Кіріспе

Джованни Мартини немесе Джованни Мартини да Удине (1470/75 30 қыркүйек, 1535) - Ренессанс дәуірінің итальяндық суретшісі және мүсіншісі, 1470 және 1475 жылдар аралығында Удине қаласында туған. Пеллегрино да Сан-Даниэлемен бірге ол Солтүстік-шығыс Италияның Фриули аймағындағы қайта өрлеу дәуірінің басты өкілдерінің бірі.

Өмірбаян

Суретші отбасынан шыққан Джованни Мартиннің ұлы және Доменико да Толмеццоның немересі болды. Көп жылдар бойы ол 15 ғасырдың соңы мен 16 ғасырдың басында Удин мен Фриулиде жұмыс істеген Иоанн Крестительдің қолтаңбасын қойған, сондай-ақ Удиннен шыққан суретші ретінде танылды. Қазіргі уақытта бұл жұмыстар Альвизе Виваринидің ізбасары Джованни Баттиста да Удинге тиесілі. Джованни Мартинидің 1501 жылы қол қойылған алғашқы жұмысы - бұл Удин соборындағы Қасиетті Марк шіркеуінде орналасқан Киелі Стефан, Жером, Эрмакор, Аббат Антоний және Бекті Бертран деген қасиеттілердің бейнесі бар Киелі Марк пен Иоанн Крестительдің құрбандық үстелінің кескіні. Бұл жұмысты собордың кафедрасының деканы Джакомо Гордино Аквилея патриархы Доменико Гриманиге жазған хатында қатты сынға алды. Ол суретшідің Санкт-Маркка берген әскери сипатына наразылық білдірді, бұл Фриули лейтенанты Антонио Лорэданның портреті болуы мүмкін. Тағы бір құрбандық үстелінің артқы жағында 1507 жылы салынған Санкт-Урсула құрбандық үстелінің бейнесі Удиндегі Санкт-Петр-Мартирд шіркеуінде жасалды. Бұл екі құрбандық үстелінің Мартинидің Альвизе Виварини мен Сима да Конгельяноның шығармаларын білгенін көрсетеді және Фриули дәстүрлерімен байланысты. 1507 жылы ол әкесі мен ағасының шеберханасын мұра етіп, ағаштан ою-өрнек салынған құрбандық үстелдерінің дәстүрін қабылдады, Фриулидің дәстүрлі готика стилін Венеция Қайта өрлеу дәуірінің сәніне бейімдеді. Ол 1515 жылы Продолонедегі (Сан-Вито-аль-Талиаменто) Санта-Мария-делле-Грацие шіркеуінің ағаш құрбандық үстелін жасады. Бұл жиынтық мүсіндердің композициясының ырғағы әлі күнге дейін Кватроцентодағы Толмеццо мектебінің дәстүрімен тығыз байланысты көрсетеді. Мартинидің ағаштан жасалған құрбандық үстелдерінің ең танымал түрі - Мортеглианодағы құрбандық үстелі, оны 1526 жылы аяқтады. Бұл керемет еңбегі үшін оған сол кездегідей 1180 дукат төленді. Биіктігі бес метрден асатын және Фриулидегі ең үлкен құрбандық үстелі 60 мүсіннен тұрады. Ол бұрынғыдай жеке клеткаларға бөлініп, жеке клеткаларға бөлінген, бірақ архитектуралық шеңбердің бағандары арқылы кеңістіктік сабақтастығына ие, мысалы, Пиета тобы мен Dormitio Virginis-ті байланыстыра отырып, көрінеді. Ол суретшінің шедеврі ретінде ғана емес, сонымен қатар Ренессанс дәуірінің ағаш мүсіндерінің ең жоғары көріністерінің бірі ретінде қарастырылады. Басқа мысалдарды Фаедис пен Реманцакконың приходтық шіркеулерінде табуға болады.