Кіріспе

Hepting v. AT&T, 439 F. Supp.2d 974 (N. D. Cal., 2006), телекоммуникациялық компания AT&T клиенттерінің атынан Electronic Frontier Foundation (EFF) тарапынан Калифорнияның Солтүстік округінің АҚШ округтік сотында қозғалған топтық іс. Арыз берушілер AT&T компаниясы Ұлттық қауіпсіздік агенттігіне (NSA) американдық азаматтардың, оның ішінде AT&T клиенттерінің жеке байланыстарын заңсыз бақылауға рұқсат берді және оған көмектесті деп мәлімдеді, олардың байланыстары AT&T желісі арқылы бағытталды. Аудандық сот бастапқыда үкіметтік бұйрық бойынша клиенттерді қадағалауды жүргізетін жеке телекоммуникациялық фирмаларды клиенттер сотқа бере алады деп шешті, ал АҚШ үкіметі мұндай қадағалаудың негіздерін түсіндіруден аулақ болу үшін мемлекеттік құпиялар артықшылығын талап ете алмайды. Алайда, сот арқылы іс аяқталған кезде, мәселе талқыға салынды, өйткені телекоммуникациялық компаниялар 2008 жылғы FISA түзетулер туралы заң арқылы осындай сот ісінен кейіннен иммунитет алды. Сол уақытта AT&T компаниясының бұрынғы инженері Марк Клейн компанияның Ұлттық қауіпсіздік агенттігіне (NSA) Сан-Францискодағы коммутациялық орталығына (641А бөлмесі) миллиардтаған бит интернет трафигін секунд сайын бақылай алатын NarusInsight бақылау жүйесін орнатуға рұқсат еткенін, соның ішінде Интернеттегі телефон қоңырауларын қайта ойнатуды және көптеген американдық азаматтар мен Интернетті пайдаланатын бизнестің барлық байланыстарын тыңдауды ұсынғанын айтты. Electronic Frontier Foundation (EFF) компаниясы AT&T клиенттерінің атынан топтық іс қозғады, Таш Хептинг есімді адам өз еркімен сотқа жүгінді. EFF-тің пікірінше, "Олар [NSA] AT&T сияқты компаниялардың көмегінсіз өздерінің істеп жатқандарын жасай алмады. Біз AT&T компаниясына президенттің сұрауы бойынша заң бұзғаны олардың заңды немесе экономикалық мүдделеріне жатпайтынын айтуға тырысамыз". AT&T клиенттерінің атынан EFF осындай қадағалаумен ынтымақтастық жасағаны үшін AT&T-ге қарсы тыйым салуды және Шетелдік барлауды қадағалау туралы заң, Құқық қорғау органдарына байланыс көмегі туралы заң және осыған байланысты заңдар бойынша рұқсат етілген жиынтық ақшалай зиянды өтеуді талап етті. Бұл шығын қадағалаудың әрбір жағдайы үшін 100000 доллардан асады, бұл AT&T үшін әлеуетті зиянды жауапкершілікті тудырады, EFF-тің көптеген тұтынушылардың қадағалауы бойынша AT&T-тің ынтымақтастығының ауқымы туралы мәлімдемесін ескере отырып.

Аудандық соттың іс жүргізуі және апелляциялық шағымдар

Бұл іс 2006 жылы Калифорнияның Солтүстік округінің АҚШ округтік сотында қаралды. AT&T соттан істі қараудан бас тартуды талап етті, өйткені EFF-тің сотқа шағымдануға құқығы жоқ, оның клиенттері де жоқ, өйткені олардың ешқайсысы жеке бақылауға алынғанын дәлелдей алмады. Ұлттық қауіпсіздік агенттігі (NSA) және АҚШ үкіметі бұл іс бойынша AT&T атынан жұмыс істеді, үкімет бұл істі қараудан бас тарту үшін мемлекеттік құпиялардың артықшылығына жүгінуді көздегенін мәлімдеді. АҚШ-тың Әділет министрлігі осы себептерге байланысты істі қараудан бас тарту туралы өтініш берді. Нәтижесінде, үкіметтік партияларға азаматтарды қадағалау ұлттық қауіпсіздік үшін қажет екендігіне дәлел келтіруді тапсырды. AT&T компаниясына да осы бағдарламамен ынтымақтастық туралы бұйрық берілді. Бұл іс жалғасып жатқанда, Конгресс 2008 жылы FISA түзетулерін қабылдады. Бұл заң телекоммуникациялық компанияларға 1978 жылғы шетелдік барлауды қадағалау туралы заңның бұрыңғы бұзушылықтары үшін ретроактивті иммунитетті берді, бұл өз кезегінде осындай қызмет үшін ордерлер талап етілді. Көп ұзамай 9-ші округ үкіметтің апелляциясын қабылдамады және істі FISA түзетулерінен AT&T-ге берілген иммунитеттің арқасында табысты болу ықтималдығын анықтау үшін аудандық сотқа қайта жіберді. Үкімет бұл істі қараудан бас тарту туралы тағы бір өтініш берді, бұл жолы жаңа заңда осындай заңдық әрекеттерді қарастыруға болмайтын арнайы жазылған ереже келтірілді. EFF FISA түзетулер туралы заңның ретроактивті иммунитет ережесі конституциялық емес деп мәлімдеп, қараудан бас тарту туралы ұсынысқа қарсылық білдірді. 2009 жылы судья Уокер жаңадан қабылданған FISA түзетулер туралы заң бойынша мұндай жұмыстан шығару талап етілетіндігіне байланысты істі қараудан бас тартты. EFF өз кезегінде бұл шешімге шағым жасады, дау қайтадан Тоғызыншы округте қаралды. 2011 жылы бұл сот шағымды қабылдамады, өйткені EFF, әсіресе FISA түзетулер туралы заңмен қамтамасыз етілген сот ісін қайта қарау иммунитетіне байланысты, AT&T NSA қадағалауымен ынтымақтастық жасау үшін қандай да бір заңды жауапкершілікке ие екенін дәлелдей алмады. EFF АҚШ Жоғарғы Сотына тағы да шағымдануға тырысты, бірақ 2012 жылы бұл сот сертификат беруден бас тартты, осылайша төменгі соттың NSA-ның бұйрықсыз тыңдау бағдарламасы американдық заңдарды бұзбайды деген шешімін растады.

Әсері

AT&T-ке қарсы іс-қимылдың бір нәтижесі - Ұлттық қауіпсіздік агенттігінің өзінің жаппай қадағалау бағдарламасы Төртінші түзету бойынша "ақылға қонымды" іздеу деп мәлімдеу мүмкіндігі, терроризмді болдырмау үшін қажет деп қарастырылмаған талап бойынша. Телекоммуникациялық компаниялардың осы бағдарламамен ынтымақтастық жасауына байланысты алған иммунитеті кәсіби сынға ұшырады, өйткені бұл қатысушы тараптарға өз әрекеттерінің конституциялық салдарын болдырмауға мүмкіндік береді. Осы арада, мемлекеттік құпияларды пайдалану, Хептинг ісі бойынша, үкіметке Төртінші түзету туралы талқылаудан қашуға мүмкіндік береді.