Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде болған маңызды оқиғалар тізімі. Бұл – Бірінші дүниежүзілік соғыстың хронологиялық ретпен келтірілген оқиғаларының тізімі.
List of significant events occurring during World War I
This is a list of the events of World War I in chronological order.
1914 жыл
Күндер Театр/Фронт/Үгіт оқиғалары 28 маусым Саясат Сараевода Австрия-Мажарстан тағына мұрагер болған Франц Фердинандтың қаза болуы. Ол Сараевода әйелі, Хогенберг герцогинясы Софимен бірге босниялық серб Гаврило Принциппен өлтірілді. 5 шілде Саясат Австрия-Мажарстан Ресейдің әскери араласуы жағдайында Сербияға қарсы соғыс үшін Германиядан қолдау сұрайды. Германия империясы қолдау көрсетуге уәде береді. 23 шілде Саясат "Қара аптаның" басталуы. Австрия-Мажарстан Сербия Корольдігіне ультиматум жібереді. Сербия Корольдігі сол түні жауап береді, ультиматумның барлық талаптарына емес, көпшілігіне келіседі. Кайзер серб жауабын қанағаттанарлық деп санайды, бірақ неміс дипломаттары Австрияны бейбітшілікке келісуге мәжбүрлемейді. (Толық мәліметтер) 24 шілде Балқан Сербия Корольдігі соғыс жариялауға дайындықпен жұмылдырылады, Австрия ультиматумды қабылдамағаннан кейін соғыс жариялайды деп күтеді. 25 шілде Шығыс Австрия жұмылдырылады. Ресей соғысқа дайындық кезеңіне кіреді (ішінара жұмылдыру). 28 шілде Саясат Халқыма. Австрия-Мажарстан Сербияға соғыс жариялайды. 29 шілде Саясат Вилли-Ники хат алмасуы. Германия императоры Вильгельм II және Ресей императоры Николай II телеграмма арқылы байланысады. 30 шілде Саясат Германия Ресейге ультиматум жібереді. Саясат Ресей соғысқа жұмылдырылады. 1 тамыз Саясат Германия Ресейге соғыс жариялайды және жұмылдырылады. Батыс Франция жұмылдырылады. Саясат Германия мен Османдық империя арасындағы одақ. Германия империясы мен Османдық империя құпия одақтастық шартына қол қояды. 2 тамыз Батыс Германия Люксембургке басып кіреді. (Толық мәліметтер) Джоншеридегі шайқас, Батыс майданындағы алғашқы әскери қақтығыс. 2 тамыз – 26 тамыз Батыс Германия Люксембург шекарасына жақын орналасқан "Париждің темір қақпасы" – Лонгви қаласын қоршап алып, Францияға неміс әскерлерінің жаппай басып кіруіне жол ашады. 3 тамыз Саясат Германия Францияға соғыс жариялайды. Бельгия неміс әскерлерінің француз шекарасы арқылы өтуіне рұқсат бермейді. Саясат Швейцария бейтараптығын жариялайды және қорғану мақсатында жұмылдырылады. Саясат Швеция Германия, Ресей және Франция арасындағы қақтығыста француз армиясын айналып өту үшін бейтараптығын жариялайды. Бельгияны зорлау Саясат Ұлыбритания 1839 жылғы Лондон шартымен кепілденген Бельгияның бейтараптығын бұзуға наразылық білдіреді. Германия канцлері шарты тек "қағаз сынығы" дейді. Ұлыбритания Германияға соғыс жариялайды, бұл Британ империясының барлық доминиондарын, отарларын және т.б., соның ішінде Канада, Австралия және Британ Үндістанын қамтиды. (Толық мәліметтер) Саясат АҚШ бейтараптығын жариялайды. 5 тамыз – 16 тамыз Батыс Лиеж шайқасы. Немістер Бельгиядағы Лиеж бекінісін қоршап алып, басып алады. 5 тамыз Азия және Тынық мұхиты Австралияның Мельбурн қаласында австралиялық әскерлер алғашқы оқты атқан. Азия және Тынық мұхиты Германияның SS Pfalz кемесі Мельбурн, Австралияның оңтүстігіндегі Форт Непеаннан атылғаннан кейін капитуляциялайды. (Толық мәліметтер) Саясат Черногория Австрия-Мажарстанға соғыс жариялайды. Орта Шығыс Османдық империясы Дарданеллді жабады. 6 тамыз Саясат Австрия-Мажарстан Ресейге соғыс жариялайды. Сербия Корольдігі Германияға соғыс жариялайды. (Толық мәліметтер) 7 тамыз – 6 қыркүйек Батыс Шекара шайқасы. Немістер британдық экспедициялық корпусына және француздың 5-армиясына қарсы жеңіске жетеді. 7 тамыз – 10 тамыз Мулхаус шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 8 тамыз Саясат Черногория Германияға соғыс жариялайды. Саясат Швеция мен Норвегия жалпы қақтығыста бейтараптығын жариялайды. 9 тамыз Африка, Тоголанд Тоголанд кампаниясы басталады. 11 тамыз Саясат Франция Австрия-Мажарстанға соғыс жариялайды. 12 тамыз Саясат Ұлыбритания Австрия-Мажарстанға соғыс жариялайды. Батыс Хален шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 14 тамыз – 25 тамыз Батыс Лотарингия шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 14 тамыз – 24 тамыз Батыс Динан шайқасы, Бельгияға неміс шабуылы кезінде. Динанды тонау (23 тамыз) 15 тамыз Африка, Шығыс Африка Германия әскерлері Шығыс Африка протекторатына өтіп, Таветаны басып алады. 15 тамыз – 24 тамыз Балқан, Сербия Сербтер Сер шайқасында австриялық-мажарлықтарды жеңіске жетеді. 17 тамыз Шығыс Сталлупонен шайқасы. Ресей әскері Шығыс Пруссияға кіреді. 20 тамыз Шығыс Германия Шығыс Пруссиядағы Гумбиннен шайқасында ресейліктерге шабуыл жасайды. Шабуыл сәтсіз аяқталады және Шлиффен жоспарынан ауытқу болады. Батыс Германия Брюссельді басып алады. Морханге-Сарребург шайқасы, Лотарингия шайқасының бір бөлігі. 21 тамыз – 23 тамыз Батыс Шарлероу шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 21 тамыз – 23 тамыз Батыс Арденн шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 23 тамыз Саясат Жапония Германияға соғыс жариялайды. 29 тамыз – 30 тамыз Батыс Сен-Кантен шайқасы (1914), сондай-ақ Гиз шайқасы. Жүйелі одақтың шегінуі. 29 тамыз – 31 тамыз Африка, Камерун Гаруаның бірінші шайқасы. 29 тамыз – 30 тамыз Азия және Тынық мұхиты Германиялық Самоаның оккупациясы. Жаңа Зеландия Германиялық Самоаны (кейін Самоа) басып алады. 1 қыркүйек Батыс Нери оқиғасы Саясат Санкт-Петербург қаласының атын Петроградқа өзгерту, "бург" және "санкт" сөздерін жою. 3 қыркүйек – 11 қыркүйек Шығыс Рава шайқасында австриялық-мажарлықтардың жеңіліске ұшырауы, Львов шайқасының бір бөлігі. 5 қыркүйек Теңіз, Атлант Ұлыбританияның HMS Pathfinder (1904) скаут крейсері Шотландия жағасында SM U 21 суасты қайығымен батып кетті. 5 қыркүйек – 12 қыркүйек Батыс Марнаның бірінші шайқасы. Парижге жасалған неміс шабуылы тоқтатылды, Шлиффен жоспарының сәтсіздігі. Батыс Урк шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Екі Морин шайқасы. 6 қыркүйек Африка, Камерун Нсанаконг шайқасы. 6 қыркүйек – 12 қыркүйек Батыс Сен-Гонд батпақтарының шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Витри шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Ревиньи шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. 7 қыркүйек – 24 қыркүйек Балқан, Сербия Дрина шайқасы. 7 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Фаннинг шабуылы. 7 қыркүйек – 14 қыркүйек Шығыс Мазур көлдерінің бірінші шайқасы: Ресейдің Неман армиясы Шығыс Пруссиядан ауыр шығындармен шығады. 9 қыркүйек Саясат Теобaльд фон Бетманн Холвег Германияның соғыс мақсаттарын жариялайды. (Толық мәліметтер) 11 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Бита Пака шайқасы. 13 қыркүйек Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Оңтүстік-Батыс Африка кампаниясы. Оңтүстік Африка әскерлері Германияның Оңтүстік-Батыс Африкасына басып кіреді. 13 қыркүйек – 28 қыркүйек Батыс Энаның бірінші шайқасы. Соңғы теңіз жарысы басталады. 14 қыркүйек Саясат Эрих фон Фалькенхайн Хельмут фон Мольтке кішісінің орнына Германияның Бас штабының бастығы болады. 14 қыркүйек – 17 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Тома қоршауы. Австралиялықтар неміс жаңа Гвинеясының көп бөлігін басып алады, немесе келесі жылға дейін. 15 қыркүйек, 1914 – 4 ақпан, 1915 Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Марит көтерілісі. Бурлар көшбасшысы Мани Марит Оңтүстік Африкада көтеріліс ұйымдастырады. 19 қыркүйек – 11 қазан Батыс Флирей шайқасы. 20 қыркүйек Теңіз, Африка, Шығыс Африка Занзибар шайқасы, неміс теңіз жеңісі. 22 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Папете қаласын бомбалау. Азия және Тынық мұхиты Ченнай қаласын бомбалау. Германияның SMS Emden жеңіл крейсері Ченнайға шабуыл жасайды. 22 қыркүйек – 26 қыркүйек Батыс Пикардияның бірінші шайқасы. 21 қыркүйек – 23 қыркүйек Батыс Шарлеруа шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 21 қыркүйек – 23 қыркүйек Батыс Арденн шайқасы, Шекара шайқасының бір бөлігі. 23 қыркүйек Саясат Жапония Германияға соғыс жариялайды. 29 тамыз – 30 тамыз Батыс Сен-Кантен шайқасы (1914), сондай-ақ Гиз шайқасы. Ретті одақтың шегінуі. 29 тамыз – 31 тамыз Африка, Камерун Гаруаның бірінші шайқасы. 29 тамыз – 30 тамыз Азия және Тынық мұхиты Германиялық Самоаның оккупациясы. Жаңа Зеландия Германиялық Самоаны (кейін Самоа) басып алады. 1 қыркүйек Батыс Нери оқиғасы Саясат Санкт-Петербург қаласының атын Петроградқа өзгерту, "бург" және "санкт" сөздерін жою. 3 қыркүйек – 11 қыркүйек Шығыс Рава шайқасында австриялық-мажарлықтардың жеңіліске ұшырауы, Львов шайқасының бір бөлігі. 5 қыркүйек Теңіз, Атлант Ұлыбританияның HMS Pathfinder (1904) скаут крейсері Шотландия жағасында SM U 21 суасты қайығымен батып кетті. 5 қыркүйек – 12 қыркүйек Батыс Марнаның бірінші шайқасы. Парижге жасалған неміс шабуылы тоқтатылды, Шлиффен жоспарының сәтсіздігі. Батыс Урк шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Екі Морин шайқасы. 6 қыркүйек Африка, Камерун Нсанаконг шайқасы. 6 қыркүйек – 12 қыркүйек Батыс Сен-Гонд батпақтарының шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Витри шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. Батыс Ревиньи шайқасы, Марнаның бірінші шайқасының бір бөлігі. 7 қыркүйек – 24 қыркүйек Балқан, Сербия Дрина шайқасы. 7 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Фаннинг шабуылы. 7 қыркүйек – 14 қыркүйек Шығыс Мазур көлдерінің бірінші шайқасы: Ресейдің Неман армиясы Шығыс Пруссиядан ауыр шығындармен шығады. 9 қыркүйек Саясат Теобaльд фон Бетманн Холвег Германияның соғыс мақсаттарын жариялайды. (Толық мәліметтер) 11 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Бита Пака шайқасы. 13 қыркүйек Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Оңтүстік-Батыс Африка кампаниясы. Оңтүстік Африка әскерлері Германияның Оңтүстік-Батыс Африкасына басып кіреді. 13 қыркүйек – 28 қыркүйек Батыс Энаның бірінші шайқасы. Соңғы теңіз жарысы басталады. 14 қыркүйек Саясат Эрих фон Фалькенхайн Хельмут фон Мольтке кішісінің орнына Германияның Бас штабының бастығы болады. 14 қыркүйек – 17 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Тома қоршауы. Австралиялықтар неміс жаңа Гвинеясының көп бөлігін басып алады, немесе келесі жылға дейін. 15 қыркүйек, 1914 – 4 ақпан, 1915 Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Марит көтерілісі. Бурлар көшбасшысы Мани Марит Оңтүстік Африкада көтеріліс ұйымдастырады. 19 қыркүйек – 11 қазан Батыс Флирей шайқасы. 20 қыркүйек Теңіз, Африка, Шығыс Африка Занзибар шайқасы, неміс теңіз жеңісі. 22 қыркүйек Азия және Тынық мұхиты Папете қаласын бомбалау. Азия және Тынық мұхиты Ченнай қаласын бомбалау. Германияның SMS Emden жеңіл крейсері Ченнайға шабуыл жасайды. 22 қыркүйек – 26 қыркүйек Батыс Пикардияның бірінші шайқасы. 28 қыркүйек – 10 қазан Батыс Антверпенді қоршау (1914). Немістер Антверпенді қоршап алып, басып алады, Бельгия. 29 қыркүйек – 31 қазан Шығыс Висла шайқасы, Варшава шайқасы деп те аталады. 1 қазан – 4 қазан Батыс Аррастың бірінші шайқасы (1914). 10 қазан – 2 қараша Батыс Ла-Бассе шайқасы. 12 қазан – 2 қараша Батыс Мессидің бірінші шайқасы...
Dates Theater/Front/Campaign Events June 28 Politics Assassination of Archduke Franz Ferdinand, heir to the Austro Hungarian throne, who was killed in Sarajevo along with his wife Sophie, Duchess of Hohenberg by Gavrilo Princip, a Bosnian Serb. July 5 Politics Austria Hungary seeks German support for a war against Serbia in case of Russian military intervention. German Empire gives assurances of support. July 23 Politics Beginning of the "Black Week". Austria Hungary sends an ultimatum to Kingdom of Serbia. Kingdom of Serbia responds that night, agreeing to most but not all terms of the ultimatum. The Serbian response is seen as satisfactory by the Kaiser, but German diplomats do not pressure Austria to make peace. (Details) July 24 Balkan Kingdom of Serbia mobilizes, expecting Austria to declare war after the refusal of the ultimatum. July 25 Eastern Austria mobilizes. Russia enters the period preparatory to war (partial mobilization). July 28 Politics To my peoples. Austria Hungary declares war on Serbia. July 29 Politics Willy–Nicky correspondence. Wilhelm II, German Emperor and Nicholas II of Russia communicate via telegram. July 30 Politics Germany sends Russia an ultimatum. Politics Russia mobilizes for war. August 1 Politics Germany declares war on Russia and mobilizes. Western France mobilizes. PoliticsGerman–Ottoman alliance. German Empire and the Ottoman Empire sign a secret alliance treaty. August 2Western Germany invades Luxembourg. (Details)Western Skirmish at Joncherey, first military action on the Western Front. August 2 – 26Western Germany besieges and captures fortified Longwy, "the Iron Gate to Paris", near the Luxembourg border, opening France to mass German invasion. August 3 Politics Germany declares war on France. Belgium denies permission for German forces to pass through to the French border. Politics Switzerland declares its neutrality and mobilises for defence purposes. PoliticsSweden declares neutrality in the conflict between Germany, Russia and France to outflank the French army. Rape of Belgium Politics Britain protests against the violation of Belgian neutrality, guaranteed by the Treaty of London (1839), The German Chancellor replies that the treaty is just a chiffon de papier (a scrap of paper). The United Kingdom declares war on Germany, automatically including all dominions, colonies, etc. of the British Empire including Canada, Australia, and British India. (Details) Politics The United States declares neutrality. August 5 – 16Western Battle of Liège. The Germans besiege and then capture the fortresses of Liège, Belgium. August 5 Asian and Pacific First weapon fired in Melbourne, Australia, by Australian troops Asian and Pacific German Steamer SS Pfalz surrenders after being fired on by Fort Nepean, south of Melbourne, Australia (Details) Politics Montenegro declares war on Austria Hungary. Middle Eastern The Ottoman Empire closes the Dardanelles. August 6 Politics Austria Hungary declares war on Russia. Politics Kingdom of Serbia declares war on Germany. (Details) August 7 – September 6Western Battle of the Frontiers. The Germans obtain a victory against the British Expeditionary Force and France's Fifth Army. August 7 – 10Western Battle of Mulhouse, a phase of the Battle of the Frontiers. August 8 Politics Montenegro declares war on Germany. PoliticsSweden and Norway declare neutrality in the general conflict August 9 African, Togoland The Togoland Campaign begins. August 11Politics France declares war on Austria Hungary. August 12 Politics The United Kingdom declares war on Austria Hungary. Western Battle of Halen, a phase of the Battle of the Frontiers. August 14 – 25Western Battle of Lorraine, a phase of the Battle of the Frontiers. August 14 – 24Western Battle of Dinant, during the German invasion of Belgium. Including Sack of Dinant (August 23) August 15 African, East African German troops cross into East Africa Protectorate and occupy Taveta. (Details) August 15 – 24 Balkan, Serbian The Serbs defeat the Austro Hungarians at the Battle of Cer. August 17 Eastern Battle of Stallupönen. The Russian army enters East Prussia. August 20 Eastern The Germans attack the Russians in East Prussia at the Battle of Gumbinnen. The attack is a failure in addition to being a deviation from the Schlieffen Plan. Western The Germans occupy Brussels. Western Battle of Morhange Sarrebourg, a phase of the Battle of Lorraine. August 21 – 23Western Battle of Charleroi, a phase of the Battle of the Frontiers. August 21 – 23Western Battle of the Ardennes, a phase of the Battle of the Frontiers. August 23 Politics Japan declares war on Germany. August 29 – 30Western Battle of St. Quentin (1914), also known as Battle of Guise. Orderly Allied retreat. August 29 – 31 African, Kamerun First Battle of Garua August 29 – 30 Asian and Pacific Occupation of German Samoa. New Zealand occupies German Samoa (later Samoa). September 1Western Affair of Néry Politics Saint Petersburg renamed Petrograd, removing German words "Burg" and "Sankt". September 3 – 11 Eastern Austro Hungarian defeat at the Battle of Rawa, a phase of the Battle of Lemberg. September 5Naval, Atlantic British scout cruiser HMS Pathfinder (1904) is sunk by U boat SM U 21 off Scotland. September 5–12Western First Battle of the Marne. The German advance on Paris is halted, marking the failure of the Schlieffen Plan. Western Battle of the Ourcq, a phase of the First Battle of the Marne. Western Battle of the Two Morins September 6 African, Kamerun Battle of Nsanakong September 6–12Western Battle of the Marshes of Saint Gond, a phase of the First Battle of the Marne. Western Battle of Vitry, a phase of the First Battle of the Marne. Western Battle of Revigny, a phase of the First Battle of the Marne. September 7 – September 24Balkan, Serbian Battle of the Drina September 7 Asian and Pacific Fanning Raid September 7–14Eastern First Battle of the Masurian Lakes: The Russian Army of the Neman withdraws from East Prussia with heavy casualties. September 9 Politics Theobald von Bethmann Hollweg lays out Germany's war aims. (Details) September 11 Asian and Pacific Battle of Bita Paka September 13 African, South West Africa South West Africa campaign. Troops from South Africa begin invading German South West Africa. September 13–28Western The First Battle of the Aisne ends in a substantial draw. The Race to the Sea begins. September 14 Politics Erich von Falkenhayn replaces Helmuth von Moltke the Younger as German Chief of Staff. September 14–17 Asian and Pacific Siege of Toma. Most German forces in German New Guinea surrender to the Australians then or over the following year. September 15, 1914 Feb 4, 1915 African, South West Africa Maritz rebellion. Boers leader Manie Maritz revolts in South Africa. September 19 – October 11Western Battle of Flirey September 20 Naval, African, East African Battle of Zanzibar, German naval victory. September 22 Asian and Pacific Bombardment of Papeete Asian and Pacific Bombardment of Madras. German light cruiser SMS Emden attacks Chennai. September 22–26Western First Battle of Picardy September 24 Eastern The Siege of Przemyśl begins. September 26 African, South West Africa Battle of Sandfontein September 25–29Western First Battle of Albert (1914) September 28 – October 10Western Siege of Antwerp (1914). The Germans besiege and capture Antwerp, Belgium. September 29–30 Asian and Pacific Japan occupies the Marshall Islands. September 29 – October 31 Eastern Battle of the Vistula River, also known as Battle of Warsaw. October 1914 – July 11, 1915 Naval, African, East African Battle of Rufiji Delta, German cruiser SMS Königsberg (1905) destroyed. October 1–4Western First Battle of Arras (1914) October 9 – November 1Balkan, Serbian Central powers control Belgrade. (Details) October 10 – November 2Western Battle of La Bassée October 12 – November 2Western First Battle of Messines (1914) October 13 – November 2Western Battle of Armentières October 16–31Western Battle of the Yser. French and Belgian forces secure the coastline of Belgium. October 19 – November 22Western The First Battle of Ypres ends the Race to the Sea. The Germans are prevented from reaching Calais and Dunkirk. October 18, 1914 – July 9, 1915 African, South West Africa German campaign in Angola. Clashes between German and Portuguese forces in the Portuguese Angola German South West Africa border, without declaration of war. October 28 Naval, Asian and Pacific Battle of Penang. The German cruiser Emden sinks two British warships in the Strait of Malacca. October 29 Naval, Eastern Black Sea raid. Ottoman warships bombard the Russian ports of Odesa and Sevastopol. November 1 Politics Russia declares war on the Ottoman Empire. Naval Battle of Coronel. Von Spee's German cruiser squadron defeats a Royal Navy squadron under Christopher Cradock off Chile. November 2Naval, Atlantic The United Kingdom begins the naval blockade of Germany. (Details) Politics Serbia declares war on the Ottoman Empire. declare war on the Ottoman Empire. November 11–22 Middle Eastern, Mesopotamian Battle of Basra (1914) November 11 – December 6 Eastern Battle of Łódź (1914) (also known as Silesian offensive). November 13 African, East African Battle of El Herri: Worst French defeat in Morocco at the hands of the Zayanes. November 16 – December 15Balkan, Serbian Battle of Kolubara, Austro Hungarians withdraw from Serbia. November 19 Politics Bolshevik representatives at the State Duma arrested and exiled to Siberia. November 23 Middle Eastern, Mesopotamian Basra is occupied by the British. December 1 – 13Eastern Battle of Limanowa December 3 – 9Middle Eastern, Mesopotamian Battle of Qurna December 8 Naval Battle of the Falkland Islands. Von Spee's German cruiser squadron is defeated by the Royal Navy. December 10Western Hill 60 (Ypres) captured by the Germans. December 14Middle Eastern, Persian Persian campaign (World War I). Ottomans occupy the Persian border town of Qatur as a bridgehead to the Caucasus, but withdraw after their defeat at Sarıkamış. December 16Naval, Atlantic Raid on Scarborough, Hartlepool and Whitby. The German fleet shells Scarborough, North Yorkshire, Hartlepool, and Whitby England. December 18 19PoliticsChristian X, Gustaf V, and Haakon VII meet at Malmö to discuss neutrality, which leads to Denmark joining Sweden and Norway in neutrality December 18 – 22Western Battle of Givenchy December 17, 1914 – January 13, 1915Western First Battle of Artois December 20Western Fighting begins at Perthes, Ardennes. December 20, 1914 – 17 March 1915Western First Battle of Champagne December 22Western Fighting begins at Noyon. December 22, 1914 – January 17, 1915 Middle Eastern, Caucasian The Russians win the Battle of Sarikamish, Caucasia. December 24 – 26Western In some sectors of the Western Front, an unofficial Christmas truce is observed between German and British forces. December 25 – January 18, 1915 Middle Eastern, Caucasian Battle of Ardahan
1915 жыл
Күндер Театр/Фронт/Үгіт оқиғалары 2 қаңтар Шығыс Карпаттардағы ресейлік шабуыл басталады. 12 сәуірге дейін жалғасады. 4 қаңтар – 11 қаңтар Таяу Шығыс, Парсы Осман әскері Үрмия мен Тәбризді күтпеген жерден басып алады. 18 қаңтар Саясат Жапония бейтарап Қытайға өзінің жиырма бір талабын таңуға тырысады. 18 қаңтар – 19 қаңтар Африка, Шығыс Африка Жасин шайқасы. 19 қаңтар – 22 желтоқсан Батыс Хартманнсвиллеркопф шайқасы, шыңның басып алуы үшін жүргізілген шайқастар сериясы. 24 қаңтар Теңіз Доггер жағалауындағы шайқас: Ұлыбританияның Ұлы флоты мен Германияның Хохсефлоты арасындағы шайқас. 24 қаңтар – 26 қаңтар Африка, Шығыс Африканың Ньясалендіде Джон Чилембве бастаған көтеріліс. 28 қаңтар – 3 ақпан Таяу Шығыс, Синай және Палестина Османдықтар Бірінші Суэц шабуылында Суэц каналын басып алмады. 30 қаңтар Таяу Шығыс, Парсы Ресейліктер Тәбризді басып алды. 31 қаңтар Шығыс Болимов шайқасы. Германияның химиялық қаруды алғаш рет қолданғаны. 4 ақпан Теңіз, Атлантика Германия сауда кемелеріне қарсы шексіз су асты кемелері соғысын бастайды. Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Ян Кемп берілді. Мариц көтерілісінің соңы. Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Какамас шайқасы: Оңтүстік Африкаға неміс шабуылы кері қайтарылды. 7 ақпан – 22 ақпан Шығыс Мазур көлдерінің екінші шайқасы. Ресейдің Х армиясы жеңілді. 15 ақпан Азия және Тынық мұхиты Сингапурдағы әскерлер британдықтарға қарсы көтеріліс жасады. 19 ақпан Таяу Шығыс, Галлиполи Дарданеллге ағылшын және француздық теңіз шабуылы. Галлиполи жорығы басталады. 5 наурыз Саясат Ұлыбритания мен Франция Ресейге Константинопольді уәде етті. 7 наурыз Таяу Шығыс, Парсы Османдықтар ресейліктердің қарсы шабуылынан кейін Котурға шегінді. 10 наурыз – 13 наурыз Батыс Нев Шапель шайқасы. Бастапқы табыстан кейін британдық шабуыл тоқтатылды. 14 наурыз Теңіз Мас а Тиерра шайқасы. Германияның Шығыс Азия эскадрильясының соңғы қалдықтары батырылды, экипажы бейтарап Чилиде тұтқындалды. 18 наурыз Теңіз, Таяу Шығыс, Галлиполи 18 наурыз шайқасы. Британдықтар мен француздар Дарданеллге күшпен кіруге тырысты, 3 эски-дредноут линкоры жоғалды. 22 наурыз Шығыс Пжемысль қоршауы аяқталады. Ресейліктер бекініске қол жеткізді. 5 сәуір – 5 мамыр Батыс Вёврдің бірінші шайқасы. 12 сәуір – 14 сәуір Таяу Шығыс, Месопотамия Шаиба шайқасы. 15 сәуір Таяу Шығыс, Парсы Дилман шайқасы. 19 сәуір – 17 мамыр Таяу Шығыс, Кавказ Османдықтар Арменияның Ван қаласын қоршап алады. 22 сәуір – 25 мамыр Батыс Екінші Ипр шайқасы, ол тұйықталып аяқталады. Германияда тұңғыш рет улы газ қолданылды. 22 сәуір – 23 сәуір Батыс Грейвенштафель шайқасы, Ипрдің екінші шайқасының бірінші кезеңі. 24 сәуір Саясат Армения зиялыларының Анкараға жер аударылуы, Армения геноцидінің алғашқы актісі. 24 сәуір – 5 мамыр Сент-Жулиен шайқасы, Ипрдің екінші шайқасының бөлігі. 25 сәуір Таяу Шығыс, Галлиполи Достасқан әскерлер Галлиполиге, Ари Бурнуға, көп ұзамай Анзак шығанағына және Хельс мысына қоныс аударды. (Толық мәліметтер) 26 сәуір Саясат Антанта мен Италия арасындағы Лондон келісім-шарты. Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Треккопье шайқасы. 28 сәуір Таяу Шығыс, Галлиполи Критияның бірінші шайқасы. Достасқандардың ілгерілеуі тоқтатылды. 29 сәуір Африка, Камерун Гурин шайқасы. 1 мамыр Шығыс Горлице Тарнов шабуылы басталады: генерал Маккенсеннің басшылығымен неміс әскерлері Галициядағы ресейлік шепті бұзады. Таяу Шығыс, Галлиполи Ескі Хиссарлик шайқасы. 3 мамыр Таяу Шығыс, Галлиполи Әскерлер Анзак шығанағынан шегінді. Саясат Италия Германиямен және Австрия-Мажарстанмен қорғаныс одағына берген уәдесін қайтарып алады. 6 мамыр – 8 мамыр Таяу Шығыс, Галлиполи Критияның екінші шайқасы. Достасқандардың алға жылжуға деген әрекеті қайтадан сәтсіз аяқталады. 7 мамыр Теңіз, Атлантика Британдық "Лузитания" кемесін неміс су асты кемесі батырады. 8 мамыр – 13 мамыр Батыс Фрезенберг қырқасы шайқасы, Ипрдің екінші шайқасының бөлігі. 9 мамыр Батыс Артуадағы екінші шайқастың басталуы, Обер шайқасы. 10 мамыр Шығыс Мажарстан әскерлері Ярослав қаласында ресейліктерді жеңді. Львов қайтадан Австрияның қолында. 11 мамыр Таяу Шығыс, Галлиполи Өлгендерді жерлеу үшін Галлиполиде атыс тоқтатылды. (Толық мәліметтер) 12 мамыр Африка, Оңтүстік-Батыс Африка Германияның Оңтүстік-Батыс Африкасының астанасы Виндхук Оңтүстік Африка әскерлері басып алды. 15 мамыр – 25 мамыр Батыс Фестубер шайқасы. 16 мамыр – 23 маусым Шығыс Конар шайқасы. 23 мамыр Саясат Италия Австрия-Мажарстанға соғыс жариялайды. Саясат Черногория Болгарияға соғыс жариялайды. (Толық мәліметтер) 6 желтоқсан Балқан Германия Бухарестті басып алды. Румынияның астанасы Яшиге көшірілді. (Толық мәліметтер) 13 желтоқсан Батыс Роберт Нивель Жозеф Жоффрды Франция армиясының Бас қолбасшысы ретінде алмастырды. (Толық мәліметтер) 17 желтоқсан Африка Каосен көтерілісі: Туарегтер Агадездегі француз гарнизонын қоршайды. 18 желтоқсан Батыс Верден шайқасы екі тараптан да зор шығындармен аяқталады. 23 желтоқсан Таяу Шығыс Синай түбегінде Магдхаба шайқасы. (Толық мәліметтер) 23 желтоқсан – 29 желтоқсан Шығыс Рождество шайқастары. 27 желтоқсан Африка Тоголанд британдық және француздық әкімшілік аймақтарына бөлінді. (Толық мәліметтер) 30 желтоқсан Саясат Ресейдің сұр кеңесшісі Григорий Распутин өлтiрiлдi. (Толық мәліметтер)
Dates Theater/Front/Campaign Events January 2Eastern The Russian offensive in the Carpathians begins. It will continue until April 12. January 4–11Middle Eastern, Persian Ottomans occupy Urmia and Tabriz by surprise. January 18Politics Japan attempts to impose its Twenty One Demands on neutral China. January 18–19African, East African Battle of Jassin. January 19 – December 22WesternBattle of Hartmannswillerkopf, series of battles fought to control the peak. January 24Naval Battle of Dogger Bank between squadrons of the British Grand Fleet and the German Hochseeflotte. January 24–26African, East African Chilembwe uprising led by John Chilembwe in Nyasaland. January 28 – February 3Middle Eastern, Sinai and Palestine The Ottomans fail to capture the Suez Canal in the First Suez Offensive. January 30Middle Eastern, Persian The Russians take Tabriz. January 31Eastern Battle of Bolimov. First German use of chemical weapons. February 4Naval, Atlantic Germany begins unrestricted submarine warfare against merchant vessels. African, South West Africa Jan Kemp surrenders. End of the Maritz Rebellion. African, South West Africa Battle of Kakamas: German invasion of South Africa repelled. February 7–22Eastern Second Battle of the Masurian Lakes. The Russian X Army is defeated. February 15Asian and Pacific Troops in Singapore mutiny against the British February 19Middle Eastern, Gallipoli British and French naval attack on the Dardanelles. The Gallipoli Campaign begins. March 5 Politics Great Britain and France promise Russia Constantinople. March 7 Middle Eastern, Persian Ottomans retreat to Qotur, pushed by a Russian counteroffensive. March 10 – March 13 Western Battle of Neuve Chapelle. After an initial success, a British offensive is halted. March 14 Naval Battle of Más a Tierra. The last remnant of the German East Asia Squadron is sunk and its crew interned in neutral Chile. March 18 Naval, Middle Eastern, Gallipoli Battle of 18 March. The British and French unsuccessfully try to force the Dardanelles, losing 3 Pre Dreadnought Battleships March 22 Eastern The Siege of Przemyśl ends. The Russians capture the fortress. April 5 – May 5 Western First Battle of Woevre. April 12–14 Middle Eastern, Mesopotamian Battle of Shaiba. April 15Middle Eastern, Persian Battle of Dilman April 19 – May 17 Middle Eastern, Caucasian The Ottomans besiege the Armenian city of Van. April 22 – May 25 Western The Second Battle of Ypres, which ends in a stalemate. Germany first uses poison gas. April 22–23 Western Battle of Gravenstafel, First stage of the Second Battle of Ypres. April 24 Politics Deportation of Armenian intellectuals to Ankara, first act of the Armenian genocide. April 24 – May 5 Western Battle of St Julien, part of the Second Battle of Ypres. April 25 Middle Eastern, Gallipoli Allied forces land on Gallipoli, landing at Ari Burnu, soon renamed Anzac Cove, and Cape Helles. (Details)April 26 Politics Treaty of London between the Entente and Italy. African, South West Africa Battle of Trekkopjes. April 28 Middle Eastern, Gallipoli First Battle of Krithia. The Allied advance is repelled. April 29 African, Kamerun Battle of Gurin. May 1 Eastern The Gorlice Tarnów Offensive begins: the German troops under General Mackensen break through the Russian lines in Galicia. Middle Eastern, Gallipoli Battle of Eski Hissarlik. May 3 Middle Eastern, Gallipoli Troops withdraw from Anzac Cove. Politics Italy revokes its commitment to a defensive alliance with Germany and Austria Hungary. May 6–8 Middle Eastern, Gallipoli Second Battle of Krithia. The Allied attempts at advancing are thwarted again. May 7 Naval, Atlantic The British liner Lusitania is sunk by a German U boat. May 8–13 Western Battle of Frezenberg Ridge, Part of the Second Battle of Ypres. May 9 Western Beginning of the Second Battle of Artois, with the Battle of Aubers May 10 Eastern Troops from Hungary rout the Russians at Jarosław. Lviv is again in Austrian hands. May 11 Middle Eastern, Gallipoli Armistice called at Gallipoli to bury the dead. (Details) May 12 African, South West Africa Windhoek, capital of German South West Africa, is occupied by South African troops. May 15–25 Western Battle of Festubert. May 16 – June 23 Eastern Battle of Konary. May 23 Politics Italy declares war on Austria Hungary. Politics Montenegro declares war on Bulgaria. (Details) December 6 Balkan The Germans occupy Bucharest. The capital of Romania moved to Iaşi. (Details) December 13 Western Robert Nivelle replaces Joseph Joffre as Commander in Chief of the French Army. (Details) December 17 African Kaocen Revolt: The Tuareg besiege the French garrison at Agadez. December 18 Western Battle of Verdun ends with enormous casualties on both sides. December 23 Middle Eastern Battle of Magdhaba in the Sinai peninsula. (Details) December 23–29 Eastern Christmas Battles. December 27 African Togoland is divided into British and French administrative zones. (Details) December 30 Politics Grigori Rasputin, Russia's éminence grise, is assassinated. (Details)
1918 жыл
Күндер Театр/Фронт/Кампания оқиғалары
8 қаңтар Саясат Вудро Вильсон өзінің он төрт нүктесін баяндады.
Ақпаннан қыркүйекке дейін Таяу Шығыстағы одақтастар Иордан Рифт аңғарының аймағын басып алды.
9 ақпан Саясат Орталық державалар Брест-Литовсктегі келіссөздер аясында Украина Халық Республикасымен эксклюзивті протекторат шартын жасады.
15-16 ақпан Шығыс Раранча шайқасы.
18 ақпан – 3 наурыз Шығыс Faustschlag операциясы, Шығыс майдандағы соңғы шабуыл.
19 ақпан Таяу Шығыс британдықтар Иерихонға шабуыл жасады.
21 ақпан Таяу Шығыс британдықтар Иерихонды басып алды. Шығыс немістер Минскі басып алды.
24 ақпан Шығыс немістер Житомирді басып алды.
25 ақпан Шығыс Германия әскерлері Таллинді басып алды.
28 ақпан Шығыс немістер Псков пен Нарваны басып алды.
2 наурыз Шығыс немістер Киевті басып алды.
3 наурыз Саясат Брест-Литовскте Леон Троцкий Германиямен бейбітшілік шартына қол қойды.
4 наурыз Кейіннен испан тұмауы деп аталатын алғашқы белгілі жағдай: Ардагер Альберт Гитчелл Фанстон лагерінде, Форт Райли, Канзас штатында.
7 наурыз Батыс Германия артиллериясы американдықтарды Руж Букеде бомбалады.
8 наурыз – 12 наурыз Таяу Шығыс Тель-Асур шайқасы.
8 наурыз – 13 наурыз Шығыс Бахмач шайқасы.
11 наурыз Форт Райлиде испан тұмауынан 100-ден астам адам ауырды; Нью-Йорк штатының Куинс аймағындағы алғашқы белгілі жағдай.
21 наурыз – 5 сәуір Батыс Германияның көктемгі шабуылының бірінші кезеңі, Майкл операциясы (Сомманың екінші шайқасы деп те аталады). Немістер Пирр жеңісіне қол жеткізді.
21-23 наурыз Батыс Сент-Квентин шайқасы, Майкл операциясының бірінші кезеңі және Көктемгі шабуыл.
21 наурыз – 2 сәуір Таяу Шығыста Амманға бірінші Трансиордандық шабуыл.
23 наурыз – 7 тамыз Батыс Парижді артиллериямен бомбалау.
24-25 наурыз Батыс Бапаумның бірінші шайқасы, Майкл операциясының кезеңі.
25 наурыз Батыс Нуаённың бірінші шайқасы, Майкл операциясының кезеңі.
25 наурыз Саясат Пенза келісімі: Чехословакия легионына большевиктерге қару-жарақтың көп бөлігін тапсыру үшін Антантаға қосылу үшін Владивостокқа еркін өтуге рұқсат берілді.
26 наурыз Саясат Француз маршалы Фердинанд Фош барлық одақтас күштердің Жоғарғы Бас қолбасшысы болып тағайындалды.
26-27 наурыз Батыс Розьер шайқасы, Майкл операциясының кезеңі. Таяу Шығыста Хан Бағдадидегі әрекет.
27-31 наурыз Таяу Шығыста Амманның бірінші шайқасы, Бірінші Трансиордандық шабуылдың кезеңі.
28 наурыз Батыс Аррастың үшінші шайқасы (1918 жылғы Аррастың бірінші шайқасы деп те аталады), Майкл операциясының кезеңі.
30 наурыз – 5 сәуір Батыс Виллер-Бретоннеудің бірінші шайқасы, Майкл операциясының кезеңі.
30 наурыз Морейл орманындағы батыс шайқасы.
1 сәуір Корольдік әуе күштері Корольдік ұшу корпусы мен Корольдік теңіз әуе күштерінің бірігуінен құрылды.
4 сәуір – 5 сәуір Авр шайқасы, Майкл операциясының соңғы кезеңі.
7 сәуір – 29 сәуір Батыс Көктемгі шабуылдың екінші кезеңі, Георжетт операциясы (Лис шайқасы деп те аталады). Немістер үшін нәтижелер көңіл көншітпейді.
7-9 сәуір Батыс Эстаир шайқасы, Георжетт операциясының бірінші кезеңі.
10-11 сәуір Батыс Мессин шайқасының үшінші кезеңі, Георжетт операциясының кезеңі.
12-13 сәуір Батыс Азебрук шайқасы, Георжетт операциясының кезеңі.
13 сәуір – 15 сәуір Батыс Байль шайқасы, Георжетт операциясының кезеңі.
14 сәуір Саясат Отокар Чернин Сикстус ісіне байланысты Австрия-Венгрияның Сыртқы істер министрі лауазымынан кетті.
17 сәуір – 19 сәуір Батыс Кемельберг шайқасының бірінші кезеңі, Георжетт операциясының кезеңі.
18 сәуір Батыс Бетюн шайқасы, Георжетт операциясының кезеңі.
21 сәуір "Қызыл барон" Во-сюр-Соммда атып түсірілді.
23 сәуір Саясат Гватемала Германияға соғыс жариялады.
24 сәуір – 27 сәуір Батыс Виллер-Бретоннеу шайқасының екінші кезеңі, Георжетт операциясының кезеңі.
25 сәуір – 26 сәуір Батыс Кемельберг шайқасының екінші кезеңі, Георжетт операциясының кезеңі.
28 сәуір Саясат Гаврило Принцип туберкулезден Терезин түрмесінде қайтыс болды.
29 сәуір Шерпенберг шайқасы, Георжетт операциясының соңғы кезеңі.
30 сәуір – 4 мамыр Таяу Шығыста Шунет Нимрин мен Эс-Солтқа екінші Трансиордандық шабуыл.
7 мамыр Саясат Румыния мен Орталық державалар арасындағы Бухарест шарты. Ол ешқашан ратификацияланбайды.
8 мамыр Саясат Никарагуа Германия мен Австро-Венгрияға соғыс жариялады.
10-11 мамыр Шығыс Каниоу шайқасы.
14 мамыр Саясат Челябинск станциясында батысқа қайта оралуға бағытталған венгрлік әскери тұтқындары мен шығысқа бағытталған чехословакиялықтар арасындағы қақтығыс. Троцкий Чехословакия легионының тұтқындалуын бұйырды, бірақ олар көтеріліс жасап, Транссибір теміржолындағы бірнеше қалаларды басып алды.
21 мамыр Кавказ Оттомандар Арменияға шабуыл жасады.
21 мамыр – 29 мамыр Кавказ Сардарабад шайқасы, Арменияға шабуылдың кезеңі. Кавказ Абаран шайқасы, Арменияға шабуылдың кезеңі.
23 мамыр Саясат Коста-Рика Германияға соғыс жариялады.
24-28 мамыр Кавказ Каракилиса шайқасы, Арменияға шабуылдың кезеңі.
27 мамыр – 6 маусым Батыс Энаның үшінші шайқасы (Блюхер-Йорк операциясы деп те аталады, Көктемгі шабуылдың үшінші кезеңі). Бастапқы табыстардан кейін неміс шабуылы тоқтатылды.
28 мамыр Батыс Кантиньи шайқасы.
29-31 мамыр Балқан Скра-ди-Леген шайқасы.
1-26 маусым Батыс Бельё Вуд шайқасы, неміс көктемгі шабуылының бөлігі.
8 маусым Таяу Шығыста Арсуфтағы әрекет. Кавказ Оттомандары Табризге қайта кірді.
8 мамыр – қазан Кавказ Германия Кавказда араласады.
9-12 маусым Батыс Көктемгі шабуылдың төртінші кезеңі, Гнейзенау операциясы (Матц шайқасы деп те аталады). Немістер айтарлықтай аумақтық пайдаға қол жеткізгеніне қарамастан, стратегиялық мақсаттарына жете алмайды.
13 маусым Саясат Оmsk қаласында Сібірдің Уақытша үкіметі құрылды.
15-23 маусым Италияның екінші Пьяве шайқасы: Австро-Венгрия шабуылы тойтарылды.
15-31 маусым Кавказ Оттомандар Дилман, Хой және Урмияны басып алды.
23 маусым Шығыс британдық және француз әскерлері Солтүстік Ресейдегі Мурманскқа қонды. Бұл Ақ армия тарапынан Ресей азамат соғысына одақтастардың араласуының бастамасы.
4 шілде Батыс Хамель шайқасы.
12 шілде Саясат Гаити Германияға соғыс жариялады.
14 шілде Таяу Шығыс Абу Теллул шайқасы.
15 шілде – 6 тамыз Батыс Марнаның екінші шайқасы және Батыс майдандағы немістердің соңғы шабуылы, француздықтар қарсы шабуыл жасағанда сәтсіз аяқталады.
15-17 шілде Батыс Шампань-Марна шабуылы (Шампань шайқасының төртінші шайқасы және Реймс тауының шайқасы), Марнаның екінші шайқасының кезеңі. Көктемгі шабуылдың соңғы кезеңі және Бірінші дүниежүзілік соғыстағы немістердің соңғы шабуылы.
17 шілде Саясат Николай II және оның отбасы чехословакиялық және ақ әскерлер босатылуы мүмкін деген қорқыныштан большевиктер тарапынан өлім жазасына кесілді.
18 шілде Батыс Шато-Тьерри шайқасы, Марнаның екінші шайқасының кезеңі. Батыс Артуа шайқасының соңы.
18-22 шілде Батыс Суассон шайқасы, Марнаның екінші шайқасының кезеңі.
19 шілде Батыс Тарденуа шайқасы, Марнаның екінші шайқасының кезеңі. Саясат Гондурас Германияға соғыс жариялады.
Тамыз Испан тұмауы вирусының мутациясы: Брест, Фритаун және Бостон қалаларында бір уақытта өлім-жұлымның күшеюі.
5 тамыз Шығыс Комуч халық армиясы Казанды большевиктерден басып алып, Ресей империясының алтын қорына қол жеткізді.
8 тамыз – 11 қараша Батыс Жүз күндік шабуыл, Батыс майдандағы соңғы шабуыл.
8 тамыз – 12 тамыз Батыс Амиен шайқасы, бірінші кезең...
Dates Theater/Front/Campaign Events January 8 Politics Woodrow Wilson outlines his Fourteen Points. (Details) February to September Middle Eastern Allied forces occupy the Jordan Rift Valley. (Details) February 9 Politics The Central Powers sign an exclusive protectorate treaty with the Ukrainian People's Republic as part of the negotiations in Brest Litovsk. (Details) February 15–16 Eastern Battle of Rarancza. February 18 – March 3 Eastern Operation Faustschlag, last offensive on Eastern Front. February 19 Middle Eastern British begin their assault on Jericho. (Details) February 21 Middle Eastern The British capture Jericho. (Details) Eastern Germans capture Minsk. (Details) February 24 Eastern Germans capture Zhytomyr. (Details) February 25 Eastern German troops capture Tallinn. (Details) February 28 Eastern Germans capture Pskov and Narva. (Details) March 2 Eastern Germans capture Kiev. (Details) March 3 Politics At Brest Litovsk, Leon Trotsky signs the peace treaty with Germany. (Details) March 4 First known case of what will later be called Spanish flu: Private Albert Gitchell at Camp Funston, Fort Riley, Kansas. March 7 Western German artillery bombard the Americans at Rouge Bouquet. (Details) March 8–12 Middle Eastern Battle of Tell 'Asur. March 8–13 Eastern Battle of Bakhmach. March 11 Over 100 sick from Spanish flu in Fort Riley; first known case outside in Queens, New York. March 21 – April 5 Western First phase of the German spring offensive, Operation Michael (also known as Second Battle of the Somme). The Germans obtain a Pyrrhic victory. (Details) March 21–23 Western The Battle of St. Quentin, first phase of Operation Michael and the Spring Offensive. (Details) March 21 – April 2 Middle Eastern First Transjordan attack on Amman. March 23 – August 7 Western Artillery bombardment of Paris. (Details) March 24–25 Western First Battle of Bapaume, a phase of Operation Michael. (Details) March 25 Western First Battle of Noyon, a phase of Operation Michael. (Details) March 25 Politics Penza Agreement: The Czechoslovak Legion is given free passage to Vladivostok to join the Entente in return for surrendering most weapons to the Bolsheviks. March 26 Politics French Marshal Ferdinand Foch is appointed Supreme Commander of all Allied forces. (Details) March 26–27 Western Battle of Rosieres, a phase of Operation Michael. (Details) Middle Eastern Action of Khan Baghdadi. March 27–31 Middle Eastern First Battle of Amman, a phase Of The First Transjordan Attack. March 28 Western Third Battle of Arras (also known as First Battle of Arras (1918)), a phase of Operation Michael. (Details) March 30 – April 5 Western First Battle of Villers Bretonneux, a phase of Operation Michael. March 30 Western Battle of Moreuil Wood. April 1 Air Royal Air Force founded by combining the Royal Flying Corps and the Royal Naval Air Service. April 4–5 Western Battle of the Avre, final phase of Operation Michael. April 7–29 Western Second phase of the Spring Offensive, Operation Georgette (also known as Battle of the Lys). The results are disappointing for the Germans. (Details) April 7–9 Western Battle of Estaires, first phase of Operation Georgette. (Details) April 10–11 Western Third Battle of Messines, a phase of Operation Georgette. (Details) April 12–13 Western Battle of Hazebrouck, a phase of Operation Georgette. (Details) April 13–15 Western Battle of Bailleul, a phase of Operation Georgette. (Details) April 14 Politics Ottokar Czernin resigns as Austria Hungary's Foreign Minister over the Sixtus Affair. April 17–19 Western First Battle of Kemmelberg, a phase of Operation Georgette. (Details) April 18 Western Battle of Bethune, a phase of Operation Georgette. (Details) April 21 Air The Red Baron is shot down over Vaux sur Somme. April 23 Politics Guatemala declares war on Germany. April 24–27 Western Second Battle of Villers Bretonneux, a phase of Operation Georgette. April 25–26 Western Second Battle of Kemmelberg, a phase of Operation Georgette. (Details) April 28 Politics Gavrilo Princip dies in Terezín prison, from tuberculosis. April 29 Western Battle of Scherpenberg, final phase of Operation Georgette. (Details) April 30 – May 4 Middle Eastern Second Transjordan attack on Shunet Nimrin and Es Salt. May 7 Politics Treaty of Bucharest between Romania and the Central Powers. It will never be ratified. (Details) May 8 Politics Nicaragua declares war on Germany and Austria Hungary. May 10–11 Eastern Battle of Kaniow. May 14 Politics Clash at Chelyabinsk station between Hungarian POWs heading west to be repatriated and Czechoslovaks going east. Trotsky orders the arrest of the Czechoslovak Legion, but they revolt and seize several towns along the Trans Siberian Railway. (Details) May 21 Caucasian Ottomans invade Armenia. (Details) May 21–29 Caucasian Battle of Sardarabad, a phase of the invasion of Armenia. Caucasian Battle of Abaran, a phase of the invasion of Armenia. May 23 Politics Costa Rica declares war on Germany. May 24–28 Caucasian Battle of Karakilisa, a phase of the invasion of Armenia. May 27 – June 6 Western Third Battle of the Aisne (also known as Operation Blücher Yorck, third phase of the Spring Offensive). After initial gains, the German advance is halted. (Details) May 28 Western Battle of Cantigny. May 29–31 Balkan Battle of Skra di Legen June 1–26 Western Battle of Belleau Wood, part of the German spring offensive. June 8 Middle Eastern Action of Arsuf. Caucasian Ottomans re enter Tabriz. (Details) June 8 Politics The Czechoslovak Legion forms the Committee of Members of the Constituent Assembly in Samara. Stanislav Čeček calls to join forces with anti Bolshevik Russians to overthrow the Communist government and reignite the Eastern Front. (Details) June 8 – October Caucasian Germany interferes in the Caucasus. (Details) June 9–12 Western Fourth phase of the Spring Offensive, Operation Gneisenau (also known as Battle of Matz). Despite substantial territorial gains, the Germans do not achieve their strategic goals (Details) June 13 Politics Provisional Siberian Government formed in Omsk. June 15–23 Italian Second Battle of the Piave: the Austro Hungarian offensive is repelled. (Details) June 15–31 Caucasian Ottomans occupy Dilman, Khoy and Urmia. (Details.) June 23 Eastern British and French troops land at Murmansk in Northern Russia. It's the beginning of Allied Intervention in the Russian Civil War on the White Army's side. (Details.) July 4 Western Battle of Hamel. July 12 Politics Haiti declares war on Germany. July 14 Middle Eastern Battle of Abu Tellul. July 15 – August 6 Western Second Battle of the Marne and last German offensive on the Western Front, which fails when the Germans are counterattacked by the French. (Details) July 15–17 Western Champagne Marne Offensive (consisting of the Fourth Battle of Champagne and the Battle of the Mountain of Reims), a phase of the Second Battle of the Marne. last phase of the Spring Offensive and last German offensive of World War I. (Details) July 17 Politics Nicholas II and his family are executed by the Bolsheviks, out of fear that they might be released by Czechoslovak and White troops. (Details) July 18 Western Battle of Chateau Thierry, a phase of the Second Battle of the Marne. (Details)WesternEnd of the Second Battle of Artois July 18–22 Western Battle of Soissons, a phase of the Second Battle of the Marne. (Details)July 19 Western Battle of Tardenois, a phase of the Second Battle of the Marne. Politics Honduras declares war on Germany. August Spanish flu virus mutates: Simultaneous deadlier outbreaks in Brest, Freetown and Boston. August 5 Eastern The Czechoslovak People's Army of Komuch takes Kazan from the Bolsheviks and captures the Imperial Russian gold reserve. (Details) August 8 – November 11 Western Hundred Days Offensive, last offensive on Western Front. August 8–12 Western Battle of Amiens, first phase of the Hundred Days Offensive. (Details) August 9–12 Western Battle of Montdidier. August 13 – September 3 Italian Battle of San Matteo. August 17–29 Western Second Battle of Noyon, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) August 21–22 Western Third Battle of Albert, opening phase of the Second Battle of the Somme. (Details) August 21 – September 3 Western Second Battle of the Somme (also known as Third battle of the Somme), a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) August 21 – September 3 Western Second Battle of Bapaume, a phase of the Second Battle of the Somme. August 26 – September 3 Western Fourth Battle of Arras (also known as Second Battle of Arras (1918)), a phase of the Second Battle of the Somme (Details) August 26–30 Western Fourth Battle of the Scarpe (also known as Battle of the Scarpe (1918)), a phase of the Fourth Battle of Arras. (Details) August 26 – September 14 Caucasian Battle of Baku, last Turkish offensive of the war. August 30–31 African Battle of Lioma. August 31 – September 3 Western Battle of Mont Saint Quentin, a phase of the Second Battle of the Somme. September 1–2 Western Battle of Peronne, a phase of the Battle of Mont Saint Quentin. (Details) September 2–3 Western Battle of Drocourt Queant Line, final phase of the Second Battle of the Somme. (Details) September 8–23 Politics Ufa Conference: Formation of the Provisional All Russian Government with the support of the Czechoslovak Legion. September 10 Western Battle of Savy Dallon, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) September 12 Western Battle of Havrincourt, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) September 12–15 Western Battle of Saint Mihiel, a phase of the Hundred Days Offensive. September 14 Western Battle of Vauxaillon, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) September 14–29 Balkan Vardar Offensive, final offensive on the Balkan Front. September 15 Balkan The Allies (French and Serbs) break through the Bulgarian lines at Dobro Polje, a phase of the Vardar Offensive. (Details) September 18 Western Battle of Epehy, a phase of the Hundred Days Offensive. September 18–19 Balkan Third Battle of Doiran, a phase of the Vardar Offensive, The Bulgarians halt the British and Greek advance. (Details) September 18 – October 17 Western Battle of the Hindenburg Line, a phase of the Hundred Days Offensive. The Allies break through the German lines. (Details) September 19–25 Middle Eastern Battle of Megiddo. The British conquer Palestine. (Details) Middle Eastern Battle of Nablus, a phase of the Battle of Meggido. (Details) Middle Eastern Third Transjordan attack, a phase of the Battle of Nablus. Middle Eastern Battle of Sharon, a phase of the Battle of Megiddo. September 19 Middle Eastern Battle of Tulkarm, a phase of the Battle of Sharon. Middle Eastern Battle of Arara, a phase of the Battle of Sharon. September 19–20 Middle Eastern Battle of Tabsor, a phase of the Battle of Sharon. September 20 Middle Eastern Capture of Jenin, a phase of the Battle of Sharon. Middle Eastern British capture both Afulah and Beisan during the Battle of Sharon. (Details) September 20–21 Middle Eastern Battle of Nazareth, a phase of the Battle of Sharon. September 22 Middle Eastern The British capture Jisr ed Damieh in the Battle of Sharon. (Details) September 23 Middle Eastern Battle of Haifa, a phase of the Battle of Sharon. (Details) September 25 Middle Eastern Battle of Samakh, a phase of the Battle of Sharon. Middle Eastern The British capture Tiberias during the Battle of Sharon. (Details) Middle Eastern Second Battle of Amman, a phase of the Third Transjordan Attack. September 26 – November 11 Western Meuse Argonne Offensive, the final phase of the Hundred Days Offensive and of World War I. (Details) September 26 – October 1 Middle Eastern The British enter Damascus. (Details) September 26 Western Battle of Somme Py (Initial phase of the Meuse Argonne Offensive). (Details) Middle Eastern Charge at Irbid, a phase of the Capture of Damascus. September 26–27 Middle Eastern British capture Deraa during the Capture of Damascus. (Details) September 27 Middle Eastern Battle of Jisr Benat Yakub, a phase of the Capture of Damascus. September 27 – October 1 Western Battle of the Canal du Nord, a phase of the Battle of the Hindenburg Line. September 28 – October 2 Western Fifth Battle of Ypres (also known as Advance on Flanders), a phase of the Battle of the Hindenburg Line. September 29 – October 10 Western Battle of St. Quentin Canal, a phase of the Hundred Days Offensive. September 30 Politics Bulgaria signs an armistice with the Allies. Western Battle of Saint Thierry (Initial phase of the Meuse Argonne Offensive). (Details) Middle Eastern Charge at Kaukab, a phase of the Capture of Damascus. Middle Eastern Charge at Kiswe, a phase of the Capture of Damascus. October 3 Politics Tsar Ferdinand I of Bulgaria abdicates and Boris III accedes to the throne. October 3–27 Middle Eastern Pursuit to Haritan. Western Battle of Blanc Mont Ridge. October 4 Politics Germany requests an Armistice to U. S. President Woodrow Wilson. He demands German withdrawal from all occupied territory, and the Kaiser's abdication. October 8–10 Western Second Battle of Cambrai (also known as Battle of Cambrai (1918)), a phase of the Battle of the Hindenburg Line. (Details) October 14–17 Western Battle of Montfaucon (intermediate phase of the Meuse Argonne Offensive). (Details) October 14–19 Western Battle of Courtrai, closing phase of the Hundred Days offensive. (Details) October 15 Western Battle of Mont D'Origny, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) October 17–26 Western Battle of the Selle, closing phase of the Hundred Days Offensive. October 20 Naval Germany suspends submarine warfare. (Details) Western Battle of Lys and Escaut (Which included the Second Battle of Lys and the Battle of the Escaut), a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) Western Battle of Serre, a phase of the Hundred Days Offensive. (Details) October 23–30 Middle Eastern Battle of Sharqat. October 24 – November 4 Italian Battle of Vittorio Veneto. The Austro Hungarian army is routed. The Italians enter Trent and land at Triest. (Details) October 24–28 Italian Second Battle of Monte Grappa, beginning phase of Vittorio Veneto. October 25 Middle Eastern Battle of Aleppo. (Details) October 29 Politics Wilhelm Groener replaces Erich Ludendorff as Hindenburg's deputy. (Details) Naval Germany's Hochseeflotte mutinies. (Details) Politics State of Slovenes, Croats and Serbs proclaimed. (Details) October 30 Politics The Ottoman Empire signs the Armistice of Mudros. (Details) November First Spanish flu cases in Spain, where reports on the disease are published freely due to the lack of wartime censorship. November 1 Western Battle of Chesne (Closing phase of the Meuse Argonne Offensive). (Details) November 1–2 Western Battle of Valenciennes, closing phase of the Hundred Days Offensive. (Details) November 3 Politics Austria Hungary signs the armistice with Italy, effective November 4. November 4 Western Battle of the Sambre, closing phase of the Hundred Days Offensive. (Details) Western Second Battle of Guise, a phase of the Battle of Sambre. (Details) Western Battle of Thierache, a phase of the Battle of Sambre. (Details) November 6–11 Western Advance to the Meuse. November 9 Politics Germany: Kaiser William II abdicates; republic proclaimed. (Details)November 10 Politics Austria Hungary: Kaiser Charles I abdicates. (Details) Balkan Romania renews the war against the Central Powers. November 11 Politics At 6 am, Germany signs the Armistice of Compiègne. End of fighting at 11 a. m (Details) Politics Poland proclaimed. November 12 Politics Austria proclaimed a republic. November 14 Politics Czechoslovakia proclaimed a republic. (Details) Naval German U boats interned. African Three days after the armistice, fighting ends in the East African theatre when General von Lettow Vorbeck agrees a cease fire on hearing of Germany's surrender. (Details) November 18 Politics Alexander Kolchak seizes control of the Provisional All Russian Government in a coup. November 21 Naval Germany's Hochseeflotte surrendered to the United Kingdom. (Details) November 22 Western The Germans evacuate Luxembourg. November 25 African 11 days after agreeing a cease fire, General von Lettow Vorbeck formally surrenders his undefeated army at Abercorn in present day Zambia. (Details) November 27 Western The Germans evacuate Belgium. December 1 Politics Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes proclaimed. (Details)
1919 жыл
Күндер Театр/Фронт/Үгіт оқиғалары
5 қаңтар Азия және Тынық мұхиты аймағы Герман Детзнер Жаңа Гвинеяның Финшхафен ауданында капитуляциялайды.
10 қаңтар Таяу Шығыс Фахри Паша Мединада капитуляциялайды.
18 қаңтар Саясат Әріптестер мен Германия арасындағы Версаль келісім-шарты: Парижде бейбітшілік конференциясы ашылады.
25 қаңтар Саясат Ұлттар Лигасын құру туралы ұсыныс қабылданды.
27 қаңтар Саясат Чехословакия легионы Транссибир теміржолын толық бақылауға алады.
21 маусым Теңіз Неміс ашық теңіз флоты (53 кеме) Скапа-Флоуда тоғыз адамның қазасымен суға батырылды, бұл соғыстың соңғы құрбандары болды.
28 маусым Саясат Версаль келісім-шартына қол қойылды.
8 шілде Саясат Германия Версаль келісім-шартын ратификациялайды.
21 шілде Саясат Ұлыбритания Версаль келісім-шартын ратификациялайды.
10-11 қараша Саясат Француз Республикасының Президентінің құрметіне банкет король Георг V-нің ұйымдастыруымен 10 қараша күні кешкі сағаттарда Букингем сарайында өтеді. 11 қараша күні таңертең Букингем сарайының аумағында бірінші Атыс тоқтату күні тойланады. Бұл кейінгі Еске алу күнінің үлгісін қалыптастырады.
14 қараша Саясат Большевиктер Омскіні басып алады. Колчак шығысқа шегінуге тырысса, чехословактың Транссибирді пайдалануға рұқсат бермеуі кедергі келтіреді.
Dates Theater/Front/Campaign Events January 5 Asian and Pacific Hermann Detzner surrenders at the Finschhafen District of New Guinea. January 10 Middle Eastern Fakhri Pasha surrenders at Medina. (Details) January 18 Politics Treaty of Versailles between the Allies and Germany: the Peace Conference opens in Paris. (Details) January 25 Politics Proposal to create the League of Nations accepted. (Details) January 27 Politics The Czechoslovak Legion assumes complete control of the Trans Siberian Railway. June 21 Naval German High Seas Fleet (53 ships) scuttled in Scapa Flow with nine deaths, the last casualties of the war. (Details) June 28 Politics Treaty of Versailles signed. (Details) July 8 Politics Germany ratifies the Treaty of Versailles. (Details) July 21 Politics The United Kingdom ratifies the Treaty of Versailles. (Details) November 10–11 Politics A Banquet in Honour of The President of the French Republic is hosted by King George V and held at Buckingham Palace during the evening hours of November 10. The very first Armistice Day is held on the Grounds of Buckingham Palace on the Morning of November 11. This will set the trend for the later Remembrance Day. (Details) November 14 Politics The Bolsheviks take Omsk. Kolchak's retreat east is impeded by the Czechoslovaks denying him use of the Trans Siberian.
1920 жыл
Күндер Театр/Кампания/Фронт оқиғалары
4 қаңтар Саясат Иркутскте төңкеріс болып, Колчак биліктен қуылды. (Толық ақпарат)
10 қаңтар Саясат Лондон қаласында Ұлттар Лигасының алғашқы отырысы өтті. (Толық ақпарат)
Саясат Данциг еркін қаласы құрылды. (Толық ақпарат)
20 қаңтар Саясат Иркутск большевиктерге бағынды.
21 қаңтар Саясат Париж бейбітшілік конференциясы аяқталды. (Толық ақпарат)
7 ақпан Саясат Большевиктер мен Чехословакия легионы арасындағы келісім. Чехословакиялықтар Ресейдің алтын қорын және Колчакты Владивостокқа еркін өту шартымен тапсырды. Колчак пен оның премьер-министрі Виктор Пепеляев атылды.
10 ақпан Саясат Плебисцит нәтижесінде Солтүстік Шлезвиг Данияға қайтарылды. (Толық ақпарат)
19–26 сәуір Саясат Сан-Ремо конференциясы, Италия, Таяу Шығыстағы бұрынғы Османдық аумақтарындағы Ұлттар Лигасының мандаттары туралы. (Толық ақпарат)
4 маусым Саясат Трианон шарты одақтастар мен Венгрия арасында. (Толық ақпарат)
10 тамыз Саясат Түрік Ұлттық Мәжілісінің қарсылығына қарамастан, одақтастар мен Осман империясының Стамбул үкіметі арасындағы Севр шарты. Ақырында, Түрік Ұлттық Мәжілісі бұл шартты бекітпеді. Стамбул үкіметі Түрік ұлттық қозғалысы мен Түрік Ұлттық Мәжілісі тарапынан заңсыз деп танылды, себебі Стамбул басылып алынды, Депутаттар палатасына шабуыл жасалды, сол кездегі одақтастар Мальтада депутаттарды тұтқынға алды. (Толық ақпарат)
8 қыркүйек Саясат Габриэль Д'Аннунцио Фиумеде Италияның Карнаро регенттігін жариялады. (Толық ақпарат)
1 қараша Саясат Ұлттар Лигасының штаб-пәтері Швейцарияның Женева қаласына көшірілді. (Толық ақпарат)
12 қараша Саясат Италия мен Югославия арасындағы Рапалло шарты. Задар Италияға қосылды және Фиуме еркін мемлекеті құрылды. (Толық ақпарат)
15 қараша Саясат Ұлттар Лигасы өзінің алғашқы жалпы жиналысын өткізеді. (Толық ақпарат)
Dates Theater/Campaign/Front Events January 4 Politics A coup in Irkutsk deposes Kolchak. (Details) January 10 Politics First meeting of the League of Nations held in London. (Details) Politics Free City of Danzig established. (Details) January 20 Politics Irkutsk surrenders to the Bolsheviks. January 21 Politics The Paris Peace Conference ends. (Details) February 7 Politics Armistice between the Bolsheviks and the Czechoslovak Legion. The Czechoslovaks surrender the Russian gold reserves and Kolchak in return for free passage to Vladivostok. Kolchak and his Prime Minister, Viktor Pepelyayev are executed. February 10 Politics A plebiscite returns Northern Schleswig to Denmark. (Details) April 19–26 Politics Conference of Sanremo, Italy, about League of Nations mandates in former Ottoman territories of the Middle East. (Details) June 4 Politics Treaty of Trianon between the Allies and Hungary. (Details) August 10 Politics Treaty of Sèvres between the Allies and the Istanbul Government of Ottoman Empire against objections of Turkish National Assembly. Eventually the treaty is not approved by Turkish National Assembly. Istanbul government was considered illegitimate by the Turkish national movement and Turkish National Assembly since Istanbul was occupied, Chamber of Deputies was raided, deputies were taken prisoner at Malta by allies at that time. (Details) September 8 Politics Gabriele D'Annunzio proclaims in Fiume the Italian Regency of Carnaro. (Details) November 1 Politics League of Nations headquarters moved to Geneva, Switzerland. (Details) November 12 Politics Treaty of Rapallo between Italy and Yugoslavia. Zadar is annexed by Italy and the Free State of Fiume is established. (Details) November 15 Politics The League of Nations holds its first general assembly. (Details)
1920 жылдан кейін
Күндер Науқан/Фронт/Театр Оқиғалары 1921 жыл 13 қазан Саясат Большевиктік Ресей мен Түркия арасындағы Карс келісім-шарты. (Толық ақпарат) 1922 жыл 6 ақпан Саясат Вашингтон теңіз келісімшарты, теңіз күштерінің тоннажын шектеу, Франция, Италия, Жапония, Ұлыбритания және АҚШ қол қойды. (Толық ақпарат) 10 сәуір – 19 мамыр Саясат Генуя конференциясы. 34 елдің өкілдері Ұлы соғыстан кейінгі экономикалық жағдайды талқылайды. (Толық ақпарат) 16 сәуір Саясат Германия мен Большевиктік Ресей арасындағы дипломатиялық қатынастарды жақсарту туралы Рапалло келісімі. (Толық ақпарат) 11 қыркүйек Саясат Карс келісім-шарты Ереванда, Арменияда ратификацияланды. (Толық ақпарат) 1923 жыл 16 маусым Саясат Ресей азамат соғысы аяқталды. 24 шілде Саясат Осман империясының мұрагері Түркия мен одақтастар арасындағы Лозанна келісім-шарты. Ол Севр келісім-шартының орнын басады. (Толық ақпарат) 1924 жыл 27 қаңтар Саясат Италия мен Югославия арасындағы Рим келісімі. Фиуме Италияға қосылды, ал көршілес Сушак қаласы Югославияға берілді. (Толық ақпарат) 2010 жыл 3 қазан Саясат Германия соңғы өтемақы төлемдерін аяқтады. (Толық ақпарат)
Dates Campaign/Front/Theater Events 1921 October 13 Politics Treaty of Kars between Bolshevik Russia and Turkey. (Details) 1922 February 6 Politics Washington Naval Treaty, limiting naval tonnage, signed by France, Italy, Japan, the United Kingdom and the United States. (Details) April 10 – May 19 Politics Genoa Conference. Representatives of 34 countries discuss economics in the wake of the Great War. (Details) April 16 Politics Treaty of Rapallo between Germany and Bolshevik Russia to normalize diplomatic relations. (Details) September 11 Politics Treaty of Kars ratified in Yerevan, Armenia. (Details) 1923 June 16 Politics The Russian Civil War ends. July 24 Politics Treaty of Lausanne between the Allies and Turkey, successor State to the Ottoman Empire. It supersedes the Treaty of Sèvres. (Details) 1924 January 27 Politics Treaty of Rome between Italy and Yugoslavia. Fiume is annexed by Italy and the neighbouring town of Sušak is assigned to Yugoslavia. (Details) 2010 October 3 Politics Germany makes final reparations payments. (Details)