Кіріспе

Лұқа 20-тарау - Христиан Киелі кітаптарының Жаңа Келісіміндегі Лұқа Евангелиесінің жиырмасыншы тарауы. Бұл кітапта Иса Мәсіхтің Иерусалимдегі ғибадатханада тәлім бергені, әсіресе парызшылдар мен саддукейлердің сұрақтарына берген жауабы жазылған. Бұл тараудың кітабының аты белгісіз, бірақ ертедегі христиан дәстүрі бір ауыздан бұл Ізгі хабарды Лұқа және Елшілердің істері деп бекітті.

Мәтін

Бастапқы мәтін грек тілінде жазылған. Бұл тарау 47 тармаққа бөлінген.

Исаның билігі күмәнге ұшырады (20:1 - 8)

Бұл жерде Лұқаның өзі туралы қысқаша мәлімет келтірілген. Бірде Иса ғибадатханада халыққа тәлім беріп, ізгі хабарды жариялап тұрғанда, рубасылар мен дін мұғалімдері ақсақалдармен бірге келіп, оған: "Осы күндердің бірінде" - деп жауап берді. Бұл сөз "ерекше дәлдік үшін" қосылған, "жоханн Якоб Гризбах айыптаған және Карл Лахман мен Константин фон Тишендорф алып тастаған аса маңызды авторитеттерде" жоқ. Олар Исаға "оған жақындайтындай" көрінді. Бірақ басты діни қызметкерлер, дін мұғалімдері және рубасылар Исадан билігі туралы сұрағанда, Иса Жақияның шомылдыру рәсімінің қайдан келгені туралы сұрақ қойды. Халықтың пікірінше, Жохан пайғамбар болған, бірақ ғибадатхана басшылары оған "сенуден бас тартқан" (5-аят). Лұқа 7:30-да парызшылдар мен дін мұғалімдері Жақияның шомылдыру рәсімінен бас тартқан.

Зұлым жүзімшілер туралы астарлы әңгіме (20 - 9 - 19)

Исаның бұл астарлы әңгімесін, сондай-ақ зұлым күйеулер туралы астарлы әңгіме деп те атайды, ол төрт каноникалық ізгі хабардың үшеуінде (Марқа, Матай) және Томаның каноникалық емес Ізгі хабарында кездеседі. Рудольф Бултман үшін бұл үзінді "мысал" емес, "әллегория" және "осы негізде ғана түсінікті". Бұл әңгіменің басында бір қожайын жүзім бағын отырғызып, оны өз міндетін орындамаған жұмысшыларға жалға береді. Ол жүзімнен өзіне тиісті үлесін алу үшін бірнеше қызметшісін жұмсайды. Бірақ олар әр жолы да жүзімшілердің өтінішіне құлақ аспайды. Матай мен Марқадағы мәтіндерден айырмашылығы, Лұқа "бәлкім" (, isōs, "бәлкім" NKJV және Марвин Винсенттің түсіндірмесі бойынша) олар иесінің ұлын құрметтейді деп айтады. "Ол" сөзі Жаңа Келісімнің басқа жерінде қолданылмайды. Бұл сөз еврей тіліндегі "Септуагинта" аудармасында бір рет кездеседі. Бұл жерде грекше "бәлкім" деп аударылған, ал еврей мәтінінен алынған ағылшын тіліндегі көптеген аудармаларда "әлбетте" деп аударылған. Астарлы әңгімеде жүзімдікті иелері өздеріне қалдырады деп, зұлым шаруалар ұлды өлтіруге сөз байласады. Сонда қожайыны келіп, жүзімшілерді өлтіріп, бағын басқаларға тапсырмақ.

20-аят

Сондықтан олар Исаға қулық - сұмдық көрсетпек болып, Оған бірнеше тыңшыларын жіберді. Бұлар Исаға жалған тәлім беріп, өздерін әділ санайтын болды. Бұлар Исаны әміршінің билігі мен әміршілігінің астына түсіріп, сөзінен ұстап алу үшін осылай істеді. Бұл тактика Матай мен Марқаның баяндауынан сәл өзгеше: олар кейбір парызшылдарды және кейбір Иродтықтарды Исаны тұзаққа түсіру үшін жіберді. Лука "бір жағынан, басқа Ізгі хабарларға қарағанда, қастандыққа қатысқандар туралы нақтырақ, ал екінші жағынан, оның мақсаты туралы нақтырақ". Бұл тармақта Лұқа Исаның сотқа тартылғанын алдын ала айтып отыр.

Саддукейлердің сұрағы: Қайта тірілу туралы не деуге болады? (20:27 - 40)

Қайта тірілу жоқ деп сенетін саддукейлер Исаға келіп, былай деп сұрады: "Өлімнен кейін өмірдің мағынасы бар ма?" деп, олар Мұсаның 5 - жазбадағы, Мұсаның заңына сай, жеті бауырына үйленген әйелді мысалға келтірді. Фаррар 27 - 39 тармақтарда саддукейлердің жеңілгені туралы айтылған деп атап өтті. Кейбіреулер Исаның "адамдар арасында" болған оқиғаларды "адамдар арасында" болған оқиғалар деп атаған.