Кіріспе

"Жұлдыздар жолы" франшизасының ойдан шығарылған кейіпкері Сарек – "Жұлдыздар жолы" медиа франшизасындағы құрастырылған кейіпкер. Ол – вулкандық астрофизик, Біріккен планеталар федерациясындағы вулкандық елші және Споктың әкесі. Бұл кейіпкерді алғаш рет 1967 жылы Марк Ленард "Бабилге саяхат" атты эпизодта сомдады. Кейін Ленард анимациялық сериалда Сарекке дауыс берді, сондай-ақ "Жұлдыздар жолы" фильмдерінде және "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалында пайда болды. Актер Джонатан Симпсон "Жұлдыздар жолы V: Соңғы шекара" фильмінде жас Саректің рөлін ойнады, ал дауыстық өңдеуін Ленард жасады. Бен Крос 2009 жылғы "Жұлдыздар жолы" фильмінде Сарек рөлін ойнады. Джеймс Фрейн "Жұлдыздар жолы: Ашу" телесериалында Сарек рөлінде көрінеді. Кейіпкер түпнұсқа "Жұлдыздар жолы" сериалында, анимациялық сериалда, бес "Жұлдыздар жолы" фильмінде, "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалының екі эпизодында, "Жұлдыздар жолы: Дискавери" сериалында және көптеген "Жұлдыздар жолы" романдары мен комикстерінде пайда болады.

Жұлдыздар жолы: Бастапқы серия

Сарек 2165 жылы дүниеге келген. Ол Вулканның Скон ұлы және Солкардың немересі (Жердегі алғашқы Вулкан елшісі). Сарек екі рет үйленген, екі ұлы болған. Бірінші некеге тұрмас бұрын ол Вулкандық ханшайыммен қарым-қатынаста болды, нәтижесінде Саректің тұңғыш ұлы Сибок дүниеге келді, бұл кейіпкер 1980 жылдардың соңындағы бесінші толық метражды фильмде ғана толыққанды дамытылды. Кейін Сарек Жер планетасының тумасы Аманда Грейсонға үйленді, одан Спок туды. Аманданың қазасынан кейін Сарек Перринге үйленді, ол да адам, және оның өлімінен аман қалды. Сарек пен Перриннің балалары болған жоқ. Саректің екінші ұлы Спок Жұлдыздық Флот академиясына қабылданды. Сарек бұл шешімге қарсы болды, себебі ол Споктың Вулкан ғылым академиясына түсуін қалаған, ол үшін көп жыл бұрын дайындық жасаған еді, соның салдарынан олар 18 жыл бойы қарым-қатынас жасамады. "Бабилге саяхат" ("Journey to Babel") атты эпизодта Спок Саректің өмірін сақтауға көмектескеннен кейін, "Энтерпрайз" миссиясынан соң әке мен бала татуласты, ал Марк Ленард Саректің алғашқы бейнесін сомдады.

Анимациялық сериалдар

Марк Ленард «Кешегі жыл» атты «Жұлдыз жолы: Анимациялық серия» эпизодында Саректің дауысын берді. Бұл эпизодта Спок бала кезіне уақыт саяхаты жасап, өзінің кіші нұсқасының қаза болғанын және «Энтерпрайз» кемесінің бірінші офицері қызметінен андорианмен ауыстырылуын болдырмауы керек. Спок туысқан ретінде танысып, Саректің жас кезін кездестіреді.

TOS фильмдері

Марк Ленард түпнұсқа «Жұлдыздар жолы» сериалы негізінде түсірілген фильмдерде Саректің рөлін сомдады. «Жұлдыздар жолы III: Спокты іздеу» (1984) фильмінде Сарек Джеймс Т. Киркті өз пәтерінде қарсы алады, ол Спок өзінің катрасын, яғни жан-эссенциясын Кирктің санасына салды деп ойлайды (өйткені Кирк Спок өлгенде соңғы болып оның қасында болған), содан кейін Кирктен неге Спокты Вулканға қайтармағанын сұрайды. Сарек пен Кирктің ешқайсысы да Спок өзінің катрасын досы Леонард МакКойдың санасында сақтап қалғанын білмейді. Кейін Кирк осыны Споктың өмірінің соңғы сәттеріндегі қауіпсіздік жазбалары арқылы ашады, ол Энтерпрайзді Ханнан құтқару үшін күрескен кезде. Сарек Кирктен Споктың денесін катрасымен бірге Вулканға әкелуін сұрайды; Кирк осыны орындауға уәде береді. «Жаратылыс құрылғысы» Споктың денесін жаңартып, оның өмірін қайта жасайды; Кирк пен оның экипажы Спокты планетадан алып, оны туған планетасы Вулканға қайтаруға жетеді. Сол жерде Сарек дін қызметкері Т’Лардан Споктың денесі мен санасын біріктіретін фал тор пан рәсімін жасауды сұрайды. Сарек Кирктің Спокты құтқаруы үшін алғыс айтады, бұл Энтерпрайздің жойылғанымен және Кирктің ұлының қазасымен ақы төленді. Кирк Спокты құтқаруға тырыспаса, жанында ауыр кінә сезіміне толар едіін мойындайды. «Жұлдыздар жолы IV: Үйге саяхат» (1986) фильмі Кирк, Спок және Энтерпрайз экипажының қалған бөлігінің әлі де Вулканда жер аударылғанымен басталады. Сарек Кирктің атынан сөйлеу үшін Жерге саяхаттайды (оған Клингон империясы айып тағып отыр), содан кейін Жерге келген шетелдік зондтың қаупінен кейін планетада тұтқындалады. Кирк пен оның экипажы Жерді құтқарып, кейін сотта ақталғаннан кейін Сарек ұлымен жеке кездеседі. Сарек Спокқа риза екенін және оның Жұлдыздық флотқа қабылдануына қарсы болғаны қате екенін мойындайды, оның серіктерін жақсы мінезді адамдар деп мақтайды. Актер Джонатан Симпсон «Жұлдыздар жолы V: Соңғы шекара» (1989) фильмінде жас Саректің рөлін қысқаша сомдады, дауыстық ролін Ленард орындады. Бұл сахна Споктың тууына және Саректің «осылай адам» екенін айтуына қатысты. Марк Ленардтың Сарек рөліндегі соңғы түсірілген көрінісі «Жұлдыздар жолы VI: Ашылмаған ел» (1991) фильмінде болды. Бұл фильм оның «The Next Generation» сериалындағы соңғы эфирден кейін түсірілді, бірақ одан бұрын жарық көрді. Оқиғалар түпнұсқа сериалдың уақытында, 2293 жылы өтеді. Сарек тағы да Клингон және Федерация арасындағы алғашқы дипломатиялық кездесуде қатысқан дипломат ретінде көрсетіледі.

"Жұлдыздар жолы: Келесі буын"

Ленард "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалында бұл кейіпкер түрінде екі рет пайда болды. Алғашқы эпизодта Сарек Бенди синдромынан зардап шегеді, ол – емделмейтін және салдары ауыр неврологиялық дегенеративті ауру, оның салдарынан ол эмоцияларын бақылау мүмкіндігінен айырылады. Мысалы, Дейта мен квартет Брамстың бірінші секстетінің екінші бөлімін орындағанда, ол көздерінен жас шығарып жылайды. Капитан Жан-Люк Пикардпен ой біріктіру арқылы Сарек маңызды дипломатиялық миссияны жалғастыра алады, бірақ оның эмоциялары Пикард арқылы көрінеді, оның ішінде Амандаға, Спокқа және оның қазіргі әйелі Перринге деген терең сезімі, бұл Пикардты ақыл-естен шығаруға шама келтіреді. Оның Бенди синдромынан өлуі TNG эпизодының "Бірігу" бірінші бөлімінде болады.

Жұлдыздар жолы (2009)

Бен Кросс ойнаған Сарек "Жұлдызды жол" қайта бастауында (2009 жылы) пайда болады. Спактың өз шешімдерін қабылдау қабілетін құрметтегенімен, Сарек оны логикалық вулкандық табиғатын сақтауға ынталандырады. Сарек Амандаға үйленгенін логикалық қадам деп түсіндіреді, өйткені Вулкан елшісі ретінде, адамдардың мінез-құлқын бақылау міндеті оған жүктелген. Кейін Сарек Вулкан Ғылым академиясының кеңесінде отырады және ұлының Жұлдыздық флотқа қосылуды жөн көруіне көңілі толады. Қатігез Ромулан капитаны Нерон Вулканды жою ниетін білдіргенде, Спок Саректі, Аманданы және Вулкан кеңесінің қалғанын қауіпсіз жерге көшіруге келеді; алайда, Аманда осы әрекетте қаза табады. Курсант Кирк Спокты қолдан бас тартуға мәжбүрлеу үшін оны қастықтағанда, ашуға буған жартылай вулкандық Спокты Саректің қатаң "Спок!" деген дауысы ғана тыныштандырады. Спок көпірден кеткен соң, Сарек оқиғаға наразы екенін көрсетеді және оның соңынан шығады. Сарек Спокқа егер ол ашу сезімін бастан өткерсе (Вулканның жойылуы мен Аманданың өліміне байланысты), оны жасыруға тырыспау керектігін айтады. Сондай-ақ, Сарек ұлына: "Бір кезде сен маған неге анаңа үйленгенімді сұраған едің. Мен оны сүйгендіктен үйлендім," - деп мойындығын білдіреді. Сарек ұлына барлық вулкандықтардың сезімсіз емес екенін, тіпті өзінің сүйікті әйелінен айырылғанына қатты қайғырып жүргенін жеткізеді. Осы сәтте әке мен бала татуласып, әлем мен жақындарының жоғалтуына бірге қайғырады, ал Спок Неронның Жерді жоюын тоқтату және анасының ерте өлімінен кек алу үшін кетеді.

Жұлдызды жол: Discovery

Джеймс Фрейн "Жұлдызды жол: Дискавери" сериалында Сарек рөлін ойнайды. Мия Киршнер оның әйелі Аманда рөлінде көрінеді. "Жұлдызды жол: Дискавери" Саректің бұрынғы тарихындағы бос орындарды толтырып, оның басқа "Жұлдызды жол" туындыларында жасаған көптеген іс-әрекеттерінің себептерін жақыннан зерттейді.

Отбасылық қатынастар

Споктың эмоция мен логика арасындағы қақтығысына оның ата-анасы Сарек пен адам Аманда Грейсон, көріне сыйластық пен махаббатқа толы жұп қарсы тұрады. Саректің кейіпкері және оның Спок пен Амандамен қарым-қатынасы әуесқойлардың туындыларында, бірнеше ресми романда және "Yesteryear" атты анимациялық эпизодта терең зерттелген. "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" фильмдері мен эпизодтары да осы қарым-қатынастарға қосымша ақпарат қосты. Спок пен Саректің қарым-қатынасы ресми және құрметті, бірақ керісінше. Капитан Жан-Люк Пикард, Сарек қайтыс алмас бұрын оның санасымен біріккен, сондай-ақ Саректің ұлы туралы ойлары мен сезімдерін бөлісу үшін Спокпен де санасын біріктіреді. Саректің үлкен ұлы Сайбокпен қарым-қатынасы туралы көп мәлімет жоқ, бірақ ол қиын болған болуы мүмкін, себебі Сайбок вулкандық жолдарды қабылдамады және планетадан қуылды. Саректің асырап алған қызы Майкл Бернхэм "Жұлдызды жол: Дискавери" сериалында пайда болды. Сарек көп жағдайда Бернхэмға жақын болды, өйткені ол онымен Катрасының бір бөлігін бөлісті. Дегенмен, Спок пен Бернхэмнің арасынан таңдау жасауға мәжбүр болғанда, Сарек өзінің туған ұлын таңдады. Бұл "Дискавери" эпизодының "Лете" тақырыбының орталық бөлігі болып табылады, онда Сарек екі баласын да Вулкан экспедициялық тобына қабылдауға тырысады, бірақ тек біреуі ғана қабылдануы мүмкін екені айтылады. Сарек ақырында Спокты таңдады, ол оның орнына Жұлдыздық Флотқа қосылуды жөн көрді, бұл Саректің шешімін нәтижесіз қылды және оны таңдау жасауға (және бастапқыда Бернхэмге өтініші қабылданбағанын айтқандықтан, оның өтініші туралы оны жаңылыстыруға) байланысты қатты өкініш сезіндірді.

Айналы әлем

Саректің айна ғаламдағы баламасы "The Wolf Inside" Discovery эпизодында пайда болады, онда ол Терра империясына қарсы көтерілістің мүшесі. (Споктың айнадағы баламасы сияқты, бұл Сарек Ван Дайк сақалын өсірген.) Ол вулкандық саналық қабілеттерінің арқасында басқа көтерілісшілер тарапынан пайғамбар ретінде құрметтеледі. Құрамындағы Саректен айырмашылығы, бұл нұсқасы Майкл Бернхэмді ешқашан өрбіте алмаған және оны бұрынғысынан да көрген емес. Бернхэм көтерілісшілердің лагеріне келіп, көтеріліске көмектесуге ниеттенгенін айтқанда, көтерілісшілер оның өзінің айнадағы баламасы екенін (көтерілісшілерді жоюға бұйрық алған) ойлайды, бірақ Сарек сананы біріктіріп, ол шындықты айтып отырғанын жариялайды.

Қабылдау

2009 жылы IGN Саректі «Жұлдыз жолы» франшизасының жалпы алғандағы 13-ші ең жақсы кейіпкері деп бағалады. 2015 жылы SyFy Саректі «Жұлдыз жолы» франшизасының ең қызықты 21 қолдаушы кейіпкерінің бірі деп санады. 2016 жылы ScreenRant Саректі сол кезге дейінгі телесериалдар мен фильмдерде бейнеленген «Жұлдыз жолы» франшизасының жалпы 11-ші ең жақсы кейіпкері деп атады, оның ұлы Спокпен арақатынасын ерекше атап өтті. Олар Саректің «Жұлдыз жолы» франшизасының әртүрлі нұсқаларында көп рет пайда болатынын айтады, сондай-ақ Спок пен Сарек бір-бірін және өз сезімдерін түсінуге тырысады. 2018 жылы CBR Саректі барлық «Жұлдыз жолы» франшизасының 5-ші үздік қайта оралатын кейіпкері деп бағалады, Марк Ленардтың керемет актерлік шеберлігін және әртүрлі фильмдер мен шоулардағы көптеген қатысуларын атап өтті.