Кіріспе
Ирландиядағы бір жылдық мектеп бағдарламасы (Idirbhliain) - Ирландияда Junior Cycle-дан кейінгі жылы қабылдануы мүмкін бір жылдық мектеп бағдарламасы. Алайда, мектептің саны мен қаржыландыруына байланысты, бұл мүмкін емес, ал басқа мектептерде ол міндетті. Жылдың басым бөлігі студенттерге өмірлік дағдыларды беру, жұмыс тәжірибесі бағдарламасын енгізу бойынша құрылған. Сонымен қатар, студенттер үшін көптеген шетелдік және жергілікті саяхаттар ұйымдастырылып отыр, олардың мақсаты - оқуды тәжірибе жүзінде өткізу. "Өткінші жыл" 1974 жылдың қыркүйегінде пилоттық жоба ретінде енгізілген, бірақ 1994 жылдың қыркүйегінде ғана бағдарламаны жалпыға таныстырған. Өтпелі жыл емтихан емес, бағалау болып табылады (яғни жазбаша емтихандар жоқ) және шығармашылықты және өз жауапкершілігін көтермелеу арқылы мектеп ортасынан ауысуда көмектесетін кең білім беру тәжірибесі болып табылады. Мектептердегі білім берудің 75%-ы білім беру мен жұмыс тәжірибесінен тұрады. Мектептер жалпы алғанда қабылдау критерийлерін белгілейді және бағдарламаны жергілікті қажеттіліктерге сәйкес кафедралық нұсқауларға сәйкес жасайды. Жыл бойына көптеген академиялық емес пәндерге, мысалы, алғашқы медициналық көмек көрсету, тамақ дайындау, өзін-өзі қорғау, көлік жүргізу және машинамен жұмыс істеу сияқты өмірлік дағдыларға назар аударылады. Спорт түрлері өте көп, оның ішінде: тау-шағаға көтерілу, дөңгелекті жүріп өту, атпен жүру, желкендеу, байдаркамен және бағдарлау. Көптеген мектептерде ерікті жұмыс талап етіледі, студенттер жергілікті қоғамдастықтарға және қайырымдылық ұйымдарына көмектеседі. ТМ студенттеріне арналған көптеген бағдарламалар бар, мысалы Студенттік кәсіпкерлік және Жас әлеуметтік инноваторлар (YSI). ТМ оқушылары мектептен тыс түрлі конкурстар мен бағдарламаларға қатысуға шақырылады. Көптеген мектептер ТЖ-ны шетелдік алмасуларды ұйымдастыру, мектептердегі мюзиклдерді қою және т.б. арқылы оқушыларға түрлі тәжірибе беру мүмкіндігі ретінде пайдаланады. Жыл соңында оқушылар жалпы қатысуы, сабаққа қатысуы және жобалары (әдетте, олардың шығармашылық портфолиосы) бойынша бағаланады. Үш дәреже бар; Ең жоғары - ерекшелік, содан кейін - лайықтылық және ақыр соңында - өту.
Transition Year (TY) (Idirbhliain) is an optional one year school programme that can be taken in the year after the Junior Cycle in Ireland. However, depending on school population and funding it may not be available, and in other schools it is compulsory. For the most part the year is designed around giving students life skills, incorporating a work experience programme. There are also many trips available to the students, foreign and local, aimed at giving a more hands on aspect to learning. Transition Year was introduced as a pilot project in September 1974, but it was not until September 1994 that the programme was introduced mainstream. Transition Year is not examined, but rather is assessed (i. e. no written exams), and is intended to be a broad educational experience which assists in the transition from the school environment by encouraging creativity and responsibility for oneself. Approximately 75% of second level schools offer the programme and it consists of both education and work experience. Schools generally set admissions criteria and design the programme based on local needs in accordance with departmental guidelines. The year focuses on many non academic subjects, such as life skills including first aid, cooking, self defence, driving and typing. A lot of sport goes on, with many different types including: rock climbing, hill walking, horse riding, sailing, kayaking and orienteering. Voluntary work is a requirement in many schools, with students helping out in local communities and charities. There are many programmes aimed at TY students such as Student Enterprise and Young Social Innovators (YSI). Students in TY are also encouraged to take part in various competitions and programmes outside the school; these include BT Young Scientist, Gaisce: The President's Award and Junk Kouture. Many schools use TY as an opportunity to give their students different experiences by organising foreign exchanges, putting on school musicals, etc. Transition year students are graded at the end of the year on their overall participation, attendance and their project (usually a creative portfolio of their activities and experiences) they undertook for the year. There are three grades; Distinction is the highest, then Merit and lastly a Pass.
Өтпелі жылдың артықшылықтары
Өтпелі жыл жетілу мен даму кезеңі деп қарастыруға болады. Жұмыс тәжірибесі мен шағын компаниялар сияқты іс-шаралар студенттер арасында өсу мен ұжымдық жұмысты ынталандырады. Жаңа өмірлік дағдыларды, мысалы, алғашқы медициналық көмек көрсету, тамақ дайындау, өзін-өзі қорғау және бюджет құру сияқты дағдыларды үйренуге болады. Ұлттық оқу бағдарламалары мен бағалау кеңесінің есебінде, ауыспалы оқу жылында білім алған студенттердің жалпы алғанда, оқу бітіру аттестатының жоғары нәтижелерін көрсеткен. Бұл оқушыларға бұрын-соңды болмаған сенімділік береді.
Өтпелі жылды сынға алу
2007 жылы Білім және біліктілік департаменті, WSE есебінің ресми деректеріне сүйене отырып, көпшілік мұғалімдер мен директорлар оқушыларға өтпелі кезеңде қиындық тудырмайды деп мәлімдеді: "Бірнеше пәндердің мазмұны мазмұнсыз екендігі және оқушыларға жеткілікті қиындықтар туғызбағаны дәлелденді. Бағдарламаны түбегейлі қайта қарауды жүргізу өте маңызды". 2009 жылы бизнесмен Билл Каллен "Өтпелі жыл" деп атады "досс жыл" (ирланд жарғағы сөзінің мағынасы - аз жұмыс істейтін оқу жылы). 2011 жылы тәуелсіз кеңесші Ричард Финн ауысу жылы ата-аналарға көп шығын әкелетін ауыр жыл екенін айтты. 2012 жылы "Ақсақалдардың достары" ұйымынан Дермот Кирван "Өзін-өзі сыйлайтын, өзімізге төлей алмайтын сән-салтанат" деп сынға алды.
Өтпелі жыл табысты өтті
Транзициялық жыл Ирландиямен жүргізілген зерттеуде, ХҚКО-дан алынған деректерге сүйене отырып, Транзициялық жылды қолдану 2001 жылғы 38,42%-дан 2013 жылы 63,55%-ға дейін өскенін көрсетті. Проценттер кез келген жылдың 4-ші (өту) курсындағы студенттер санын алдыңғы жылдың 3-ші курсындағы студенттер санымен салыстыру арқылы есептеледі (ұлттық). Басқа жылдары тұтыну 2002 жылы 38,35%, 2003 жылы 39,57%, 2004 жылы 41,33%, 2005 жылы 45,41%, 2006 жылы 47,43%, 2007 жылы 48,86% , 2008 жылы 50,44%, 2009 жылы 52,75% , 2010 жылы 54,34%, 2011 жылы 57,94% және 2012 жылы 61,53% құрады. Марк Инглиш Джерри Кирнанның айтуынша, ол Ирландияның орта қашықтыққа жүгірудегі "ең үлкен таланты" болып табылады. Ол бірінші рет көшу жылында жеңіл атлетикаға қатты көңіл бөлді.