Кіріспе

жоқ Лидстің экономикасы Ұлыбританияның барлық негізгі жұмыспен қамту орталықтарының ішіндегі ең әртүрлі экономика болып табылады және Ұлыбританияның барлық қалаларының ішінде жеке сектордағы жұмыс орындарының өсуі ең жылдам қарқынмен жүріп жатыр және Ұлыбританияның барлық негізгі қалаларының ішінде мемлекеттік және жеке сектордағы жұмыс орындарының арақатынасы ең жоғары. Лидсте жергілікті билік аймағы бойынша жұмыс орындары саны бойынша үшінші орында тұр, 2015 жылдың басында жұмыс істейтіндер мен өзін-өзі жұмыспен қамтығандар саны 480 мың адамды құрады. Лидс - Лондоннан тыс Англиядағы ең ірі заңдық және қаржылық орталық, ал Эдинбургтен кейін Ұлыбританиядағы үшінші ірі орталық. 2011 жылы оның қаржы және сақтандыру қызметтері индустриясының құны 2,1 миллиард фунт стерлинг болды. Қалада 30-дан астам ұлттық және халықаралық банктер орналасқан. Лидс сонымен қатар Ғаламдану және Дүниежүзілік қалаларды зерттеу желісі бойынша гамма әлем қаласы болып саналады; Келесі он жылда экономиканың 25% -ға өсуі болжанып отыр, қаржы және бизнес қызметтері сол кезеңде жалпы құндық құнның жартысынан астамын өндіреді, қаржы және бизнес қызметтері жалпы өнімнің 38% -ын құрайды. Басқа негізгі секторларға бөлшек сауда, демалыс және келушілер экономикасы, құрылыс, өндіріс, шығармашылық және цифрлық индустриялар жатады. 2010 жылғы ағылшындық кедейлік индекстеріне сәйкес, Англиядағы ең кедей жергілікті билік органдары. Ұлыбританиядағы ірі қалалар арасында "айналы велосипедпен жүру" бойынша 15-ші орын (2010).

Бизнес

Cushman & Wakefield European Cities Monitor (2010) Еуропаның жетекші бизнес қалаларындағы 500 еуропалық бизнестің пікірлеріне негізделген сауалнама. Жалпы алғанда, Еуропадағы 23-орын, Ұлыбританияда Лондон, Манчестер және Бирмингемнен кейінгі 4-орын, төмендегі факторларға негізделген бизнесті орналастыру үшін ең жақсы қала. Еуропадағы 16-шы, Ұлыбританиядағы Лондон, Бирмингем және Манчестерден кейінгі 4-ші орында, нарықтарға, клиенттерге немесе клиенттерге жеңіл қол жеткізу. Еуропадағы 17-ші, Ұлыбританиядағы 4-ші орында, Лондон, Манчестер және Бирмингем қалаларынан кейін, ең білікті қызметкерлері. Телекоммуникация сапасы бойынша Еуропадағы 20-шы, Ұлыбританияда Лондон, Манчестер және Бирмингемнен кейінгі 4-ші орында. Еуропадағы 18-орын, Ұлыбританияда Лондон, Манчестер және Бирмингемнен кейін 4-орын, басқа қалаларға және халықаралық көлік байланыстары бойынша. Аурупа мен Ұлыбританияда кеңсе кеңістігінің ақшаға құн жағынан 1-орында. Еуропадағы 10-орын, Ұлыбританиядағы 1-орын, Глазго, персонал шығыны бойынша. Еуропадағы 7-ші, Ұлыбританиядағы 3-ші орын Манчестер мен Бирмингемнен кейін кеңсе кеңістіктерінің болуы бойынша. Еуропадағы 21-ші, Ұлыбританиядағы 5-ші орында Лондон, Манчестер, Глазго және Бирмингем қалаларынан кейін, бизнеске арналған климаттық өзгерістер. Аурупада 24-ші, Ұлыбританияда Лондон, Бирмингем және Манчестерден кейін 4-ші орын, сөйленетін тілдер бойынша. Еуропадағы 15-ші, Ұлыбританиядағы Лондоннан кейінгі 3-ші және Манчестерде қала ішінде оңай жүруге мүмкіндік береді. Сол сауалнамада компаниялардың әр қаланы бизнес орны ретінде қаншалықты жақсы білетіндігі туралы сұрағанда 19% -ы Лидсті бизнес орны ретінде білетіндерін айтты. Бұл көрсеткіш Ұлыбританияда Лондон (82%), Манчестер (33%), Бирмингем (28%), Эдинбург (25%) және Глазго (21%), ал Ұлыбританияда 6-шы орында тұрды.

ЖШС

+Лидс үшін ЖАҚ 2002 2012 жыл ЖАҚ (млн. фунт стерлинг) Өсім (%) 2002 13,480 7,4% 2003 14,495 7,5% 2004 15,629 7,8% 2005 16,729 7,0% 2006 17,651 5,5% 2007 18,807 6,5% 2008 19,263 2,4% 2009 18,110 6,0% 2010 18,126 0,1% 2011 18,838 3,9% 2012 18,767 0,4% 2012 жылы Лидстің ЖАҚ 18,8 млрд фунт стерлинг ($33,2 млрд) болды, бұл Ұлыбританияның ЖАҚ-ның 1,4% -ын құрады. Сонымен қатар, ол Батыс Йоркширдің жалпы құндық құнының 44% -ын және Йоркшир мен Хамбердің жалпы құндық құнының 20% -ын құрайды. Лидс - Йоркшир мен Хамбер аймағындағы ең ірі экономикалық орталық: ол, мысалы, Шеффилдтен 80% жоғары және Брэдфордтан 117% жоғары. Ұлыбританияның басқа ірі қалалары мен қалаларының жалпы құндық құнынан Лондон (бұл аймақ NUTS 3 деңгейіндегі 5 аймақты қамтиды) £309,3 млрд., Оңтүстік Манчестер (£34,8 млрд.) және Бирмингем (£21,2 млрд.) ғана асып түседі.

Табысы

+Тұрғылықты жері бойынша табыстар 2013 Толық уақытты жұмысшылар Лидс (£) Йоркшир және Хамбер (£) Ұлыбритания (£) Апталық жалақы (барлық жұмысшылар) 498,4 479,1 518,1 Ерлер 533,6 519,4 558,8 Әйелдер 459,5 414,5 459,8 Жыныстық жалақы айырмашылығы 13,9% 20,2% 17,7% Сағаттық жалақы (барлық жұмысшылар) 12,83 12,00 13,18 Ерлер 13,18 12,52 13,80 Әйелдер 12,39 11,06 12,27 Жыныстық айырмашылық жалақы 6,0% 11,7% 11,1% Лидсте тұратын қызметкерлердің фунттағы орташа табысы. + Жұмыс орны бойынша табыс 2013 Толық уақытты жұмысшылар Лидс (£) Йоркшир және Хамбер (£) Ұлыбритания (£) Апталық жалақы (барлық жұмысшылар) 502.1 479.1 517.8 Ерлер 534.7 517.5 558.3 Әйелдер 463.6 416.3 459.6 Жыныстық жалақы айырмашылығы 13.3% 19.6% 17.7% Сағаттық жалақы (барлық жұмысшылар) 12.86 12.00 13.17 Ерлер 13.13 12.50 13.80 Әйелдер 12.46 11.15 12.27 Жыныстық айырмашылық жалақы 5.1% 10.8% 11.1% Лидсте жұмыс істейтін қызметкерлердің фунт стерлингіндегі орташа табысы.

Білім

+ Жалпы орта білім беру сертификаты (GCSE) 2012 Лидс (%) Англия (%) Оқушылар 5+ GCSEs, A* C 84.1 81.8 Оқушылар 5+ GCSEs, A* C ағылшын және математикамен 55.0 59.4 Оқушылар GCSEs-ге қол жеткізбейді 0.7 0.5 + Біліктіліктер 2012 деңгейі Лидс (%) Йоркшир және Хэмбер (%) Ұлыбритания (%) NVQ4 және одан жоғары 35.1 29.7 34.4 NVQ3 және одан жоғары 57.8 51.5 55.1 NVQ2 және одан жоғары 70.5 68.7 71.8 NVQ1 және одан жоғары 83.3 81.6 84.0 Басқа біліктіліктер 6.6 6.9 6.3 Біліктіліктер 10.2 11.5 9.7

Бас кеңселер

Asda-ның бас кеңсесі Лидстегі Asda үйінде орналасқан. Jet2 ұшағы. Com әуе компаниясының бас кеңсесі Лидс Брэдфорд әуежайының Лидс қаласының Йедон қаласында орналасқан. GHD-ның штаб-пәтері Бриджвотер-плейс-те орналасқан. Лидсте орналасқан басқа компаниялар: First Direct, Republic, Premier Farnell, Ginetta Cars, Leeds Building Society және Yorkshire Bank. GDF Suez Energy UK, GDF Suez-тің еншілес компаниясы, Лидсте орналасқан.

Өңдеу

Лидсте әртүрлі өндіріспен айналысатын 1800 компания бар, оның ішінде арнайы инженерлік, баспа, тамақ және сусындар өндірісі, химия және медициналық технология. 144,200-ден астам адамды жұмыспен қамтыған бұл сектор Лидстің жалпы өнімінің 10,8%-ын құрайды, бұл жылына 15 миллиард фунт стерлингтен асады. Лидстегі өндіріс компанияларының көпшілігі шағын және орта бизнес. Негізгі компаниялар Siemens және Mitsubishi, ARLA азық-түліктері және DairyCrest.

Көлік өндірісі

2010 жылға дейін Cross Gates-те Optare автобустары шығарылды, ол кезде өндіріс Елметтегі Шерберндегі жаңа қондырғыларға көшірілді. "Джинета" спорттық машиналары Гарфортта шығарылады. Treves UK компаниясының Лидсте және жақын маңдағы Кнаресбороу қаласында автомобильдердің ішкі бөлшектерін шығаратын зауыты бар.

Тамақ өндірісі

Тамақ өндірісі Лидстің өндірістік базасының бір бөлігін құрайды. Arla Foods UK Stourton-да, Northern Foods Cross Green-де және Goldenfry Wetherby-де орналасқан. Supercook-тің штаб-пәтері Лидсте болды, бірақ содан бері Шербёрнге Елметке көшірілді. Лидсте сыра жасау біраз уақыттан бері танымал болды. Тетли сыраханасы 2011 жылы жабылғанға дейін осы үшін негізгі орын болды, Карлсберг Тетлидің Тинглиде әлі де тарату орталығы бар. Лидс сыраханасы әлі күнге дейін Лидсте сыра пісіреді, сонымен қатар қайта ашылған Киркстолл сыраханасы (алғашқы жерде болмаса да). Unilever компаниясы қаланың Уинмур ауданындағы зауытында түрлі тауарлар өндіреді.

Химиялық заттар

Қаланың негізгі химиялық өндірушісі, Йоркшир Химикалдары 2000-шы жылдары Хунслет пен Киркстолл зауыттарын жапты. Rhodia UK сонымен қатар Вортлидегі кіші химиялық зауыттарын жапты, 2011 жылы бұзылу мақұлдалды. Алайда қалада бірнеше химиялық зауыттар бар, соның ішінде Кирксталдағы E Chem, Роудондоғы Clariant және Хунслеттегі Chemsol.

Қаржылық және кәсіби қызметтер

Лидс - Ұлыбританиядағы ең ірі бизнес орталықтарының бірі, Лидс қалалық аймағында қаржы және кәсіби секторда шамамен тоқсан миллион адам жұмыс істейді, оның өнімінің құны жылына 13 миллиард фунт стерлинг. Қаржылық және кәсіби қызметтер негізінен қаланың орталықтағы дәстүрлі бизнес-кварталдың айналасында, сондай-ақ Эйр өзенінің оңтүстік жағалауындағы жаңа аймақта орналасқан. Көптеген шағын заңгерлік және кәсіби фирмалар Парк-сквердің айналасындағы кішігірім грузин кеңсе ғимараттарын алып жатыр, ал көптеген банктер мен сақтандыру андеррайтерлері Парк-роу мен Ист-Парадтың айналасында орналасқан. First Direct компаниясының штаб-пәтері Stourton өнеркәсіптік аймағындағы негізгі бизнес аудандарынан біршама қашықтықта орналасқан. Солтүстіктегі көптеген салыстырмалы қалалардан айырмашылығы, Лидсте 20-ғасырдың екінші жартысында аралас экономика болды, сондықтан басқа қалалар сияқты өнеркәсіптік құлдырауды бастан кешірмеді. Алайда, 21-ғасырда Лидстің экономикасы Ұлы рецессиядан кейін экономикалық құлдырауға ұшырады және салыстырмалы Солтүстік қалалардан айырмашылығы, ол әлі де экономикалық тұрғыдан қалпына келмеді. Лидсте өңірлік немесе ұлттық кеңселері бар компанияларға KPMG, Norwich Union, First Direct, Lloyds Banking Group (Lloyds TSB), Lloyds Banking Group (HBOS), Allied Irish Bank, Royal Bank of Scotland, HSBC, Leeds Building Society, Alliance және Leicester, Yorkshire Bank, Zurich Financial Services және Direct Line жатады. Лидс қалалық аймағында Йоркшир құрылыс қоғамы мен Брэдфорд және Бингли кеңселері бар және Брэдфордта HBOS кеңселері бар. Англия банкі, олардың штаб-пәтері Лондонның Треднидл көшесінде орналасқан, олардың екінші кеңсесі Лидстің іскерлік кварталының жүрегінде Кинг көшесінде орналасқан. Лидс университеті де, Лидс мегаполистік университеті де бизнес мектептерін құрды, олардың болуын қаладағы бизнес қолдады.

Кішігірім сауда

Лидс Лондоннан кейін Ұлыбританиядағы ең ірі үшінші бөлшек сауда орны және Еуропадағы бөлшек сауданың негізгі орталығы болып табылады. Сауда орындарының ауқымы жеке бір сатылы дүкендерден бастап Харви Николс және Луи Виттон сияқты ірі дүкендерге дейін Лидстің бөлшек сауда базасын айтарлықтай кеңейтті. Виктория кварталы, бірнеше қолданыстағы аркадалар, Лидстің басты сауда көшесі Бриггейттің жанында орналасқан. 2016 жылдың қазан айында Лидстің ең жаңа сауда орталығы Виктория Гейт ашылды, бұл қалаға түрлі сәнді брендтермен бірге Джон Льюис дүкенін әкелді. Лидсте көптеген таңғажайып Викториялық аркадалар бар, олардың әрқайсысы өзінің ерекше ерекшеліктері мен ерекше әсемдігімен: Торнтонның аркадасы, Квинс аркадасы, Гранд аркадасы және Орталық аркадасы. Басқа танымал сауда орындарына Лидстің Киркгейт базары (алғашқы Маркс пен Спенсердің негізі және Еуропадағы ең үлкен жабық базарлардың бірі), Тринити Лидс, Крон Пойнт бөлшек сауда паркі, The Light, The St John's Centre, The Merrion Centre Leeds, Birstall бөлшек сауда паркі және White Rose орталығы кіреді.

Туризм

Лидс туризм саласында бірнеше марапаттарға ие болды: оны 2017 жылы Lonely Planet Еуропаның ең жақсы 10 бағыты деп атады; 2017 жылы Condé Nast Traveler оқырмандарын зерттеуде Лидс Ұлыбританиядағы 15 ең жақсы қалалардың ішінде 6-шы орынды иеленді. Бұрынғы марапаттарға 2004 жылы "Condé Nast Traveler" журналының "Оқырман сыйлығы" бойынша "Ұлыбританияның сүйікті қаласы", 2005 жылы "Лондоннан тыс жерлерге бару үшін ең жақсы ағылшын қаласы" және 2005 жылы "The Good Britain Guide" журналының "Жылдың қонақ қаласы" деп аталуы кірді. Ұлыбританияның географиялық орталығына жақын орналасқан қала жақсы көлік байланыстарымен пайда көреді. М1 Лидстен Лондонға дейін жүреді, М62 Лидсті Манчестермен және Халл мен Ливерпульдің теңіз порты қалаларымен байланыстырады, ал A1 (M) солтүстікке байланыстырады. Лидс Брэдфорд әуежайы - соңғы бес жылда терминал жолаушылар санының 87 пайыз өсуімен жылдам дамып келе жатқан Ұлыбританияның өңірлік әуежайы. Аптасына 450-ден астам рейс қаланы Еуропаның 70 аса ірі бизнес және демалыс орындарына байланыстырады. Лидстегі туризм 20 000-нан астам толық уақытты жұмыс орындарын қолдайды деп есептеледі, ал Лидсте жылына орташа есеппен 1,5 миллион адам түнде тұрады, сонымен қатар тағы 10 миллион адам күндізгі сапарға шығады. 2009 жылы Лидс Ұлыбританиядан келген туристер Англияда ең көп барған 8-ші қала және шетелден келген туристер ең көп барған 13-ші қала болды. Қалаға келушілер жыл сайын жергілікті экономикаға шамамен 735 миллион фунт стерлинг әкеледі. Ұлттық және аймақтық көрнекі орындар: Корольдік қару-жарақ мұражайы, Лидс көркемсурет галереясы, Генри Мур институты және Батыс Йоркшир ойын үйі. Лидс сонымен қатар Лондоннан тыс өзінің опера және балет компаниялары бар жалғыз қала. 2016 жылға қарай Лидске 27,29 миллион демалыс туристік сапары келді, бұл STEAM зерттеуінің деректеріне сәйкес қала үшін 1,6 миллиард фунт стерлингтен астам табыс әкелді. Бұл 2015 жылмен салыстырғанда 15,9%-ға өскен. 2013 жылдан бастап келушілер саны 9,7%-ға өсті. 2016 жылы өндіріс 19000-нан астам толық уақытты жұмыс орнын қамтамасыз етті.

Инфрақұрылым

Лидс М1, М62 және А1 (M) автомобиль жолында орналасқан, оны солтүстік, оңтүстік, шығыс және батыстағы қалалармен байланыстырады. Лидс темір жол станциясы Network Rail-тің 20 негізгі станцияларының бірі болып табылады және Лондон, Бирмингем, Манчестер, Ливерпуль, Глазго, Эдинбург және басқа да ірі қалалармен темір жол байланыстары бар. Станция - бұл Англияның солтүстігіндегі ең көп жолаушы жүретін теміржол станциясы, жыл сайын 31 миллион жолаушы өтеді, бұл оны Лондонның Кингс-Кросымен теңестіреді. Лидсте қоғамдық көлікті жақсарту жоспарланып отыр, бұл қала темір жол, автобус қызметі мен велосипед жолақтарын жаңартып, автокөліксіз қалаға айналды. Лидсте қоғамдық көліктердің негізгі түрі - автобус қызметі. Лидс Сити автобус станциясы (Дайер-стритте) жақын маңдағы қалалар мен қалаларға және жергілікті аймаққа автобустармен ұзақ жол жүреді. Автобустар желісі бүкіл қала бойынша кеңінен таралған. Лидске Лидс Брэдфорд әуежайы қызмет көрсетеді, ол Еуропаның көптеген ірі қалаларына байланысты. Авиа байланыстары Хитроу (British Airways) және Амстердам (KLM & Jet2. (а) 2016 жылы Лидс 21 миллион фунт стерлингтік жоспарды мақұлдады. Бұл жоспарда 2016 жылы ашылған Cross Green энергияны қайта өңдеу және материалдарды қалпына келтіру зауытының артық жылуын пайдалана отырып, 2000 үйді жылумен жылыту жоспарланған.

Даму

Лидсте қаланың орталығы бойынша көптеген дамулар орын алды, бірінші тікелей аренаға жақын жерде тұратын жаңа студенттерден бастап, Лидс Оңтүстік жағалауы деп аталатын өзеннің оңтүстігіндегі аймақтың қалпына келуіне дейін. Лидс Оңтүстік жағалауы Еуропадағы ең ірі бір қаланың орталықтарын қалпына келтіру бастамаларының бірі болып табылады. 253 га Оңтүстік жағалауын қалпына келтіру, Лидс станциясын HS2 қосып, Лидс станциясын қайта құру арқылы Лидс қаласының орталығының көлемін екі есеге арттырады. Ұлттық штаб-пәтерлер, сыйлықтарға ие тұрғын үй құрылысы және шығармашылық секторлар үшін жұмыс орындары орталығы ретінде 2028 жылға қарай оның қайта жаңғыртылуы 8 мың тұрғын үйді дамытуға және 35 мыңнан астам жұмыс орнын ашуға мүмкіндік береді. Соңғы уақытта Лидсте көптеген жаңа дамулар болды, биік ғимараттар Лидстің аспан сұлбасында әлдеқайда үлкен белгі қалдырды. Қазіргі уақытта 16 көкжиек салынып жатыр немесе ұсынылып жатыр, олардың барлығы Батыс Ридинг Хаустан (80 м) биік. Бриджвотер Плейс, жергілікті тұрғындар оны "Далек" деп атайды, ол Лидстегі және Йоркширдегі ең биік ғимаратқа айналды. Лидс қалалық аймағы кәсіпкерлік аймағы 2012 жылдың сәуірінде А63 Шығыс Лидс байланыс жолының бойындағы төрт жердегі дамуды ілгерілету үшін іске қосылды.