Нишель Николс: «Жұлдыз жолының» алғашқы афроамерикандық актрисасы

Кіріспе

Америкалық актриса (1932–2022)

Нишель Николс (/nɪˈʃɛl nishEL; туған Grace Dell Nichols; 28 желтоқсан, 1932 – 30 шілде, 2022) – американдық актриса, әнші және биші. «Жұлдызды жол» (Star Trek) және оның фильмдеріндегі Ухура рөлін сомдауы американдық теледидарда афроамерикандық актрисалар үшін жаңа белестер ашты. Чикаго қаласының Роббинс қалашығында туған ол биден оқып, мансабын Чикагода биші, әнші және модель ретінде бастады. Актер ретінде ол сахнада, теледидарда және кинода өнер көрсетті.

Ерте өмір

Грейс Делл Николс 1932 жылғы 28 желтоқсанда Чикаго қаласының маңындағы Иллинойс штатының Роббинс қаласында алты баланың үшіншісі болып дүниеге келді. Оның әкесі – 1929 жылы Роббинс қаласының мэрі және бас судья болып сайланған фабрика жұмысшысы Сэмюэл Эрл Николс. Ол өзінің ата-анасынан жаңа есім сұраған; олар Нишельді ұсынды, ол «жеңімпаз бойжеткен» деген мағынаны білдіреді (Nike және «elle» қосымшасынан). Кейін отбасы Чикагоның Вудлоун ауданындағы пәтерге көшті, онда Николс 1951 жылы бітірген Энглвуд орта мектебінде оқыды. 12 жасынан бастап ол Чикаго балет академиясында биді оқыды. Оның актерлік мансабындағы алғашқы қадамы – Оскар Браунның 1961 жылы шыққан, бірақ сәтті болмаған «Kicks and Co» мюзиклындағы рөл. «Playboy» журналының сыршылдық сатирасында ол «Оргия айының бойжеткені» болу үшін шайтан мен «Оргия» журналының азғыруына ұшыраған, университет студенті Хазел Шарп рөлін ойнады. Пьеса Чикагода қысқа ғана уақыттан кейін жабылып қалғанымен, Николс «Playboy» журналының баспагері Хью Хефнердің назарын аударды, ол оны өзінің «Chicago Playboy Club» клубында әнші ретінде жұмысқа алды. Сондай-ақ, ол Чикагодағы «Кармен Джонс» акциялық компаниясының «Кармен» қойылымында Кармен рөлін ойнады және Нью-Йоркте «Порги мен Бесс» қойылымында өнер көрсетті. Актерлік және әншілік жұмыстарының арасында ол кейде модель болып та жұмыс істеді. 1967 жылдың қаңтар айында Николс «Ebony» журналының мұқабасында болды және бес жыл ішінде онда екі мақала жарияланды. Ол АҚШ, Канада және Еуропа бойынша Дук Эллингтон мен Лайонел Хэмптонмен бірге әнші ретінде гастрольдік сапарлар жасады. Батыс жағалауда ол «The Roar of the Greasepaint» және «For My People» спектакльдерінде ойнады, сондай-ақ Джеймс Болдуиннің «Blues for Mister Charlie» пьесасындағы рөлі үшін жоғары баға алды. «Жұлдыздар жолында» лейтенант Ухура рөліне түсуге дейін Николс теледидар продюсері Джин Родденберридің «Лейтенант» (1964) сериалының «To Set It Right» эпизодында қонақ актриса болды, ол нәсілдік дискриминация мәселесін көтерді.

Жұлдыздар жолы

"Жұлдыздар жолында" Николс ірі телесериалда көрсетілген алғашқы афроамерикандық әйелдердің бірі болды. Оның көпір офицері ретіндегі ерекше рөлі бұрын-соңды болмаған. Бір кезде ол сериалды тастауға құлшынды, бірақ Мартин Лютер Кингпен болған әңгіме оның шешімін өзгертті. Бірінші маусымның соңында Николске Бродвейде рөл ұсынылды. Телевизия студиясына қарағанда сахнаны артық көріп, ол рөлді қабылдауға шешім қабылдады. Ол Родденберридің кеңсесіне барып, кетіп қалатынын айтты және оған өтінішхатын тапсырды. Родденберри оны қала беруге көндіре алмады, демалыс күндері демалуға жіберіп, егер ол әлі де кеткісі келсе, оған батасын беретінін айтты. Сол демалыс күні Николс NAACP ұйымдастырған банкетке барды, онда онымен кездесуге бір жанкүйердің тілек білдіргенін естіді. "Мен оны "Трекки" деп ойладым, сондықтан "Жарайды" дедім. Бөлмеге қарап, жанкүйер кім екенін анықтауға үлкермедім, себебі Мартин Лютер Кинг күлімдеп маған қарай келе жатты. Ол маған қол созып: "Иә, Николс мысық, мен сіздің ең жақын адамыңызбын", - деді. Ол "Жұлдыздар жолы" - өзі мен әйелі Кореттаның үш баласына ұйықтамай көруге рұқсат беретін жалғыз бағдарлама екенін айтты. Мен оған сериалдан кету жоспарымды айттым, себебі Бродвейдегі рөлге ие болғым келді. Менің себебімді естіген соң, ол: "Жоқ, сіз кетпеуіңіз керек! Телевизияда бірінші рет бізді күнделікті өмірдегідей көрсететін мүмкіндік туды – зиялы, сапалы, әдемі адамдар, ән айта алатын, билей алатын және ғарышқа ұша алатын, профессорлар, адвокаттар... Егер сіз кетіп қалсаңыз, бұл есік жабылуы мүмкін, себебі сіздің рөліңіз қара нәсілді әйелге арналған емес, ол кез келген адамға, тіпті шетелдікке де беріледі". Кинг Николсты "маңызды ролі үлгісі" деп атап, оның сериалдағы жұмысын азаматтық құқықтар қозғалысымен салыстырды. Келесі күні ол Родденберридің кеңсесіне барып, қалатынын айтты. Ол Родденберриге Кингтің айтқандарын жеткізгенде, оның көзіне жас келді. Бұрынғы NASA ғарышкері Мей Джемисон Николстің лейтенант Ухура рөлінің өзінің ғарышкер болуына шабыттандырғанын айтты. Вупи Голдберг Николстің ықпалы туралы да айтып, ол "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалында рөл сұрағанын және оның кейіпкері Гвинан арнайы үшін жазылғанын, ал Джемисон сериалдың бір эпизодында пайда болғанын жеткізді. Лейтенант Ухура рөлінде Николс 1968 жылдың 22 қарашасында "Жұлдыздар жолы" эпизодындағы "Платонның балалары" эпизодында актер Уильям Шатнерді (капитан Джеймс Т. Кирк) өпті. Бұл АҚШ теледидарындағы бірінші нәсілдер аралық сүйіспеншілік ретінде танылды, бірақ бұрынғы бірнеше оқиғалар да анықталды. Шатнер мен Николс арасындағы өлім-жітім шетелдік телепатия арқылы мәжбүрленгенімен сипатталса да, бұл жаңалық ретінде қарастырылды. Көптеген мақтаулар айтылып, қарсылық білдіргендер болған жоқ. Өзінің "Ухурадан тыс, Жұлдыздар жолы және басқа естеліктер" атты автобиографиясында Николс ақ нәсілді оңтүстік тұрғынынан келген хатты келтірді, онда: "Мен нәсілдердің араласуына мүлдем қарсымын. Алайда, капитан Кирк сияқты қызыл қанды американдық жігіт Ухураға ұқсайтын әдемі әйелді құшақтағанда, ол қарсылық көрсетпейді", - делінген. 2006 жылдың 20 тамызында Comedy Central Roast of Shatner кезінде Николс бұл өлім-жітім туралы әзілдеп: "Не дейсіз, теледидар тарихында тағы бір сәл көбірек болып, менің қара түгіме өбік берейік!" - деді. 1969 жылы сериал тоқтатылғанмен, "Жұлдыздар жолы" Николстің өмірінде маңызды рөл атқара берді. Ол "Жұлдыздар жолы: Анимациялық сериалда" Ухураның дауысын берді; "Лорелей сигналы" атты бір эпизодта Ухура Энтерпрайз командасын басқарады. Николс өзінің өмірбаянында бұл оқиғаның бастапқы серияда ешқашан болмағанын айтты. Ол "Жұлдыздар жолы VI: Ашылмаған ел" фильмінде аяқталған алты "Жұлдыздар жолы" фильмінде түсті. 1994 жылы Николс өзінің автобиографиясын "Ухурадан тыс: Жұлдыздар жолы және басқа естеліктер" деп жариялады. Онда ол "Жұлдыздар жолының" соңғы маусымында "Манникс" телесериалындағы Пегги Фэйр рөлін ұсынғанын, бірақ продюсер Джин Родденберри оны келісімшартынан босатудан бас тартқанын мәлімдеді. Бастапқы серияның соңы мен "Жұлдыздар жолы" анимациялық сериясы мен көркем фильмдерінің арасында Николс шағын теледидар және кино рөлдерінде пайда болды. Ол "Доктор, сіз әзілдейсіз бе?" (1967) фильмінде қысқа уақытқа хатшы рөлінде түсті. Николс А. Гордың вице-президенттік ренжерлерінің бірі ретінде "Futurama" сериалының "Anthology of Interest I" эпизодында анимациялық түрінде пайда болды, ал "Where No Fan Has Gone Before" эпизодында әйнек құмырадағы өз басын дауыстады. Ол "Gargoyles" анимациялық сериалында Элиса Мазаның анасы Диана Мазаның қайталанатын рөлін орындады және "Бэтмен: Анимациялық сериалдың" бір эпизодында Тот Копейраның рөлін ойнады. 2004 жылы ол "Симпсон" сериалының "Жай Симпсон" эпизодында өз дауысын берді. "Snow Dogs" (2002) комедиялық фильмінде ол Куба Гудинг-младший ойнаған еркек басты рөлдің анасы ретінде көрінді. Ол сонымен қатар атқарушы продюсер және хореограф болып қызмет етті және фильмде үш ән айтты, олардың екеуін өзі жазды. Ол "Kicks and Co." және "The Blacks" спектакльдеріндегі рөлдері үшін екі рет Чикаго театрлық "Сара Сиддонс" сыйлығына үміткер болды. 2016 жылдың 30 тамызында ол "The Young and the Restless" ұзақ созылатын мымыр сериалында қартайған Нил Уинтерстің анасы ретінде таныстырылды. Ол 2017 жылдың 22 наурызында "Драмалық сериалдағы ең үздік қонақ актриса" номинациясында алғашқы Daytime Emmy сыйлығына ие болды.

On Star Trek, Nichols was one of the first Black women featured in a major television series. Her prominent supporting role as a bridge officer was unprecedented. She was once tempted to leave the series; however, a conversation with Martin Luther King Jr. changed her mind. Towards the end of the first season, Nichols was offered a role on Broadway. Preferring the stage to the television studio, she decided to take the role. Nichols went to Roddenberry's office, told him that she planned to leave, and handed him her resignation letter. Unable to convince her to stay, Roddenberry told her to take the weekend off, and if she still felt she should leave, he would give her his blessing. That weekend, Nichols attended a banquet organized by the NAACP, where she was informed that a fan wanted to meet her. text=I thought it was a Trekkie, and so I said, 'Sure.' I looked across the room and whoever the fan was had to wait because there was Dr. Martin Luther King walking towards me with this big grin on his face. He reached out to me and said, 'Yes, Ms. Nichols, I am your greatest fan.' He said that Star Trek was the only show that he, and his wife Coretta, would allow their three little children to stay up and watch. [She told King about her plans to leave the series because she wanted to take a role that was tied to Broadway.] I never got to tell him why, because he said, 'You cannot, you cannot For the first time on television, we will be seen as we should be seen every day—as intelligent, quality, beautiful people who can sing, dance, and go to space who are professors, lawyers If you leave, that door can be closed, because your role is not a black role, and is not a female role; he can fill it with anybody, even an alien." Calling Nichols a "vital role model", King compared her work on the series to the marches of the ongoing civil rights movement. The next day, she returned to Roddenberry's office to tell him she would stay. When she told Roddenberry what King had said, tears came to his eyes. Former NASA astronaut Mae Jemison cited Nichols' role of Lieutenant Uhura as her inspiration for becoming an astronaut. Whoopi Goldberg has also spoken of Nichols' influence, saying she asked for a role on Star Trek: The Next Generation, and her character Guinan was specially created, while Jemison appeared on an episode of the series. In her role as Lieutenant Uhura, Nichols kissed white actor William Shatner (as Captain James T. Kirk) in the November 22, 1968 Star Trek episode "Plato's Stepchildren". It has been cited as the first example of an interracial kiss on U. S. television, although several earlier instances have been identified. The Shatner/Nichols kiss was considered groundbreaking, even though it was portrayed as having been forced by alien telepathy. There was some praise and almost no dissent. In her autobiography Beyond Uhura, Star Trek and Other Memories, Nichols cited a letter from a white Southerner who wrote, "I am totally opposed to the mixing of the races. However, any time a red blooded American boy like Captain Kirk gets a beautiful dame in his arms that looks like Uhura, he ain't gonna fight it." During the Comedy Central Roast of Shatner on August 20, 2006, Nichols jokingly referred to the kiss and said, "What do you say, let's make a little more TV history and kiss my black ass!" Despite the series' cancellation in 1969, Star Trek continued to play a part in Nichols' life. She provided the voice of Uhura in Star Trek: The Animated Series; in one episode, "The Lorelei Signal", Uhura assumes command of the Enterprise. Nichols noted in her autobiography her frustration that this never happened on the original series. She co starred in six Star Trek films, culminating in Star Trek VI: The Undiscovered Country. In 1994, Nichols published her autobiography, Beyond Uhura: Star Trek and Other Memories. In it, she claimed that the role of Peggy Fair in the television series Mannix was offered to her during the final season of Star Trek, but producer Gene Roddenberry refused to release her from her contract. Between the end of the original series and the Star Trek animated series and feature films, Nichols appeared in small television and film roles. She briefly appeared as a secretary in Doctor, You've Got to Be Kidding! (1967),

Nichols appeared in animated form as one of Al Gore's Vice Presidential Action Rangers in the "Anthology of Interest I" episode of Futurama, and she provided the voice of her own head in a glass jar in the episode "Where No Fan Has Gone Before". She voiced the recurring role of Elisa Maza's mother Diane Maza in the animated series Gargoyles, and played Thoth Kopeira in an episode of Batman: The Animated Series. In 2004, she provided the voice for herself in The Simpsons episode "Simple Simpson". In the comedy film Snow Dogs (2002), she appeared as the mother of the male lead, played by Cuba Gooding Jr. She also served as executive producer and choreographer, and sang three songs in the film, two of which she composed. She was twice nominated for the Chicago theatrical Sarah Siddons Award for Best Actress, first for her portrayal of Hazel Sharpe in Kicks and Co., and again for her performance in The Blacks. On August 30, 2016, she was introduced as the aging mother of Neil Winters on the long running soap opera The Young and the Restless. She received her first Daytime Emmy nomination for "Outstanding Guest Performer in a Drama Series" for the role on March 22, 2017.

Музыка

Николс екі музыкалық альбом шығарды: 1967 жылы «Жұлдызды жол» сериалының түпнұсқасы көрсетіліп жатқан кезде шыққан «Down to Earth» – стандартты әндер жинағы; және 1991 жылы жарық көрген «Out of This World» альбомы, ол «Жұлдызды жол» және ғарыш зерттеулері тақырыбындағы, көбірек рок стиліндегі туынды. Ухура рөлінде Николс «Жұлдызды жол» сериалының «Чарли Х» және «Патшаның санасы» атты эпизодтарында ән орындады.

NASA-мен жұмыс

"Жұлдыздар жолы" сериалы тоқтатылғаннан кейін Николс NASA-ның арнайы жобасына өз еркімен қатысып, ғарыш агенттігіне аз ұлт өкілдерінен және әйелдерден кадрларды тартуға көмектесті. Бұл бағдарлама сәтті аяқталды. Тартылғандардың арасында алғашқы американдық әйел ғарышкер доктор Салли Райд, АҚШ Әуе күштерінің полковнигі Гуион Блуфорд – алғашқы афроамерикандық ғарышкер, сондай-ақ доктор Джудит Ресник және доктор Рональд МакНейр болды. Олар 1986 жылғы 28 қаңтардағы "Space Shuttle Challenger" апат кезінде қаза болғанға дейін ғарыш шаттлы бағдарламасы аясында сәтті миссияларды орындаған еді. Сондай-ақ, бұрынғы NASA әкімшісі және төрт ғарыш миссиясының қатысушысы Чарльз Болден, бұрынғы әкімші орынбасары және үш ғарыш миссиясының қатысушысы Фредерик Д. Грегори және бұрынғы әкімші орынбасары Лори Гарвер де жұмысқа қабылданды. Ғарыш зерттеулерінің жақтасы болған Николс 1980 жылдардың ортасынан бастап коммерциялық емес, білім беру мақсатындағы ғарышпен айналысатын "Ұлттық ғарыш институтының" (қазіргі "Ұлттық ғарыш қоғамы") басқарма мүшесі болып қызмет етті. Николстің NASA-мен бірлескен жұмысы туралы "Woman in Motion" деректі фильмінде кеңінен айтылады.

Жеке өмір

Өзінің өмірбаянында Николс 1960 жылдары бірнеше жыл бойы «Жұлдызды жол» сериалының авторы Джин Родденберримен романтикалық қарым-қатынаста болғанын жазды. Ол Родденберридің танысы Мейджэл Хюдекпен (Маджэл Баррет деп аталған) де ісі бар екенін білгенде, «Жұлдызды жол» басталғанға дейін бұл қарым-қатынас аяқталғанын айтты. Хюдек Джин Родденберриге үйленді және «Жұлдызды жол» сериалында Кристин Чапел рөлін тұрақты түрде ойнады. Родденберридің денсаулығы нашарлағанда Николс оған «Гин» деген ән арнады, оны ол оның еске алу кешінде орындады. Николс екі рет үйленді – алғашқысы биші Фостер Джонсонмен (1917–1981), олар 1951 жылы үйленіп, сол жылы ажырасты. Олардың бір ұлы болды, Кайл Джонсон, ол 1951 жылдың 14 тамызында дүниеге келді. 1968 жылы ол Герцог Мондиге үйленді, олар 1972 жылы ажырасты. Николстің кіші інісі Томас «Аспан қақпасы» культының мүшесі болды. Ол 1997 жылдың 26 наурызында культтың жаппай өзін-өзі өлтіру кезінде қайтыс болды, бұл оқиға Хале–Бопп кометасының келуімен сәйкес келіп өтті. 20 жыл бойы культ мүшесі болған ол өзін жиі Нишельдің ағасы деп таныстырды. 2012 жылдың 29 ақпанында Николс президент Барак Обамамен Овалдық кеңседе кездесті. Кейін ол Twitter-де былай жазды: «[Президент] Обама жас кезінде маған ғашық болғанын айтқан екен. Мен одан сұрадым, ол мақтанышпен растады! Президент Обама да өзінің «Жұлдызды жол» жанкүйері екенін маған айтты! Бұл қандай керемет!» Николс өмір бойы демократтық көзқараста болды және пресвитериан дінін ұстанды.

Денсаулық және қайтыс болу

2015 жылдың маусым айында Николс Лос-Анджелестегі үйінде жеңіл инсульт алды және Лос-Анджелес аймағындағы ауруханаға түсті. Магниттік-резонанстық томографиялық зерттеу шағын инсульт болғанын растады, және ол стационарлық ем-терапияны бастады. 2018 жылдың басында оған деменция диагнозы қойылды, содан кейін ол конвенцияларға қатысуын тоқтатқанын хабарлады. Менеджері болған күтуші Гилберт Беллдің әрекеттеріне байланысты туындаған заңдық даудан кейін, оның ұлы Кайл Джонсон 2018 жылы оған қамқорлыққа (консерваторлыққа) өтініш берді. 2019 жылдың қаңтарында сот оның өтінішін қабылдамас бұрын, Николстың досы Анжелика Фосетт, ол 2017 жылы Беллдің оған қол жеткізуді бақылауына қатысты алаңдаушылық білдірген болатын, Джонсонның өтінішіне қарсы шығып, оны көру құқығы үшін күш салды. Бұл дау және Беллдің 2019 жылы Николстың меншігіндегі қонақ үйден шығарылуына қатысты сот ісі 2021 жылдың тамызына дейін жалғасты. Николс 2022 жылдың 30 шілдесінде 89 жасында Нью-Мексико штатының Сильвер-Сити қаласында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Оның күлін Мейел Баррет пен Дуглас Трамбуллдың күлімен бірге ғарышқа жіберу жоспарлануда.

Тану

1982 жылы Роберт А. Хайнлайн өзінің "Жума" романын оған арнады. 68410 Николс астероиды оның құрметіне аталды. 1992 жылы ол теледидар саласына қосқан үлесі үшін Голливудтың Даңқ аллеясында жұлдызға ие болды. 1999 жылы Николс "Ғасыр жұлдызы" (Kultstar des Jahrhunderts) аталымымен Алтын камера сыйлығын алды. 2010 жылы Николс Лос-Анджелес Миссия колледжінен құрметті диплом алды. 2016 жылы Николс Ғылыми фантастика, фантастика және қорқыныш фильмдер академиясынан "Өмірлік мансап" сыйлығын алды, бұл сыйлықты алған алғашқы әйел болды. Николс Альфа Каппа Альфа студенттік қауымының құрметті мүшесі еді. Оның құрметіне "Udea nicholsae" деп аталатын қос мұртты мольдың бір түрі аталды. "Жұлдыздар жолы: Жаңа әлемдер" сериалының екінші маусымы титрлерге дейін арналған мәлімдемемен басталды, ол түпнұсқа сериядағы оның жиі қайталаған сөзіне сілтеме жасады: "Есіктен бірінші болып өтіп, бізге жұлдыздарды көрсеткен Нишельге. Байланыс жиіліктері мәңгі ашық болсын."

Теледидар

ЖылАтауыРолЕскертпелер1964ЛейтенантНорма БартлеттЭпизод: "Жағдайды түзеу"1966Пейтон ПлейсМейірбике2 эпизод Тарзан Руана2 эпизод1966–1969Жұлдыздар жолыНёта УхураБасты рөл1970InsightЭллиЭпизод: "Ескі Король Коул"1973–1974Жұлдыздар жолы: Анимациялық серияНёта УхураҚосымша дауыстарБасты рөл1984Антони мен КлеопатраЧармиан1997Жұлпар адамМириам (дауыс)2 эпизод2000–2002Футурама Өзі (дауыс)Жайран өндіріс2009The CabonautsCJЭпизод: "Пилот"2010Scooby Doo! Көл монстрының қарғысыСенаторТелефильм2016Жас және тыныштанбайтынЛюсинда Винтерс4 эпизод2017Жұлдыздар жолы: РенегаттарАдмирал Грейс ДжемисонЭпизод: "Реквием"; жайран өндірісіDownward DogДиджей ДеВайнЭпизод: "Ескі"Sharknado 5: Global SwarmingБас хатшы СтаррЭпизод: "Кобяши"; архивтік аудио