Монаконың конституциясы, үкіметі және саяси жүйесі. Князь басқаратын жартылай конституциялық монархия, заң шығару және сот билігі. Саяси партиялар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Монаконың Конституциясы, үкіметі және бөлімдері
Constitution, government and divisions of Monaco
Монако саясаты жартылай конституциялық монархия шеңберінде жүзеге асырылады, Монако князі мемлекет басшысы болып табылады, ал кейбір өкілеттіктер бірнеше кеңесші және заң шығару органдарына жүктеледі.
The politics of Monaco take place within the framework of a semi constitutional monarchy, with the Prince of Monaco as head of state, with some powers devolved to several advisory and legislative bodies.
Конституция
Тарихи тұрғыдан алғанда, Гримальди әулетінің билеуші князьдары 1911 жылы Монаконың бірінші Конституциясы қабылданғанға дейін абсолюттік монархияның автократтары болды. 17 желтоқсан күні 1962 жылы Принц Рейньер III екінші конституцияны қабылдады, онда бірнеше әкімшілік кеңселер мен кеңестерден тұратын заң шығару, сот және атқару билігінің тармақтары белгіленді. Мемлекет басшысы ретінде ханзада елді басқарудың көп бөлігін өзінде сақтайды, бірақ князьдіктің сот және заң шығару органдары оның бақылауынан тәуелсіз қызмет ете алады.
Historically, the princes of the ruling House of Grimaldi were autocrats of an absolute monarchy until the first Constitution of Monaco was adopted in 1911. A second constitution was granted by Prince Rainier III on December 17, 1962, outlining legislative, judicial, and executive branches of government, which consist of several administrative offices and a number of councils. The Prince as head of state retains most of the country's governing power; however, the principality's judicial and legislative bodies may operate independently of his control.
Саяси партиялар мен сайлаулар
ПартияДауыстар%Орындықтар+/–Монако Ұлттық одағы72,60289.6324+1Монако үшін жаңа идеялар8,40110.370–1Жарамсыз/бос дауыстар400–––Барлығы81,403100240Тіркелген сайлаушылар/қатысуы7,59457.26Көздер: Монако мэриясы
PartyVotes%Seats+/–Monegasque National Union72,60289.6324+1New Ideas for Monaco8,40110.370–1Invalid/blank votes400–––Total81,403100240Registered voters/turnout7,59457.26––Source: Mairie de Monaco
Сот тармағы
Жоғарғы соттар – азаматтық және қылмыстық істерді (сондай-ақ кейбір әкімшілік істерді) қарастыратын Соттық тексеру соты (Cour de révision judiciaire) және соттық бақылауды жүзеге асыратын Жоғарғы сот (tribunal suprême). Екі соттың да құрамына француз судьялары кіреді (француз соттарының судьялары, Мемлекеттік кеңес мүшелері және университет профессорлары арасынан тағайындалады).
The supreme courts are the Judicial revision court (Cour de révision judiciaire), which hears civil and criminal cases (as well as some administrative cases), and the Supreme tribunal (tribunal suprême), which performs judicial review. Both courts are staffed by French judges (appointed among judges of French courts, members of the Conseil d'État and university professors).
Саяси спектр
Монаколықтар католик шіркеуімен байланысты болғандықтан көбінесе консервативті болып келеді. Монегаск Ұлттық Одағын құраған үш негізгі партияның арасында "ең либералды" деп есептелгенімен, ресми солшыл партиялар жоқ. 2022 жылы Монако үшін жаңа идеялар атты жаңа орталық-солшыл партия құрылды.
Monegasque tend to be more conservative due to their alignment with the Catholic Church. There are no official left wing parties although Union Monégasque is considered the "most liberal" of the three main parties that formed the Monegasque National Union. A new centre left party, New Ideas for Monaco, was formed in 2022.
Халықаралық ұйымға қатысу
ACCT, ECE, Халықаралық атом энергиясы агенттігі, Халықаралық азаматтық авиация ұйымы, ICRM, IFRCS, IHO, IMO, Inmarsat, Intelsat, Интерпол, Халықаралық олимпиада комитеті, ITU, OPCW, OSCE, Біріккен Ұлттар Ұйымы, UNCTAD, ЮНЕСКО, Дүниежүзілік пошта одағы, Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы, Дүниежүзілік зияткерлік меншік ұйымы, Дүниежүзілік метеорологиялық ұйым, Еуропа кеңесі.
ACCT, ECE, International Atomic Energy Agency, International Civil Aviation Organization, ICRM, IFRCS, IHO, IMO, Inmarsat, Intelsat, Interpol, International Olympic Committee, ITU, OPCW, OSCE, United Nations, UNCTAD, UNESCO, Universal Postal Union, World Health Organization, World Intellectual Property Organization, World Meteorological Organization, Council of Europe.