Кіріспе

Жоюлы Үндістан заңнамасы (1985-1995) Террористік және бүлдіруші әрекеттерді (алдын алу) туралы заң, әдетте TADA деп аталады, бұл 1985 және 1995 жылдар аралығында (1987 жылы өзгертілген) Панжаб көтерілісінің аясында қолданылған және бүкіл Үндістанға қолданылған үндістандық терроризмге қарсы заң. Ол 1985 жылы 23 мамырда Президент тарапынан мақұлданды және 1985 жылы 24 мамырда күшіне енді. Бұл акт Пәнжабта орналасқан қарулы сикх сепаратистік қозғалысы Халистан қозғалысын тоқтатуды көздеді. Кейіннен бұл аймақ басқа да мемлекеттерге тарады. Заңның күшін жою туралы ережесі оның күшіне енгеннен кейін екі жылдан кейін күшін жойды, бұл 1987 жылы 24 мамырда жүзеге асты. Парламент отырыста болмағандықтан, заңның қолданылу мерзімі ұзартылмады. Алайда бұл ереже заңның қолданылу мерзімі аяқталғаннан кейін күшіне енген заңмен сақталды. Бұл қаулы кейіннен 1987 жылғы "Террористік және бүлікшіл әрекеттерді болдырмау туралы" заңмен ауыстырылды. Ол 1987 жылғы 3 қыркүйекте бекітілді және 1987 жылғы 24 мамырдан бастап және 1987 жылғы 3 қыркүйекте екі бөлімнен күшіне енді. Бұл ретте 1987 жылдың 24 мамырынан бастап екі жылға арналған тоқтату шарты қарастырылған. Ол 1989, 1991 және 1993 жылдары жаңартылды, кейін 1995 жылы қолданылуы тоқтатылды, себебі ол көпшілікке танылмай кетті. Бұл - үкіметтің терроризмге қарсы тұңғыш заң жобасы. Заңның үшінші абзацында "терроризм" деген сөздің өте толық анықтамасы берілген: "Кімде-кім заңмен белгіленгендей Үкіметті үрейлендіру немесе халықты немесе халықтың кез келген бөлігін үрейлендіру немесе халықтың кез келген бөлігін аластату немесе халықтың әртүрлі бөліктерінің арасындағы келісімге кері әсер ету ниетімен бомбалар, динамит немесе басқа да жарылғыш заттар немесе жанғыш заттар немесе өлімге әкелетін қарулар немесе улар немесе зиянды газдар немесе басқа да химиялық заттар немесе басқа да қауіпті заттар (биологиялық немесе басқа) арқылы кез-келген адамды немесе адамдарды немесе қоғамның өміріне қажетті кез-келген өнімдер мен қызметтерді өлтіру немесе зақымдауға немесе бүлдіруге әкелетін немесе әкелуі мүмкін кез-келген әрекет жасайды немесе осындай адамды немесе кез-келген адамды өлтіру немесе зақымдауға қауіп төндіреді немесе оны мәжбүрлеу үшін осындай адамды немесе кез-келген басқа адамды үкіметке немесе кез-келген басқа адамға немесе кез-келген басқа әрекетті жасауға немесе одан бас тартуға мәжбүрлейді, террористік әрекет".

Құзыреті

Заң бойынша құқық қорғау органдарына ұлттық террористік және "әлеуметтік тәртіпті бұзушы" әрекеттермен күресуге кеңінен өкілеттік берілді. Осы заң бойынша, Үндістанның кез келген жерінде тікелей немесе жанама түрде бөлінуді немесе бөлінуді жақтаған адам жазалануға тиіс. Заң бойынша, адам бір жылға дейін ресми айыптаусыз немесе сотсыз қамауға алынуы мүмкін. Заңның 20-бабында ұсталған адам 60 күнге дейін полиция қамауында болуы мүмкін деп көрсетілген, бұл азаптау қаупін арттырады. Сонымен қатар, ұсталған адамды сот төрешісінің алдына әкелудің қажеті жоқ, бірақ ол полиция және әкімшілік қызметтегі лауазымды адам болып табылады және жоғары сот алдында жауап бермейді. Сот кез келген жерде жасырын түрде өткізілуі мүмкін, куәгерлердің жеке басы құпия болып табылады, бұл әділ сот процестерінің халықаралық стандарттарын бұзады. Заң бойынша айыпталушының кінәсіздігіне қатысты презумпция жойылады. Заңның 21-бабына сәйкес, егер қару мен жарылғыш заттар табылса немесе полиция қызметкерінен басқа біреудің алдында мойындаса немесе террористік актіні жасауға қаржылай көмек көрсеткен болса немесе оның қару-жарағы немесе жарылғыш заттары бар немесе террористік актіні жасауға қаржылай көмек көрсеткен деп күдіктелсе, террористік акт жасады деп айыпталған адам, егер керісінше дәлелденбесе, кінәлі деп есептеледі. Полиция бастығы дәрежесінен төмен емес полиция қызметкеріне жасаған мойындаулар адамға қарсы дәлел ретінде қолданылуы мүмкін. Заңның 19-бабында осы заң бойынша айыпталушылардың Жоғарғы Соттан басқаға шағымдануына тыйым салынған.

Әсері

1994 жылдың 30 маусымына дейін осы заң бойынша тұтқындалғандардың саны 76 000-нан асты. Дегенмен, көптеген адамдар әлі де TADA аясында ұсталуда.

Жоғарғы соттың шешімі

Жоғарғы Соттың үкімі бойынша, тыйым салынған ұйымның мүшесі болу ғана осы Заң бойынша жазаға тартылмайды.