodiversity of the area including a pair of golden eagles. Due to the concerns raised the Scottish Executive held a Public Local Inquiry in Stornoway, which ran over 9 months from October 1994 until June 1995. It was then a further four years before the recommendations from the inquiry were completed and submitted to the Scottish Executive. Finally, in November 2000 Sam Galbraith as Minister for Environment, Sport and Culture (including responsibility for Planning) turned down the application. In 2001, a second inquiry was held into the legal validity of a consent apparently granted in 1965. Scottish Ministers decide that a consent was granted for a small quarry rather than the large area claimed by the applicants. The applicants lodged an appeal with the Court of Session, arguing that no redetermination of the 1991 application should take place until this appeal was decided. In January 2004 the decision by Scottish Ministers, that the 1965 consent relates to a small area of quarrying activity was upheld. In April 2004 Lafarge decided to withdraw their 1991 application and announced their intention to drop their proposals for the site. As in several other environmental controversies in Scotland, the Ròineabhal question was argued on both sides by parties not resident in the country.