Кіріспе

Американдық жазушы Изабелла Макдональд Алден (шамалау және псевдоним, Панси; 3 қараша 1841 5 тамыз 1930) - американдық автор. Оның ең танымал шығармалары: Чаутаукуадағы төрт қыз, Үйдегі чаутаукуа қыздары, Тип Льюис және оның шамшасы, Үш адам, Ребекканың өміріндегі сілтемелер, Джулия Рид, Рут Эрскиннің айқыш ағаштары, Патшаның қызы, Браунинг жігіттері, Әр түрлі көзқарастардан, Хари Харпердің оянуы, Өлшем және Шындықтан бұрылып кету. Олден сонымен қатар Вестминстер мұғалімінің негізгі сабақ бөлімін жазды, Пресвитериандық бастауыш тоқсандық және балалар журналы Пансиді редакциялады және әр қыста Синциннатидің Herald and Presbyter үшін сериялық әңгіме жазды. Олден жексенбілік мектептің бастауыш білім беруіне қызығушылық танытып, көптеген жылдар бойы әр жексенбі сайын жүзден астам балаға қамқорлық жасады. Ол сондай-ақ, әйелдер арасындағы христиандық ұстамдылық одағына қатысып, ұстамдылыққа қызығушылық танытты. Оның төрт кітабы, Үш адам, Патшаның қызы, Бір қарапайым күн және Кішкентай балықшылар мен олардың аулары, ерекше түрде ерік-жігер кітаптары болды, ал оның барлық жазбаларында толық тыйылу принципі сақталды.

Ерте өмір және білім

Изабелла Макдональд Нью-Йорк штатының Рочестер қаласында жақсы білімді ата-анасы Исаак және Майра Спаффорд Макдональдтың отбасында дүниеге келген. Әкесі құлдықты күнә деп санағандықтан, тойымдылық пен құлдықты жою қозғалысын қолдады. Оның анасы "адал, мақтауға тұрарлық" нәрселерге құлшыныспен қараған. Алты баланың алтыншысы, Олденді әкесінің үйінде оқытты, ол оған балалық шағында болған оқиғадан кейін Панси деген лақап ат берді. Оның анасы гүлденген гүлдер төсегімен мақтанады. Макдональд гүлдерді көріп, оларды жинап алып, анасының алдына тастап: "Мен сен үшін олардың бәрін тарттым", - деп айқайлады. Ол анасының қайғылы көзқарасын түсінбеді. Әкесі қыздың көңілі түсіп жатқанын көріп, оны көтеріп алып, иығына отырғызады да: "Білесің бе, қызым, сен әрқашан менің кішкентай гүлім боласың", - дейді. Олден жазу қабілетін ерте дамытты: бала кезінде ол күн сайын күнделініп, әкесі сынға алды. Ол отбасының басқа мүшелеріне хат жазып, ойларын білдіретін. Бұл оның мансабында пайдалы болды. Он жасында "Ескі сағатымыз" атты әңгімесін жазды. Әкесі әңгімені сақтап қалу үшін басып шығару керектігін және оған өзінің сүйікті аты "Пэнси" деп қол қоюы мүмкін екенін айтты. Бала өз жазбасының бір бөлігін баспаға шығарғанын көріп, қатты қуанды. Ол Нью-Йорк штатының Овиди қаласында орналасқан Сенека колледжінде және Нью-Йорк штатының Оберн қаласында орналасқан Йонг Лэдлс институтында білім алған.

Неке

Ол Нью-Йорктегі Oneida семинариясында преподобный Густав Россенберг Алденмен танысты. Оның жұмысы ерлі-зайыптыларды елдің әртүрлі бөліктеріне, соның ішінде Индиана, Огайо, Пенсильвания және Вашингтонға әкелді. 1866 жылы үйленгеннен кейін Олден уақытын жазуға, шіркеу іс-шараларына қатысуға, бірнеше Шаутауква сессияларында оқытуға және 1873 жылы туған ұлы Реймонд Макдональд Алденді тәрбиелеуге бөлді. 1900 жылы отбасының үш үйі болды: Филадельфиядағы үй; Нью-Йорктегі Чаутаукада жазғы үй; Флоридадағы Винтер Парктегі қысқы үй.

Әдеби шығармалары

Олден өзінің алғашқы кітабын, Хелен Лестер, жиырма жасында байқау үшін жазды. Ол 75-ке жуық жексенбілік мектеп кітаптарын және үлкен оқырмандарға арналған бірнеше көркем әдебиеттер, сондай-ақ Иса Мәсіхтің өмірі туралы "Бейбітшілік билеушісі" атты кітап жазды. Ол Құдайға және өз адамдарына деген сүйіспеншілік туралы тақырыптар жазды, өз жұмысын үйдегі өмірде және іскерлік өмірде христиан дінінің алға басуына арнады. Ол Миссионерлік қоғамның президенті, жексенбілік мектептің негізгі бөлімінің бастығы, Шаутауква жиналыстарымен танысты, Вестминстер мұғалімі үшін жексенбілік мектеп сабақтарын дайындады. Оның шығармалары швед, француз, жапон және армян тілдеріне аударылды. Олден "Pansy" атты жасөспірімдер журналын редакциялады, 1873-96 жж. Көп жылдар бойы ол "Геральд және Пресбитер" (Синциннати) және "Christian Endeavor World" (Бостон) басылымдарына, сонымен қатар "Primary Quarterly" журналына да үлес қосты. Олден өмір бойы жазумен қатар дінге де берілді. Ол христиандық мерзімді басылымдарда көп жұмыс істеді, шамамен 1870 жылдан 1900 жылға дейін Herald and Presbyter үшін сериялы әңгімелер жазды; 1874 жылдан 1896 жылға дейін жеңіл жастағы жексенбілік басылым The Pansy редакциясын редакциялау; 20 жыл бойы Вестминстер мұғалімі үшін Негізгі тоқсандық және бастауыш сынып жексенбілік мектебінің сабақтарын шығару; және Тренингтік аналық және Христиандық күш-жігер әлемінің редакциялық құрамында жұмыс істеді. 1865 жылдан 1929 жылға дейін Олден 100-ге жуық кітап шығарды. Оның шығармаларының көбісі діни принциптерді қамтитын дидактикалық көркем шығармалар болып табылады, олар Киелі кітап ережелерін қазіргі заманғы әлемде қабылдайтын мәсіхші мінез-құлқына аударуға бағытталған. Оның бірнеше кітабы, мысалы, оның ең танымал жұмысы Эстер Рид, жеке тәжірибелеріне негізделген; басқалары, мысалы, Chautauqua Girls сериясы, оның Chautauqua қозғалысына деген қызығушылығынан туындаған. Ол және оның немересі Грейс Ливингстон Хилл тіпті серияның соңғы кітабының соңғы тарауында қысқаша көрінеді, Шатаукуадағы төрт ана. Олденнің кітаптары 19 ғасырдың аяғында өте танымал болды. 1900 жылы жыл сайын 100 000 дана сатылатын болды.

Жеке өмір

Олден созылмалы бас ауруынан зардап шегіп, оны ешқашан тастамаған және жиі өте ауыр болған, бірақ ол өзін "ақау" деп атаудан бас тартты. Дәрігер оған әдебиетпен айналысуға күніне үш сағат уақыт бөледі. 1924 жылы күйеуі мен ұлы қайтыс болғаннан кейін Олден Калифорния штатының Пало-Альто қаласына көшіп барып, келіні мен немерелерімен бірге тұрады. Ол 1930 жылы 5 тамызда қайтыс болғанға дейін жазуын жалғастырды. Оның аяқталмаған автобиографиясы, "Күні естеліктер" оның немересі Грейс Ливингстон Хиллмен аяқталды және редакцияланды. 1990 жылдары Альденнің кейбір шығармаларының редакцияланған және қысқартылған басылымдары христиан баспагерлері шығарған екі серияда пайда болды, The Pansy Collection, Creation Books баспасы және Grace Livingston Hill Library, Living Books баспасы.