Кіріспе

Гурдвара Дели, Үндістан Гурдвара Ракаб Ганж Сахиб - Нью-Делидегі Парламент үйінің жанында орналасқан тарихи гурдвара. 1783 жылы 11 наурызда сикх әскери көшбасшысы Багел Сингх (1730-1802) Делиді басып алғаннан кейін және оның Делиде қысқа уақытқа қалуы қала ішінде бірнеше сикх діни ғибадатханаларын салуға әкелді. Бұл мұсылмандық моғол императоры Аурангзебтің бұйрығымен Кашмирдегі индус пандиттеріне көмектескені үшін 1675 жылы қарашада шейіт болған тоғызыншы сикх гурусы Гуру Тег Бахадурдың кремацияланған жері. Гурдувара Сахиб ескі Раисина ауылының жанында, Раисина төбесінің жанында, қазіргі Пандит Пант Маргта салынған. Бұған дейін бұл жерге мешіт салынды. Гурдвара Сис Ганж Сахиб - гуру сахабаның басы кесілген жер. Гуру-сахибтің кесілген басын Делиден Пунджабтағы Анандпур Сахипке Бхай Джаита (кейін Бхай Живан Сингх) әкелді және оны ұлы Гуру Гобинд Рай, кейіннен Гуру Гобинд Сингх, сикхтердің оныншы гурусы болды. 1950 жылдардың басында Сикх панты Сикхтардың тоғызыншы гурусы Тег Бахадур Сахибті Лакхи Шах есімді Лабана Сикх, 7-ші, 8-ші, 9-шы және 10-шы Сикх Гуруларының құлшынысты табыны жасырын түрде өртеп жіберген қасиетті жерде лайықты мемориал жасауды шешті. Панттың жиналысында бірнеше танымал сикхтер жиналып, құрылысты жоспарлаған кезде, Делиден келген бір кәсіпкер орнынан тұрып, үлкен кішіпейілділікпен, аяқ киімін қайыр сұрап, пантты Нью-Делидегі Парламент үйінің жанындағы қасиетті жерде Гурдуара салуға арналған барлық қызметті беруге шақырды. Бұл кісі Харнам Сингх Сури еді, ол 1947 жылы Равалпиндиден (қазіргі Пәкістан) Делиге көшіп келген. Пант оған сева беруге келісті және С. Харнам Сингх Сури оны 1969 жылы аяқтағанға дейін, оны кемелділікке жеткізу үшін аянбай жұмыс істеді. Ол Севапанти Сант Нишал Сингхтің іргетасын қалауын сұрады, ал Сант Джи келісіп, іргетасын қалау рәсіміне қатысып, іргетастың алғашқы кірпішін қалады. Делидегі сикх гурдварасы басқару комитеті 1984 жылы сикхтерге қарсы зорлық-зомбылық туралы еске алу үшін 1984 жылғы сикхтер геноцидінің мемориалды жасады. Бұл жерде қаза тапқандардың есімдері қабырғаға жазылады.

Ғибадатханаға шабуыл

1984 жылы 4000 адам Сикх ғибадатханасының айналасына жиналып, таспен атқылай бастады. Сикхтар ғибадатханада отқа түсіп, полиция 5 рет оқ атқанға дейін жауап берді. Сикхтар деп саналатын бір адамды ғибадатхана сыртында өртеп жіберді.