Кіріспе

Сот үкімін ұсыну ережесі - бұл АҚШ-тың заңсыз құқық бұзушылық реформасы, оның мақсаты қажетсіз сот дауларын бақылау және келісімді ынталандыру. Бұл ережеге сәйкес, егер азаматтық сот ісінде шешімді ұсыну ретінде белгіленген келісім ұсынысы жасалса, онда ұсыныс қабылданбайды және соттың соңғы шешімі жасалған соңғы ұсыныстан аз қолайлы болса, онда ұсынысты қабылдамаған тарап белгілі бір жазаларға ұшырайды. Сол принципті Англиядағы Calderbank ұсынысының заңына сәйкес табуға болады. Жазалар мемлекетке байланысты әр түрлі, бірақ көбінесе басқа тарапқа белгілі бір адвокаттардың ақысын, өтелетін сот шығыстарын және сот үкімін шығарудың пайызын қосады. Көптеген юрисдикциялар бұл сыйақыларды ұсыныстар жасалғаннан немесе қабылданбағаннан кейін жинақталған алымдар, шығындар мен пайыздармен шектейді. Сонымен қатар, ұсынысты қабылдамаған тарап кейбір адвокаттық ақылардан, сот шығыстарынан және сот шешімінен бұрын төленетін сыйақылардан айырылып қалуы мүмкін. Бұл ретте де, көпшілік юрисдикциялар келісімшартты қабылдамаған тараптан келісімшартты қабылдамағаннан кейін пайда болған адвокаттық ақы, шығындар мен пайыздар ғана алынады. Бұл ереже ажырасу немесе бала күтімі туралы сот ісінде қолданылмайды. Бұл ереже алғаш рет XIX ғасырдың аяғы мен XX ғасырдың басында бірқатар штаттарда енгізілді, кейіннен 1938 жылы Азаматтық іс жүргізудің федералды ережелерінде қабылданды және қазіргі уақытта Азаматтық іс жүргізудің федералды ережелерінің 68-бабы деп аталады. Көптеген штаттар ережеге әртүрлі дәрежеде өзгерістер енгізді. Сот үкімін ұсыну ережелерін мемлекеттік зерттеуді Американың сот адвокаттары колледжі құрастырды және әр мемлекеттің қолданысын көрсетеді. АҚШ-тың Мэриленд штатында бұл ереже тек медициналық кінәға қатысты жағдайларда қолданылады. Бұл ереже 2006 жылдың 27 сәуірінде АҚШ-тың Джорджия штатында заңға айналды. Грузияда сот шешімі соңғы келісім ұсынысынан 25% -дан кем болмауы керек, әйтпесе бас тартқан адам адвокаттың ақысын төлейді. Алайда, Грузияның Жоғарғы соты 2007 жылы жарғыны жойды, себебі ол ретроактивті әрекет етеді және сондықтан конституциялық емес. Заңның жаңа нұсқасы кейіннен сынға ұшырағаннан кейін, қазір заң болып табылады. Невада Жоғарғы Сотының 1998 жылы NRCP 68-де шешімді ауыстыру туралы ережені қабылдауы шешімді ұсынуды таңдаған тараптарға айтарлықтай икемділік берді. Бұл жоғары деңгейдегі икемділік Невадаға тән және ол Неваданың сот заңын ұсынуын өте күрделілендірді. Бұрынғы заңнан және басқа да мемлекеттердегі тәжірибеден ауытқу арқылы 1998 жылғы ереже мыналарды рұқсат етеді: шектеулі жағдайларда бірнеше тараптарға үкімнің бөлінбеген ұсыныстарын беруге болады; кез келген байланысты емес тараптар кез келген тарапқа үкімнің бөлінбеген ұсынысын беруге болады; тарап біржолғы сомаға немесе шығындар, адвокаттардың ақысы мен пайыздардың кез келген комбинациясын қамтитын сомаға арналған ұсынысты құрастыра алады; тарап талап ету арқылы ұсынылған сомаларды үлестіретін ұсынысты құрастыра алады; тарап (немесе бірнеше тараптар) үкімнің бөлінетін ұсынысын бірнеше тараптарға барлық тараптар қабылдауы шартын қамтитын үлестірілген ұсынысты бере алады; және тарап сотқа жүгіне алады, бірақ үкімнің ұсынысынан өзін қорғай алады, бұл жағдай барлық тараптар қабылдамаған кезде үкімнің үлесті ұсынысын "қабылдау" арқылы жүзеге асырылады.