Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сеисия () - Австралияның Квинсленд штатында орналасқан Солтүстік жарты арал аймағындағы жағалаудағы қала. 2004 жылы Сеизияның тұрғындарының саны 293 адам болды. Сеисия материктегі ірі қалалардан өте алыс болса да, ол Бейсенбі аралымен (Торрес бұғазындағы ең үлкен қала) тұрақты пароммен 90 минутқа жалғасады.
Seisia '/s//eɪ//ʃ//ə/ is a coastal town and a locality in the Northern Peninsula Area Region, Queensland, Australia. In the , the locality of Seisia had a population of 293 people. Although Seisia is very distant from larger mainland towns, it is linked to Thursday Island (the largest town in the Torres Strait) by regular ferry services taking 90 minutes one way.
Еуропалық байланыс
Бұрын Сейсия Қызыл арал нүктесі деп аталатын, аборигендер тілінде Итанге деп те аталады. Итунчи еуропалықтардың қоныстануына дейін дәстүрлі кемпинг ретінде пайдаланылған. Анамкутидің Оямакви кланы аралдың жергілікті тұрғындары болды. 1864 жылы Сомерсетте, Кейп-Йорк маңындағы үкімет қонысы құрылды. Аурулардың әкелінуі, дәстүрлі аңшылық жерлерден шеттету және Сомерсет полициясының басшылығымен жергілікті полицияның қатыгездігі НПА-ның аборигендерін құртты. 1915 жылы аборигендердің тірі қалғандары Ред-Айленд-Пойнт пен Коуал-Крикке жиналды. Солтүстіктен және шығыстан келген Ядхаигана, Утати, Удуямо және Гуданг тайпалары Қызыл арал нүктесінде бір топ ретінде қалыптасты. Басқа да Ядхаигана және Утати тайпалары Инжинуо (ол кезде Кіші өзен деп аталатын) деген жерде топ құрған болатын. Екі қауым бау-бақша құру үшін үкіметке жер сұрап, 1915 жылы Коуал-Крикте аборигендік қорық құруға әкелді. 1923 жылы бұл қорықты англикандық миссионерлер мен мектептер басқарады. 1942 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясының инженерлері Ред-Айленд-Пойнттан ішкі жақта әскери ұшу-қону жолын құрды. Ұшу-қону жолағын Джеки Джеки немесе Хиггинс әуеайлағы деп атаған. RAAF-тың бірнеше бомбалаушы, ұрыс және көлік эскадрильясы ұшу-қону жолағынан жұмыс істеді. Ол әлі күнге дейін Солтүстік жарты арал аймағының әуежайы ретінде пайдаланылады. 1943 жылы Мюти-Хедс қаласында жергiлiктi аборигендермен бірге оның құрылысына және жұмыс iстеуiне көмек көрсететiн радар станциясы құрылды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Квинсленд үкіметі Торрес бұғазының аралдарына соғыс күш-жігеріне қосқан үлесі үшін өтемақы төлеуге бағытталған шараларды енгізді. Бұлар, сондай-ақ, солтүстікке шетелдік басқыншылыққа қарсы қорғаныс тетігі ретінде халықты орналастыруды көздеді. 1945 жылы жергілікті істер жөніндегі директор Корнелиус О'Лири жаңа қоныстың орын алуы үшін жергілікті малшы Дик Холландпен бірге Солтүстік жарты арал аймағын тексерді. 1947 жылы Бадуда өткен арал кеңесшілерінің конференциясына арналған сөзінде О'Лири үкіметтің "Торрес бұғазының жарысын Солтүстік Квинслендтегі салауатты өнеркәсіптік бірлік ретінде кеңейту туралы тілегі" туралы айтты. Соғыс жылдарында Сайбай, Дауан және Боигудан келген Торрес шығанағының аралдарының ер адамдары Австралия құрлығында аралдық қауымдастықты дамыту мүмкіндігін талқылады. Бұл талқылаулар Сайбайдағы соғыстан кейін арал ақсақалдары мен басшыларының қатысуымен жалғасты. Сайбай ақсақалдары Бамага Гинау бұл ұсынысты қолдады. Ол Сайбайдағы тұщы су мен отынның жеткіліксіздігіне, сондай-ақ дренаждың нашарлығына, аурулар мен су тасқынының зиянды әсеріне қатты алаңданады. 1947 жылы жауын-шашын кезінде болған тасқын сулар Сайбайдағы "мүлік пен бақтарға қатты, кейде қалпына келтірілмейтін залал келтірді". Бамага Гинау Сайбайдың болашағы туралы уайымдарын білдіру үшін жиналыс шақырды. Көп талқылаудан кейін, Сайбай отбасыларының көбі аралдан шығып, құрлыққа көшіп кетуге шешім қабылдады. Сайбай отбасыларының алғашқы тобы аралды 1947 жылдың мамыр айында "Миллард" және "Макой" атты жемтікті жүк таситын кемелермен тастап кетті. Олар 1947 жылдың 1 маусымында НПА-ның Мюти-Хедс деген жеріне келді. 1947 жылдың 1 шілдесінде Бамага Джинау мен оның отбасын қамтитын екінші топ келді. Жаңадан келгендер жаңа қонысы үшін Мэтти Хедс деген уақытша жерді таңдады. 1948 жылдың шілдесінде Квинсленд үкіметі "Торрес бұғазы аралдарының тұрғындары үшін" қорық ретінде "Қызыл арал нүктесінен Кеннеди сағасына дейін, оңтүстікке қарай Коуал Крик миссионерлік қонысының шекарасына дейін" созылатын 44 500 акр аумақты газетке жариялады. 1948 жылы Мугай Элу мен Тумена Сагауказ отбасыларымен Сайбайдан Ред-Айленд-Пойнтқа көшіп келді. Отбасылар Стен Холланд сыйлаған ескі әскери қораларда тұрды. 1950 және 1951 жылдары Сайбайдан тағы да көп отбасы Ред-Айленд-Пойнтқа қоныстанды. Шағын қауым өкілдері 1955 жылы Ред-Айленд-Пойнт қаласында жаңа тұрғын үй салу үшін жергілікті істер департаментіне жүгінді. 1972 жылы 14 қазанда Ассизидің қасиетті Франциск шіркеуі ресми түрде Қызыл арал нүктесінде ашылды. Бес жылдан кейін Сеисия атауын Ред-Айленд-Пойнт қауымы қабылдады. Сеисия атауы Мугай Элудің аталары мен ағаларының есімдерінің алғашқы әріптерінен алынған.
Seisia, formerly known as Red Island Point, is also known as Ithangee in its Aboriginal language. Ithunchi was originally used as a traditional camping site before European contact. The Oiyamkwi clan of the Ankamuti was indigenous to the island. In 1864, a government settlement was established at Somerset at the tip of Cape York. The introduction of diseases, exclusion from traditional hunting grounds and the brutality of Native Police under the direction of Somerset's Police Magistrates, decimated the Aboriginal people of the NPA. By 1915, surviving remnants of the Aboriginal population had regrouped at Red Island Point and Cowal Creek. Yadhaigana, Wuthathi, Unduyamo and Gudang people from the north and east had established themselves as a single group at Red Island Point. Other Yadhaigana people and Wuthathi had formed a group at Injinoo (known then as Small River). The two communities approached the government for land to establish gardens, leading to the creation of an Aboriginal reserve at Cowal Creek in 1915. An Anglican mission and school took over the administration of the reserve in 1923. In 1942 during World War II, US Army engineers established a military airstrip inland from Red Island Point. The airstrip was known as the Jacky Jacky or Higgins airstrip. A number of RAAF bomber, fighter and transport squadrons operated from the airstrip. It is still used today as the airport for the Northern Peninsula Area. A radar station was also established at Muttee Heads in 1943 with local Aboriginal people assisting in its construction and operation. New jetties and wharves were built by Army engineers at Muttee Heads and Red Island Point. At the end of World War Two, the Queensland Government introduced measures aimed at compensating Torres Strait Islanders for their contribution to the war effort. These were also intended to populate the north as a defence mechanism against foreign invasion. Around 1945, the Director of Native Affairs, Cornelius O’Leary, inspected the North Peninsula Area with a local stockman, Dick Holland, to identify suitable locations for a new settlement. In his opening address to the 1947 Island Councillors’ Conference held at Badu, O’Leary spoke of the government's "wish for the expansion of the Torres Strait Race as a healthy industrial unit in North Queensland". During the war years, enlisted Torres Strait Islander men from Saibai, Dauan and Boigu also discussed the possibility of developing an Islander community on the Australian mainland. These discussions continued after the war at Saibai, with the involvement of Island elders and leaders. Saibai elder Bamaga Ginau supported the proposal. He held strong concerns regarding the inadequate supplies of freshwater and firewood on Saibai and the damaging effects of poor drainage, disease and king tides. In 1947, a series of king tides during the wet season caused "serious and in some cases irreparable damage to properties and gardens" on Saibai. Bamaga Ginau called a meeting regarding his concerns for the future of Saibai. After much discussion, a number of Saibai families made the decision to leave the Island and move to the mainland. The first party of Saibai families left the island in May 1947 on the pearl luggers Millard and Macoy. They arrived at Muttee Heads on the NPA on 1 June 1947. A second party, which included Bamaga Ginau and his family, arrived on 1 July 1947. The new arrivals selected a temporary site at Muttee Heads for their new settlement. The Queensland Government, in July 1948, gazetted an area of 44,500 acres extending from Red Island Point to Kennedy Inlet, south to the boundary of the Cowal Creek mission settlement, as a reserve for the "use of the Torres Strait Islanders". In 1948, Mugai Elu and Tumena Sagaukaz left Saibai with their families and moved to Red Island Point. The families lived in old army huts donated to them by Stan Holland. More families from Saibai settled at Red Island Point in 1950 and 1951. Representatives from the small community approached the Department of Native Affairs to build new housing at Red Island Point in 1955. On 14 October 1972, the Anglican Church of St. Francis of Assisi was officially dedicated at Red Island Point. Five years later the name Seisia was adopted by the community at Red Island Point. The name Seisia was taken from the first letters of the names of Mugai Elu's fathers and brothers – Sunai, Elu, Ibuai, Sagaukaz, Isua and Aken.
Жергілікті билік және сенімгерлік қоғамдастықтағы грант туралы құжат
1985 жылдың 30 наурызында Сеисия қауымдастығы 1984 жылғы Қоғамдық қызметтер (Торрес бұғазы) заңы бойынша құрылған автономды Сеисия арал кеңесін құру үшін 3 кеңесшіні сайлады. Заң жергілікті билік түріндегі өкілеттіктер мен жауапкершілікті алғаш рет Торрес бұғазы аралдары кеңестеріне берді. Умагико, Бамага, Нью-Мапун және Коуал-Крик де осы уақытта кеңес өкілдерін сайлады. 1987 жылы 29 қазанда бұрын Квинсленд үкіметі иелігіндегі аборигендік қорық болған кеңес аумағы сенімгерлікпен беру актісі (DOGIT) бойынша кеңестің қамқорлығына берілді.
On 30 March 1985, the Seisia community elected 3 councillors to constitute an autonomous Seisia Island Council established under the Community Services (Torres Strait) Act 1984. The Act conferred local government type powers and responsibilities upon Torres Strait Islander councils for the first time. Umagico, Bamaga, New Mapoon and Cowal Creek also elected council representatives at this time. On 29 October 1987, the council area, previously an Aboriginal reserve held by the Queensland Government, was transferred to the trusteeship of the council under a Deed of Grant in Trust (DOGIT).
21 ғасыр
Алғашқы кезде Сеизияның халқы 165 адамнан тұратын. 2007 жылы жергілікті басқару реформасы комиссиясы 3 НПА аборигендік округтік кеңестер мен 2 НПА Торрес бұғазы аралдарының кеңестерін жоюды және олардың орнына Солтүстік жарты арал аймақтық кеңесін құруды ұсынды. Солтүстік жарты арал аймақтық кеңесі (NPARC) 2008 жылы 15 наурызда жергілікті басқару туралы 1993 жылғы Заңға сәйкес өткізілген сайлауда сайланды. 2004 жылы Сеизияның тұрғындарының саны 260 адам болды. 2004 жылы Сеизияның тұрғындарының саны 293 адам болды.
At the , Seisia had a population of 165. In 2007, the Local Government Reform Commission recommended that the 3 NPA Aboriginal Shire Councils and the 2 NPA Torres Strait Islander Councils be abolished and a Northern Peninsula Area Regional Council be established in their place. The first Northern Peninsula Area Regional Council (NPARC) was elected on 15 March 2008 in elections conducted under the Local Government Act 1993. In the , the locality of Seisia had a population of 260 people. In the , the locality of Seisia had a population of 293 people.
Білім
Сеизияда мектеп жоқ. Ең жақын мемлекеттік мектеп - жақын маңдағы Бамагадағы Солтүстік жартылай арал аймақтық мемлекеттік колледжі, онда кіші кампус (балабақшадан 6-шы жылға дейін) және аға кампус (7-12 жыл).
There are no schools in Seisia. The nearest government school is the Northern Peninsula Area State College in nearby Bamaga, which has a junior campus (kindergarten to Year 6) and a senior campus (Years 7 to 12).
Ыңғайлылықтар
Сейсия бастауыш медициналық-санитарлық орталығын жергілікті денсаулық сақтау қызметкерлері мен арнайы мамандар басқарады , ол Мугай көшесінде орналасқан , Сейсия қоғамдық залы Тумема көшесінде орналасқан .
Seisia Primary Health Care Centre is managed by Indigenous health workers with visiting specialists; it is in Mugai Street
Seisia Community Hall is in Tumema Street .
Көрікті жерлер
Сейсия балық аулаушылар үшін танымал және бірқатар балық аулау чартерлік операторлары Сейсияны база ретінде пайдаланады. Сеизиядағы лагерьді Солтүстік Кейп-Йорк түбегіне сапар шегушілердің шамамен 50 пайызы пайдаланады. Солтүстік жарты арал аймағындағы туристік қызметтердің басым бөлігі Сеисия арал кеңесімен жалға алу келісімшарттары бойынша ұсынылады. Сеисия "Торрес бұғазының қақпасы" ретінде және туристерді Торрес бұғазының мәдениеттері туралы білім беру және ақпараттандыру үшін материктегі база ретінде танымал бола бастады. Сеизия мен Торрес бұғазы аралдарын байланыстыратын турлар (соның ішінде Сайбайдағы базар күндері) басталды, бұл туристерді Сеизия мен Торрес бұғазы арасындағы тарихи байланыстар туралы білім алуға мүмкіндік береді. Балық аулау бойынша нұсқаулықтарды Сеисия ауылының кемпинг арқылы алуға болады.
Seisia is popular as a destination for anglers and a number of fishing charter operators use Seisia as their base. A campground at Seisia is used by about 50 per cent of camping travellers to Northern Cape York Peninsula. The majority of tourist services in the Northern Peninsula Area (NPA) are provided under lease arrangements with the Seisia Island Council. Seisia is becoming increasingly well known as the "Gateway to the Torres Strait" and as a base on the mainland to educate and inform visitors about Torres Strait Islander culture. Tours linking Seisia with a number of Torres Strait islands (including the market days on Saibai) have commenced, capitalizing on opportunities to educate visitors as to the historical links between Seisia and the Torres Strait. A number of recreational fishing guides can be contacted through the Seisia Village campground.
Атауы
Бұл Уикипедия мақаласында аборигендер мен Торрес бұғазы аралдарының қауымдастық тарихынан материал бар: Seisia. Квинсленд штаты CC BY 4.0 аясында жариялады, 2017 жылдың 3 шілдесінде қол жетімді болды.
This Wikipedia article contains material from Aboriginal and Torres Strait Islander community histories: Seisia. Published by State of Queensland under CC BY 4.0, accessed on 3 July 2017.