Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уильям Шутц (19 желтоқсан 1925 – 9 қараша 2002) – американдық психолог.
American psychologist
William Schutz (December 19, 1925 – November 9, 2002) was an American psychologist.
Өмірбаян
Шуц Чикаго, Иллинойс штатында дүниеге келген. 1960 жылдары Эсален институтында тәжірибе жинады. Кейін BConWSA International ұйымының президенті болды. Ол Калифорния университетінде (UCLA) философия докторы ғылымын қорғады. 1950 жылдары Чикаго университетінің кеңес беру орталығында Карл Роджерс, Томас Гордон, Абрахам Маслоу және Элиас Портер кіретін әріптестер тобының мүшесі болды. Тафтс университетінде, Гарвард университетінде, Калифорния университетінде (Беркли) және Альберт Эйнштейн медицина колледжінде оқытушылық етті, ал 1983 жылға дейін Антиохия университетінің холистикалық зерттеулер кафедрасын басқарды. 1958 жылы Шуц жеке қарым-қатынастар теориясын ұсынды, оны Фундаменталды жеке қарым-қатынастар бағдары (FIRO) деп атады. Теория бойынша, адамдардың өзара әрекеттесуін түсіндіру үшін үш өлшем жеткілікті деп есептелді: Қатысу, Бақылау және Махаббат. Бұл өлшемдер топтық динамиканы бағалау үшін қолданылды. Шуц FIRO B құралын да жасады, ол үш өлшемнің мінез-құлқылық аспектілерін бағалайтын шкалалары бар өлшеу құралы. FIRO теориясын FIRO B құралынан әрі дамытуы "FIRO элементі B" құрамындағы "Махаббат" шкаласын "Ашықтық" шкаласына өзгертуде айқын көрінді. Бұл өзгеріс оның мінез-құлық сезімдерден ("FIRO элементі F") және өзіне қатысты түсініктерден ("FIRO элементі S") туындайды деген жаңа теориясын көрсетті. "Ашық мінез-құлықтың негізі – ұнау немесе ұнамау, сүйю немесе сүймеу сезімі. Егер сіз маған өзімді ұнайтын орта жасасаңыз, мен сізді ұнайтын адам деп санаймын". В. Шуц оннан астам кітап және көптеген мақала жазды. Оның еңбектеріне Александр Лоуэн, Ида Паулин Рольф және Моше Фельденкрайс үлкен әсер етті. Дене терапевті ретінде ол аурулардың түпкі себептерін анықтауға және денеге бағытталған емнің баламалы түрлерін әзірлеуге бағытталған топтық семинарлар өткізді. Оның "Терең қарапайымдық" және "Шындықты таңдау" кітаптары осы тақырыпқа арналған. Ол шындықты, таңдауды (еркіндікті), (өзіне) жауапкершілікті, өзін-өзі бағалауды, өзіне деген құрметті және адалдықты өз тәсіліне біріктіретін дене терапиясына жаңа көзқарас енгізді. Оның кітаптарында адам өтетін немесе аяқталуын күтетін энергия циклдары туралы ұғым кездеседі (мысалы, Schutz 1979). Энергия циклының жеке қадамдары: мотивация – дайындық – әрекет – сезім. Шуц 2002 жылы Калифорния штатының Мьюр-Бич қаласында дүниеден озды.
Schutz was born in Chicago, Illinois. He practiced at the Esalen Institute in the 1960s. He later became the president of BConWSA International. He received his Ph. D. from UCLA. In the 1950s, he was part of the peer group at the University of Chicago's Counseling Center that included Carl Rogers, Thomas Gordon, Abraham Maslow and Elias Porter. He taught at Tufts University, Harvard University, University of California, Berkeley and the Albert Einstein College of Medicine, and was chairman of the holistic studies department at Antioch University until 1983. In 1958, Schutz introduced a theory of interpersonal relations he called Fundamental Interpersonal Relations Orientation (FIRO). According to the theory three dimensions of interpersonal relations were deemed to be necessary and sufficient to explain most human interaction: Inclusion, Control and Affection. These dimensions have been used to assess group dynamics. Schutz also created FIRO B, a measurement instrument with scales that assess the behavioral aspects of the three dimensions. His advancement of FIRO Theory beyond the FIRO B tool was most obvious in the change of the "Affection" scale to the "Openness" scale in the "FIRO Element B". This change highlighted his newer theory that behavior comes from feelings ("FIRO Element F") and the self concept ("FIRO Element S"). "Underlying the behavior of openness is the feeling of being likable or unlikeable, lovable or unlovable. I find you likable if I like myself in your presence, if you create an atmosphere within which I like myself." W. Schutz authored more than ten books and many articles. His work was influenced by Alexander Lowen, Ida Pauline Rolf and Moshe Feldenkrais. As a body therapist he led encounter group workshops focussing on the underlying causes of illnesses and developing alternative body centered cures. His books, "Profound Simplicity" and "The Truth Option," address this theme. He brought new approaches to body therapy that integrated truth, choice (freedom), (self) responsibility, self esteem, self regard and honesty into his approach. In his books one encounters the concept of energy cycles (e. g. Schutz 1979) which a person goes through or call for completion. The single steps of the energy cycles are: motivation – prepare – act – feel. Schutz died at his home in Muir Beach, California in 2002.
Әсерлер
Гарвард, Чикаго университеті, Берклидегі Калифорния университеті және басқа да институттарда оқыту және зерттеу жұмыстарын жүргізген кезде, Шюц психологияға баса назар аударды, бірақ сонымен қатар философияны да зерттеді – әсіресе ғылыми әдіс, ғылым философиясы, логикалық эмпиризм және зерттеу дизайны (Ханс Райхенбах пен Абрахам Каплан екеуімен бірге). Ол сондай-ақ белгілі әлеуметтанушы және әдістемеші Пол Лазарсфельдпен, Гарвард медицина мектебінің психиатрия профессоры және Массачусетс психикалық денсаулық орталығында психиатриялық резиденттураға жауапты клиникалық директор Элвин Семрадпен жұмыс істеді. Шюц үшін Семрад маңызды тұлға болды, "ақылды, қарапайым психоаналитик, ол топтар туралы менің басты ұстазым болды". Ынталы оқушы Шюц Бетелдегі Ұлттық оқу зертханаларында (NTL) Мэн штатында Т-топ әдістемесін ("Т" – оқыту үшін) үйренді, Фрейдтің итальяндық құрдасы Роберто Ассагиоли жасаған бейнелеуді қолданатын рухани бағытталған психосинтезді, Ханна Вайнермен психодраманы, Александр Лоуэн мен Джон Пьерракоспен биоэнергетиканы, Ида Рольфпен Рольфингті және Пол Гудманмен гештальт-терапияны оқыды. Оның сөздерімен айтқанда: "Мен физикалық, психологиялық және рухани барлық нәрсені – барлық диеталарды, барлық терапияларды, барлық дене әдістерін, жүгіруді, медитация жасауды, Үндістандағы гуруға баруды және сумен отыз төрт күн ораза ұстауды сынап көрдім. Бұл тәжірибелер ғылымдағы жиырма жылдық тәжірибемді теңдестіріп, ғылыми және тәжірибелік білімді біріктіруге деген үлкен құштарлықты қалдырды".
While teaching and doing research at Harvard, the University of Chicago, the University of California at Berkeley, and other institutions, Schutz focused on psychology but also studied philosophy—in particular, the scientific method, the philosophy of science, logical empiricism, and research design (with both Hans Reichenbach and Abraham Kaplan). He also worked with Paul Lazarsfeld, the well known sociologist and methodologist and Elvin Semrad, professor of psychiatry at Harvard Medical School and clinical director in charge of psychiatric residency training at the Massachusetts Mental Health Center. For Schutz, Semrad was a key figure, "a brilliant, earthy psychoanalyst who became my main mentor about groups." An avid student, Schutz also learned T group methodology ("T" for training) at the National Training Laboratories (NTL) at Bethel, Maine, psychosynthesis, a spiritually oriented technique involving imagery, devised by an Italian contemporary of Freud named Roberto Assagioli, psychodrama with Hannah Weiner, bioenergetics with Alexander Lowen and John Pierrakos, Rolfing with Ida Rolf, and Gestalt Therapy with Paul Goodman. In his own words, "I tried everything physical, psychological, and spiritual—all diets, all therapies, all body methods, jogging, meditating, visiting a guru in India, and fasting for thirty four days on water. These experiences counterbalanced my twenty years in science and left me with a strong desire to integrate the scientific with the experiential."