Кіріспе

CIA операторы Мэри О'Нил Маккарти (туған 1945) - АҚШ-тың Орталық барлау агенттігінің (CIA) бұрынғы қызметкері, соңғы рет Бас инспектор кеңсесінде жұмыс істеді. Өзінің мансабында ол барлау аналитигі және ұлттық барлау офицері болды. Ол 2006 жылы 21 сәуірде жұмыстан босатылды, өйткені, ЦРУ мәліметінше, бір адам "баспасөз құралдарымен рұқсатсыз байланысқа түскенін және құпия ақпаратты талқылағандығын" мойындады.

Өмірбаян

Ақпарат қызметіне кіріп, докторлық дәрежесін алған. Д. тарих және М. А. кітапхана ғылымы бойынша Миннесота университетінен, сондай-ақ B. Мичиган мемлекеттік университетінің тарих мамандығы бойынша магистрі. 1979 жылдан 1984 жылға дейін BERI, S. A. Веб-сайтта көрсетілгендей, BERI халықаралық ортада жұмыс істейтін кәсіпорындар үшін тәуекелдерді бағалауды қамтамасыз етеді, онда ол көпұлтты корпорациялардың қаржылық, операциялық және саяси тәуекелдерін бағалауды жүргізді. Ол Миннесота университетінде сабақ берді және Йель университетінің әлеуметтік ғылымдар деректерінің мұрағатының директоры болды және қазіргі Гананың отарлау тарихы туралы кітап жазды. 2005 жылы Маккарти кешкі сабақтардан кейін Джорджтаун университетінің заң орталығында заңгерлік дәріс алды.

Ақпараттық қызметтегі мансап

Маккарти ЦРУ-да 1984 жылы Африка бойынша талдаушы ретінде, барлау басқармасының бөлімінде жұмыс істей бастады. Ол 1991 жылдан 1994 жылға дейін ескерту жөніндегі ұлттық барлау қызметінің офицерінің орынбасары және 1994 жылдан 1996 жылға дейін ескерту жөніндегі ұлттық барлау қызметінің офицері болып қызмет етті. Ұлттық барлау қызметіне шақырылғаннан кейін, Маккарти Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің қызметкерлері арасында барлау бағдарламаларының директоры болып қызмет етті. 1998 жылы президент Билл Клинтонның ұлттық қауіпсіздік жөніндегі кеңесшісі Сэнди Бергер оны президенттің арнайы көмекшісі және барлау бағдарламаларының аға директоры етіп тағайындады. Бұл NSC лауазымдары саяси емес, бәсекелестік азаматтық қызмет орындары болды, 2000 жылғы Плюм Бук тізіміне сәйкес президенттік тағайындалған лауазымдар. Рэнд Биерстің орнын басады. Ол 2001 жылдың шілдесіне дейін NSC-де болды, содан кейін ол стратегиялық және халықаралық зерттеулер орталығында халықаралық қауіпсіздік бойынша қонақ науқасы ретінде қызмет атқарды. Ол 2005 жылы Бас инспектор кеңсесінде ЦРУ-ға оралған және зейнеткерлікке шыққаннан кейін бірнеше күн ішінде болған. 1998 жылы Маккарти химиялық қаруды өндірген деп күдікті Әл-Шифа фармацевтикалық зауытының бомбаға ұшырауына қарсы шықты. Бомбалаудан кейін Судан үкіметі зауыт тек дәрі-дәрмек шығаратын зауыт екенін айтып, АҚШ-тан кешірім сұраған. Клинтон да, Буш да әкімдіктері шабуыл үшін кешірім сұраған жоқ. 9/11 комиссиясының есебі бойынша, 2000 жылдың сәуірінде Ұлттық қауіпсіздік қызметкерлері барлау мәліметтерін қарап, "Әл Шифа" химиялық қаруды әзірлеуде қолданылғанын мойындады. Санди Бергерге жазылған жазбаға Ричард Кларк пен Мэри Маккарти қол қойды, бұл Маккартидің зауытты бомбалауды қолдауға деген көзқарасын өзгерткенін көрсетеді (есептің 482-бетіндегі 50-бетті қараңыз). 2003 жылы ол 9/11 комиссиясында ескерту жүйелері туралы куәлік берді.

Үгіт-насихатқа арналған жарналар

Ол жұмыстан босатылғаннан кейін, The New York Times журналы Маккартидің Джон Керридің сайлау науқанына 2000 доллар садақа жасағанын хабарлады. Қоғамдық деректерге сәйкес, Маккарти 2004 жылдың қазан айында Огайоның Демократиялық партиясына 5000 доллар, Демократиялық ұлттық комитетіне 500 доллар, ал Миннесотаның 1-ші округінің Миннесота Демократиялық-фермерлік-еңбек партиясының кандидаты Стив Андреасенге 200 доллар берді, бірақ 2002 жылдың қарашасында Гил Гуткнехттен жеңілді. "Вашингтон пост" газетінің хабарлауынша, ақ үй "жақында агенттікке кейбір жоғары лауазымды қызметкерлерінің саяси көзқарастары туралы сұрақтар қойды".

Сырқаттық қақтығыстар

2006 жылдың 21 сәуірінде құпия материалдарды жариялағаны үшін ЦРУ қызметкері жұмыстан босатылғаны туралы хабарланды. Кейіннен "Нью-Йорк Таймс" және басқа да ақпарат ұйымдары қызметкерді Мэри Маккарти деп таныды. 24 сәуірде Маккартидің адвокаты Тай Кобб Нью-Йорк Таймс газетіне "Маккарти құпия ақпаратты жариялаудан және оған қатысты ақпаратқа қол жеткізуден қатаң түрде бас тартқанын" айтты. Оның журналистермен рұқсатсыз байланыста болғаны даусыз. NBC хабаршысы Андреа Митчелл мұндай қарым-қатынасты "жұмыспен айналысудың қылмысы" деп атады, "бірақ ешкімнің бұл үшін жұмыстан шығарылғанын есіне түсіре алмайды" деп қосты. Одан бұрын ол 2006 жылдың 7 ақпанында жұмыстан кету туралы өтініш берген болатын. Сол күні Newsweek журналында Берстің "жария болған ақпараттың көзі болғанын қатаң түрде жоққа шығарған" деген сөздері келтірілген. Newsweek журналының сол мақаласында "терроризмге қарсы күрес жөніндегі бір қызметкер Маккартиді жұмыстан босату арқылы ЦРУ оны белгілі бір оқиғаның басты, түпнұсқалық немесе жалғыз сыпырушысы деп айыптамағанын мойындады" деп жазылған. Нью-Йорк Таймс газетінің Дэвид Джонстон мен Скотт Шейннің айтуынша, "Бұш әкімшілігі газеттердің ақпарат ағынын тоқтату үшін осы жылы [2006] журналистер мен ұлттық қауіпсіздік қызметкерлерін нысанаға алған бірнеше бастамаларды іске қосты. Олардың ішінде ФБР тергеулері, ЦРУ-да жүргізілетін көп ауқымды полиграфтар және Әділет министрлігінің журналистерге тыңшылық заңдары бойынша айып тағылуы мүмкін деген ескертулері бар". Осы уақытқа дейін Маккартиге қарсы қылмыстық іс қозғалмаған. Бұқаралық ақпарат құралдары сондай-ақ, барлау қызметі мен құқық қорғау органдарының қызметкерлері Маккартиге қарсы айыптаулар жасалмауы мүмкін екенін айтты. Жаңалықтарда басқа да ЦРУ қызметкерлері құпия ақпаратты жариялаған, бірақ жұмыстан шығарылмаған немесе сотталмаған. Олардың ішіндегі ең танымал - Пол Р. Пилар, ол жұмыс істеген құпия Ұлттық барлау есебінің бөліктерін жариялады.

Қылмыстық кодекс

Дэвид Джонстон мен Скотт Шейн The New York Times газетінің жазғандарына сәйкес: "Бұш әкімшілігі газеттердің ақпарат ағынын тоқтату үшін осы жылы [2006] журналистер мен ұлттық қауіпсіздік қызметкерлерін нысанаға алған бірнеше бастамаларды қолға алды. Олардың ішінде ФБР тергеулері, ЦРУ-да көпшілікке полиграфпен тексерулер жүргізу және Әділет министрлігінің журналистерге тыңшылық заңдары бойынша айып тағылуы мүмкін деген ескертуі бар". 1917 жылғы шпиондық актінің тиісті бөліктері АҚШ кодексі 18-тарау, 1-бөлім, 37-тарау. Қасақана құпия материалды жариялау , оған қол жеткізуге сенім білдірілген адам §794 және §798 баптарына жатады (көріңіз ,). Бұл заңдар бойынша жазаны өлім жазасына дейін немесе он жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасына дейін көтеруге болады.

Жалғандық детекторын тексеру

Полиграфты тексеру - құпия ақпараттарды тарату бойынша үлкен масштабтағы тергеудің бір бөлігі. Лос-Анджелес Таймс газеті былай деп жазды: "Соңғы бірнеше айда агенттік "бір мәселе" бойынша бірнеше рет полиграфпен тексеру жүргізді. Кейбіреулер тергеу саяси мақсатта жүргізілген болуы мүмкін деп болжайды. Бұрынғы ЦРУ офицері Мелисса Бойл Махл MSNBC телеарнасының "Азаматты санайтын уақыт" бағдарламасында 2006 жылдың 24 сәуірінде пайда болған кезде, агенттіктегі көптеген адамдар "азаматты санайды" деп санайды. Ол "агенттікте жақсы ақпараттың ағып кетуі деген сөз жоқ. Барлығы да осыған бірдей көзқараспен қарайды. Сырқаттар жаман. Оны ешкім қолдамайды. Егер сіз осыны жариялаған кезде ұсталсаңыз, сіз жұмыстан шығарылып, қауіпсіздік рұқсатыңыздан айырылып қана қоймай, әріптестеріңіздің де құрметінен айырыласыз". Ол Орталық барлау қызметінің директоры Портер Госс "ЦРУ-ға келген алғашқы күннен бастап" ақпараттың ағылуына назар аударды және "қызметкерлер өздерін нысана ретінде сезінетінін" айтады. 2004 жылдың 14 қарашасында Newsday газетінде ЦРУ-ның бұрынғы жоғары лауазымды қызметкерінің сөздері келтірілді. Госске сол жұмсақ сырғалар мен либералды демократтардан арылу туралы нұсқаулар берілді. Ақ үйде ЦРУ-ға либералдар мен президенттің күн тәртібінде кедергі келтіретін адамдар үйі ретінде қарайды". Маккарти жұмыстан босатылғаннан кейін екі аптадан аз уақыт өткен соң, Госс өзі ЦРУ-дан шығарылды, ол 2005 жылдың 5 мамырында "басымға ұшырап" өзінің директорлық лауазымынан кетті.

Қара жерлер

2006 жылы 21 сәуірде NBC телеарнасы "Сыртқа шыққан ақпараттар ЦРУ-ның Шығыс Еуропадағы құпия түрмелері туралы әңгімелерге қатысты" деп хабарлады. Мақалада Дана Присттің "Вашингтон Пост" газеті жазған алғашқы хабары "халықаралық наразылық туғызды, ал үкімет өкілдері АҚШ пен одақтас бар барлау агенттіктері арасындағы қарым-қатынасқа елеулі залал келтірді" деп жазылған. 2006 жылдың сәуір айында Прайст өзінің қара сайттар туралы баяндамасы үшін Пулитцер сыйлығын алды, бұл шешімді кейбір саяси комментаторлар сынға алды, өйткені Прайст өзінің көздерін анықтаудан бас тартты. "Ақпараттық ақпараттың дәлдігі" журналы Прейсттен өзінің дереккөздерін ашуды немесе Пулитцер сыйлығын қайтаруды талап етті. Бір күннен кейін "Нью-Йорк таймс" газетінде: "Анонимділік шартында сөйлескен барлау қызметкерлері жұмыстан босату "әдеп-тәрбие үлгісінің" нәтижесінде болды және бір ғана ақпараттың ағып кетуінен емес, бірақ бұл іс "Вашингтон постқа" берілген құпия ЦРУ қамауда ұстау орталықтары туралы ақпараттың бір бөлігін қамтиды" деп жазды. 25 сәуірде "Вашингтон пост" газеті Маккартидің құпия түрмелерге ешқандай қатысы жоқ екенін хабарлады: "Маккарти журналистермен байланыста болғанын мойындаса да, жоғары тұрған барлау қызметі қызметкері ол "Пост" газеті құпия түрмелер туралы баяндауда басты рөл атқарған деп ойланбайтынын растады. Бұл туралы ол жеке тұлға мәселелерін атап, аты-жөнін жарияламауды талап етті".

Жауаптар мен пікірлер

Ақпараттық қызметтегілер бұл жайтқа әр түрлі көзқарас танытты. Кейбір бұрынғы әріптестер құпия құжаттарды таратудың заңсыздығы мен орынсыздығын атап көрсетті, ал басқалары ЦРУ-да орынсыз әрекеттердің болуы мүмкін екендігі туралы жұртшылықты хабардар ету әрекетіне мақтау айтты. ЦРУ-ның ішкі дереккөздерінің көпшілігі жасырын қалуды өтінді. Бұл дереккөздердің бірқатары Маккартидің ақпараттарды шынымен де ағызып жібергеніне күмән білдірді. NBC-дің Андреа Митчеллдің пікірінше, ЦРУ-ның бұл әрекеті ақпараттың ағылуы туралы хабарды тарату үшін ғана емес, журналистермен кез келген байланыс туралы кеңінен хабарлау үшін де қолданылған болуы мүмкін: Ең бастысы, енді ешкімде батылдық, ақымақтық немесе журналистермен сөйлесуге деген ерік болмайды. Бұл жерде сіз өзіңіздің қандай жағдайға ұшырауыңызды көре аласыз. Мақсат: журналистермен бірге тамақтануға бармаңыз. Журналист шақырса, телефонға жауап берме. Не айтқаның маңызды емес, жоғарыдағыларға айтпай репортерлермен байланысқа түсе алмайсың. Ашық дереккөзді барлау қозғалысына қатысы бар бұрынғы барлау қызметкері Роберт Дэвид Стил баспасөз бетіне Маккартидің ақпаратты таратудағы әрекеттерін мақтап, "Мэридің Республиканың ең жақсы дәстүрлері бойынша әрекет еткені, халықаралық құқық пен адам құқықтарын ЦРУ-ның қорқынышты бұзушылықтарын ашуға және азайтуға көмектескені сөзсіз" деп мәлімдеді. Стил: "Мэри Маккарти өзінің жұмыстан босатылғанын мақтанышпен қабылдауы керек - ол Республикаға қызмет етті және ақырында импичмент болмаса, сынға алынатын адамдар оны жұмыстан босатты. Америка оған алғыс білдіруге міндетті". 27 жыл бойы ЦРУ-да сарапшы болып жұмыс істеген Рей Макговерн, егер Маккарти "қара сайттар" туралы ақпаратты ағызып жіберсе, "егер ол команда тізбесінде болса және ол Нюрнберг және басқа халықаралық заңдар бойынша қылмыстардың осы түрлерін көрсе, ол бірдеңе істеу керек" деп ұсынды. Ричард Керр ЦРУ-да 32 жыл жұмыс істеді және Маккарти туралы "Ол саясатқа қарсы тұруы керек еді, бірақ қорғауға міндетті құпия ақпарат беруді емес" деді және жалпы алғанда ақпараттың ағып кетуіне қатысты "Егер ЦРУ-дағы әрбір жеке адам немесе жоғары лауазымды адам өздері қандай саясат немесе қандай іс-әрекеттерді өздері шешеді деп шешсе, жеке тұлға ретінде, сіз жұмыс істей алмайтын ұйымға ие боласыз" деді.