Zaqatala (city)

Кіріспе

Зақатала () - Әзірбайжанның солтүстік-батысындағы қала, Зақатала ауданының әкімшілік орталығы. Қаланың 31 300 тұрғыны бар, Тала өзенінің бойында орналасқан. Муниципалитет Закатала қаласы мен жақын маңдағы Қазангүл ауылынан тұрады. Қаланың тұрғындары негізінен азербайжандықтар, бірақ жергілікті авар, лезгин, сахур және ингилой халықтарының азшылықтары бар.

Тарих

Закатала қазіргі уақытта Кавказ Албаниясының провинциясы болды. Осыдан кейін аймақ Грузияның мәдени және саяси ықпалындағы жеке патшалық болды. Орта ғасырларда Саингило деп аталатын аймақ негізінен Грузия мен Ширван патшалығының бақылауында болды. Орта ғасырларда Сайнгилода жеті грузин мектебі жұмыс істеді, олар теология, философия, орфография, шіркеу тарихы және Грузия тарихы курстарын қамтыды. Бұл мектептер маңызды мәдени және білім беру рөлін атқарды. Олар Кавказ халықтары арасында мәдени қарым-қатынас орнатуға маңызды үлес қосты. Закаталада тарихи маңызы бар бірнеше жерлер бар, олардың көпшілігі 19-ғасырдағы қала орталығында орналасқан. Бұрын Ленин алаңы деп аталатын басты алаңда 700 жылдық екі жапырақ ағашы орналасқан. Қаланың ең көрнекті ерекшелігі - 1830 жылдары Кавказ соғысы кезінде қаланы көтерілісшілерден қорғау үшін Ресей әскерлері салған қираған бекініс ("Кала"). 1850 жылдары қалада орыстар мен Дагестан көшбасшысы Имам Шамил арасындағы шайқастар болды. 1893-1905 жылдар аралығында Тифлис губернаторлығының Закатал округінің ("аудан") орталығы болды. 1918 жылы аз уақытқа дейін Транскавказ Демократиялық Федеративтік Республикасының құрамында болған, кейіннен Әзірбайжан Демократиялық Республикасына, кейіннен Әзірбайжан КСР-іне өтті. ХХ ғасырда қала мен оның бекінісі 1917 жылғы революцияның бастауы болған Потемкин атты шайқас кемесінің көтерілісші экипажының түрмелерінің бірі ретінде пайдаланылғанда, атақты болды. Алайда, 1980 жылдардың соңында қамал елеусіз қалды және өте қираған күйде болды, ал оның аумағы жазғы уақытта мал жайылымдарына пайдаланылды. Қазіргі уақытта қамалда әскери гарнизон және бірнеше совет стиліне ұқсас тұрғын үйлер орналасқан. Қамалдың солтүстік жағында және басты алаңнан алыс жерде әдемі, бірақ тасталып кеткен шіркеу орналасқан. Қазір қалада үлкен мешіт бар.

The territory of modern Zaqatala was once a province of Caucasian Albania. After that, the region was a separate kingdom within Georgian cultural and political influence. During the medieval era what later became known as Saingilo was mostly controlled by the kingdom of Georgia and Shirvan. In the Middle Ages seven Georgian schools operated in Saingilo which included the courses of theology, philosophy, orthography, church history, and the history of Georgia and for the students. These schools played an essential cultural and educational role. They put a vital contribution in establishing cultural relations among the peoples of the Caucasus. Zaqatala has several sites of historic significance, most of which are centred on its 19th century town centre. The main square, formerly called Lenin Square, features a pair of 700 year old plane trees. The city's most prominent feature is a ruined fortress ("Кала"), built in the 1830s by occupying Russian forces during the Caucasian War to defend the city from rebels (See Djaro Belokani league). In the 1850s, the town was the site of battles between Russians and Dagestani leader Imam Shamil. It was center of Zakatal Okrug ("district") of the Tiflis Governorate between 1893 and 1905. It was part of the Transcaucasian Democratic Federative Republic briefly in 1918 before passing to the Azerbaijan Democratic Republic and later the Azerbaijan SSR. In the 20th century the town and its fortress became more famous when the fortress was used as one of the prisons for the mutinous crew of the battleship Potëmkin, whose actions in the failed 1905 Revolution were a precursor to the eventual 1917 revolution. At the end of the 1980s, however, the fortress was in a neglected and extremely dilapidated state and its area was used for cattle pasture in the summer. Currently, the fortress still houses a military garrison as well as several Soviet style apartment buildings. Near the northern part of the ramparts and off of the main square is a beautiful, but abandoned, church. The town now sports a sizable new mosque.

Шолу

Оған А315 жолы қызмет көрсетеді, ол Мингачевирден келіп, Грузия шекарасына Лагодехиге дейін барады, сондай-ақ шағын әуеайлақ бар. Қаланың солтүстігінде маңызды жабайы табиғат және табиғат қорығы бар. Кавказ таулары солтүстік желінен табиғи қорғаныш береді. Таудың орманды беткейлері, жиі су тасқыны, жаяу жүрудің керемет мүмкіндіктерін ұсынады. Климаттың қолайлылығынан қала таудағы шипажайға айналды. Закатала мен оның айналасындағы ауылдарда бірнеше қонақ үйлер бар, соның ішінде Ашаги Тала мен Джар, екеуі де Закаталадан.

Спорт

Қалада 2 кәсіби футбол командасы бар, олар - Симург пен Загатала ПФК. Галадузу ауданында орналасқан Зақатала қалалық стадионы 2008 жылы Зақатала Олимпиадалық спорт кешенінде ашылды. Оның сыйымдылығы 3500 адам.

Демография

Қала мен ауданның көпшілігі этникалық әзербайжандықтар, ал азшылықтары - аварлар, лезгиндер, сахурлар және ингилойлар. Халықтың басым бөлігі - суннит мұсылмандары, православиелік мәсіхшілер (негізінен ингилои) азшылықтары бар. + Тарихи этникалық құрамы ЗагаталаЭтникалық топ18761897191619261939195919701979Азербайжандар232.012999.941,09224.241,28438.862,57729.995,36252.317 87758.889,67863.69Аварлар58919.57 100.304805.592992.921,1338.471,4469.52Сахалар2136.4522.70710.698316.211,3308.75Орыстар2400021.2588.572705.992908.782,98634.751,87618.301,1264395269.4005.003164001.00416532,09224.241,28438.862,57729.995,36252.317875.0083685858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585858585

Көлік

Зақатала халықаралық әуежайы қалаға қызмет көрсетеді. Әуежай қала орталығымен автобуспен байланысты. Бакуге ішкі рейстер бар, бірақ қазіргі уақытта ол қол жетімді емес. Зақаталада екі автобус аялдамасы бар. Бірі орталықта, базардың жанында. Бұл автобус бекеті тек Зақатала ауылдарына қызмет көрсетеді. Екінші автобус бекеті орталықтан тыс жерде орналасқан, ал бұл бекет басқа қалалар мен астанаға қызмет көрсетеді. Клиенттер билеттерді тікелей автобекеттен сатып ала алады. Осы автобустық станцияға жету үшін жолаушылар қоғамдық көлікпен немесе таксимен жүруге болады. Закаталаға темір жол станциясы бар және ол Бакуді (астананы) Закаталаға 12 сағат жол жүреді.

Климат

Закатала Кёппен климаттық жіктелімі бойынша ылғалды субтропиктік климатқа (Cfa) ие.