Кіріспе

Лаура Орвието, лавр. Лаура Кантони (Laura Cantoni) (7 наурыз 1876 9 мамыр 1953) - еврейлік итальяндық жазушы, зиялы және әйелдер құқықтары жөніндегі белсенді. Оның ең танымал шығармаларының көбі балаларды ежелгі грек және рим мифтеріне үйрету үшін жазылған.

Ерте өмір және білім

Лаура Кантони 1867 жылы 7 наурызда Миланда Ахилл Кантони мен Мария Кантонидің қызы болып дүниеге келді. Оның әкесі Мантуядан шыққан, банкир, антиквариаттар жинаушы, ислам өнері мен тарихының маманы болған. Ол Венеция заң шығарушысы және банкир Абрамо Эррераның ұрпағы болды, ол Австрия билігінен босатылған кезде Венецияның еврей қауымы үшін әлеуметтік-саяси теңдік құру үшін жұмыс істеді. Ол қыздар мектебінде оқыған, бұл оған сол дәуірдегі орта таптағы қыздарға берілетін дәстүрлі үстінен білім берді. Жасөспірім кезінде ата-анасы шотландтық мұғалімді Лили Маршаллды жалдаған, ол Кантониді ағылшын әдебиетімен таныстырды, сондай-ақ әйелдер құқықтары жөніндегі ұйымдардың басты назарында болған әлеуметтік мәселелер. Кантони әйелдер мәселесіне бел буды және мұғалімдер мен жазушылар Роза Эррера мен Лина Шварц сияқты әйелдермен достық қарым-қатынас жасады. Ол Associazione Scuola e Famiglia (Мектеп және отбасы қауымдастығы) -де оқытушы ретінде ерікті қызмет атқарды. Бұл ұйымды Паола Ломброзо Каррара және Джина Ломброзо апалар жұмысшы тап аналары үшін мектептен кейінгі бағдарлама және балабақша ретінде құрды. Оның қауымдастықтағы жұмысы көбінесе балаларға әңгімелер айтуды қамтиды және ол әртүрлі ертегілердің сюжеттерін өз қиялымен біріктіре отырып, импровизациялық әңгімелерді ойлап табуға дағдыланды. Ол 1899 жылы ақын Анжиоло Орвиетоға үйленгеннен кейін Флоренцияға көшіп келді. 1900 жылы Леонфранческоны және 1903 жылы Анналияны дүниеге әкелгеннен кейін жеткіліксіз интеллектуалдық ынталандыруға ие болған ол күйеуімен жазуға шақырылды.

Мансап

Орвието "Иль Марзокко" журналына "Эль ханым" деген атпен қызмет ете бастады. Псевдонимнің қажет болуының себебі, ол жазған көптеген мақалалар жыныстық қатынастар, әйелдердің еңбек проблемалары және әйелдердің білім алу және саяси қатысу құқығы сияқты табу тақырыптарына қатысты. 1909 жылы ол өзінің алғашқы кітабын, Лео мен Лияны және екі жылдан кейін Storie della storia del mondo ("Әлем тарихы туралы әңгімелер") жариялады, ол оның ең танымал еңбегі болды. Оның балалар үшін жазған бірнеше кітабы басқа тілдерге аударылып, бірнеше рет басылып шықты. Ол итальян жазушысы Амелия Пинчерле Росселли мен Флоренция лицейі арқылы танысқан актриса Элеонора Дюземен дос болған. Лицейлік клубтар бүкіл Еуропа бойынша әйелдер үшін кәсіби желілік ұйымдар ретінде ұйымдастырылды. Қатысушылар тек университет білімі бар немесе шығармашылық, музыкалық, жазушылық немесе ғылыми еңбектер шығарған әйелдер ғана болды. Ол Consiglio Nazionale delle Donne Italiane (CNDI) Флоренция филиалымен (Италия әйелдерінің ұлттық кеңесі) қосылды және Бице Каммео, Эрнестина Папер және Мэри Натан Пурицпен дос болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол ерікті медбике болып жұмыс істеді, бұл оны Флоренс Найтингейлдің өмірбаянын жазуға талпындырды. Бастапқыда Италияда фашистік режим билікке келген кезде Орвиетоның жұмысына аса әсер етпеді. Бірақ 1929 жылдан бастап оның баспасынан ол жаңа шығармалар мен жаңа басылымдар үшін еуропалықтарға сілтемелерді алып тастауды талап етті. Бемпорад еврей болған, бірақ фашистік мемлекет пен католик шіркеуі арасындағы келісімнің нәтижесінде кітапханалар мен мектептерде еврейлер басты рөлді атқарған шығармалар енді болмайды дегенді білдірді. Италиялық нәсілдік заңдар мен 1938 жылы әйелдердің жұмыс істеу құқығын шектейтін заңдар оның қызметін одан әрі қысқартты. Бұл жарлықтар яһудилерді түрлі клубтардан шығаруды талап етті, ал әйелдерге жұмыс істеуге немесе мәдениет пен әлеуметтік қызметтерге еріктілер ретінде қатысуға тыйым салынды. Осы уақыт ішінде ол яһуди тақырыптарына арнап, автобиография мен басылмаған роман "Леоне да Римини" жазды. 1943-1945 жылдары Орвието мен Анжиоло жасырынған, олар Муджеллодағы қарттар үйінде тұрды. Соғыс аяқталғаннан кейін ол балалар журналын құрды, La settimana dei ragazzi (Балалар аптасы), ол 1947 жылға дейін жұмыс істеді.

Өлім және мұра

Орвието 1953 жылы 9 наурызда Флоренцияда қайтыс болды. Ол гректер мен римдіктердің аңыздары туралы шығармалар сериясы үшін есінде сақталған, балалар үшін қарапайым тілмен жазған.