Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Боксер патшасы (лат. "Әлемдегі бірінші орынды иеленетін құлшыныс"), сонымен қатар Бес саусақты өлім деп те аталады, 1972 жылы Гонконгта түсірілген жекпе-жек өнері фильмінің режиссері Чжун Чанг Вха (ханджа=和) және басты рөлді Ло Лие ойнады. Оны сол кездегі ең ірі Гонконг киностудиясы - Shaw Brothers (HK) Ltd. (қытайша: 氏兄弟 ((香港)公司) шығарған. Сценарийді Чян Ян (江陽) жазған. Гонконгта түсірілген бұл фильм Индонезияда туған актер Ло Лие (羅烈) басты рөлді сомдаған көптеген кунг-фу фильмдерінің бірі. Ол халықаралық деңгейде сәтті болған Брюс Лиге дейін 1960 жылдардағы көптеген ұқсас жекпе-жек өнерінің фильмдерінде пайда болды. 1973 жылы наурыз айында Warner Bros. компаниясы АҚШ-та Five Fingers of Death деп шығарған фильм Warner-дің "Кунг-фу" телесериалының табысына ие болды және солтүстік америкалық киноға 1970 жылдары 30-дан астам ұқсас фильмдер шығарылып, солтүстік америкалық киноға айналды. Warner оны бірінші АҚШ-тың қытайлық Кунг-фу бірлесіп түсірген Enter the Dragon фильммен сол жылы жарық көрді, ол 1973 жылғы chopsocky фильмдерінің ең табыстысы болды.
King Boxer (, lit. "Number One Fist in the World"), also known as Five Fingers of Death, is a 1972 Hong Kong martial arts film directed by Chung Chang Wha (hanja=鄭昌和) and starring Lo Lieh. It was produced by Shaw Brothers (HK) Ltd. (Chinese: 邵氏兄弟(香港)公司), the largest Hong Kong movie production studio at the time. The script was written by Chiang Yang (江陽). Made in Hong Kong, it is one of many kung fu movies with Indonesian born actor Lo Lieh (羅烈) in the lead. He appeared in many similar martial arts film efforts from the 1960s, pre dating the more internationally successful Bruce Lee. Released in the United States by Warner Bros. in March 1973 as Five Fingers of Death, the film capitalized on the success of Warner's TV series Kung Fu and was responsible for beginning the North American kung fu film craze of the 1970s with over 30 similar films being released in the U. S. in 1973 alone. Warner followed it with the first U. S. Chinese Kung Fu co production Enter the Dragon released later that same year which was the most successful of the chopsocky films of 1973.
Сюжет
Жас, болашағы зор жекпе-жек өнерінің студенті Чи Хао өмірінің көп бөлігін ұстаздан оқып, ұстаздың қызы Ин Инге ғашық болады. Қожайыны қылмыскерлер тобымен дұрыс күреспегеннен кейін, ол Чи Хаоны жоғары ұстаз Шен Чин Пейге оқуға жібереді. Ол Чи Хаоға Чин Пэйден үйреніп, жақын арада болатын турнирде жергілікті жекпе-жек өнерінің тираны Минг Дунг Шунды жеңіп, Ин Иннің қолын алуға нұсқау береді. Чи Хао қалаға бара жатқан жолда жас әнші Йен Чу Хунгты кездестіреді және оны Дун Шунның қарақшыларынан құтқарады. Ол оған ғашық болады, бірақ ол оның ұсыныстарына қарсы тұру қиынға соғады. Ол қалаға келіп, Сюэн Чин Пейдің үйретуімен айналысады. Чин Пэйдің жұлдызды шәкірті Хан Лунг алғашқы соққысынан кейін Чи Хао тез жақсарады. Бір күні Дун Шундағы тағы бір қылмыскер Чэн Ланг мектепке кіріп, Чин Пейдің барлық оқушыларын ұрып-соғады. Ақыры Чин Пей келіп, онымен күреседі, бірақ оны масқара соққы соғады және ауыр жарақат алады. Чи Хао Чэн Лэнгті тауып, жеңеді. Чин Пей бұл туралы естігенде, өзінің ең қауіпті құпиясы - темір құлқыны алуға Чи Хаоны таңдайды. Хан Лунг Чи Хаоның Чин Пейдің мұрагері болып таңдалғанын біліп, қатты қызғанады. Дунг Шунмен бірге Чи Хаоны майып қылуға тырысады. Ол Чи Хаоны орманға шақырады, онда Дунг Шунның үш жапондық қарақшысы оған тұзақ құрып, өлтіреді. Олар оны жеңіп, қолын сындырады. Кейін олар оның бұрынғы қожайынының мектебінде болып, оны да өлтіреді. Йен Чи Хаоның сауығуына көмектеседі және онымен қайтадан құдалануға тырысады, бірақ ол оған қарсы тұрады. Ақырында, Чи Хаоның сыныптастары оны тауып, жанкүйерлік рухын қайта қалпына келтіруге шақырады. Ол жаттығуды бастайды да, көп ұзамай жараларын жеңеді. Ин Ин келеді, бірақ әкесі қайтыс болғанын жасырады. Жасалған Чи Хао барлық басқа студенттерді жеңіп, алдағы турнирде Чин Пейдің өкілі болады. Хан Лунг Дунг Шунға жаңалықпен оралады, бірақ Дунг Шунның ұлы оны соқыр етеді және қуып жібереді. Турнир күні, ар-ожданға шейін келген Чэнь Ланг Чи Хаоға аренаға бара жатқан жолда тұтқында жатқан үш жапондық қарақшы туралы ескертеді. Чи Хао қоқан-лоқышылармен күресіп, екеуін өлтіреді. Кейін Чэнь Ланг келіп, жапондық қылмыскерлердің басын ұстап алады, сонда Чи Хао турнирге уақытында бара алады. Ол дәл уақытында келіп, Дунг Шунның ұлын жеңіп, турнирді жеңеді. Дунг Шун тойдың ортасында Чин Пейді өлтіріп, кетеді. Дунг Шун үйге оралғанда, барлық жарық сөнгенін көреді. Хан Лунг қараңғы бөлмеде пайда болады және Йеннің нұсқауымен Дунг Шун мен оның ұлымен шайқасады. Хан Лунг ұлын соқыр етеді, содан кейін әкесі оны бырақтайды. Дун Шун қараңғы бөлмеден шығып, Хан Лунгты өлтірген және өзі Йен Чу Хунгты өлтірген қолбасшыларын шақырады. Чи Хао Дун Шуңның үйіне келеді, бірақ Дун Шуң қашып кетеді және Чи Хао онымен күресуге мүмкіндік берместен бұрын өзін-өзі пышақпен өлтіреді. Ол кетіп бара жатқанда, жапондық бас қылмыскер Чен Лангтың басын алып келеді. Ол Чи Хаомен бетпе-бет келеді. Чи Хао темір құлқыны қолданады, оның қолы қызыл түске айналады және бірнеше күшті соққылар береді, бұл қылмыскерді кірпіш қабырғаға ұрады. Қауғыншы жеңіліп, өлтірілгеннен кейін Чи Хао, Ин Ин және Та Мин кетеді.
A promising young martial arts student named Chi Hao has spent most of his life studying under a master and has fallen in love with the master's daughter Yin Yin. After the master fails to properly fight off a group of thugs, he sends Chi Hao to study under a superior master, Shen Chin Pei. He instructs Chi Hao to learn from Chin Pei and defeat the local martial arts tyrant, Ming Dung Shun, in an upcoming tournament in order to earn Yin Yin's hand. Chi Hao meets a young female singer, Yen Chu Hung, on the road to the city and rescues her from Dung Shun's thugs. She falls in love with him, but he resists her advances with difficulty. He reaches town and begins studying under Suen Chin Pei. After an initial beating by Chin Pei's star pupil, Han Lung, Chi Hao improves rapidly. One day, another thug of Dung Shun's, Chen Lang, breaks into the school and beats all of Chin Pei's students. Chin Pei finally arrives and fights him, but is struck by a dishonorable blow and severely wounded. Chi Hao tracks Chen Lang down and defeats him. When Chin Pei hears of this, he selects Chi Hao to receive his most deadly secret, the Iron Fist. Han Lung discovers that Chi Hao has been chosen as Chin Pei's successor and becomes intensely jealous. He conspires with Dung Shun to have Chi Hao crippled. He lures Chi Hao into the forest, where Dung Shun's three new Japanese thugs ambush him. They overpower him and break his hands. Later, they visit his old master's school and kill him as well. Yen helps Chi Hao recuperate and again tries to woo him, but he resists her. Finally, Chi Hao's fellow students locate him and encourage him to regain his fighting spirit. He begins training and soon overcomes his wounds. Yin Yin arrives, but withholds the news of her father's death. A rejuvenated Chi Hao successfully defeats all the other students to become Chin Pei's representative for the upcoming tournament. Han Lung returns to Dung Shun with the news, but Dung Shun's son blinds him and casts him out. On the day of the tournament, a conscience stricken Chen Lang warns Chi Hao of the three Japanese thugs lying in ambush on the road to the arena. Chi Hao fights the thugs killing two of them. Then Chen Lang arrives and holds off the head of the Japanese thugs so that Chi Hao can get to the tournament on time. He arrives just in time and defeats Dung Shun's son to win the tournament. Dung Shun stabs and kills Chin Pei in the midst of the celebration and departs. As Dung Shun arrives back home, he discovers that all the lights are out. Han Lung appears in the darkened room and, guided by Yen's direction, fights Dung Shun and his son. Han Lung blinds the son, who is then stabbed by his father in the confusion. Dung Shun bursts out of the dark room and summons his minions who kill Han Lung and he himself kills Yen Chu Hung. Chi Hao arrives at Dung Shun's house, but Dung Shun flees and commits suicide by stabbing himself before Chi Hao can fight him. As he leaves, the chief Japanese thug arrives with Chen Lang's head. He and Chi Hao face off. Chi Hao uses his Iron Fist power, causing his hands to glow red, and delivers several powerful blows that send the thug smashing into a brick wall. With the thug defeated and killed, Chi Hao, Yin Yin, and Ta Ming departs.
Шығару
1972 жылы 28 сәуірде Гонконгта "King Boxer" жарық көрді. Фильм режиссер Чун Чанг Вханың туған елінде, Оңтүстік Кореяда жарық көрген кезде, оның аты "Темір адам" деп өзгертілді. Дистрибьютор Шина Санг Ок импорттық салық төлеуден қашу үшін фильмді Оңтүстік Кореяның бірлескен түсірілімі ретінде жалған түрде сатты. Фильмнің он минуты осы нұсқада кесіліп, барлық көркем көріністер алынып тасталды. Ол 1973 жылы наурызда АҚШ-та Five Fingers of Death деп шығарылды. Америка Құрама Штаттарында қайта шығарылғанда, ол "Жеңілмейтін боксшы" деп аталды. 1973 жылдың қазанында "Өлімнің бес саусағы" бүкіл әлем бойынша жалға алынғаннан асып түсіп, Солтүстік Америкада жалға алынған.
King Boxer was released in Hong Kong on April 28, 1972. When the film was released in director Chung Chang Wha's native South Korea, it was re titled The Iron Man. The distributor Shina Sang ok sold the film falsely as a South Korean co production to avoid paying import taxes. Ten minutes of the film are cut in this version, removing all the gorier scenes. It was released in March 1973 in the United States as Five Fingers of Death. On re release in the United States, it was titled The Invincible Boxer. Five Fingers of Death exceeded in worldwide rentals by October 1973, and went on to earn in North American rentals.
Сыни қабылдау
The New York Times газетінің қазіргі заманғы шолусында Роджер Гринспун былай деп жазды: "Мен каратэ туралы көп білмеймін, бірақ маған не ұнайтынын білемін. Ал "Өлімнің бес саусағы" фильміндегі каратэ, баяу қозғалыспен жоғары секіруі, ыңғырасуы, ұрысып-сұрғаны бар, баррельдің түбіндей көрінеді. Бұл тым экстравагантты, тым тегін, егер шабуыл, қорғаныс немесе кез келген нақты мақсат үшін емес, көрініс үшін жасалса". Variety оны "жоғары деңгейдегі қытайлық актерлік шеберлікпен, барлық жарылғыш тұзақтармен, оның мақсатты нарығында хит болу үшін, өте жақсы түсірілген және түрлі-түсті өндіріс құндылықтарымен толтырылған, Ченг Чанг Хоның режиссурасы күшті және тікелей және ол Ло Лих бастаған актерлік құрамнан үздік өнер көрсетеді, ол студент ретінде, және Ван Пинг оның сүйіктісі ретінде". Джин Сискел Chicago Tribune газетінде фильмге 4 жұлдыздың 2-ін берді және оны "жаман, нашар дубляждалған, ақылға сыймайтын диалогтармен толтырылған мелодрама" деп атады, бірақ ол "жарыс сериялары тудырған шынайы қызығушылықты мойындады, егер сіз маңдайыңызды жарып тастайтын каратэ шабуылдарын көргенде қуана аласыз". Фредерик Милштейн Los Angeles Times газетінде: "Стильге ерекше көзқарас танытатын режиссер Чен Чан Хо жылдамдықты ұстап тұрады, ал экшендер тамаша. Дубляж өте нашар, бірақ сіз бұл фильмге адамдардың әңгімелерін тыңдау үшін келмейсіз". Monthly Film Bulletin журналына жазған шолуында Джон Гиллетт кейіпкерлердің ағашқа немесе қарсыластың қарама-қарсы жағына ұшып түсуі "фильмнің жүрісімен біршама шаршатады" деп тапты. Алайда "сайыс сахналанғандай әрі қатысушылардың көңіл көтеруімен өте қызықты, әрі әңгіме тез өрбіп кетеді". AllMovie ретроспективті шолуда фильмге бестен үш жұлдыз берді, фильм "Шоу ағайындыларының шығарған ең жақсы кунг-фу фильмі емес, бірақ ертерек кіруі ретінде жанр үшін таңқаларлықтай жақсы ұсталады". Бұл фильмнің пікірінде "бұл және болашақ фильмдер жаппай жаппай жапондықтарды қарапайым маймылдар сияқты зұлымдар ретінде көрсетеді" және фильм "қазіргі уақытта құнг-фуның ескірген клишелеріне сәл әсер етеді, бірақ оны танымал еткен күшті рух әлі де сақталған". Квентин Тарантино бұл фильмді өзінің барлық уақыттағы 11 ең үздік фильмдерінің қатарына енгізді.
In a contemporary review for The New York Times, Roger Greenspun wrote, "I don't know much about karate, but I know what I like. And the karate in 'Five Fingers of Death,' for all its slow motion high leaps, its grunts, its whooshing fists, has the look of the bottom of the barrel. It is all too extravagant, too gratuitously wild—as if composed for show, rather than for attack, defense or any real purpose." Variety called it "a Chinese actioner glossed with all the explosive trappings that make for a hit in its intended market Exquisitely filmed and packed with colorful production values, direction by Cheng Chang Ho is powerful and direct and he gets top performances from cast headed by Lo Lieh, as the student, and Wang Ping as his beloved." Gene Siskel of the Chicago Tribune gave the film 2 stars out of 4 and called it "a shoddy, poorly dubbed melodrama stuffed with insane dialog," though he acknowledged "the genuine excitement generated by the fight sequences, providing you can get excited at the sight of a karate chop that splits a forehead." Fredric Milstein wrote in the Los Angeles Times, "Director Chen Chang Ho, who has a definite sense of style, keeps the pace fast and the action spectacular Dubbing is awful, but you don't come to this one to hear people talk." In a review for the Monthly Film Bulletin, John Gillett found that the trick effect in which characters leap into the air to land either in a tree or on the opposite side of an opponent become "somewhat tedious as the film progresses." However, " the sheer panache of the staging and apparent enjoyment of the participants keep the narrative moving swiftly". In a retrospective review, AllMovie gave the film three stars out of five, stating the film was "not the best Kung fu movie the Shaw Brothers put out, but as an early entry it holds up surprisingly well for a genre getting its legs." The review noted that "a more unfortunate stereotype perpetuated by this and future films is the Japanese as primitive ape like villains" and that the film "drags a bit on what are now tired Kung fu clichés, but the punchy spirit that made it popular still survives". Quentin Tarantino listed the movie among his 11 greatest films of all time.