Йоту Йинди: Австралиялық музыкалық топтың тарихы мен мұрасы

Кіріспе

Yothu Yindi (Йолнгу тілінде "бала мен ана", /j//ɒ//θ//uː// /'/j//ɪ//n//d//i/) – Австралиялық музыкалық топ, құрамында аборигендер мен абориген емес мүшелер бар, 1986 жылы 1985 жылы құрылған екі топтың бірігуі нәтижесінде құрылған. Абориген мүшелері Солтүстік Территорияның Арнем жеріндегі Гоув түбегіндегі Йиркала маңындағы Йолнгу отанынан шыққан. Топтың негізін қалаушылар қатарында Стюарт Келлауэй – бас гитарада, Кал Уильямс – жетекші гитарада, Эндрю Беллетти – барабанда, Витиана Марика – манкайда (дәстүрлі ән), билмада (темір ағаштан жасалған соққы аспаптары) және биде, Милкайнгу Мунунгурр – йидакиде (диджериду), Джеффри Гуррумул Юнупингу – клавишаларда, гитарада және перкуссияда, бұрынғы жетекші әнші Мандавуй Юнупингу және қазіргі Йиррнга Юнупингу – вокал мен гитарада орындайды. Бұл топ екі музыкалық мәдениеттің элементтерін үйлестіреді. Олардың музыкасы дәстүрлі абориген әндерінен бастап, заманауи поп және рок әндеріне дейін ауытқып келеді, онда поп/рок топтарына тән гитаралар мен барабандар сияқты аспаптармен қатар дәстүрлі йидаки (диджериду) және билма (соққы таяқшасы) қолданылады. Олар өз музыкасына сүйемелдеу үшін Йолнгу халқының дәстүрлі билерін бейімдеді. Олар түрлі мәдениеттердің қарым-қатынасын жақсартуға, өзара құрмет пен түсіністікті нығайтуға үлес қосты. Yothu Yindi тобының ең танымал әні – "Treaty", 1991 жылы ARIA сингл чарттарында 11-орынға жетті, ал осымен байланысты Tribal Voice альбомы ARIA альбом чарттарында 4-орынды иеленді. Топ 1990 жылы Yothu Yindi қорына негіз салды, ол Йолнгу мәдениетін дамытуға бағытталған, соның ішінде 1999 жылдан бастап жыл сайынғы Garma дәстүрлі мәдениеттер фестивалін ұйымдастырды және 2007 жылдың мамыр айынан бастап Dilthan Yolngunha ("Емдеу орны") атты жобаны жүзеге асырды. Қор төрағасы – Галаррвуй Юнупингу. Ол Мандавуйдың үлкен ағасы, Йолнгу кланының басшысы және кейде билма мен гитарада Yothu Yindi тобының мүшесі болды. Галарруи 1978 жылы абориген қауымдастықтарына қосқан үлесі үшін "Жылдың австралиялық азаматы" атағын алды, ал Мандавуй 1992 жылы Yothu Yindi тобымен жұмысы үшін "Жылдың австралиялық азаматы" атанды. 2012 жылдың желтоқсанында Австралиялық жазба индустриясы қауымдастығы (ARIA) топты ARIA Music Awards 2012 аясында ARIA Даңқ залына енгізді. 2023 жылы топ Ұлттық абориген музыкалық марапаттарының Даңқ залына қосылды.

Australian musical group

Yothu Yindi (Yolngu for "child and mother", pronounced /j//ɒ//θ//uː// /'/j//ɪ//n//d//i/) are an Australian musical group with Aboriginal and non Aboriginal members, formed in 1986 as a merger of two bands formed in 1985 – a white rock group called the Swamp Jockeys, (Todd Williams, Michael Wyatt, Cal Williams, Stuart Kellaway, Andrew Bellety) and an unnamed Aboriginal folk group consisting of Mandawuy Yunupingu, Witiyana Marika, and Milkayngu Mununggur. The Aboriginal members came from Yolngu homelands near Yirrkala on the Gove Peninsula in Northern Territory's Arnhem Land. Founding members included Stuart Kellaway on bass guitar, Cal Williams on lead guitar, Andrew Belletty on drums, Witiyana Marika on manikay (traditional vocals), bilma (ironwood clapsticks) and dance, Milkayngu Mununggurr on yidaki, Geoffrey Gurrumul Yunupingu on keyboards, guitar, and percussion, past lead singer Mandawuy Yunupingu and present Yirrnga Yunupingu on vocals and guitar. The band combines aspects of both musical cultures. Their sound varies from traditional Aboriginal songs to modern pop and rock songs, where they blended the typical instruments associated with pop/rock bands, such as guitars and drums, with the traditional yidaki (didgeridoo) and bilma (clap stick). They adapted traditional Yolngu dance performances to accompany their music. More broadly, they promoted mutual respect and understanding in the coming together of different cultures. Yothu Yindi's most widely known song, "Treaty", peaked at No. 11 on the ARIA singles charts in 1991 and the related album Tribal Voice peaked at No. 4 on the ARIA albums charts. The group established the Yothu Yindi Foundation in 1990 to promote Yolngu cultural development, including from 1999 producing the annual Garma Festival of Traditional Cultures and from May 2007 running the Dilthan Yolngunha (meaning "Healing Place"). Chairman of the foundation was Galarrwuy Yunupingu. He was Mandawuy's older brother, a Yolngu clan leader and sometimes a member of Yothu Yindi on bilma and guitar. Galarrwuy had been named Australian of the Year in 1978 for his work for Aboriginal communities and Mandawuy was Australian of the Year for 1992 for his work with Yothu Yindi. In December 2012, the Australian Recording Industry Association (ARIA) inducted the band into the ARIA Hall of Fame, as part of the ARIA Music Awards of 2012. In 2023, the band were inducted into the National Indigenous Music Awards Hall of Fame.

1986-1990: Алғашқы жылдары

Swamp Jockeys 1985 жылы балланда (еуропалық/абориген емес адамдар) Тодд Уильямс – ән авторы және вокалист, Майкл Уайатт – ән авторы және вокалист, Эндрю Беллетти – барабаншы, Стюарт Келлавей – бас-гитарашы, ал Кал Уильямс – гитарашы болып құрылған. Yothu Yindi – «бала мен ана» деген мағына беретін Yolngu matha (Yolngu тілі) туыстық атауы. Топ екі музыкалық мәдениеттің элементтерін үйлестіреді. Олардың музыкасы дәстүрлі абориген әндерінен бастап, қазіргі заманғы поп және рок әндеріне дейін өзгереді, онда олар гитара және барабан сияқты поп/рок топтарының стандартты аспаптарын дәстүрлі yidaki және bilma аспаптарымен біріктіреді. Олар музыкалық қойылымдарына сүйену үшін дәстүрлі Yolngu билерін бейімдеген. Олар, жалпы алғанда, әртүрлі мәдениеттерге өзара құрмет пен түсініктікпен қарауды қолдайды. Yothu Yindi Нил Янгпен бірге Австралияда гастрольде болды, содан кейін Папуа-Жаңа Гвинея мен Гонконгта жетекші орындаушылар болды. 1990 жылы олар Трейси Чэпменмен Жаңа Зеландияда гастрольде болды, одан кейін Ұлыбританиядағы фестивальдерде өнер көрсетті. Қорының төрағасы Галаррвуй Юнупингу болды.

1991-1992: "Келісім" және тайпалық дауыс

1988 жылы екі жүз жылдық мерекелік шаралар аясында Австралияның премьер-министрі Боб Хоук Барунга фестиваліне Солтүстік территорияға сапар шекті, онда оған Галаррвуй Юнупингу мен Вентен Рубунтжа Австралияның аборигендерінің саяси мақсаттарын баяндайтын мәлімдеме табыс етілді. Хоук Барунга мәлімдемесіне жауап ретінде 1990 жылға дейін Австралияның жергілікті халқымен келісім жасалатыны туралы уәде берді. Мандавуй Юнупингу | 8 шілде 2004

"Treaty" әні Австралия музыканты Пол Келли және Yothu Yindi тобының мүшелері Мандавуй Юнупингу, Келлауэй, Уильямс, Гуррумул Юнупингу, Мунунгурр және Мариқа жазған. ЕСКЕРТУ: Кейбір деректерде Midnight Oil тобынан Питер Гарретті де ән жазушы ретінде көрсетеді. "Treaty" (1992) және "Djäpana (Sunset Dreaming)" (1993) әндері Billboard Hot Dance Club Play чартында тіркелді, "Treaty" 6-орынға, ал "Tribal Voice" 1992 жылы Billboard Top World Music Albums чартында 3-орынға жетті. 1992 жылдың қазан айында сол кездегі премьер-министр Пол Китингтің үкіметі Yothu Yindi тобына 30 000 доллар көлемінде грант берді. Бұл қаржы Нью-Йоркке сапар шегуге және Дүниежүзілік жергілікті халықтар жылының ашылуында Біріккен Ұлттар Ұйымында өнер көрсетуге жұмсалды.

1993-2000: жетістіктер жалғасуда

1993 жылғы ARIA сыйлығында Yothu Yindi тобы «Үздік видео» (Burrundi Pictures, Michael Wyatt және Stephen Johnson, режиссері Stephen Maxwell Johnson), «Дьяпана (Күн бату арманы)» үшін «Үздік аборигендік туынды» және Грег Хендерсонның «Дьяпана» мен «Тайпалық дауыс» жұмысы үшін «Жыл инженері» атағын жеңіп алды. Yothu Yindi тобының үшінші альбомы Freedom 1993 жылдың қараша айында шықты. Топ құрамына Мандавуй, Гуррумул, Макуна және Мангатжай Юнупингу, Марика, Уильямс, Келлауэй, Бенджамин және Мунумггурр кірді, ал жаңа мүшелер қатарында Банула Марика (вокал және би), Бунимбурр Марика (идагы), Натали Гиллеспи (вокал), Джоди Кокату Крид (вокал) және клан басшысы Галаррвуй Юнупингу (бильма және вокал) болды. 1997 жылы The Seekers тобының Джудит Дурхам, Air Supply тобының Расселл Хичкок және Yothu Yindi тобының Мандавуй Юнупингу триосы EMI Australia арқылы оны сингл ретінде шығарды, ол маусымда ARIA сингл тізімінде 17-орынға жетті. Yothu Yindi тобының бесінші альбомы One Blood 1999 жылы жарық көрді, оған «Treaty '98» әні енді. 2000 жылы Yothu Yindi Сидней Олимпиадасының жабылу салтанатында өнер көрсетті. Гавин – Галаррвуйдың ұлы, Мандавуйдың сіңілі баласы. 2003 жылы Yothu Yindi тобы Мандавуй Юнупингу, идагы шеберлері Гапанбулу Юнупингу және Никки Юнупингу, сондай-ақ Келлауэймен бірге Солтүстік территория мектептерінде турне жасады. Олар әндер, әңгімелер мен ашық пікірталас арқылы Австралияның ең осал жастарын мектепке баруға және денсаулықтарын сақтауға шақырып, оларды ынталандырды. 2007 жылдың мамырында Yothu Yindi қоры дәстүрлі емдеу тәсілдері мен қазіргі медицинаны қолданатын Дилтан Йолнгуна (Емдеу орны) құрды. Н. Юнупингу Галаррвуй мен Мандавуй Юнупингудің сіңілі баласы болды. Yothu Yindi тобының мүшелері ретінде олар ауруханаға түскен әйелге пышақтан жарақаттанғаннан және Н. Юнупингудің қайтыс болғаннан кейін бірнеше сағат бұрын премьер-министр Кевин Радд үшін концерт өткізген еді. 2009 жылы News.com.au сайты Yothu Yindi тобының жетекші әншісі Мандавуй Юнупингуге бүйрек трансплантациясы қажет екенін хабарлады. Юнупингу күніне төрт жәшікке дейін ішімдік ішетінін айтты. «Ішімдік менің өмірімде үлкен рөл атқарды. Оның денеме қандай зиян келтіретінін білмедім. Білгенімде кеш болып қалған еді», – деді ол. 2012 жылғы ARIA Music Awards-та Yothu Yindi ARIA атақ залына енгізілді, ал топты бұрынғы Midnight Oil мүшесі Питер Гарретт пен Пол Келли таныстырды. ARIA төрағасы және Sony Music Entertainment Australia and New Zealand компаниясының бас директоры Денис Хэндлин: «ARIA кеңесі атынан біз Yothu Yindi тобын ARIA атақ залына енгізуге зор құрметпен қарастырамыз. Yothu Yindi өздерінің құмар және жаңашыл музыкасымен елдің жүрегінде ерекше орын алды. Олардың жетістіктері біздің қоғамда да, шетелде де мәңгілік мұра болып қала береді және біз олардың сыйлығын ARIA-да тойлауды асыға күтеміз, бұл сөзсіз керемет сәт болады» деді. Гарретт, Келли, Джессика Маубой және Дэн Султан «Treaty» әнін орындау үшін топқа қосылды. 2019 жылы Double J радиосының Дэн Кондон бұл орындауды ARIA сыйлықтары тарихындағы «7 ұлы қойылымның» бірі деп сипаттады. 2013 жылдың 4 маусымында Йолнгу мәдени ережелеріне сәйкес, отбасы қайтыс болған адамның есімін әрі қарай хабарланғанша қолданбауды сұрады. 2015 жылы олар The Genesis Project деп аталатын жобада рок-регги тобы East Journey-мен бірлесіп жұмыс істеді, оған EP және 2015 жылғы Ұлттық аборигендік музыка сыйлықтарындағы өнер көрсетімі кірді.

At the 1993 ARIA Awards, Yothu Yindi won 'Best Video', Burrundi Pictures Michael Wyatt and Stephen Johnson, directed by Stephen Maxwell Johnson, and 'Best Indigenous Release' for "Djäpana (Sunset Dreaming)" and 'Engineer of the Year' for Greg Henderson's work on "Djäpana" and "Tribal Voice". Yothu Yindi's third album Freedom was released in November 1993, the line up included Mandawuy, Gurrumul, Makuna and Mangatjay Yunupingu, Marika, Williams, Kellaway, Benjamin and Munumggurr; and new members Banula Marika on vocals and dance, Bunimburr Marika on yidaki, Natalie Gillespie on vocals, Jodie Cockatoo Creed on vocals and clan leader Galarrwuy Yunupingu on bilma and vocals. It was released as a single in 1997 by trio Judith Durham of The Seekers, Russell Hitchcock from Air Supply and Yothu Yindi's Mandawuy Yunupingu by EMI Australia and it peaked at No. 17 on the ARIA Singles Charts in June. Yothu Yindi's fifth album One Blood was released in 1999 and included "Treaty '98". In 2000, Yothu Yindi performed at the closing ceremony of the Sydney Olympic Games. Gavin is the son of Galarrwuy and nephew of Mandawuy. In 2003 Yothu Yindi toured through Northern Territory schools with Mandawuy Yunupingu, yidaki players Gapanbulu Yunupingu and Nicky Yunupingu, and Kellaway using songs, storytelling and open discussions to inspire and encourage some of Australia's most vulnerable young people to attend school and stay healthy. The Yothu Yindi Foundation in May 2007 established the Dilthan Yolngunha (Healing Place) using traditional healing practices and mainstream medicines. N. Yunupingu was the nephew of both Galarrwuy and Mandawuy Yunupingu, and, as members of Yothu Yindi, they had just played a concert for Prime Minister Kevin Rudd some hours before the stabbing of the woman, who was admitted to hospital, and N. Yunupingu's subsequent death. In 2009, News. com. au reported that Yothu Yindi lead singer Mandawuy Yunupingu needed a kidney transplant. Yunupingu said he drank up to four cartons of alcohol a day. "Alcohol was a big influence in my life. I didn't know what harm it did to my body. Before I knew, it was too late," he said. At the ARIA Music Awards of 2012, Yothu Yindi were inducted into the ARIA Hall of Fame, with Peter Garrett (then a former member of Midnight Oil) and Paul Kelly introducing the group. ARIA Chairman and CEO of Sony Music Entertainment Australia and New Zealand, Denis Handlin said "On behalf of the ARIA Board it is with great honour that we induct Yothu Yindi into the ARIA Hall of Fame. Yothu Yindi created a special place in the Nation's heart through their passionate and ground breaking music. Their achievements remain a lasting heritage in both our community and overseas and we look forward to celebrating their induction at the ARIAs in is what is sure to be a magic moment". The group were joined by Garrett, Kelly, Jessica Mauboy and Dan Sultan to perform "Treaty" at the ceremony. In 2019 Double J"s Dan Condon described this as one of "7 great performances from the history of the ARIA Awards." In line with Yolngu cultural protocols, on 4 June 2013 the family requested that the first names of the deceased no longer be used until further notice. In 2015 they collaborated with rock reggae band East Journey on a project called The Genesis Project, which included an EP and a performance at the National Indigenous Music Awards 2015.

"Йоту Йинди және келісім жобасы"

2017 жылы "Treaty (Filthy Lucre remix)" трекінің 25 жылдығына арналған ремикстен шабыдаланып, ұзақ жылдардан бері топ мүшелері Витиана Марика, Малнай Юнупингу және Стюарт Келлавейге блюз әншісі Иррмал (Мариканың ұлы), вокалистер Иррнга Юнупингу және Константина Буш (Камяхи Дьордон Кинг), көп аспапты орындайтын Аня Рейнольдс (Circus Oz директоры) және гитарист Меган Бернард қосылды. Олар Бейкер Боймен бірге Treaty трекінің хип-хоп нұсқасын жасады. 2018 жылдың қаңтарында The Herd тобымен бірге Enmore театрында өнер көрсетуге шақырылды. Сонымен қатар, олар Strawberry Fields фестивалінде, Queenscliff музыка фестивалінде және Голд-Кост 2018 Достастық ойындарының ашылу салтанатында өнер көрсетті. 2019 жылдың наурызына дейін, Жаңа Зеландияға гастрольдік сапармен қоса, концерттік өнер көрсетулерін жалғастырды.

2021 қазіргі

2021 жылдың 26 маусымында Йоту Йинди Витиана Марика басшылығымен Йеркаладагы Буку Ларрнггей Мулка өнер орталығында өткен Ярапай фестивалінде Эндрю Гуррувиви тобы, Ермал және Шығыс Жолымен бірге өнер көрсетті. 2023 жылдың тамызында Йоту Йинди жергілікті музыкаға және бірінші халықтардың құқықтарына жасаған еңбегі үшін NIMA (Ұлттық жергілікті музыка сыйлығы) Даңқ залына енгізілді.

Синглдар

ЖылСинглЧарттағы орындарСертификаттарАльбомAUSBEL (FL)GERNLSWIUKUS Dance1989"Mainstream"115——————Отбасы қозғалысы"Djäpana (Sunset Dreaming)"———————1991"Төкуме (Filthy Lucre Remix)"119—2933726 ARIA: АлтынTribal Voice1992"Djäpana (Sunset Dreaming)" (радио микс / қайта шығару)13—————27 ARIA: Алтын———————Healing Stone (The Best of Yothu Yindi)2015"Ngarrpiya (Octopus)" ——————— The Genesis Project2018"Treaty '18" ———————align="left" "—" чартқа кірмеген шығарылымдарды көрсетеді.

Марапаттар

1991 – "Treaty" әні үшін Адам құқықтары және тең мүмкіндіктер комиссиясының ән жазу сыйлығы.