Кіріспе

Неміс психиатры (1862-1939) Альберт Молл (; 4 мамыр 1862, Лисса 23 қыркүйек 1939, Берлин) - невролог, психолог, сексолог және этикашы. Иван Блох пен Магнус Хиршфельдпен бірге ол медициналық психология мен сексологияның негізін қалаушы болып саналады. Молл сексологияның ізашарсы болғанымен, оның замандастары Магнус Хиршфельд және Зигмунд Фрейд оның еңбегін, негізінен, олардың арасындағы қатал бәсекелестікке байланысты басып тастады. Молл Фрейдті таңдаудың бейтараптығында айыптап, Фрейд Моллдың алғашқы кездесуден кейін сындарлы сынға төтеп бере алмайтынын мәлімдеді. Молл адамның жыныстық табиғаты екі түрлі бөлікті қамтиды деп сенді: жыныстық ынталандыру және жыныстық тартымдылық.

Өмірбаян

Лиссада (ол кезде Пруссияның бір бөлігі) еврей саудагерінің баласы Моль Слезияның Глогау қаласындағы католик мектебінде оқыды. 1885 жылы Молл зертханалық жануарларда буындардың ұзақ мерзімді қозғалмайтын күйіне ұшыраудың салдарын зерттей отырып, докторлық дәрежесін аяқтады. Париждегі Сальпетриер ауруханасына экскурсия кезінде Молл Жан Мартин Шарконың қазір танымал болып қалған истерия мен гипноз демонстрацияларын байқады. 1887 жылы Берлинге оралған Молл жүйке аурулары бойынша жеке практика ашқан, онда ол жүйке аурулары мен жыныстық қатынаста ауытқушылықтар бар науқастарға ассоциациялық терапия қолданған. 1926 жылы Молл Берлинде бір аптаға созылған Халықаралық сексология конгресін ұйымдастырды және оған төрағалық етті. Бұл соғыстан кейін Германияда өткен алғашқы халықаралық ғылыми конгрес болды. 1920-ші жылдардың басында ол жеке Практикалық психология институтын құрып, психологиялық тесттер жүргізеді және мансапқа кеңес береді. Молл сот процесінде, әсіресе жыныстық қылмыстарға қатысты істерде, сарапшы куәгер ретінде қызмет етті. Молл психологтарды сот сараптамасы ретінде қолданбау керек деп санайды, керісінше, сот психология бойынша білімі бар психиатрлармен кеңесу керек, өйткені олар медициналық сарапшының пікірін іске қосуға тиіс. Ол 1938 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін нацистік әкімшілік оның еврей мұрасына байланысты медициналық лицензиясын алып тастады. 1939 жылы қыркүйекте ол бір жылдан кейін ғана тұрмысқа шықпаған күйеусіз қайтыс болды. Молл Фрейд өзінің пациенттерінің естеліктеріне терапевт ұсынысы арқылы әсер еткенін және невроздардың этиологиясында жыныстық қатынастың әсерін арттырып айтқан деп сенді. Молл Фрейдтің терапиялық әдісін невротикалық науқастарды емдеу үшін қолдануға тырысқанын, бірақ Фрейдтің мәлімдемесінен айырмашылығы, жыныстық қатынастың маңызды рөл атқармағанын анықтады. Фрейд "Сексуалдық өмір" басылымға шықпай тұрып-ақ, әріптестерінің арасында Молл туралы жағымсыз пікір айтқан. Молл Берлиндегі танымал дәрігер еді. Фрейд пен оның замандастары дәрігерлер психоанализге скептицизммен немесе ашық жаулықпен қарағандықтан қорғанысқа түсті. Фрейд Моллдың сенімхаттарына күмән келтіріп, оның мінезін жамандады, тіпті Моллды Фрейдтің нәрестелік жыныстық қатынас пен психоаналитикалық техниканы сынға алмағаны үшін плагиаттауда айыптады.

Гипноз

Молл гипноз тақырыбындағы жетекші зерттеуші болды. Ол Батыс Берлиндегі дәрігерлер тобының мүшесі болды. Олар гипноз арқылы әртүрлі психологиялық ауруларды емдеуде, оның ішінде гомосексуализмге назар аударды, ол кезде ол бұзылу деп саналды. Оның "Христиандық ғылым, медицина және оккультизм" (1902) атты кітабы аномалистік психологияға арналған алғашқы мәтін болып табылады. Кітапта Молл христиан ғылымы, спиритизм және оккультизм сияқты тәжірибелерді сынға алып, оларды алдамшылық пен гипноздық ұсыныстың нәтижесі деп мәлімдеді. Ол христиан ғылымының емделуін және магнетизаторлар мен олардың соммабулистері арасындағы табиғаттан тыс қарым-қатынасты түсіндірді. Ол мақал-мәтелдер мен гипноз арқылы медиумдық әрекетті түсіндіруге болады деп жазды. Хизер Вулфрамның айтуынша, "[Молл] қараңғы сеанс бөлмесіндегі гипноздық атмосфераны және эксперимент жүргізушілердің әлеуметтік және ғылыми беделінің әсерін пайдаланып, неге ақылға қонымды адамдар оккульттік құбылыстарға жол бергенін түсіндіруге болады деп дәлелдеді". Молл спиритизмге сенетін Мария Волхардтпен сотқа қатысты.