Кіріспе

Австриялық румындық дворян, тарихшы және саясаткер (1812-1874) оның немере інісі Евдоксиу Хурмузачи (осылай Евдоксиу Хурмузаче; 29 қыркүйек 1812 - 10 ақпан 1874) - румындық тарихшы және саясаткер, Буковина герцогтігінің Landeshauptmann қызметін атқарған.

Жас шағы мен отбасы

Хурмузачи Доксаче Хурмузачидің екінші ұлы ретінде Австрияның Черновка (қазіргі Украинаның Чорновка) қаласында, Буковинаның тарихи аймағында орналасқан отбасылық меншікте дүниеге келді. Оның әкесі Трансильваниядан қуғын-сүргінге ұшыраған румындық саяси басшыларға баспана ұсынған және осы үшін едәуір қарызға батып кеткен. Евдоксиу ағаларымен бірге Буковинадағы румын ұлттық қозғалысының жетекші тұлғаларының бірі болды.

Мансап

Хурмузачи тарихты зерттеу үшін Венаға барды; ол жерде 1848 жылғы төңкерістерді бастан кешірді және оқуын тоқтатуға шешім қабылдады. Ол үйге оралып, Черновицтегі (қазіргі Черновци, Украина) Теологиялық институтында румын тілін енгізу және Румынияның Философиялық зерттеулер институтында румын тілі мен әдебиеті курсын құру қозғалысына қатысты. 1849 жылы ол Австрия императорына Буковинаны Австрия империясының басқа жерлері мен патшалықтарымен тең құқықты, Таж герцогтігіне ("таж жері", неміс тілінде Kronland) айналдыру туралы өтініш жасады; өтініш берілді. Сондай-ақ, 1848 және 1850 жылдар аралығында Черновицте "Буковина" газетінде мақалалар жазды. Саяси толқулар басылғаннан кейін ол Венадағы мемлекеттік архивте тарихты зерттеуді жалғастырды. Осы кезде Кампулунг Молдованецтің маңындағы тұрғындар одан өздерінен тартып алынған жерлерді қайтару үшін зерттеу жүргізуін сұрады. Ол сәттілікке қол жеткізді, ал Кампулунг тұрғындары ризашылық білдіру үшін кішкентай тас ескерткіш орнатты. 1861 жылы Буковинаның жергілікті кеңесіне (диета) және Венадағы императорлық парламентте олардың өкілі болып сайланды. 1860 жылы Буковина Галисияға қосылған кезде ол император мен министрге провинцияның автономиясын қалпына келтіру туралы өтініш жасады. Ол тағы да табысты болды, ал Буковинаның патшалық жер мәртебесі қалпына келтірілді. Содан кейін император оны 1864 жылы Буковинаның капитаны етіп тағайындады. Сондай-ақ, император жарлығы бойынша барон атағы берілді. 1872 жылы 2 тамызда Румын академиясының мүшесі болып сайланды. Өзінің бүкіл тарихшылық мансабында ол 12 томдық тарихи құжаттарды жинап, басып шығарды.