Кіріспе
Жерлеу рәсімдері Кремация - бұл мәсіхшілер әлемінде өлгендерді жою үшін қолданылатын әдіс, бірақ бұл тәжірибеге тарихи қарсылық бар. Өткен ғасырда бұл дәстүрдің қабылдануы, әсіресе Батыс Еуропа, Солтүстік Америка және Австралияда өсті, бірақ Шығыс және Орталық Еуропа, Ресей, Сахарадан оңтүстік Африка, Кариб бассейндері, Филиппин және Латын Америкасының көп бөлігінде консервативті христиан көпшілік орындарында соншалықты емес. Оңтүстік Азия сияқты басқа да үлкен аймақтарда, мәселен, христиандықтағы діни мәніне байланысты, сонымен қатар Исаның жерленуінің және басқа да Киелі кітап жазбаларының басымдылығына байланысты оған қатты қарсылық білдіріледі.
Cremation is a method used to dispose of the deceased in the Christian world despite historical opposition to the practice. Acceptance of the practice has grown over the past century, especially in Western Europe, North America and Australia, but not so much in conservative Christian majority places like Eastern and Central Europe, Russia, Sub Saharan Africa, the Caribbean, the Philippines and in the biggest part of Latin America. In other large areas such as South Asia, it is strongly opposed due to its religious meaning in Christianity, for instance, plus the precedence of Jesus' burial and the rest of the biblical record.
Тарих
Христиандық елдерде кремация тәннің қайта тірілуіне деген сенімге байланысты пайдасыз болды. Христиандар жерлеуді темір дәуіріндегі еуропалық пұтқа табынушылықтан ерекшеленетін белгі ретінде қолданды, өйткені олар өлгендерді әдетте өртеп жібереді. Тіпті кремацияны заңсыз деп жариялап, оны 789 жылы Ұлы Карл өлім жазасына кесіп тастады. Орта ғасырлардан бастап рационалистер мен классицистер кремацияны қолдауға кірісті. Орта ғасырлардағы Еуропада кремация тек белгілі бір жағдайларда, соғыс, ашаршылық немесе індет кезінде бір уақытта көптеген мәйіттерден арылу керек болған кезде, аурудың таралуына жол бермеу үшін жүзеге асырылған. Көп уақыттан кейін Виктория патшайымның хирургы сэр Генри Томпсон 1873 жылы Вена көрмесінде Италияның Падуа қаласынан келген профессор Людовико Брунеттидің кремациялық аппаратын көргеннен кейін, денсаулық сақтау мақсатында осы әдісті бірінші болып ұсынды. 1874 жылы Томпсон Англияның кремациялық қоғамын құрды. Қоғамға шіркеу тарапынан қарсылық білдірілді, ол жерленген жерде кремацияны және үкіметтің бұл әрекеті әлі де заңсыз болғандықтан, оған рұқсат бермеді. Кремация Англия мен Уэльстің заңына мәжбүрлі түрде енгізілген, өйткені эксцентрикалық Уэльстік дәрігер Уильям Прайс 1884 жылдың қаңтар айында Ллантрисантте өзінің өлі сәби ұлын, Иасу Гристаны кремациялауға тырысты, бірақ жергілікті тұрғындар оған жол бермеді. Кейіннен Кардиффте сотталып, кремация заңға қайшы келмейтіндіктен ақталды, ол 1884 жылы 14 наурызда пагандық дұғалармен рәсімді (Ұлыбританияда бірінші) өткізе алды. 1885 жылы 26 наурызда Англияда алғашқы заманауи заңды кремация өтті, ол Лондоннан шыққан Жаннет Пикерсгилл ханымның кремация қоғамымен "әдеби және ғылыми орталарда жақсы танымал". Бұл көзқарастың өзгеруі Ұлыбританияда кремация компанияларының құрылуына себеп болды. Біріншісі 1892 жылы Манчестерде құрылды, одан кейін 1895 жылы Глазгодағы Мэрихилл. Ұлыбританиядағы парламент актісі адамның сүйектерін өртеуді реттеу және жерлеушілерге крематорийлерді құруға мүмкіндік беру үшін, "Кремация туралы заң" ақырында 1902 жылы қабылданды, барлық түсініксіздіктерді жойды. Үндістанда британдық отаршылдық дәуірінде индуистік / дхармикалық сенім жүйелерінің әсері Ұлыбританияның қалалары мен қалаларында өлгендерді қалай жоюға үлкен әсер етті; кремация жерлеу үшін үлкен жерлерді пайдаланудан қашудың ең айқын жолы ретінде қаралады.
Рим-католик шіркеуі
Рим-католик шіркеуі өзінің тарихының басым бөлігінде кремацияны тыйым салған. Бұл мәсіхшілер мен Құдайға қарсы қасиетті қорлаушылық әрекет ретінде қарастырылды, бұл жай ғана тәкаппарлық емес, сонымен қатар дененің қайта тірілуіне сенбейтіндігін жариялады. 1917 жылғы Канондық құқық кодексі (канонның 1203 және 1240-баптарында) католик зиратында құлшылықтан шығарылғандарды және шіркеу заңдарын бұзған ең ауыр жағдайларды жерлеуге тыйым салды. Олардың арасында өртке өртендіруді таңдағандар да болды. 1926 жылы 19 маусымда латын тілінде "Cadaverum cremationis" деп аталатын кремация практикасына қарсы нұсқау жарияланды. 1963 жылы папа Иоанн XXIII Piam et constantem нұсқаулығымен кремацияға тыйым салуды алып тастады, ал 1966 жылы папа Павел VI католик діни қызметкерлеріне кремация рәсімдерінде қызмет етуге рұқсат берді. Шіркеу әлі күнге дейін марқұмдарды дәстүрлі түрде жерлеуді ұнатады. Алайда, бұл ұсынысқа қарамастан, кремация - адамның өлімнен қайта тірілуіне деген сенімін жоққа шығаруға жатпаған жағдайда ғана рұқсат етіледі. 1997 жылға дейін шіркеу ережелері жерлеу рәсімінен кейін кремация жасалуы керек деп белгілеген. Мұндай жерлеу рәсімдері дәстүрлі жерлеу рәсімдерімен бірдей жүргізіледі, онда мәйітті жерлеу орнына крематорийге апарады. Жерлеу рәсімдері кремация аяқталғаннан кейін жүргізіледі. 1997 жылы жерлеу рәсімі өзгертілді, сондықтан шіркеуде жерлеу рәсімдері орын алады, өйткені дене шіркеуге әкеліну алдында өртеледі. Мұндай жағдайда күл ыдысқа немесе басқа лайықты ыдысқа салынып, шіркеуге әкелінеді және Пасха шамдарының қасына қойылады. Дін қызметінде және жерлеу рәсімі кезінде, өлген адамның "Денін" "Жердегі қалдықтар" деп атаумен ауыстырып, оның денесін еске алатын дұғалар өзгертіледі. 2016 жылдың 15 тамызында "Ad resurgendum cum Christo" нұсқаулығы бекітілді, онда күлдің "әуеде, жерде немесе суда немесе кез келген басқа жолмен" шашырауына, сондай-ақ оларды "объектілерге" айналдыруға тыйым салынды. Бұл нұсқаулар олардың қасиетті орында сақталуын талап етті, мысалы, зиратта "немесе, егер қажет болса, шіркеуде немесе осы мақсатқа арнайы бөлінген жерде, егер шіркеудің құзыретті өкілі болса". Тыйым алынып тасталғаннан кейін, тіпті жерлеуге ресми түрде басымдық берілсе де, шіркеу кремация идеясына барған сайын ашық болды. Көптеген католик зираттарында қазір жанған сүйектерді сақтауға арналған колумбарийлік нишалар және жанған сүйектерді жерлеуге арналған арнайы бөлімдер бар. Тіпті, шіркеу ғимараттарының бір бөлігіне колумбарийлер салынған. Лос-Анджелестегі (Калифорния штаты) "Біздің періштелер анасы" соборында крипта кесенесінде бірнеше нишалар бар. Алайда, шіркеу басшылары мұндай шіркеу жабылып немесе қазіргі ғимаратты ауыстыруды шешсе, нишаларға не болатыны туралы уайымдағандықтан, бұл тәжірибені әлі де көтермеуге бейім. Шіркеу күлдің құрметті түрде орналасуын талап етеді, яғни күлді тиісті ыдысқа, мысалы, урнаға көму керек. Шіркеу күл шашуға рұқсат бермейді. Оларды үйде ұстауға рұқсат етіледі, бірақ епископтың рұқсатын алу керек, бірақ кейбір католиктер мұны сұрамай-ақ жасады. Дәстүрлі католиктер кремацияға рұқсат беру практикасына қарсылық білдірді, бұл седевакантистердің пікірінше, Ватикан II-ден кейінгі шіркеудің енді шынайы католик шіркеуі емес екендігінің көптеген себептерінің бірі.
Шығыс православие шіркеуі
Шығыс православие шіркеуі кремацияны тыйым салады. Православиеде кремация мен жалпы қайта тірілу туралы догма арасында тікелей байланыс болмаса да, ол өлімнен кейін дененің күшті түрде ұстануы ретінде қарастырылады және қатал қарастырылады
Протестанттық шіркеулер
Протестанттық шіркеулер кремацияны католик шіркеулеріне қарағанда ертерек қабылдады және қабылдады, сонымен қатар кремация католиктік елдерге қарағанда протестанттық елдерде жиі кездеседі. Көбінесе жердің аздығы мен зираттардың көптігімен қалаларда кремация жасалады, ал жерлеуге арналған жерлер жеңіл орналасқан ауылдарда дәстүрлі жерлеуге көбірек көңіл бөлінеді. ЕО-да ең көп орын Чехияда, Польшаның көршісінде, коммунизм құлағаннан кейін кремация мүлдем жойылған. Католиктер мен лютерандықтардың христиандыққа деген айырмашылығы кремациядағы қатынаста анық көрінеді. Кремация Германияның протестанттық бөліктерінде католиктік бөліктеріне қарағанда әлдеқайда жиі кездеседі. Нацистік Германияда Генрих Гиммлер "нацистік жерлеу рәсімін" ойлап тапты, ол кремациямен аяқталды. Бұл, мысалы, фельдмаршал Эрвин Роммельдің мемлекеттік жерлеу рәсіміне қолданылды (соғыс аяқталғаннан кейін белгілі болғандай, өз өмірін өз қолымен алуға мәжбүр болды). Протестанттық шіркеулер бірінші дүниежүзілік соғыстан және испан тұмауынан кейін кремацияны біртіндеп мақұлдады. Әлемдік соғыстар аралығындағы уақытта қазіргі заманғы крематорийлердің дамуы христиандық кремацияларды жалған діннің денелерін өрттеу рәсімдерінен ажыратуға көмектесті. Стокгольмдегі алғашқы крематорий 1874 жылы салынған. Финляндияда Хельсинкидің лютерандық енші одағы 1926 жылы әлі күнге дейін қолданылып жүрген алғашқы заманауи крематорийді салдырды. Англияда алғашқы арнайы салынған крематорий - 1878 жылы салынған және әлі күнге дейін қолданыста болатын Уокинг крематорийі. Скандинавияда 1980 жылдардың ортасында өлгендердің шамамен 30-дан 70 пайызына дейін (ірі қалаларда 90 пайызға дейін) кремацияланды. Алайда, кейінгі жылдары жоғары жиілік жоғары және төмендеді; Мұсылман, Пятидесятница, Католик және Православ елдерінен иммиграция бір түсіндірме болып табылады. Скандинавиялық лютерандық ілім бойынша, күлге кез келген жер бетіндегі қалдықтар сияқты құрметпен қарау керек. Олар жерлеу орнындағы урнаға немесе қасиетті жерге шашылып, "топыраққа айналады" және үйде сақталмайды немесе лайықсыз түрде жойылады. Бірнеше жағалаудағы приходтарда күл шашыратылған жерлер бар. Сондай-ақ белгісіз "естелік бау-бақшалар" (жалпы мемориалмен 1050 жалпы қабірдің аумағында жерленген он мыңдаған адам) жерлеудің кең таралған тәсіліне айналды. Көп жағдайда жерлеушілерге жерлеуді ұсынған. Кремциялау сонымен қатар скандинавиялық отбасылық қабірлердің қайта пайда болуына әкелді, онда бір ғана қабірдің бір жерінде бірнеше ұрпақтан тұратын отбасы мүшелерінің ондаған урналары болуы мүмкін. Скандинавияның көптеген тұрғындары өзінің күлін отбасы мүшелері мен жақын адамдарының қасына жерлеуді жөн көреді. Англия шіркеуінің ілімі де осыған ұқсас. Канондық заңға сәйкес: "Жанақтайтын адамның күлін діни қызметкер шіркеудің бақшасында немесе басқа жерлеу орнында, епископ белгілеген жерде немесе теңізде құрметпен тастауы керек. Сондықтан, әдеттегі ұстаным - күлді жерлеу керек. Олар тек епископтың жер бетінде кремациядан өткен сүйектерді тастау үшін жер бөлген жағдайда ғана шашырауы мүмкін". Фин тілінде христиандық кремация тухаус (жүнін өртеу) деп аталады, ал пультохаутаус (жағадан өртеп жерлеу) - бұл жалған діннің салған ырым-жырымдары. Америка епископтық шіркеуінде кремация соншалықты көп қабылданған, сондықтан көптеген приходтар өздерінің шіркеулеріне, часовняларына және бақшаларына колумбариялар салды. Алғашқы өнім мейрамына қатысатын мәсіхшілер кремацияны тыйым салмайды, бірақ ол жалған дінге тән рәсім ретінде қарастырылғаны үшін, дәстүрлі жерлеуді артық көреді. Assemblies of God, Church of God by Faith және Oneness Pentecostals сенушілер кремацияланса, құтқарылудан айырылмайды деген пікірде.
Соңғы күнгі қасиеттілер Иса Мәсіх шіркеуі
Соңғы күнгі қасиеттілер Иса Мәсіх шіркеуінің (LDS Church) басшылары кремацияны "ұстатылмайды" деп айтты; алайда шіркеу кремациядан бұрын қайтыс болған адамды дұрыс кию туралы нұсқаулар береді. Бұрын елші Брюс Р. Макконки кремация "ерекше және ерекше жағдайларда ғана" ЛДС ілімдеріне сәйкес келетінін жазған. ЛДС шіркеуінің кремация туралы ұстанымы ЛДС шіркеуінің Ensign журналының 1991 жылғы санында түсіндірілді: "Кремациялаудың маңызды себебі болмаған жерде, жерлеу әлі де өлгендерімізді ұстаудың ең жақсы әдісі болып табылады. Алайда, ең соңында, қайта тірілу аспан мен жерді жаратқан Құдайдың құдіретімен жүзеге асатынын естен шығармауымыз керек. Адамның денесі теңізде көмілген, соғыста немесе апатта күйреген, қасақана өртелген не қабірге қойылған болса да, ол қайта тіріледі".