Солтүстік Тынық мұхитындағы Мидуэй атоллы

Кіріспе

Солтүстік Тынық мұхитындағы атолл (АҚШ-тың кіші шеткі аралдары)

Мидуэй атолы (көне тілде: Мидуэй аралдары; ; ) – Солтүстік Тынық мұхитындағы атолл. Мидуэй атолы – АҚШ-тың аралдық аумағы және ұйымдастырылмаған, қосылмаған территория. Ең ірі арал – Санд-Айленд (Sand Island), онда тұрғын үйлер мен әуежай бар. Санд-Айлендтің шығысында, тар Брукс каналының ар жағында, адам тұрмайтын және ешқандай құрылысы жоқ Ист-Айленд (Eastern Island) орналасқан. Екі негізгі аралдың айналасында шамамен дөңгелек пішіндес, толық емес шеңбер құрап, Мидуэй лагунасын қалыптастыратын Спит-Айленд (Spit Island) – тар риф. Гавайи аралдарының қалғандарынан айырмашылығы, Мидуэй Самоа уақытын (UTC−11:00, яғни, әмбебап координацияланған уақыттан он бір сағат кем) сақтайды, бұл Гавайиде қолданылатын Гавайи-Алеут уақыт белдеуінен бір сағат кем. Статистикалық мақсаттар үшін Мидуэй АҚШ-тың Кіші шеткі аралдарының бірі ретінде жіктеледі. Мидуэй атолы ұлттық жабайы табиғат қорығы, оның құрлық және су аумағы АҚШ Балық және жануарлар дүниесі қызметі (FWS) басқаруында. Қорық және оның көп бөлігі үлкен Папаханаумокуакеа теңіз ұлттық ескерткішінің құрамына кіреді. 1941 жылдан 1993 жылға дейін атолда Мидуэй әскери-әуе базасы орналасқан, ол 1942 жылдың 4-6 маусымындағы Мидуэй шайқасында шешуші роль атқарды. Ист-Айлендтегі Хендерсон алаңында орналасқан ұшақтар АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелерімен және ұшақтарымен бірігіп, төрт әскери кеме мен бір ауыр крейсерді батырған жапондық әскери тобына шабуыл жасады және атолды жауаптан қорғады. Бұл шайқас одақтастардың маңызды жеңісі және Екінші дүниежүзілік соғыстың Тынық мұхитындағы науқанының маңызды бетбұрыс нүктесі болды. Санд-Айлендте шамамен 50 адам тұрады: олар АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметінің қызметкерлері және шартты жұмысшылар. Экскурсиялар Мидуэйдің бірегей экологиясымен қатар, оның әскери тарихына да арналған. Экономика тек мемлекеттік қаржыландыру есебінен құрылған. Көбінесе барлық жабдық кемемен немесе ұшақпен жеткізіледі, бірақ гидропоникалық жылыжай мен бақша біршама жаңа жеміс-жидек пен көкөніспен қамтамасыз етеді.

Midway Atoll (colloquial: Midway Islands; ; ) is a atoll in the North Pacific Ocean. Midway Atoll is an insular area of the United States and is an unorganized and unincorporated territory. The largest island is Sand Island, which has housing and an airstrip. Immediately to the east of Sand Island across the narrow Brooks Channel is Eastern Island, which is uninhabited and no longer has any facilities. Forming a rough, incomplete circle around the two main islands and creating Midway Lagoon is Spit Island, a narrow reef. Unlike the other Hawaiian islands, Midway observes Samoa Time (UTC−11:00, i. e., eleven hours behind Coordinated Universal Time), which is one hour behind the time in the Hawaii–Aleutian Time Zone used in Hawaii. For statistical purposes, Midway is grouped as one of the United States Minor Outlying Islands. The Midway Atoll National Wildlife Refuge, encompassing of land and water in the surrounding area, is administered by the United States Fish and Wildlife Service (FWS). The refuge and most of its surrounding area are part of the larger Papahānaumokuākea Marine National Monument. From 1941 until 1993, the atoll was the home of Naval Air Facility Midway Island, which played a crucial role in the Battle of Midway, June 4–6, 1942. Aircraft based at the then named Henderson Field on Eastern Island joined with United States Navy ships and planes in an attack on a Japanese battle group that sank four carriers and one heavy cruiser and defended the atoll from invasion. The battle was a critical Allied victory and a major turning point of the Pacific campaign of World War II. About 50 people live on Sand Island: these are staff of the U. S. Fish and Wildlife Service and contract workers. Tours focused on both the unique ecology of Midway, as well as its military history. The economy is derived solely from governmental sources. Nearly all supplies must be brought to the island by ship or plane, although a hydroponic greenhouse and garden supply some fresh fruits and vegetables.

Орналасқан жері

Оның атауынан көрініп тұрғандай, Мидуэй Солтүстік Америка мен Азияның арасында шамамен бірдей қашықтықта орналасқан және Гринвичтен (Англия) әлемді бойлық бағытта шамамен жартылай айналып өтеді. Ол Гавай аралдарының солтүстік-батыс шетіне жақын, Гавайидің Гонолулу қаласынан солтүстік-батысқа қарай 2108 шақырым қашықтықта, Гонолулудан Токиоға дейінгі жолдың үштен бірін құрайды. Солтүстік-батыс Гавай аралдарының қалған бөлігінен айырмашылығы, Мидуэй Гавайи штатының құрамына кірмейді, себебі 1900 жылғы Гавайи органикалық заңы Гавайиді АҚШ-қа аумақ ретінде ресми түрде қосып, Гавайиді «Америка Құрама Штаттарының Конгресс актісімен «Гавайи аралдарын АҚШ-қа қосуды қамтамасыз ететін бірлескен қаулы» деп аталатын актісі бойынша сатып алынған аралдар» деп анықтады. Мидуэйдің 1859 жылы «Гамбия» кемесінің капитаны Н.С. Брукс оны көрген кезде Гавайидің бөлігі болғаны туралы пікірлер бар болғанымен, сол кезде Мидуэй 1867 жылы «Лаккаванна» кемесінің капитаны Уильям Рейнольдс келген кезде АҚШ-қа тәуелсіз түрде сатып алынған деп есептелді, демек Гавайи территориясының бөлігі емес. Гавайи штатының аумақтан қандай аралдарды мұраға алатынын анықтау үшін 1959 жылғы Гавайиді қабылдау туралы заң бұл мәселені нақтылады, атап айтқанда Мидуэйді (Палмира аралы, Джонстон аралы және Кингман рифімен бірге) штаттың құзырынан шығарды. Мидуэй атолы шамамен Халықаралық дата сызығының шығысында, Сан-Францискодан батысқа қарай және Токиодан шығысқа қарай орналасқан.

Инфрақұрылым

Атоллда жолдардың, құбырлардың бір бөлігі, құм аралындағы бір порт (Дүниежүзілік порт индексі № 56328, MIDWAY ISLAND) және әуежай бар. 2004 жылдан бастап Мидуэй атолындағы Хендерсон Филд әуежайы, бір жұмыс істейтін ұшу-қону жолағымен (06/24 бағыты, шамамен 2438,40 метр ұзындығы) ETOPS ережелері бойынша ұшатын ұшақтар үшін авариялық қондыру алаңы ретінде белгіленді. FWS 2004 жылдың 22 қарашасында барлық әуежай операцияларын тоқтатқанмен, 2008 жылдың наурыз айынан бастап аралға қоғамдық қол жеткізілуі қайта жаңартылды. Шығыс аралындағы әуежай – Мидуэй шайқасы кезінде АҚШ күштері қолданған қолданыстан шыққан әуежай. Ол көбінесе Марстон төсемдерінен салынған және АҚШ Теңіз күштерінің Seabees құрылысшыларымен салынған.

Климат

28°12′С ендігінде орналасқандығына қарамастан, бұл Рах тропигінің солтүстігінде, Мидуэй атоллінің тропикалық саванна климаты (Кёппен Аs) бар және жыл бойы өте жағымды температура байқалады. Жауын-шашын жыл бойы шамалы біркелкі таралады, тек бір ай (маусым) орташа жылдық жауын-шашын мөлшері белгілі бір көрсеткіштен кем.

Тарих

Мидуэйде туған жергілікті халқы болмаған және 19 ғасырға дейін адамдар тұрмаған.

19 ғасыр

Атолл 1859 жылғы 5 шілдеде «Гамбия» теңіз кемесінің капитаны Н. К. Брукс байқады. Аралдар «Мидлбрук аралдары» деп аталды. 1867 жылғы 28 тамызда «Лаккаванна» кемесінің капитаны Уильям Рейнольдс АҚШ үшін атолды ресми түрде иеленді; кейіннен атауы «Мидуэй» болып өзгерді. Атолл – АҚШ қосып алған алғашқы Тынық мұхиты аралы, ол Мидуэй аралының қосылмаған аумағы ретінде танылды және АҚШ Әскери-теңіз күштері басқарды. Қоныстануға жасалған алғашқы әрекет 1870 жылы болды, онда Тынық мұхит пошталық кеме компаниясы АҚШ Конгресінен алынған қаражатты пайдаланып, риф арқылы лагунаға кеме жүретін арна жасау жобасын бастады. Мақсаты – Гавайи Корольдігінің бақылауындағы порттардағы жоғары салықтардан қашу үшін теңіздің ортасында көмір стансасын құру еді. Жоба сәтсіз аяқталды, ал «Сагино» 1870 жылғы қазан айында арна жобасының жұмысшыларын эвакуациялады. Кеме 21 қазанда Куре атоллінде қарап, 93 адам қиын жағдайға түсті. 18 қарашада бес адам көмек іздеп кішкентай қайыққа отырды. 19 желтоқсанда төрт адам Кауаи аралының жағасында қайықтың аударылуынан қаза тапты. Аман қалған адам Рождество алдында Гонолулудегі АҚШ консулдығына жетті. Көмек кемелері жіберіліп, 1871 жылғы 4 қаңтарда Куре атолліне жетті. «Сагино» кемесінен аман қалғандар 1871 жылғы 14 қаңтарда Гонолулуға жетті.

ХХ ғасырдың басында

1903 жылы Тынық мұхиты арқылы телеграф кабелін төсеу мақсатында Commercial Pacific Cable Company компаниясының жұмысшылары аралда орналасты. Аралды көбірек жасылдандыру үшін олар канар құсы, цикада, Норфолк аралы қарағайы, эвкалипт/темір ағаш, кокос және түрлі жапырақты ағаштар сияқты көптеген жергілікті емес түрлерді әкелді; сондай-ақ Оаху және Гуамнан топырақ әкелді. Құмырсқалар, тарақандар, термиттер, жүзқаяқтар және сансыз басқа да организмдер топырақпен бірге Мидуэйге келіп қонды. 1903 жылдың 20 қаңтарында АҚШ Әскери-теңіз күштері кабель компаниясының жұмысшыларының жапондық шаруалар мен браконьерлер туралы шағымдарына жауап ретінде радиостанция ашты. 1904-1908 жылдар аралығында президент Теодор Рузвельт құс өмірін салғандықтан қорғау және Мидуэйді АҚШ-тың иелігінде сақтау, сондай-ақ кабель станциясын күзету үшін 21 теңізшіні аралға орналастырды. 1935 жылы Pan American Airlines компаниясы Martin M 130 ұшақтарын пайдалануға кірісті. M-130 ұшақтары Сан-Францискодан Қытай Республикасына дейін аралдар арқылы ұшып, Қиыр Шығысқа ең жылдам және ең сәнді маршрутты ұсынып, 1941 жылға дейін туристерді Мидуэйге жеткізді. Бұл саяхатқа тек өте байлар ғана қол жеткізе алатын, ал 1930 жылдары оның құны орташа американдықтардың жылдық жалақысынан үш есе артық болды. Мидуэй Гонолулу мен Уэйк аралы арасындағы маршрутта болғандықтан, ұшақтар атоллға қонып, лагунадағы жағалауға дейін жетті. Туристер Pan Am қонақ үйіне немесе кең таралған "Gooney құстарынан" (альбатростардан) – Лейсан альбатросы мен Қара аяқты альбатростан аталған "Gooneyville Lodge" қонақ үйіне көшірілді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Мидуэйдің Тынық мұхитындағы орналасуы әскери маңызға ие болды. Мидуэй – Тынық мұхит арқылы жүзететін рейстерде жанармай құюға қолайлы аялдама болды, сонымен қатар Әскери-теңіз күштерінің кемелері үшін де маңызды тоқтау орны еді. 1940 жылдан бастап, жапондықтармен қарым-қатынас шиеленіскен кезде, Мидуэй АҚШ-тың батыс жағалауын қорғау мақсатында Пёрл-Харбордан кейін екінші орынға қойылды. Кішкентай атолда ұшақтарға қону алаңдары, қару-жарақ орнату орындары және гидроұшақтар базасы тез бой көтерді. Арна кеңейтіліп, Мидуэй Әскери-әуе базасы құрылысын аяқтады. Мидуэй сонымен қатар маңызды су асты кемелерінің базасы болды. 1942 жылдың 10 ақпанында жапондық су асты кемесі Мидуэйді бомбалады. Барлығы, 1941 жылдың 7 желтоқсаны мен 1942 жылдың 10 ақпанындағы жапондық су асты кемелерінің шабуылы арасында Мидуэйге 4 рет шабуыл жасалды. Төрт айдан кейін, 1942 жылдың 4 маусымында Мидуэй маңындағы ірі теңіз шайқасының нәтижесінде АҚШ Әскери-теңіз күштері Жапон императорлық Әскери-теңіз күштеріне ойсыратып жеңіліс тапсырды. Төрт жапондық әуе кемесі – «Акаги», «Кага», «Хирю» және «Сорю» – жүздеген жапондық ұшақтармен бірге батты. Бұл шығындарды Жапон империясы ешқашан толықтыра алмады. АҚШ «Йорктаун» әуе кемесін және жапондық күштер түсірген немесе әуежайларда бомбаланған бірнеше әуе кемесі мен құрлықтағы ұшақтарын жоғалтты. Көптеген есептер бойынша, Мидуэй шайқасы Жапон императорлық Әскери-теңіз күштерінің Тынық мұхитындағы басымдығының аяқталуының бастамасы болды. 1942 жылдың шілдесінен бастап, жапондық суларда патрульдеуге шыққан су асты кемелерін қолдау үшін атолда су асты кемелеріне арналған база әрдайым орналастырылды. 1944 жылы базаға құрғақ док қосылды. Мидуэй шайқасынан кейін екінші әуежай, Sand Island-та салынды. Бұл жұмыс аралдың ауданын жерді толтыру арқылы ұлғайтуды қажет етті, нәтижесінде аралдың көлемі екі еседен астамға өсті.

Мидуэйдегі әскери-теңіз базасы

Салқын соғыс кезінде АҚШ жағалау терминалын құрды, онда теңіздегі массивтің нәтижелері Төмен жиілікті талдаушы және тіркегіш (LOFAR) арқылы өңделіп, көрсетілді, бұл Sound Surveillance System (SOSUS) жүйесінің, Naval Facility (NAVFAC) Midway Island әскери-теңіз базасының, совет суасты қайықтарын қадағалауға арналған бөлігі болды. Құрылыс 1968 жылы іске қосылды және 1969 жылдың 13 қаңтарында пайдалануға берілді. Ол 1983 жылдың 30 қыркүйегінде жабыққа дейін құпия болып сақталды, одан кейін массивтерінен алынған деректер 1981 жылы Гавайидегі Барберс-Пойнт әскери-теңіз базасына, ал кейін тікелей Гавайидегі Форд аралындағы Әскери-теңіз мұхит өңдеу орталығына (NOPF) жіберілді. АҚШ Әскери-теңіз флоты WV 2.

Азаматтық тапсыру

1978 жылы Әскери-теңіз күштері Мидуэйді әскери-теңіз әуе стансасынан әскери-теңіз әуе базасына дейін төмендетті, соның салдарынан көптеген қызметкерлер мен олардың отбасылары аралды тастап кетті. Вьетнам соғысы аяқталғаннан кейін және барлау спутниктері мен ядролық су асты кемелерінің енгізілуімен Мидуэйдің АҚШ ұлттық қауіпсіздігі үшін маңызы азайды. 1987 жылдың 28 мамырында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде салынған Құм және Шығыс аралдарындағы нысандар Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді және бірден Ұлттық тарихи ескерткіш мәртебесін алды. Хабарламаға сәйкес, үлкен толқын аралдың рифтік шығаруларын және Спит аралын толығымен суға батырып, Ұлттық жабайы табиғат қорығында ұя салған 110 000-нан астам теңіз құсын қырды. Алайда, аралдағы ғалымдар бұл құс популяциясына ұзақ мерзімді зиян келтірмейді деп санайды. АҚШ Геологиялық қызметінің зерттеуі Мидуэй атолы, Лейсан және оларға ұқсас Тынық мұхит аралдарының 21 ғасырда суға батып, өмір сүруге жарамсыз болуы мүмкін екенін көрсетті, бұл себебі қызып бара жатқан теңіз деңгейі мен күшейген дауыл толқындарына байланысты.

Ұлттық жабайы табиғат қорығы және ұлттық ескерткіш

1988 жылғы 22 сәуірде Мидуэй ұлттық жабайы табиғат қорығы деп жарияланды, бірақ ол әлі де Әскери-теңіз күштерінің басты басқаруында болды. 1996 жылдың тамызынан бастап, жалпы жұртшылық атолға зерттеу экотурлары арқылы бару мүмкіндігіне ие болды. Бұл бағдарлама 2002 жылы аяқталды, бірақ 2008 жылдың наурыз айында жаңа келушілер бағдарламасы бекітіліп, жұмыс істеуге кірісті. Бұл бағдарлама 2012 жылға дейін жалғасты, бірақ 2013 жылға бюджеттік кесімдер болғандықтан тоқтатылды. Қазіргі таңда қорық "Мидуэй атолы ұлттық жабайы табиғат қорығы және Мидуэй шайқасы ұлттық ескерткіші" деп аталады. 2006 жылғы 15 маусымда президент Джордж Буш Солтүстік-Батыс Гавайи аралдарын ұлттық ескерткіш деп жариялады. Солтүстік-Батыс Гавайи аралдары теңіз ұлттық ескерткішінің ауданы құрайды және коралл рифтерінің участаларын қамтиды. Бұл ескерткішке Гавайи аралдары ұлттық жабайы табиғат қорығы және Мидуэй атолы ұлттық жабайы табиғат қорығы да кіреді. 2007 жылы ескерткіштің атауы Папаханаумокуакеа теңіз ұлттық ескерткіші деп өзгертілді. Ұлттық ескерткіштің басқарушылары – АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметі, Ұлттық мұхитты зерттеу және атмосфера басқармасы (NOAA) және Гавайи штаты. 2016 жылы президент Обама Папаханаумокуакеа теңіз ұлттық ескерткішін кеңейтіп, ескерткіштің төртінші сенімді сақтаушысы ретінде Гавайи істері жөніндегі кеңсесін қосты.

Гунни ескерткіші

Суреттегі «Гуни» ескерткіші аралдағы АҚШ Әскери-теңіз күштерінің тіс дәрігерінің жеке жобасы ретінде 30 футтық (9 метрлік) махогань ағашынан қашалған. Жоба 1949 жылы басталды. Оның биіктігі 11 фут (3 метр) болды және 40 жыл бойы тұрғаннан кейін көбелектерден зардап шегіп қирады. Оны алып тастағаннан кейін орнына жалған жұмыртқа орнатылды.

Қоршаған орта

Мидуэй атолы Солтүстік-Батыс Гавай аралдарының маңызды құс аймағының (IBA) бір бөлігін құрайды, оны BirdLife International теңіз құстары мен эндемикалық құстары үшін осындай деп белгіледі. Атолл Тынық мұхитының орталық бөлігінде маңызды тіршілік ортасы болып табылады және 17 теңіз құсы түрінің көбейетін жерін қамтиды. Көптеген жергілікті түрлер осы аралға тәуелді, қазір әлемдегі Лейсан альбатросының 67–70 пайызы және қара аяқты альбатростың 34–39 пайызы осы аралда қоныстанған. Сонымен қатар, өте сирек кездесетін қысқа құйрықты альбатростың да аз ғана саны байқалған. Бұл түрдің 2200-ден аз жекелеген өкілі бар деп есептеледі, себебі 19 ғасырдың соңында қанаттары үшін шамадан тыс аулау болған. 2007–2008 жылдары АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметі түрді сақтау мақсатында 42 құрып бара жатқан Лейсан үйрегін атоллға көшірді. Лагуна мен оның айналасындағы суларда 250-ден астам теңіз жануарларының түрлері табылды. Хавайлық монах теңіз түлкілері өз балаларын жағажайларда өсіреді, атоллдың риф балықтарына, кальмарға, сегізаяқ пен шабақтарға тәуелді. Жасыл теңіз тасбақалары, тағы бір қорғалатын түр, кейде аралда ұялайды. Біріншісі 2006 жылы Спит аралында, ал екіншісі 2007 жылы Құм аралында табылды. 300 дельфиндерден тұратын тұрақты топ лагуналарда және жағалауға жақын суларда өмір сүреді. Мидуэй атолының аралдары адамдардың қоныстануының нәтижесінде кеңінен өзгертілген. 1869 жылдан бастап, рифтерді жарып, Құм аралында порт құру жобасы басталғаннан бері Мидуэй атолының ортасы терең өзгерістерге ұшырады. Көптеген жат өсімдіктер енгізілді; мысалы, желден қорғау үшін Австралиядан темір ағаштары отырғызылды. Мидуэйдегі 200 өсімдік түрінің 75 пайызы жергілікті емес. Соңғы күш-жігерлер жергілікті емес өсімдік түрлерін жоюға және жергілікті өсімдік түрлерін қайта отырғызуға бағытталған. Ғимараттардағы қорғасын бояуы аралдағы альбатростар популяциясы үшін экологиялық қауіп төндірді (құстардың қорғасынмен улануы). 2018 жылы бояуды алып тастау жобасы аяқталды.

Midway Atoll forms part of the Northwest Hawaiian Islands Important Bird Area (IBA), designated as such by BirdLife International because of its seabirds and endemic landbirds. The atoll is a critical habitat in the central Pacific Ocean, and includes breeding habitat for 17 seabird species. A number of native species rely on the island, which is now home to 67–70 percent of the world's Laysan albatross population, and 34–39 percent of the global population of black footed albatross. A very small number of the very rare short tailed albatross also have been observed. Fewer than 2,200 individuals of this species are believed to exist due to excessive feather hunting in the late nineteenth century. In 2007–08, the U. S. Fish and Wildlife Service translocated 42 endangered Laysan ducks to the atoll as part of their efforts to conserve the species. Over 250 different species of marine life are found in the of lagoon and surrounding waters. The critically endangered Hawaiian monk seals raise their pups on the beaches, relying on the atoll's reef fish, squid, octopus and crustaceans. Green sea turtles, another threatened species, occasionally nest on the island. The first was found in 2006 on Spit Island and another in 2007 on Sand Island. A resident pod of 300 spinner dolphins live in the lagoons and nearshore waters. The islands of Midway Atoll have been extensively altered as a result of human habitation. Starting in 1869 with the project to blast the reefs and create a port on Sand Island, the environment of Midway atoll has experienced profound changes. A number of invasive exotics have been introduced; for example, ironwood trees from Australia were planted to act as windbreaks. Of the 200 species of plants on Midway, 75 percent are non native. Recent efforts have focused on removing non native plant species and re planting native species. Lead paint on the buildings posed an environmental hazard (avian lead poisoning) to the albatross population of the island. In 2018, a project to strip the paint was completed.

Ластану

Мидуэй атоллы, Гавай аралдары сияқты, Тынық мұхитының қоқыс аймағынан көп мөлшерде теңіз қоқысын алады. Құрамының 90 пайызы пластиктен тұратын, осы қоқыстың шамамен 20 тоннасы жыл сайын Мидуэйдің жағалауында жиналады. Ата-аналары альбатрос балапандарына шамамен 5 тонна қоқыс береді, бірақ ата-аналар көбінесе теңізде жүргенде осы қоқысты жинайды. АҚШ-тың Балық және жабайы табиғат қызметінің бағалауынша, әр апта сайын кем дегенде 500 мың пластик бөлігі жағаға шығады. Қысқы көбейту маусымында Мидуэйде мекендейтін 1,5 миллион лайсан альбатросының көбісінің асқазан-ішек жүйесінде пластик кездеседі. Балапандардың шамамен үштен бірі өледі. Бұл өлімдер альбатростардың жарқыраған түсті пластикті теңіз жануарларымен (мысалы, кальмар мен балықтармен) шатастырып, тамақ деп қабылдауынан туындайды. Жақындағы зерттеулер көрсеткендей, мұхит пластигі теңіз құстары тамақ іздеу үшін пайдаланатын химиялық иіс белгісін қалыптастырады. Альбатрос балапандары төрт айлыққа дейін құсу рефлексін дамытпайды, сондықтан пластик бөліктерін шығара алмайды. Альбатростар ғана емес, теңіз тасбақалары мен монах тырналары да пластик ластанудан зардап шегеді және қоқысты жейді.

Табиғат тарихы

Хьюберт, Мейбл, Карл Фрингс және Х. Франклин – Мидуэй дауыстары: Мидуэй альбатростарының шақыру үндері. Меарнс, Эдгар Александр – Филиппин аралдарында, Борнео, Гуам және Мидуэй аралында доктор Пол Бартч жинаған құстар тізімі, үш жаңа форманың сипаттамаларымен.