Кіріспе
Американдық автомобиль дизайнері (1876-1932) Фредерик Сэмюэл Дюсенберг (6 желтоқсан 1876 - 26 шілде 1932) - неміс тектес американдық автомобиль және қозғалтқыш дизайнері, өндіруші және спортшы. Ол халықаралық деңгейде жарыс машиналары мен жарыс қозғалтқыштарының дизайнері ретінде танымал болды. Дюсенбергтің инженерлік тәжірибесі, әсіресе 1910 және 1920 жылдары автомобильдің дамуына әсер етті. Ол сегіз цилиндрлі қозғалтқышты, сондай-ақ Дюзенберг Straight 8 қозғалтқышы деп аталатын және төрт дөңгелекті гидравликалық тежегіштерді, американдық автомобильдер үшін бірінші рет, басқа механикалық жаңалықтарды енгізген. Дюсенберг сонымен қатар төрт дөңгелекті гидравликалық тежегіш, ертедегі автоматты беріліс және басқалары арасында салқындату жүйесіне арналған жобаларының патенті болды. Фред пен оның кіші інісі Август "Оги" Дюсенберг 1913 жылы берілген және 1918 жылы жаңартылған патенттерді бөлісті. Олар "жүргізуші сәуле" төрт цилиндрлі қозғалтқышы мен Дюсенберг Straight 8 (бір, үстіңгі кәмшақты сегіз цилиндрлі қозғалтқыш) үшін. 1913 жылы Дузенберг ағайындар Duesenberg Motor Company, Incorporated компаниясын құрды, ол кейін сатылды, ал 1920 жылы Дузенберг автомобиль және мотор компаниясының негізін қалаушылардың бірі болды, ол 1921 жылдан бастап 1937 жылға дейін Индианаполисте жолаушылар автомобильдерін өндірді, оның ішінде Дузенберг Model A, ағайындылардың алғашқы жаппай өндірілген көлігі. Фред Дюсенберг екі компанияда да бас инженер болып қызмет атқарды. 1926 жылдан бастап 1932 жылы қайтыс болғанға дейін Фред Дюсенберг компанияның инженерлік вице-президенті, ал кейін 1920 жылдары компанияның президенті болып қызмет атқарып, оның ішінде Дюсенбергтің X, S және J модельдерін қамтитын сәнді жолаушылар автомобильдерінің дизайнына назар аударды. 1932 жылы автомобиль апатынан кейін асқынулардан қайтыс болды; Бес жылдан кейін Дузенбергтің жолаушылар автомобильдерінің өндірісі тоқтады. Фред пен Оги Дюсенберг жолаушылар көліктерін жасаумен қатар, он жылдан астам уақыт автожарыстарға қатысқан. 1912 жылы Фред жарысқа автокөлік жүргізуді тоқтатса да, тағы он екі жыл бойы жарысқа автокөлік жасаушы және команда иесі ретінде белсенді болды. 1920 жылы сәуірде Томми Милтон басқаратын Дюзенберг жарыс машинасы Флорида штатының Дейтона-Бич құмырасында бір шақырым жер бетіндегі жылдамдық рекордын орнатты. 1921 жылы Джимми Мерфи Дюзенберг автокөлігін айдап, Францияның Ле-Манс қаласында өткен беделді Гран-при жарысында жеңіске жеткен алғашқы американдық автокөлік болды. Дюсенберг 1912 және 1932 жылдар аралығында Индианаполис 500 миль авто жарыстарына қатысып, оның ішінде 1924, 1925 және 1927 жылдары Индианаполис моторлы жылдамдық жолында өткен жыл сайынғы жарыста жеңіске жетті.
Frederick Samuel Duesenberg (December 6, 1876 – July 26, 1932) was a German born American automobile and engine designer, manufacturer and sportsman who was internationally known as a designer of racecars and racing engines. Duesenberg's engineering expertise influenced the development of the automobile, especially during the 1910s and 1920s. He is credited with introducing an eight cylinder engine, also known as the Duesenberg Straight 8 engine, and four wheel hydraulic brakes, a first for American cars, in addition to other mechanical innovations. Duesenberg was also patentholder of his designs for a four wheel hydraulic brake, an early automatic transmission, and a cooling system, among others. Fred and his younger brother, August "Augie" Duesenberg, shared the patents, filed in 1913 and renewed in 1918, for their "walking beam" four cylinder engine and the Duesenberg Straight 8 (an eight cylinder engine with a single, overhead camshaft). In 1913 the Duesenberg brothers founded the Duesenberg Motor Company, Incorporated, which was subsequently sold, and in 1920 were among the founders of the Duesenberg Automobile and Motor Company, which manufactured passenger cars in Indianapolis, Indiana, from 1921 until 1937, including the Duesenberg Model A, the brothers' first mass produced vehicle. Fred Duesenberg served as the chief engineer at both companies. From 1926 until his death in 1932, Fred Duesenberg focused on designs for luxury passenger cars, which included the Duesenberg models X, S, and J, while serving as vice president of engineering and later in the 1920s as president of the company. Duesenberg died from complications following a car accident in 1932; Duesenberg passenger car production ended five years later. In addition to designing passenger cars, Fred and Augie Duesenberg were involved in auto racing for more than a decade. Although Fred was no longer driving racecars by 1912, he remained active for another twelve years as a racecar designer and team owner. In April 1920 a Duesenberg racecar driven by Tommy Milton set a land speed record of for a measured mile on the sands at Daytona Beach, Florida. In 1921 Jimmy Murphy drove a Duesenberg racer to become the first American car to win the prestigious Grand Prix at Le Mans, France. Duesenberg made entries also participated in Indianapolis 500 mile auto races between 1912 and 1932, including winning the annual event at the Indianapolis Motor Speedway in 1924, 1925, and 1927 before Fred Duesenberg retired from racing in 1931.
Ерте өмір және білім
Фридрих "Фред" С. Дюсенберг (немесе Фредерик "Фред" Дюсенберг, оның есімі АҚШ-қа келгеннен кейін жазылып алынды) 1876 жылы 6 желтоқсанда Липпе, Липпе Детмольд, Германияда Конрад (Конрад) және Луиза Дюсенбергтің отбасында дүниеге келді. Фред пен оның кіші інісі Август "Оги" Сэмюэл Дюсенбергтер отбасының жеті баланың (төрт ұл және үш қыз) ең кішісі болды. Фредтің әкесі 1881 жылы қайтыс болды, ал ағасы Генри 1884 жылы Америкаға көшіп келді. Фредтің анасы Германиядағы отбасылық фермасын сатып, 1885 жылы Америка Құрама Штаттарына көшіп келді және Айовадағы Генриге басқа балаларымен, соның ішінде тоғыз жастағы Фредпен қосылды. Үлкен ұлы Конрад Флойд округіне, Айова штатына, Рокфордқа жақын жерге ферма сатып алды, сонда отбасы қоныстанды. Дюсенберг механикалық қабілеттерін ерте жастан дамытты. Ол сегізінші сыныпқа дейін мемлекеттік мектепте оқыды және кем дегенде бір механикалық жобалау курсын хат арқылы аяқтады. Ол сабақ бөлмесінде қосымша білім алған жоқ. Оның инженерлік және автомобильдік дағдыларының көпшілігі тағылымдамалар мен басқа да жұмыс тәжірибесі арқылы, соның ішінде алғашқы жұмыс Рокфордтағы (Айова штаты) отбасылық үйдің жанында ауыл шаруашылығы техникасы мен жел тегершіктерін жөндеу арқылы алынды. Ерте жаста Дузенберг велосипед жарысына да қатысқан. Ақпарат көздері Фред Дюсенбергтің орта есімі Саймон немесе Самуил болды ма дегенге келіспейді; Дегенмен, Самуил оның кіші інісі Огидің орта есімі ретінде беріліп келеді.
Неке және отбасы
Фред 1913 жылы 27 сәуірде Айова штатының Руннелл қаласынан Айл "Микки" Денниге тұрмысқа шықты. Олардың ұлы Дэнни Фред 1931 жылы спорттан шыққаннан кейін автожарыстарға қатысады.
Инженерлік салаға кірісу
Фред және оның ағасы Август "Оги" Дюсенберг 1890 жылдары Айовада велосипедтер құрастыруды және жарыстар өткізуді бастады. Олар сондай-ақ бензинмен жұмыс істейтін, ішкі жану қозғалтқыштарын тәжірибеден өткізе бастады. 1900 жылы бауырластар өздерінің қозғалтқыштарының бірін жасап, мотоциклдер де жасады. Олар Айова штатының Де-Мойн қаласында жұмыс істегеннен кейін Рокфорд қаласында велосипед жөндеу цехы болды, бірақ 1903 жылы бұл бизнес банкрот болды. Көп ұзамай бауырластар Гарнерде (Айова штаты) тағы бір дүкен ашқан, бірақ Фред 1903 жылы бұл істі тастап, Висконсин штатының Кеноша қаласында "Томас Б. Джеффри" компаниясында жұмыс істеуге кетті. Фред Айоваға бір жылдан кейін қайтып келді, ол Чейни Праутимен гараж ашқанға дейін және Рэмблер үшін сату агенті болып жұмыс істегенге дейін Де-Мойн автокөлік жабдықтау компаниясында механик болып жұмыс істеді. 1913 жылы Дюсенбергтер Сент-Польге (Миннесота штаты) қоныс аударды, онда олар жарыс машиналарын, автомобиль және теңіз қозғалтқыштарын жасауды жалғастырды. Екі ағайынды Чикагодағы (Иллинойс штаты) коммодор Джеймс А. Пьюмен жарыс қайығының қозғалтқышын жасау туралы келісімшарт жасасты және келісімшарттан түскен табысты жарыс бизнесін одан әрі дамыту үшін қолданды. 1913 жылы маусымда ағайындылар "Дюсенберг мотор компаниясын" құрды.
Автоматтық жарыстардың алғашқы кезеңдері
Дюзенберг ағайындыларының велосипедтер мен мотоциклдер жарыстарындағы тәжірибесі олардың автожарыстарға қатысуына әкелді. Фред өзінің алғашқы автожарысын Мейсон-Ситидегі Айова штатының жәрмеңкесінде жеңіп алды. 1907 жылы ол сынақ машинасын қоршау арқылы айдап, иығын сындырып алды, ал 1912 жылы жарыс машиналарын жүргізуді тоқтатты, бірақ тағы он екі жыл бойы жарыс машиналарын жобалаушы және команда иесі болып қалды. ХХ ғасырдың басында басқа автомобиль жасаушылар сияқты, Дюсенбергтер өздерінің машиналарын сынау және жарысқа қатысу үшін Индианаполис моторлы жылдамдық жолын қолданды. Фред Дюсенбергтің жазбалары 1912 жылдан 1932 жылы қайтыс болғанға дейін Индианаполистегі 500 мильдік автожарыстарға қатысты. Дюсенбергтің алғашқы Индианаполис 500-ге қатысуы 1912 жылы болды, ол кезде олардың Mason Motor Company иелігіндегі жарыс машинасы жарысқа жаттықты, бірақ механикалық ақаулық болды және бәсекеге қатыспады. 1913 және 1916 жылдар аралығында Дюсенберг жарыс командасы жыл сайынғы Индианаполис 500-де өздерінің позициясын жақсартты. Команда 1913 жылы жарыста тоғызыншы орынды иеленді. 1914 жылы болашақ Бірінші дүниежүзілік соғыстың авиация асасы Эдди Рикенбеккер Дюзенберг қуатты жарыс машинасын жүргізумен ондыққа және 1,400 АҚШ долларына ие болды. Командада сол жылы он екінші орынды иеленгендер де болды. 1915 жылы команда тағы да жақсы нәтиже көрсетіп, бесінші және жетінші орынға ие болды. 1916 жылы бұл жарыста ең жақсы нәтижеге қол жеткізді, ол кезде жаңадан келген жүргізуші Уилбур Д'Ален екінші орынға ие болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Индианаполис моторлы автожолында соғыс уақытындағы өндіріс пен жарыстарға бағытталған күш-жігер екі жылға тоқтатылды.
Бірінші дүниежүзілік соғыс дәуіріндегі қозғалтқыш конструкторы
1917 жылы Сент-Пол, Миннесота штатындағы Дюсенберг мотор компаниясы және Чикагодағы Лоу Виктор компаниясы Дюсенберг мотор корпорациясына бірікті. Фред Дюсенберг компанияның бас инженері, ал оның ағасы Оги инженердің көмекшісі болды. Сондай-ақ, Лоу Виктор компаниясы Дуйсенбергтермен Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде американдық, британдық, итальяндық және орыс үкіметтері үшін әскери мақсатта автомобиль және ұшақ қозғалтқыштарын өндіру туралы келісімге келді. 1917 жылы Дузенберг ағайындылары Нью-Йорк қаласына көшіп келіп, Нью-Джерси штатының Элизабет қаласында авиация және теңіз қозғалтқыштарын жасау үшін арнайы салынған жаңа өндіріс орнының жұмысын қадағалады. Дюзенберг ағайындыларының Этторе Бугаттидің ұшақ қозғалтқыштарымен жұмыс істеген тәжірибесі олардың инженерлік идеяларында өзгерістерге әкелді. Bugatti қозғалтқышы Duesenberg Straight 8 қозғалтқышының дизайнын жетілдіруге катализатор ретінде қызмет етті. Дузенберг ағайындылары соғыстың соңында Нью-Джерсидің Ньюарк қаласындағы жалға алынған орыннан жарыс машиналарын дамытуға көңіл бөлу үшін Элизабетті, Нью-Джерсиді тастап кетті.
The Duesenberg brothers left Elizabeth, New Jersey, at the end of the war to concentrate on the development of racecars from a rented space in Newark, New Jersey.
1920-ші жылдардағы сәнді автомобиль дизайнері
Жарыс қозғалтқыштарын әзірлеуді жалғастыра отырып, Дюсенберг ағайындылары және олардың қаржылай қолдаушылары Ньютон Ван Зандт және Лютер Ранкин 1920 жылы наурыз айында штаб-пәтері Индианаполисте орналасқан Дюсенберг Автомобиль және Моторлар Компаниясын құрды. Фред бас инженер, ал кейін 1920 жылдары компанияның президенті болды; оның ағасы Оги инженердің көмекшісі болды. 1921 жылдың мамыр айынан бастап Дуйсенберг компаниясы Вашингтон мен Хардинг көшелерінің қиылысындағы Индианаполистегі жаңа зауытында озық жарыс машиналары бар жолаушылар автомобильдерін өндірді. Бұл нысан сондай-ақ сынақ трассасы ретінде пайдаланылған Индианаполис моторлы жылдамдық жолынан жақын болды. Дюсенбергтер фамилиясын алып жүретін алғашқы жолаушылар көлігі 1920 жылдың соңында Нью-Йоркте таныстырылды. Жаңа машинада "саптағы сегіз цилиндрлі үстіңгі камералы қозғалтқыш пен төрт дөңгелекті гидравликалық тежегіштер" болды. 1926 жылдан бастап 1932 жылы қайтыс болғанға дейін Фред X, S және J модельдерін қамтитын жолаушылар автомобильдерінің дизайнына назар аударды және Корд корпорациясының еншілес компаниясы Дюсенбергтегі инженерлік вице-президент болып қызмет етті. Фред Е. Л. Кордтың жолаушылар көлігінің дизайнына көңіл бөлсе, оның інісі Оги Дюзенберг ағайындыларының жарыс бизнесін басқарды.
Кейінгі автожарыстар
1919 жылы Индианаполистегі 500 мильлік жарыста Дюсенберг командасының механикалық және отын мәселесі туындап, оның қатысушылары сол жылы аяқталмаса да, команда 1920 жылдары жақсы жетістікпен жарысты жалғастырды. Фред Дюсенберг сонымен қатар Дюсенберг қозғалтқыштарын жарысқа қатысқан автокөліктер үшін жобалады. Олар үш рет Индианаполисте 500 мильлік жарыста жеңімпаз атанды: 1924 жылғы жарыста жүргізуші Лора Л. Корум және көмекші жүргізуші Джо Бойер; 1925 жылғы жарыста жүргізуші Пит ДеПаоло және көмекші жүргізуші Норман Баттен; және 1927 жылғы жарыста Джордж Сандерс Дюсенберг құрастырған Билл Уайтқа тиесілі машинада. 1925 жылы Пит ДеПаолоның жүргізушісі болған Дюсенбергтің жарыс көлігі 500 мильді жеңген алғашқы Индианаполис болды. 1931 жылы Фред Дюсенберг автожарыстан зейнеткерлікке шыққан жылы Индианаполис 500 мильді жарыста он үш автомобиль Дюсенбергтің A үлгісіне негізделген.
Өлім және мұра
1932 жылы 2 шілдеде Нью-Йорктен Индианаполиске қайтып келе жатқанда, Фред жоғары қуатты қозғалтқышы бар прототипті Дюсенберг жолаушылар көлігін айдап бара жатып, Пенсильвания штатының Дженнерстауннан батысқа қарай екі шақырымдай жердегі Лигониер тауындағы ылғалды Линкольн тас жолында оны басқаруды жоғалтты. Дюсенбергтің автокөлігі бұрылып, оны машинадан лақтырып жіберді. Ол жарақаттан (мүңгіршектің зақымдануы мен иығының ауытқуы) толық айығады деп күтілді. Әйелі мен ұлы Пенсильванияға онымен бірге болу үшін барған кезде Дюсенбергтің көкжауық өкпе қабынуы пайда болды. Дюсенбергке оттегі берілгеннен кейін жағдайы жақсарды; алайда, ол қайтадан ауырып, 1932 жылы 26 шілдеде елу бес жасында қайтыс болды. Ұлы депрессия кезінде люкс автомобильдерді сатып алушылардың саны азаюына байланысты Дюзенберг автомобильдерінің сатылымы төмендеді. Соңғы J моделі 1937 жылы, Фред Дюсенберг қайтыс болғаннан кейін бес жыл өткенде шығарылды. Дуйсенберг компаниясы өндірісін тоқтатқанға дейін 481 автомобиль ғана жасалды. Фредтің ағасы және бизнес-өріптесі Август Дюсенберг автомобиль бизнесін Ауберн автомобиль компаниясының консультанты ретінде жалғастырды және Аб Дженкинспен жарыс машиналарын жасады. Ауги Дюсенберг 1955 жылы 18 қаңтарда жетпіс алты жасында қайтыс болды. Фред Дюсенберг техникалық дайындықсыз өзін-өзі жетілдірген адам болғанымен, оның инженерлік тәжірибесі автомобильдің дамуына әсер етті. Ол Америка Құрама Штаттарында сегіз цилиндрлі автомобильді және төрт дөңгелекті тежегіштерді, басқа да механикалық инновацияларды енгізген. 1990 жылы Ұлттық спринт автомобильдерінің атақ-даңқ залына енгізілген. 1997 жылы Американың Мотор спортының даңқ залына кірді.
Inducted into the National Sprint Car Hall of Fame in its inaugural class in 1990. Inducted into the Motorsports Hall of Fame of America in 1997.