Кіріспе
Рим императоры 407-411 жылдар аралығында. Константин III (Flavius Claudius Constantinus; 18 қыркүйектен бұрын қайтыс болды, 411 жыл) – 407 жылы Рим Британиясында император деп жарияланып, Галлияда бекінген қарапайым римдік әскер. Ол 409 жылдан 411 жылға дейін Рим империясының тең императоры ретінде мойындалды. Константин Рим Британиясының әскерінен билікке жетті және 407 жылдың басында император деп жарияланды. Ол дереу Галлияға (қазіргі Франция) көшті, Британиядан барлық жылдам әскерлерді, олардың командирі Геронтиймен бірге, өткен қыста Рейннен өтіп келген германдық шабуылшыларға қарсы тұру үшін алып келді. Әрекет пен дипломатияның үйлесімімен Константин жағдайды тұрақтандырып, Галлия мен Испанияны (қазіргі Испания және Португалия) бақылауына алды, елордасын Арль қаласына орнатты. Батыс Рим империясының императоры Гонорий Константиннің әскерін ығыстыру үшін Гот Сарр басқаратын әскерді жіберді. Бастапқы жеңістерден кейін Сарр кері шегінді. Испанияда Гонорийдің туыстары көтеріліс ұйымдастырып, Константиннің әкімшілігін қуды. Бұл мәселені шешу үшін генерал Геронтий басқаратын әскер жіберілді және Константиннің билігі қайта орнатылды. 409 жылдың басында Гонорий Константинді тең император ретінде мойындады. Константин өз кезегінде ең үлкен ұлын Констанс II ретінде тең император етіп тағайындады. 409 жылы Геронтий бүлік көтеріп, өзінің қолдаушысы Максимді император деп жариялады және Галлиядағы варварлық тайпаларды көтеріліске шақырды. Констанс көтерілісті басу үшін жіберілді, бірақ жеңіліп, Арльге қайта оралды. Осы уақытта Константин Солтүстік Италияға жорық жасады, бірақ жоспары сәтсіз аяқталып, ол да Арльге қайта шегінді. 410 жылы Констанс қайта Испанияға жіберілді. Геронтий германдық тайпалармен күшейтілген әскерін жинап, Констансты жеңді; ол солтүстікке шегінді, 411 жылдың басында тағы жеңіліп, Виеннада қаза тапты. Геронтий Арльде Константинді қоршауға алды. Гонорий жаңа генерал, Flavius Constantius-ты тағайындады, ол Геронтий қаладан тыс жерде болғанда Арльге келді. Геронтий әскерінің көп бөлігі Constantius-қа ауысып, қоршауды өз мойнына алды. Константинге көмекке келген күштер шабуылға ұшырады. Константин тақтан бас тарды, діни қызметкер болып өтті және өмірін беруге уәде берді. Constantius жалған айтқан: Константин өлтіріліп, оның басы Гонорийге тік ілініп ұсынылды.
Constantine III (Flavius Claudius Constantinus; died shortly before 18 September 411) was a common Roman soldier who was declared emperor in Roman Britain in 407 and established himself in Gaul. He was recognised as co emperor of the Roman Empire from 409 until 411. Constantine rose to power from within the field army of Roman Britain and was acclaimed emperor in early 407. He promptly moved to Gaul (modern France), taking all of the mobile troops from Britain, with their commander Gerontius, to confront bands of Germanic invaders who had crossed the Rhine the previous winter. With a mixture of fighting and diplomacy Constantine stabilised the situation and established control over Gaul and Hispania (modern Spain and Portugal), establishing his capital at Arles. The sitting emperor of the Western Roman Empire, Honorius, sent an army under Sarus the Goth to expel Constantine's forces. After initial victories, Sarus was repulsed. In Hispania, Honorius's relatives rose and expelled Constantine's administration. An army under the general Gerontius was sent to deal with this and Constantine's authority was re established. In early 409 Honorius recognised Constantine as co emperor. Constantine in turn raised his own oldest son to co emperor as Constans II. In 409 Gerontius rebelled, proclaimed his client Maximus emperor and incited barbarian groups in Gaul to rise up. Constans was sent to quash the revolt, but was defeated and withdrew to Arles. Meanwhile, Constantine invaded northern Italy, but his plan failed and he also pulled back to Arles. In 410 Constans was sent to Hispania again. Gerontius had strengthened his army with Germanic tribesmen and defeated Constans; the latter retreated north and was defeated again and killed at Vienne early in 411. Gerontius then besieged Constantine in Arles. Honorius appointed a new general, Flavius Constantius, who arrived at Arles while Gerontius was outside the city. Much of Gerontius's army deserted to Constantius, who took over the siege. A force attempting to relieve Constantine was ambushed. Constantine abdicated, took holy orders andpromised his lifesurrendered. Constantius had lied: Constantine was killed and his head presented to Honorius on a pole.
Өмірбаян
395 жылы рим императоры Теодосий I қайтыс болғаннан кейін Рим империясы екі ұлының арасында бөлінді: Аркадий Шығыс Рим империясының императоры болды, ал он жасар Хонорий – Батыс Рим империясының императоры. Хонорий кәмелетке толмағандықтан, жетекші генерал Стилихон зор ықпалға ие болып, батыстағы рим әскерлерінің іс жүзіндегі бас қолбасшысы атанды. Осы кезеңде Рим Британиясы скоттар, сакстар және пикттердің шабуылдарына ұшырады. Замандас ақын және сөз жазушы Клавдианның айтуынша, 396 және 398 жылдар аралығында Стилихон пикттерге қарсы жорық жүргізуге бұйрық берген. Бұл, ең болмаса, пикттердің теңіз арқылы жасаған шабуылдарын тоқтатуға бағытталған теңіз жорығы болған. Ол скоттар мен сакстарға қарсы да жорықтар ұйымдастырған болуы мүмкін. Басқа түсіндірулерге сәйкес, бұл жорық сәтсіз аяқталған, немесе сыртқы көмексіз Рим Британиясын қорғаған әскерлер пикттердің шабуылын тойтарған. Бұл Рим әскерінің Британиядағы соңғы тіркелген әскери жорығы. Стилихон шамамен сол кезде Адриан қабырғасы мен жағалау қорғаныстарын нығайтуға қаражат жөнелткен. 401 немесе 402 жылдары Стилихонға вестготтар мен остготтарға қарсы соғыс үшін әскери күш қажет болды, сондықтан ол Адриан қабырғасынан әскерлерді шығарды. 402 жыл – Британияда көп мөлшерде римдік монеталар табылған соңғы жыл, бұл империяның қалған әскерлеріне жалақы төлемейтінін көрсетеді. Осыдан кейін пикттер, сакстар және скоттар шабуылдарын жалғастырды, олардың ауқымы кеңейген болуы мүмкін. 405 жылы Ирландия патшасы Ниалл Тоғыз Кепілдің Британияның оңтүстік жағалауына шабуыл жасағаны айтылады. Шығыс және Батыс империялары да римдіктер «варварлар» деп атаған герман тайпаларының ірі топтарының шабуылдарынан зардап шекті. 406 жылы Радагайс бастаған алан және готтар тобы Италияға басып кірді. Бұл топқа әйелдер мен балалар да кірді, олардың саны 90 000–100 000-ға жетеді деп есептеледі, олардың ішінде 20 000-нан астамдары – жауынгерлер. Олар алты ай бойы Солтүстік Италияны қиратты, бірнеше қалаларды басып алып, тонады. Стилихон күштерін жинап, готтар Флоренцияны (қазіргі Флоренция) қоршағанда ұстап алды және оларды Фезула шайқасында жеңді; 12 000 тұтқын рим әскеріне қосылды, ал көптеген тұтқындар сатылды, нәтижесінде құл сату нарығы құлдырады. Дегенмен, Батыс империясының варварлардың шапқыншылығымен байланысты проблемалары осымен аяқталған жоқ.
Өмір
Флавий Клавдий Константин император деп жарияланғанға және Константин деген тақ атын алғанға дейін оның туралы аз ғана мәлімет белгілі. Оның туған күні мен орны, отбасылық жағдайы белгісіз. Оның екі ұлы болған, бірақ олардың бұрынғы есімдері де мәлім емес. Оның жеке мінез-құлқына келетін болсақ, бір тарихшы оны тойымсыз деп сипаттаса, екіншісі оның саясатындағы тұрақсыздықты басты кемшілік деп санады.
Көтеріліңіз
406 жылы Рим империясының Британиядағы 6000-ға жуық әскері наразылық білдірді. Олар бірнеше жылдан бері жалақы алмады, үлкен күш төрт жыл бұрын континентке соғысуға кетіп, қайтып оралмады, жағалау қорғанысы жаңа әскери топты құру үшін таратылды және олардың қолбасшысы ауыстырылды. Олар көтеріліс жасап, өздеріне жетекші таңдауға бел буды. Бірінші кезекте Марксті император етіп тағайындады. Бірақ қысқа уақыттан кейін оның ісіне көңілі толмағандықтан, оны өлтіріп, Грацианды тағайындады. Ол да әскердің үмітін ақтамады және төрт айдан кейін қаза тапты. 406 жылдың 31 желтоқсанында вандалдар, суэвтер және аландар сияқты бірнеше варвар тайпалары Рейнді кесіп өтіп, мүмкін Майнц маңында, Батыс Рим империясының қорғаныс құрылыстарын бұзып, сәтті шабуыл жасады. Германиялық шабуыл туралы естіген Британиядағы римдік әскерлер тез күйреп бара жатқан әлемде қандай да бір қауіпсіздік сезімін сезінуге тырысты. Олар өздерінің жетекшісі ретінде төртінші ғасырдың басында билікке келген, әйгілі Константин Ұлының есімін алған адамды таңдады. Флавий Клавдий Константин офицер емес, қарапайым сарбаз болды. 407 жылдың басында, мүмкін ақпан айында, оның әріптестері оны император деп жариялады. Қазіргі заманғы тарихшы Франсиско Санц Уэсма бұл пікірмен келіспейді және Константин үш мақұлдауды (сәттілікке жеткен) өзінің императорлық билікке көтерілуі үшін жоспарлаған білікті саясаткер болған деп санайды. Рим Британиясындағы көтерілістер сирек емес еді, замандасы оны "узурпаторларға толы провинция" деп сипаттады. Ол империяның шетінде орналасқан және ресурстар мен қамқорлық тұрғысынан көбінесе назардан тыс қалған еді. Мұндай көтерілістер көбінесе қысқа өмір сүрді; Константин тұрақты билік негізін құруда және өз көтерілісін континентке табысты таратуда ерекше болды. Константин тез әрекет етті: ол Галлияда (қазіргі Франция) болған екі офицерді, Юстиниан мен Небиогастты генералдар етіп тағайындады, оларға Арльді және Италияға және одан келетін жолдарды бақылайтын өткелдерді басып алуды бұйырды. Ол Англияда қалған 6000-ға жуық мобильді әскерді және олардың қолбасшысы, генерал Геронтийді алып, Булонь (қазіргі Булонь) арқылы каналды кешіп өтті. Бұл Рим Британиясын алдыңғы қатардағы әскери қорғаныстан айырды және бесінші ғасырдың басында легиондардың жоғалуын түсіндіреді. Константин Лионға барып, штабын құрып, өз атынан монеталар шығара бастады. Галлия армиясы оған адалдық серт берді, содан кейін Испаниядағы (қазіргі Испания мен Португалия) азаматтық басқару да оған қосылды. Римнің орталық билігі германдықтардың шабуылына жауап бермеді, ал Константиннің әскерлері кем дегенде бір рет вандалдармен шайқасты. Константин франктар, алеманндер және бургундтар сияқты германдық топтармен келісімдер жасасты, осылайша Рейн бойындағы шекараны қамтамасыз етті. Вандалдардың негізгі күші және олардың одақтастары солтүстік Галлияға (қазіргі Бельгия) көшті. Батыс Рим императоры Гонорий және оның бас қолбасшысы Стилихон Шығыс Рим империясымен қақтығысты және Аларик басқарған үлкен вестготтар күштерімен одақтас болды. Визиготтармен қарым-қатынас күмәнді болды, олар өз қызметтері үшін жер немесе ақша талап етті. Бірлескен Батыс Рим-Визигот армиясы Шығыс империяға қауіп төндіріп, одан жер тартып алуға келісімге келді, содан кейін бұл жер Визиготтарға беріледі. Бұл маневр 407 жылдың мамыр-маусымында басталуы тиіс еді. Сол кезде вандалдар мен олардың одақтастары Галлияға шабуыл жасап, Константин армияны басқарып, императорлық таққа ие болды. Батыс Римнің үлкен күшін шығысқа жіберу Италияны осы топтардың біріне немесе екеуіне де шабуыл жасауға мүмкіндік бермек, сондықтан шабуыл тоқтатылды. Оның орнына гот Сарус басқарған шағын әскер Константиннің көтерілісін басу үшін батысқа жіберілді, ал Стилихоның негізгі армиясы оқиғаларды күтті. Сарус Юстинианның армиясын жеңіп, оны өлтірді. Константин жеке өзі Сарусқа қарсы аттанды, бірақ Валенцияда қоршауға алынды. Небиогаст келіссөздер жүргізуге тырысты, бірақ Сарус оны өлтірді. Геронтий мен Эдобих басқарған, негізінен жаңадан жалданып алынған франктар мен алеманндерден тұратын басқа әскер Валенцияны бір апта қоршаудан кейін босатуға келді. Сарус Италияға кері шегінуге мәжбүр болды. Орталық билік нашарлағандықтан, Сарус Альпілік өткелдер арқылы өту үшін оларды бақылаған қарақшы Багаудалардан жол ақысын сатып алуға мәжбүр болды. Осы жетістікпен Константин Галлияның көп бөлігін және Италияға апаратын Альпілік өткелдерді бақылауға алды.
Императордың серігі
408 жылдың мамырына қарай Константин Арльді басып алып, оны өзінің астанасы етіп, қазіргі императорлық әкімшілік пен лауазымды тұлғаларды қабылдады және Аполлинарийді бас министр етіп тағайындады (Галлия префектурасы атағымен). Арль қаласының жергілікті қарсылығына қарамастан, Геронтий Арль қаласының иілгіш архиепископы болып тағайындалды. Константин Арльде сапалы монеталарды көп мөлшерде басуды бастады, мүмкін, ол шашылып кеткен Сарустың олжасынан алынған алтынды пайдаланып, Батыс және Шығыс императорларына тең екенін көрсетті. Константиннің үлкен ұлы монастырға кірген және әкесі бүлік шығарған кезде монах болған, бірақ оны жаңа император сарайына шақырды. Константин оны аға цезарь лауазымына тағайындады, бұл ресми лауазым оны мұрагер ретінде таныды және оған Констанс деген императорлық атау берді. Ол тез арада үйленіп, әулет құрды. 408 жылдың басында Геронтиймен бірге Испанияға жіберілді. Испания Теодосий әулетінің бекінісі болды, бірақ Константин континентке алғаш қоныс аударған кезде, Оноридің туыстары мен жақтастары оның бақылауына қарсылық білдіре алмады немесе әскери тұрғыдан қарсылық көрсетуге мүмкіндік таппады. Сарус Константиннің бүлігін тоқтатуға жақын болғанда, Хонорийдің отбасы мүшелері Дидим мен Вериниан көтеріліс жасап, Константиннің Испаниядағы режимін құлатты. Сарус Италияға қайтқанда, Константинмен жақын арада күресу ниетімен Тицинумда (қазіргі Павияда) жиналған үлкен жаңа әскер туралы хабар оларды табанды болуға және тіпті Пиреней асуларын бекітуге талпындырды. Константин Оноридің туыстары сол жақтан шабуыл ұйымдастырады деп қорықты, ал Сарус пен Стилихонның әскерлері оған Италиядан шабуыл жасады. Ол бірінші болып Испанияға шабуыл жасады. Констанс пен Геронтийдің әскері күштеп өтіп, күшейтілді. Констанс Сарагосаға қоныстанды және азаматтық әкімшілікті қайта құруға кірісті. Геронтий әскерді алып, Дидим мен Вериний тұтқынға алынған Лузитаниядағы шайқаста Гонорийдің жақтастарын жеңілді. Константинге Испания қайтадан қол астына алынды, ол жаңа әйеліне Сарагосада қалды және әкесіне есеп беру үшін Арльге оралды. Дидим мен Вериний онымен бірге жүрді және азаматтық бүлікшілер ретінде өлім жазасына кесілді, бұл Оноримен қарым-қатынасты одан әрі нашарлатты. 408 жылдың басында вестготтар Стилихонға төзімділік таныта бастады. Олар Эпирден (қазіргі Албания) Норикумға (қазіргі Австрия) көшіп барып, Италияға шабуыл жасайтын болса, 1800 килограмм алтын төлейді деп талап етті. Хонорий мен Рим Сенаты қарсылық көрсетуге дайын болды, бірақ Стилихон оларды Галиядағы жағдайға назар аудару үшін төлемді мақұлдауға көндірді. Ол Тицинумда осы мақсатқа қол жеткізетін әскер жинады. Мүмкін, визиготтар бұл күшті әскери одақтастар ретінде ертіп жүруге жоспарланған. 1 мамырда Шығыс империясының императоры Аркадий қайтыс болып, жеті жасар мұрагер Феодосий II қалды. Стилихон мен Хонорийдің арасында келіспеушілік туындады, олардың әрқайсысы Батыс империясының мүддесін білдіру үшін Шығыс империясының астанасы Константинополге барғысы келді. Стилихонға өз еркіне сай шығысқа кетуге тура келді, ал Хонорий Батыс империясының астанасы Равеннада қалды. Бірақ оның мен Хонорий арасындағы айырмашылық айқын болды. Жоғары биліктегі Олимпияның басшылығымен Римнің билік құруы Стилихонға қарсы шығып, оның Теодосийді орнынан түсіріп, өз ұлын таққа отырғызуды қалайды деген аңыздарды таратты. 13 тамызда Хонорий Константинге қарсы Тицинумнан шығатын әскерді ресми түрде қарап шықты. Оның қасында Батыс империясының көптеген жоғары лауазымды офицерлері мен шенеуніктері болды. Әскерлер көтеріліске шығып, Стилихонның жақтастарын өлтірді, бірақ императорды құрметтеді. Стилихон бас сауғалап, кейін беріліп, 22 тамызда өлім жазасына кесілді. Олимпий вестготтарға үлкен төлем жасау саясатын өзгертті және Италия армиясының жергілікті бөліктері готтарды, әсіресе олардың серіктері мен әйелдері мен балаларын өлтіре бастады. Соңғылары, итальяндық қалаларда өмір сүретін, кейде күйеулері мен әкелерінің жақсы мінез-құлқы үшін тұтқын ретінде ашықтан-ашық, оңай нысана болды. Сол готтар солтүстікке қашып, Аларикке қосылып, оның күшін арттырды. Аларик Альп тауларын тез аралап, Италия арқылы оңтүстікке қарай бет алды. Ол әскерін Римнің сыртына қосқызады да, үлкен төлем талап етеді. 408 жылдың соңында Константин Равеннаға елшілігін жіберді. Оны тыныштандыру үшін, Хонорий оны император ретінде мойындады және формалдық тану ретінде күлгін тоғасын жіберді. Олар 409 жылы бірлескен консулдар болды. Осы шамада Константин Констансты император ретінде жариялады, теориялық тұрғыдан Хонорийге немесе Феодосийге, сондай-ақ Константинге тең дәрежеде. Вестготтар Италияда терең орныққан және қарсылықсыз болғандықтан, Олимпияның ықпалы аяқталды және жаңа бас министр, Иовий, бейбіт келісімдерге кірісті, бірақ Хонорий Аларикпен келісімге келуден жалғастырды. Вестготтар жауап ретінде Италияда еркін жүріп, Рим қаласынан үлкен сомада ақша алып отырды. Аларик өз императорын, сенатор Приск Атталды жариялады, бірақ бұл сәтсіз аяқталды. 410 жылдың 24 тамызында вестготтар Римге кіріп, үш күн бойы қаланы тонады.
Құлдырау
409 жылдың көктемі немесе жазында Аполлинарис преториандық префект лауазымынан Децим Рустикуспен ауыстырылды, ал Констанс Испанияға қайтарылды. Констанс Арльді тастап кеткенге дейін немесе саяхаттап бара жатқанда Геронтий көтеріліс жасап, өзінің ізбасары Максимды император деп жариялады. Максимнің өзі де маңызды тұлға болды, бірақ оның Геронтийдің бағынында екені анық болды. Олар Тарракода (қазіргі Таррагона) сарай құрды. Геронтий Константиннің әскери күшіне қарсы тұра алмайтынынан қауіптеніп, 406 жылы Галлияға енген варварларды Константинге қарсы қозуға тырысты. Олар солтүстікте тыныш жатқан, бірақ енді Галлия арқылы Аквитания және Нарбоненсис (қазіргі оңтүстік-батыс және оңтүстік Франция) бай жерлеріне бет алды. Олар осы аймақтарда қорқыныш тудырған қиратушылықтар жасады. Констансқа қатысты қауіпке ден қойған Геронтий Пиреней жоталарындағы гарнизондарын әлсіретті, ал 409 жылдың күзінде варвар күштерінің көп бөлігі Испанияға енді. Соңында Геронтий осы топтардың бір бөлігімен келісімге келді, олар оған әскери күштер берді, бұл оған Константинге қарсы шабуыл жасауға мүмкіндік берді. 408 жылдан бастап саксондық қарақшылар Рим Британиясына кеңінен шабуыл жасады, Константин қалдырған жеткіліксіз күштерден қауіптенбеді. Жергілікті тұрғындар өздерінің қорғанысын ұйымдастырды, тіпті 409 жылы саксондарды жеңіске жеткізді. Константиннің оларды қорғауға күш салмайтынына наразы болған Британияның римдік халқы көтеріліс жасап, оның шенеуніктерін қуды, енді өздерінің қауіпсіздігін өздері қамтамасыз ету керектігін түсінді. Рим Британиясының мысалына еліктеп, сол жылы Армориканың (қазіргі Бретань) багаудалары да Константиннің шенеуніктерін қуды және тәуелсіздік жариялады. Константин Равеннаға тағы да елшілік жіберді, бірақ көп нәтижеге қол жеткізбеді, бірақ Константиннің елшісі Жовий Гонорийдің аға генералдарының бірі Аллобихты сатып алды. 410 жылдың көктемінде Константин Солтүстік Италияға әскерімен кірді. Ол Гонорийге вестготтарға қарсы күресуге көмектесу ниетімен келгенін айтқан болуы мүмкін. Ол сондай-ақ Аллобихтен қолдау күткен болуы мүмкін. По өзеніне жеткенде ол Аллобихтің қайтыс болғанын естіді (бұл жаңылыс болды), бұл оны жорығын тоқтатып, Арльге қайтуға мәжбүр етті. Осы уақытта Констанс Юст атты генерал басқаратын әскермен Геронтийді басып алуға тырысты. Ол сәтсіз аяқталды, егжей-тегжейі белгісіз, және 410 жылдың көктемінде Арльге оралды. Сол кезде Константин Италияға жасаған сәтсіз жорығынан қайтып келді. Визиготтар Италияда тудырған қиындықтарды ескере отырып, Геронтий Гонорийге қарағанда үлкен қауіп деп есептелді. Эдобих Франк әскерін жинау үшін қайтадан солтүстікке жіберілді, ал Констанс Геронтийге қарсы жаңа әскермен күресуге оралды. Оқиғалар қайтадан түсініксіз, бірақ Геронтий Арльге бірден шабуыл жасаған болуы мүмкін. Екі әскер шайқасты, Констанс жеңілді. Ол қолбасшылығының қалдықтарымен солтүстікке шегінді, Эдобихтың күш қосып беруін күтті. Бірақ Геронтий оны 411 жылдың басында Виеннада ұстап алып, әскерін жеңіп, Констансты өлтірді. Геронтийдің әскері содан кейін Арльге бет алды және Константинді қоршауға алды.
Күз
411 жылы Хонорий жаңа генерал – Флавий Констанцийді тағайындады, ол Италия армиясын Альп таулары арқылы Галлияға алып өтті, Константинге қарсы күресті жалғастыру үшін. Констанций Арль қаласына келгенде, Геронтий қаладан тыс болды. Геронтийдің көптеген әскерлері Констанцийге қашып кетті, ал Геронтий қалғандарымен бірге Испанияға шегінді. Сол жерде, үмітсіз жағдайда, Геронтий өз-өзіне қол жұмсады. Констанций әскері қоршауға ие болды. Осы уақытта Эдобих солтүстік Галлияда франктар мен аламанндардан әскер жинап, оларды Константинге адал болған Галлия армиясымен біріктіріп, Константинге көмекке аттанды. Констанций осы күштерді тұзаққа түсіріп жеңді. Рейн өзенін күзеткен әскерлер императорлық таққа тағы бір талапкер – галло-римдік Йовинды қолдау үшін оны тастағаннан кейін Константиннің үміті азайды, ол өзінің аман қалған ұлы Юлианмен бірге Констанцийге бағынды. Констанций Константинге қауіпсіз өтуді уәде берді, тіпті ол дін қызметкерінің лауазымын алғанымен, бұрынғы әскері Констанцийдің бұйрығымен түрмеге қамалып, 411 жылдың тамызы немесе қыркүйегінде олардың екеуінің де басы кесілді. Оның басы тік бағанаға ілініп, 18 қыркүйекте император Гонорийге көрсетілді. Кейіннен Юлианның басы сияқты, ол да Карфаген қаласының сыртында қойылды.
Салдары
Констанций Жовиннің әскеріне қарсы шегінді. Қазіргі заманғы тарихшы Питер Хизер Константиннің соғыстарынан кейін Галлиядағы Рим әскерін "жапырақтай шашырап кеткен" деп сипаттайды. 413 жылы Гонориймен одақтасқан Атаулф бастаған вестготтар әскері Жовиннің көтерілісін жаншып тастады. Констанций Стилихонның рөлін – Батыс империясындағы басты күш және генерал-сиссимус ретінде өз мойнына алды. Ол жағдайды орталық билік үшін жақсартуға және қайта құруға қол жеткізді. Галлия тыныштастырылды, Арморикадағы көтеріліс басылды және аймақ Римнің бақылауына қайта келді, Испаниядағы варварлар көбінесе бағындырылды, ал вестготтар Аквитанияда Римнің одақтастары ретінде қоныстанды. Константин Британияның қорғанысын әлсіреткеннен кейін Рим билігі оған ешқашан оралған жоқ. 417 жылы Констанций Гонорийдің қарындасы Галла Плацидияға үйленді. 421 жылдың 8 ақпанында Гонорий Констанцийді өзінің тең императоры етіп жариялады. Констанций жеті ай ғана билік етіп, 2 қыркүйекте қайтыс болды. Гонорий 423 жылы қайтыс болғанға дейін жалғыз билік етті, содан кейін Констанцийдің ұлы Валентиний III таққа отырды.
Аңыз
Константин III Ұлыбританияның Константин II деп те аталады. Ол Грейсиан Муницепстің билігінен кейін таққа отырған Монмуттың Геффриінің танымал және қиялдағы «Historia Regum Britanniae» еңбегіндегі Константинмен байланыстырылады. Геффридің Константині, өзінің ұлы Утер Пендрагон арқылы, аңызға айналған Артур патшаның атасы болады. Басқа да дереккөздер Константин III-нің Артурдың атасы екенін нақты көрсетеді.