Кіріспе

1943 жылы жазылған К. С. Форестердің романы Кеме - британдық автор К. С. Форестердің Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жерорта теңізінде жазған, ең алғаш 1943 жылы мамыр айында жарық көрген моральді күшейтетін пропагандалық романы. Бұл фильмде Корольдік әскери-теңіз флотының жеңіл крейсерінің өмірі, оның ішінде кемедегі көптеген ер адамдардың және олардың қосқан үлестерінің егжей-тегжейлі талдауы көрсетіледі.

Сюжет

Мальтаға маңызды конвой жолға шықты, оны Корольдік әскери-теңіз флотының 5 жеңіл крейсері, соның ішінде "Артемида" кемесі де алып жүр. Түстен кейін, капитан Траутон Харрингтон Йорктің қолбасшылығындағы "Артемида" әуе шабуылын тоқтатты. Италияның су үстіндегі флоты, Сан-Мартино мен Легнано атты жауынгерлік кемелер және бірнеше жеңіл крейсерлер жақын арада оны тосқауылға алады. Конвойдың өтуі керек, сондықтан британдық кемелер күресуі керек. Кемедегі командалық офицерлерден бастап төменгі палубадағы қарапайым теңізшілерге дейін екі жақтың бір бөлігі өздерінің түрлі-түсті өмірлерімен айналысып, алдағы қарсыласуға дайындалуда. Кемелердің мачтасында орналасқан күзетшілерден хабар алғаннан кейін, крейсерлер түтінге айналып, шабуыл жасайды. Кеме екі рет соққыға ұшырады, біріншісі кеменің хирургін және басқа да бірнеше экипаж мүшелерін өлтіреді, ал екіншісі кемені көбірек зақымдайды және "X" пулемет мұнарасын су басуды талап етеді. Қалған екі мұнара итальяндық флотқа оқ атуды жалғастырады, ал эсминдер торпедалық шабуыл жасайды. Бір ғана снаряд итальяндық флагманды шауып, жау командирлерінің моральдық күйіне соңғы соққы береді. Сан-Мартиноға торпеда соққы бергендіктен, итальяндық флот түн түсе отырып, отставкаға кетеді және конвой Мальтаға қарай жалғасады. Капитан көпірде қалады, ол бұрын-соңды болмағандай "теңіздегі күш-қуатының төрешілдікке қарсы ұзақ күресін" жалғастыруға бел буған, ол оған дейін көптеген теңіз командирлері соғысқан.

Құрылымы

Роман жиырма алты қысқа тарауға бөлінген, және ол таңғы сағат 11.30-дан түнгі түске дейін өте қысқа уақыт аралығын сипаттайды. Оқиғалар кемедегі адамдардың оқиғаларын, соның ішінде төлемақы төлеуші командирдің, капитанның, тарихты өзгерткен оқ атушы команданың оқиғаларын қамтиды.

Өмірбаян

Автор кітапты "офицерлер мен экипажға терең құрметпен" арнады, ал сипатталған іс - әрекет екінші Сирт шайқасына негізделген. Форрестерді Адмиралтейство сол кемеге тапсырма бойынша шақырған болатын. Кітап жарық көргеннен кейін бір жыл өтпеген кезде "Пенелопа" кемесі неміс субмаринасының торпедасымен бұзылып, экипаждың жартысынан астамымен бірге суға батып кетті.