Австралияның Тасмания штаты

Кіріспе

Тасмания (/tæz/'m/eɪ/n/i/ə/; palawa kani: lutruwita) – Австралияның арал штаты. Ол Австралия материгінің оңтүстігіне қарай 240 километр (150 миль) қашықтықта орналасқан, Басс бұғазымен бөлінген, архипелаг елдің ең оңтүстік нүктесін қамтиды. Штаттың құрамына Тасманияның негізгі аралы, әлемдегі 26-шы ірі арал және оны қоршаған 1000-нан астам арал кіреді. 2021 жылғы мәліметтер бойынша, бұл Австралияның ең сирек қоныстанған штаты, онда 569 825 адам тұрады. Штаттың астанасы және ең ірі қаласы – Хобарт, халықтың шамамен 40 пайызы Үлкен Хобарт аймағында тұрады. Тасмания – Австралиядағы ең децентрализацияланған штат, оның тұрғындарының ең төмен үлесі астанасында шоғырланған. Тасманияның негізгі аралында ежелгі аборигендер тұрған. Тасмания аборигендерінің материктегі аборигендерден шамамен 11 700 жыл бұрын, теңіз деңгейінің көтерілуі нәтижесінде Басс бұғазының қалыптасуынан кейін оқшауланған деп саналады. 1803 жылы аралға еуропалықтар Наполеон соғыстары кезінде Францияның бірінші империясының жерге талап етуіне жол бермеу мақсатымен Британ империясының жаза орындау орталығы ретінде орналасты. Британдықтар келген кезде аборигендердің саны 3000 мен 7000 аралығында болған деп есептеледі, бірақ «Қара соғыс» деп аталатын қоныс аударушылармен қақтығыстар мен жұқпалы аурулардың таралуы салдарынан 30 жыл ішінде олардың саны қырылды. 1825-1831 жылдар аралығындағы қақтығыстардың шыңы үш жылдан астам әскери жағдайға әкелді, нәтижесінде шамамен 1100 абориген мен қоныс аударушы қаза тапты. Британдық үкімшілік кезінде арал бастапқыда Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясының бір бөлігі болды, бірақ 1825 жылы Ван Димен жері (Антони ван Дименнің құрметіне аталған) деген атаумен жеке колонияға айналды. 1853 жылы осы практика, яғни соттан тыс жер аудару тоқтағанға дейін Ван Димен жеріне шамамен 80 000 сотталған жіберілді. 1855 жылы Тасманияның қазіргі Конституциясы қабылданды, ал келесі жылы колония ресми түрде өзінің атын Тасмания деп өзгертті. 1901 жылы Австралия федерациясы құрылған кезде ол Австралияның штаты болды. Бүгінде Тасмания Австралия штаттары мен аумақтары арасындағы ең кішкентай экономикаға ие, оның негізгі салалары – туризм, ауыл шаруашылығы және аквамәдениет, білім беру және денсаулық сақтау. Тасмания маңызды ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттаушы және экологиялық туризмнің маңызды орталығы болып табылады. Оның жерінің 42 пайызы, оның ішінде ұлттық парктері мен Дүниежүзілік мұра орындары (21%) түрлі қорғау түрлерінде қорғалған. Әлемдегі алғашқы экологиялық саяси партия Тасманияда құрылды.

State of Australia

Tasmania (/t//æ//z/'/m//eɪ//n//i//ə/; palawa kani: lutruwita) is an island state of Australia. It is located 240 kilometres (150 miles) to the south of the Australian mainland, separated from it by the Bass Strait, with the archipelago containing the southernmost point of the country. The state encompasses the main island of Tasmania, the 26th largest island in the world, and the surrounding 1000 islands. It is Australia's least populous state, with 569,825 residents as of 2021. The state capital and largest city is Hobart, with around 40 percent of the population living in the Greater Hobart area. Tasmania is the most decentralised state in Australia, with the lowest proportion of its residents living within its capital city. Tasmania's main island was inhabited by Aboriginal peoples. It is thought that Aboriginal Tasmanians became separated from the mainland Aboriginal groups about 11,700 years ago, after rising sea levels formed Bass Strait. The island was permanently settled by Europeans in 1803 as a penal settlement of the British Empire to prevent claims to the land by the First French Empire during the Napoleonic Wars. The Aboriginal population is estimated to have been between 3,000 and 7,000 at the time of British settlement, but was almost wiped out within 30 years during a period of conflicts with settlers known as the "Black War" and the spread of infectious diseases. The conflict, which peaked between 1825 and 1831 and led to more than three years of martial law, cost the lives of almost 1,100 Aboriginal people and settlers. Under British rule the island was initially part of the Colony of New South Wales but became a separate colony under the name Van Diemen's Land (named after Anthony van Diemen) in 1825. Approximately 80,000 convicts were sent to Van Diemen's Land before this practice, known as transportation, ceased in 1853. In 1855 the present Constitution of Tasmania was enacted, and the following year the colony formally changed its name to Tasmania. In 1901 it became a state of Australia through the process of the federation of Australia. Today, Tasmania has the smallest economy of the Australian states and territories, and comprises principally tourism, agriculture and aquaculture, education and healthcare. Tasmania is a significant agricultural exporter, as well as a significant destination for eco tourism. About 42 percent of its land area, including national parks and World Heritage Sites (21%) is protected in some form of reserve. The first environmental political party in the world was founded in Tasmania.

Физикалық тарихы

Арал 11 700 жыл бұрынғы соңғы мұздық кезең аяқталғанға дейін Австралия құрлығымен жалғасқан. 1803 жылы британдықтар басып алып, отарлаған кезде жергілікті халықтың саны 3000 мен 10000 аралығында деп есептелген. Тарихшы Линдалл Райанның халықты зерттеулерді талдауы, оның аралдың тоғыз тайпасында шамамен 7000 адам болғанына әкелді; Николас Клементс, Н. Дж. Б. Пломли мен Рис Джонстың зерттеулеріне сілтеме жасай отырып, 3000-нан 4000-ға дейін деген санды атады. Олар отты пайдаланып егін өндірумен айналысты, кенгуру мен валлабиді қоса алғанда аң аулады, теңіз түлкілерін, сайрақ құстарын, моллюскаларды және балықты аулады, сондай-ақ олар "Труунна" деп білген аралда тоғыз жеке "тайпа" ретінде өмір сүрді.

Еуропаның пайда болуы және басқару

Тасманияны еуропалықтардың алғаш рет 24 қарашада 1642 жылы голланд зерттеушісі Абель Тасман көріп, бүгінгі Блэкман шығанағына қонды. Бір ғасырдан астам уақыт өткен соң, 1772 жылы Марк Жозеф Марион дю Фрейн басқарған француз экспедициясы (жақын, бірақ басқа) Блэкманс шығанағына қонды. Келесі жылы Тобиас Фурно Тасманияға қонған алғашқы ағылшын болды, ол өз кемесі HMS Adventure атымен Әдебиет шығанағын атады. Капитан Джеймс Кук та 1777 жылы Әдебиет шығанағына қонды. Мэтью Флиндерс және Джордж Басс 1798-1799 жылдары Басс бұғазы арқылы жүзіп өтіп, Тасманияның алғаш рет арал екенін анықтады. 1798 жылдан бастап тасманиялық аралдарда теңіз түлкілерін және киттерді аулаушылар қоныс тепті. 1803 жылдың тамызында Жаңа Оңтүстік Уэльс губернаторы Филип Кинг лейтенант Джон Боуэнды Дервент өзенінің шығыс жағалауында шағын әскери бекініс құруға жіберді, бұл Оңтүстік Австралия жағалауын зерттеген француз зерттеушілерінің аралға деген кез келген талабын болдырмау мақсатында жасалды. Боуэн 49 адамнан тұратын топты басқарды, оның ішінде 21 ер адам және үш әйел тұтқын болды. Ол лагерьге Рисдон деп ат қойды. Бірнеше айдан кейін капитан Дэвид Коллинз 308 тұтқынмен бірге Дервенттің батыс жағында, тұщы судың көп болуына байланысты, оңтүстікке қарай Сулливанс-Коувте екінші елді мекен құрды. Бұл елді мекен Хобарт Таун немесе Хобартон деп аталды, кейіннен сол кездегі британдық отарлау хатшысы лорд Хобарттың құрметіне Хобарт деп қысқартылды. Рисдон елді мекені кейін тасталды. Қосымша азық-түліксіз қалған Сулливанс-Коув елді мекені қатты азық-түлік тапшылығына ұшырады, 1806 жылға қарай тұрғындары аштықтан зардап шекті, көптеген адамдар жартастардан теңіз шөптерін сырып, жағалауға жуылып келген кит майын іздеп тіршілік етті. 1820 жылдан бастап еркін қоныстанушылар көптеп келе бастады, оларға жер беру және тегін тұтқын еңбегі туралы уәде берілді. Аралдың солтүстік-батыс бұрышындағы қоныс Ван Димен жер компаниясының монополиясында болды, ол 1826 жылы ауданға алғашқы жер өлшеушілерін жіберді. 1830 жылға қарай Австралияның абориген емес халқының үштен бірі Ван Димен жерінде тұрды, ал аралдың барлық өңделген жердің және экспорттың шамамен жартысы осы аралдың үлесіне тиді.

The first reported sighting of Tasmania by a European was on 24 November 1642 by Dutch explorer Abel Tasman, who landed at today's Blackman Bay. More than a century later, in 1772, a French expedition led by Marc Joseph Marion du Fresne landed at (nearby but different) Blackmans Bay, and the following year Tobias Furneaux became the first Englishman to land in Tasmania when he arrived at Adventure Bay, which he named after his ship HMS Adventure. Captain James Cook also landed at Adventure Bay in 1777. Matthew Flinders and George Bass sailed through Bass Strait in 17981799, determining for the first time that Tasmania was an island. Sealers and whalers based themselves on Tasmania's islands from 1798, and in August 1803 New South Wales Governor Philip King sent Lieutenant John Bowen to establish a small military outpost on the eastern shore of the Derwent River in order to forestall any claims to the island by French explorers who had been exploring the southern Australian coastline. Bowen, who led a party of 49, including 21 male and three female convicts, named the camp Risdon. Several months later a second settlement was established by Captain David Collins, with 308 convicts, to the south in Sullivans Cove on the western side of the Derwent, where fresh water was more plentiful. The latter settlement became known as Hobart Town or Hobarton, later shortened to Hobart, after the British Colonial Secretary of the time, Lord Hobart. The settlement at Risdon was later abandoned. Left on their own without further supplies, the Sullivans Cove settlement suffered severe food shortages and by 1806 its inhabitants were starving, with many resorting to scraping seaweed off rocks and scavenging washed up whale blubber from the shore to survive. Free settlers began arriving in large numbers from 1820, lured by the promise of land grants and free convict labour. Settlement in the island's northwest corner was monopolised by the Van Diemen's Land Company, which sent its first surveyors to the district in 1826. By 1830 one third of Australia's non Indigenous population lived in Van Diemen's Land and the island accounted for about half of all land under cultivation and exports.

Қара соғыс

Тасманияның аборигендері мен ақ тұрғындары арасындағы қарым-қатынастардың шиеленісуі, ішінара, кенгуру және басқа да жануарларды аулаудағы бәсекелестіктің күшеюіне байланысты болды. 1810 жылы саяхатшы және теңіз офицері Джон Оксли солтүстіктегі сотталған қылмыскерлердің аборигендерге «көптеген қатыгездіктер» жасағанын байқады, бұл өз кезегінде аборигендердің жалғыз ақ аңшыларға шабуылдарына әкелді. 1807 және 1813 жылдар аралығында Норфолк аралынан 600 отарлаушы келгенімен жағдай одан әрі ушықты. Олар Дервент өзенінің бойында, Лансестонның шығысы мен батысында фермалар құрып, Ван Димен жерінің он пайызын иеленді. 1824 жылы отар тұрғындарының саны 12 600-ге жетті, ал аралдағы қойлардың саны 200 000-ға өсті. Отарлаудың қарқыны артуымен дәстүрлі кенгуру аңшылық жерлері мал жаюға арналған фермаларға, қоршауларға, тік қоршаулар мен тас қабырғаларға айналды, ал сотталған шаруаларды бақылау үшін полиция мен әскери патрульдер күшейтілді. 1820 жылдардың ортасынан бастап «Қара соғыс» деп аталған зорлық-зомбылық күрт өршіді. Аборигендер аштықтан, соның ішінде ауыл шаруашылығы өнімдерін алуға деген қажеттіліктен, сондай-ақ әйелдер мен қыздарды ұрлаудың жиі болуына ашуланды. Жаңа қоныстанушылар қорқыныштан туған қорғаныс шараларын қабылдады, сондай-ақ жергілікті қауіпті басу мақсатымен шабуылдар жасады, тіпті кейбір жағдайларда кек алуға тырысты. Ван Димен жерінде жыныстық теңгерімсіздік байқалды, 1822 жылы әйелдер санына қарағанда ерлер саны 6 есе көп болды, ал сотталғандар арасында – 16 есе көп. Тарихшы Николас Клементс 1820 жылдардың соңындағы зорлық-зомбылықтың күшеюіне ең басты себеп – жергілікті әйелдерге деген «шексіз құштарлық» болғанын айтты. 1825 жылдан 1828 жылға дейін аборигендердің шабуылдарының саны жыл сайын екі еседен асты, бұл қоныс аударушылар арасында үрей тудырды. 1826-1827 жылдардың жазында Биг Ривер, Ойстер Бэй және Солтүстік Мидлендс тайпалары фермалардағы малшыларды найзамен жаралады және отарлаушылардың өздерінің және малдарының кенгуру аңшылық жерлерінен кетуін талап етті. Қоныс аударушылар қарсылық көрсетті, нәтижесінде көптеген жаппай қырғындар орын алды. 1826 жылдың қараша айында губернатор сэр Джордж Артур отарлаушылардың аборигендерге шабуыл жасаған жағдайда оларды өлтіруге құқылы екенін жариялаған үкіметтік хабарлама шығарды. Келесі сегіз айда 15 отарлаушының өліміне жауап ретінде Отарланған аудандарда 200-ден астам абориген өлтірілді. Тағы сегіз айдан кейін қаза тапқандардың саны 43 отарлаушы және шамамен 350 аборигенге жетті. 1828 жылдың сәуір айында Артур шекараны белгілеу туралы жарлық шығарды, ол аборигендерге үкіметтен рұқсатсыз отарланған аудандарға кіруге тыйым салды. Сол жылдың қараша айында Артур колонияда әскери жағдай жариялады, ол үш жылдан астам сақталды, бұл Австралия тарихындағы ең ұзақ әскери жағдай болды. 1830 жылдың қараша айында Артур «Қара сызық» деп аталған операцияны ұйымдастырды, ол барлық еңбекке қабілетті ерлерге Отарланған аудандардағы жеті белгіленген орынның біріне жиналып, аборигендерді аймақтан Тасман түбегіне қуу үшін үлкен науқанға қосылуға бұйрық берді. Науқан сәтсіз аяқталып, жеті аптадан кейін тоқтатылды, бірақ сол кезде Тасманияның аборигендерінің саны шамамен 300-ге дейін азайды.

Tensions between Tasmania's Aboriginal and white inhabitants rose, partly driven by increasing competition for kangaroo and other game. Explorer and naval officer John Oxley in 1810 noted the "many atrocious cruelties" inflicted on Aboriginal people by convict bushrangers in the north, which in turn led to black attacks on solitary white hunters. Hostilities increased further with the arrival of 600 colonists from Norfolk Island between 1807 and 1813. They established farms along the River Derwent and east and west of Launceston, occupying ten percent of Van Diemen's Land. By 1824 the colonial population had swelled to 12,600, while the island's sheep population had reached 200,000. The rapid colonisation transformed traditional kangaroo hunting grounds into farms with grazing livestock as well as fences, hedges and stone walls, while police and military patrols were increased to control the convict farm labourers. Violence began to spiral rapidly from the mid 1820s in what became described as the "Black War". Aboriginal inhabitants were driven to desperation by hunger that included a desire for agricultural produce, as well as feeling anger at the prevalence of abductions of women and girls. New settlers motivated by fear carried out self defence operations as well as attacks as a means of suppressing the native threat or even in some cases, exacting revenge. Van Diemen's Land had an enormous gender imbalance, with male colonists outnumbering females six to one in 1822and 16 to one among the convict population. Historian Nicholas Clements has suggested the "voracious appetite" for native women was the most important trigger for the explosion of violence from the late 1820s. From 1825 to 1828 the number of native attacks more than doubled each year, raising panic among settlers. Over the summer of 18261827 clans from the Big River, Oyster Bay and North Midlands nations speared stock keepers on farms and made it clear that they wanted the settlers and their sheep and cattle to move from their kangaroo hunting grounds. Settlers responded vigorously, resulting in many mass killings. In November 1826 Governor Sir George Arthur issued a government notice declaring that colonists were free to kill Aboriginal people when they attacked settlers or their property, and in the following eight months more than 200 Aboriginal people were killed in the Settled Districts in reprisal for the deaths of 15 colonists. After another eight months the death toll had risen to 43 colonists and probably 350 Aboriginal people. In April 1828, Arthur issued a Proclamation of Demarcation forbidding Aboriginal people to enter the settled districts without a passport issued by the government. Arthur declared martial law in the colony in November that year, and this remained in force for over three years, the longest period of martial law in Australian history. In November 1830 Arthur organised the so called "Black Line", ordering every able bodied male colonist to assemble at one of seven designated places in the Settled Districts to join a massive drive to sweep Aboriginal people out of the region and on to the Tasman Peninsula. The campaign failed and was abandoned seven weeks later, but by then Tasmania's Aboriginal population had fallen to about 300.

Түпкүлгілерді жер аудару

1832 жылы отарлаушылар мен аборигендер арасындағы қақтығыстар тоқтағаннан кейін, жергілікті халықтың қалғандарының көбісі үкіметтік агент Джордж Август Робинсонның ықпалымен Флиндерс аралына көшуге көндірілді. Көптеген адамдар оларға белгісіз жұқпалы аурулардың салдарынан тез арада қайтыс болды, бұл халықтың санының одан әрі азаюына әкелді. Тасманиядан көшірілгендердің арасында соңғысы 1876 жылы Труганини болды. Тасманияның абориген халқының дерлік толық жойылуы Роберт Хьюз, Джеймс Бойс, Линдалл Райан және Том Лоусон сияқты тарихшылар тарапынан геноцид актісі ретінде сипатталды. Алайда, Генри Рейнольдс, Ричард Брум және Николас Клементс сияқты басқа тарихшылар геноцид тұжырымымен келіспейді, отарлық билік абориген халқын толығымен немесе ішінара жоюға ниеттенбегенін айтады. Бойс 1828 жылғы сәуірдегі "Аборигендерді ақ тұрғындардан бөлу туралы жарлықтың" аборигендерге қарсы күш қолдануға "тек аборигендік тегінен ғана" рұқсат бергенін мәлімдеді. Дегенмен, Клементс пен Флад 1841 жылы Тасманияның солтүстік-батысында зорлық-зомбылықтың жаңа толқыны болғанын атап өтті, онда аралдан көшірілмеген аборигендер тобы қоныс аударушылардың үйлеріне шабуыл жасады.

Колония ретінде жариялау

Ван Димен жері, осы уақытқа дейін Жаңа Оңтүстік Уэльс колониясының құрамында болған, 1825 жылғы 3 желтоқсанда өз сот жүйесі мен Заң шығарушы кеңесі бар жеке колония деп жарияланды. Аралға сотталушыларды тасымалдау 1853 жылы тоқтатылды және колония 1856 жылы Тасмания деп аталды, бұл ішінара еркін қоныстанушылардың дамыған қоғамын аралдың қылмысты өткенінен ажырату мақсатында жасалды. Ван Димен жерінің Заң шығарушы кеңесі 1855 жылы Корольдің бекітілуін алған жаңа конституцияны әзірледі. Сондай-ақ, Ұлыбританияның Жеке кеңесі колонияның атын "Ван Димен жері" дегеннен "Тасмания" деп өзгертуге келісім берді, ал 1856 жылы жаңадан сайланған екі палаталы парламент бірінші рет отырысқа жиналып, Тасманияны Британ империясының өздігінен басқару құқығына ие колониясы ретінде орнатып берді. Колония экономикалық құбылуларға ұшырады, бірақ көбінесе гүлденіп, тұрақты өсімді қамтамасыз етті. Сыртқы қауіп-қатерлердің аз болуы және Империямен берік сауда байланыстарының арқасында Тасмания 19 ғасырдың соңында өнімді кезеңдерді көп бастан өткерді, кеме жасаудың әлемдік орталығына айналды. Ол жергілікті қорғаныс күшін құрды, ол соңында Оңтүстік Африкадағы Екінші Бур соғысында маңызды рөл атқарды, ал сол қақтығыстағы Тасмания сарбаздары австралиялықтарға тағайындалған алғашқы екі Виктория кресін жеңіп алды.

Федерация

1901 жылы Тасмания колониясы Австралияның тағы бес колониясымен бірігіп, Австралия Ұлттық Достастығын құрды. Тасманиялықтар федерацияны қолдау үшін Австралияның барлық колониялары арасында ең үлкен көпшілік дауыс берді.

20 және 21 ғасырлар

Тасмания көшелерді электр жарығымен жарықтандыруды ертерек қабылдаған. Австралиядағы алғашқы электрлік көше шамдары 1886 жылы Уарата қаласында жанып жаққан. Лансестон 1885 жылы аралдағы толығымен электрлендірілген алғашқы қала болды, одан кейін 1900 жылы Зеехан қалашығы да толыққанды электр қуатына ие болды. Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін штат экономикасы кен өндірісінің гүлденуімен тікелей байланысты болды. 1901 жылы штаттың халқы 172 475 адамды құрады. 1910 жылы құрылған, кейіннен Hydro Tasmania болып дамыған компания қала құрылысын қалыптастыруға, сондай-ақ болашақтағы ірі су электр станцияларын салу бағдарламаларын жүзеге асыруға ықпал етті. Hydro компаниясының ықпалы 1970 жылдары, мемлекеттік үкімет экологиялық маңызы бар Педер көлін су басу жоспарларын жариялаған кезде ең жоғары деңгейге жетті. Педер көлінің су басуы нәтижесінде әлемдегі алғашқы жасыл партия құрылды – Біріккен Тасмания тобы. 1980 жылдардың басында Франклин бөгетіне қарсы науқанға ұлттық және халықаралық назар аударылды. Тасманиялық Энид Лайонс 1943 жылғы федералды сайлауда Өкілдер палатасының алғашқы әйел мүшесі атанды және федералды кабинетте қызмет еткен алғашқы әйел болды. 1948 жылдың мамыр айында Маргарет МакИнтайр Тасмания Парламентіне сайланған алғашқы әйел ретінде тағы бір маңызды жетістікке қол жеткізді. Сайлаудан кейін алты ай өткен соң, МакИнтайр 1948 жылдың 2 қыркүйегінде Киринди маңындағы Лутана апатында қаза тапты. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін штаттың урбанизациясы қарқынды дамыды, Ульверстоун сияқты қалалар өсті. 1975 жылы Тасман көпірі Ілаварра көлінің кен тасығыш кемесіне соқтығысып құлады. Бұл Хобарттағы жалғыз көпір болғандықтан, қаладағы Дервент өзенінен жолмен өту мүмкін болмай қалды. Ең жақын көпір солтүстікке қарай Бриджвотерде орналасқан. 1980 жылдары қоршаған ортаға қатысты үлкен алаңдаулар Австралиялық Антарктикалық бөлімшесінің бас кеңсесінің салынуына және Тасманияның Әлемдік мұра аймағының жариялануына әкелді. Франклин бөгеті 1983 жылы федералды үкімет тарапынан тоқтатылды, ал CSIRO Хобартта теңіз зерттеулер орталығын ашты. Папа Иоанн Павел II 1986 жылы Эльвик жарыс алаңында мисса өткізді. 1990 жылдар Тасманиядағы ЛГБТ құқықтары үшін күреспен ерекшеленді, бұл 1997 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының Адам құқықтары жөніндегі комитетінің араласуымен және сол жылы гомосексуализмнің қылмыстық жазасынан босатылуымен аяқталды. Кристин Милн 1993 жылы Тасманияның саяси партиясының алғашқы әйел басшысы болды, ал ірі кеңестердің бірігуі кеңестердің санын 46-дан 29-ға дейін азайтты. 1996 жылдың 28 сәуірінде Порт-Артурде болған оқиғада 35 адам қаза тауып, 21 адам жарақат алды, осыдан кейін Австралия үкіметі атыс қарулары саясатын қайта қарады және Ұлттық атыс қарулары туралы келісім бойынша бүкіл ел бойынша қару иеленуге қатысты жаңа заңдарды қабылдады. 2000 жылы Елизавета II тағы да штатқа келді. Осы онжылдықта Ганнс ірі орман шаруашылығы компаниясы ретінде танымал болды, бірақ 2013 жылы құлдырап кетті. 2004 жылы премьер-министр Джим Бэкон өкпе қатерінен қайтыс болды. 2011 жылдың қаңтар айында меценат Дэвид Уолш Хобартта Ескі және Жаңа өнер мұражайын (MONA) ашты, ол халықаралық деңгейде жоғары бағаланды. 12 ай ішінде MONA Тасманияның ең танымал туристік орталығына айналды. 2021 жылға қарай Тасманиядағы COVID-19 пандемиясы кем дегенде 230 жағдайды және 13 өлімді тудырды. 2020 жылы коронавирус пандемиясының (SARS CoV 2) басталуы және Австралияға таралуынан кейін Тасмания үкіметі 17 наурызда қоғамдық денсаулық сақтау бойынша төтенше жағдай жариялады, ал келесі айда штаттың ең ірі жарылысы Солтүстік-Батыстан тарады, бұл федералды үкіметтен көмек қажет етті. 2021 жылдың соңында Тасмания бүкіл ел бойынша вакцинациялау бойынша көшбасшы болды.

Tasmania was an early adopter of electric street lighting. Australia's first electric street lights were switched on in Waratah in 1886. Launceston became the first completely electrified city on the island in 1885, followed closely by the township of Zeehan in 1900. The state economy was riding mining prosperity until World War I. In 1901, the state population was 172,475. The 1910 foundation of what would become Hydro Tasmania began to shape urban patterns, as well as future major damming programs. Hydro's influence culminated in the 1970s when the state government announced plans to flood environmentally significant Lake Pedder. As a result of the eventual flooding of Lake Pedder, the world's first green party was established; the United Tasmania Group. National and international attention surrounded the campaign against the Franklin Dam in the early 1980s. Tasmanian Enid Lyons became the first female member of the House of Representatives at the 1943 federal election and first female to serve in the federal cabinet. In May 1948, Margaret McIntyre achieved another milestone as the first female elected to the Parliament of Tasmania. Less than six months after her election, McIntyre died in the crash of the Lutana near Quirindi on 2 September 1948. After the end of World War II, the state saw major urbanisation, and the growth of towns like Ulverstone. In 1975 the Tasman Bridge collapsed when the bridge was struck by the bulk ore carrier Lake Illawarra. It was the only bridge in Hobart, and made crossing the Derwent River by road at the city impossible. The nearest bridge was approximately to the north, at Bridgewater. Throughout the 1980s, strong environmental concerns saw the building of the Australian Antarctic Division headquarters, and the proclamation of the Tasmanian Wilderness World Heritage Area. The Franklin Dam was blocked by the federal government in 1983, and CSIRO opened its marine studies centre in Hobart. Pope John Paul II would hold mass at Elwick Racecourse in 1986. The 1990s were characterised by the fight for LGBT rights in Tasmania, culminating in the intervention of the United Nations Human Rights Committee in 1997 and the decriminalization of homosexuality that year. Christine Milne became the first female leader of a Tasmanian political party in 1993, and major council amalgamations reduce the number of councils from 46 to 29. Following the Port Arthur massacre on 28 April 1996, which resulted in the loss of 35 lives and injured 21 others, the Australian Government conducted a review of its firearms policies and enacted new nationwide gun ownership laws under the National Firearms Agreement. In 2000, Queen Elizabeth II once again visited the state. Gunns rose to prominence as a major forestry company during this decade, only to collapse in 2013. In 2004, Premier Jim Bacon died in office from lung cancer. In January 2011 philanthropist David Walsh opened the Museum of Old and New Art (MONA) in Hobart to international acclaim. Within 12 months, MONA became Tasmania's top tourism attraction. The COVID 19 pandemic in Tasmania resulted in at least 230 cases and 13 deaths as of 2021. In 2020, after the outbreak of the coronavirus pandemic (SARS CoV 2) and its spread to Australia, the Tasmanian government issued a public health emergency on 17 March, the following month receiving the state's most significant outbreak from the North West which required assistance from the Federal government. In late 2021, Tasmania was leading the nationwide vaccination response.

Климат

Тасмания Австралияның қалған бөлігімен салыстырғанда салыстырмалы түрде салқын температуралық климатқа ие, құрлықтағы ыстық жаздан қорғалған және төрт анық маусымды бастан кешіреді. Жаз желтоқсаннан ақпанға дейін созылады, орташа ең жоғары теңіз температурасы болса, ал Лансестон маңындағы ішкі аймақтар басқа ішкі аймақтарға қарағанда әлдеқайда салқын. Орталық платода орналасқан Ляуэни Австралиядағы ең суық жерлердің бірі болып табылады, ақпан айында температурасы аралығында өзгереді. Күз наурыздан мамырға дейін, ауа райы көбінесе тұрақты болады, жазғы үлгілер біртіндеп қысқы үлгілердің пішінін қабылдайды. Қыс маусым – мамырдан тамызға дейін, әдетте ең ылғалды және суық айлар, көптеген биік жатқан аймақтарда қар көп жауады. Қысқы ең жоғары температура жағалау аймақтарында орташа есеппен, ал Орталық платода Оңтүстік мұхитынан келген суық фронттардың салдарынан болады. Ішкі аймақтар қыс айларында үнемі қатып жатады. Көктем – қыркүйектен қарашаға дейін, бұл өту маусымы, қысқы ауа райы жазғы ауа райының пішінін қабылдай бастайды, бірақ қазан айына дейін қар жаууы әлі де жиі кездеседі. Көктем жылдың ең желді мезгілі, сондай-ақ таңертең жағалауда теңіз бризінің әсері сезіле бастайды.

Қала/қала Орташа ең төменгі температура °C Орташа ең жоғары температура °C Бұлтсыз күндер саны Жауын-шашын (мм)
Хобарт 8.3 16.9 41 616
Лансестон 7.0 18.3 50 666
Девонпорт 8.0 16.8 61 778
Страхан 7.9 16.5 41 1458

Биологиялық әртүрлілік

Тасмания географиялық және биологиялық тұрғыдан оқшауланған, бірегей эндемикалық флорасы мен фаунасымен әйгілі.

Буш-такер

Тасманияда Австралияда "бұталық тағам" деп аталатын көптеген жергілікті жемелі өсімдіктер де бар. Бұл өсімдіктерді Тасманияның аборигендері жинап, оларды құрылыс сияқты басқа да мақсаттарға пайдаланған. Сидр эвкалипті (Eucalyptus gunnii) сияқты ерекше ағаштардың маннасынан сироп немесе спирттік сусын (сидр) жасалған. Қара ағаш (Acacia melanoxylon) және мимоза (Acacia dealbata) сияқты акациялардың тұқымдарын жеуге немесе ұнтақтап қолдануға болады. Сондай-ақ, қар жидесі (Gaultheria hispida), жүрек жидесі (Aristotelia peduncularis) және өзен мәңісі (Mentha australis) сияқты жидектер мен көкөністер де кездеседі, бірақ оларды жүгері сияқты ірі көлемде өндіруге пайдаланбайды.

Фауна

Тасманияда эндемизмнің жоғары деңгейі байқалады, сонымен қатар Австралия материгінде кездесетін көптеген жануар түрлері де бар. Осы түрлердің көптегені, мысалы, құтырша балық, материктегі туыстарынан ірілеу келеді. Тасмания аралында тайлацин мекендеген – фоссаға немесе кейбір пікірлер бойынша жабайы итке ұқсайтын сүтқоректі жануар. Арқасындағы ерекше жолақтары үшін «Тасманиялық жолбарыс» деп аталған бұл түр, динголардың бәсекесінен туындаған құрлықтағы Австралияда ертерек жойылды. Фермерлердің қудалауы, үкіметтік сыйлық аулаушылардың қаржыландырылуы және соңғы жылдары шетелдік мұражайлар үшін коллекционерлердің әрекеттері салдарынан Тасманияда да жойылған сияқты көрінеді. 1936 жылы тайлациннің жойылғаннан кейін Тасманиялық шайтан әлемдегі ең ірі ет жейтін сүтқоректі жануарға айналды және қазір тек Тасманияда ғана табиғатта кездеседі. Тасмания Австралияда үй иттерін енгізген соңғы аймақтардың бірі болды. 1803 жылы Англиядан кенгуру мен эмуларды аулау үшін иттер әкелінді. Бұл жаңалық аборигендер қоғамын түбірімен өзгертті, оларға еуропалық аңшылармен сәтті бәсекелесуге көмектесті және аборигендер үшін қару-жарақ енгізуден де маңыздырақ болды. Тасмания алып тіршілік ету орындары ағаштары мен оларды мекендейтін ірі жануарлар түрлері үшін маңызды орын, атап айтқанда, құрып бара жатқан Тасманиялық кенелі құйрықты бүркіті (Aquila audax fleayi), Тасманиялық маскалы солы (Tyto novaehollandiae castanops), Тасманиялық алып тұщы су рактары (Astacopsis gouldi), сары ваттлбёрд (Anthochaera paradoxa), жасыл розелла (Platycercus caledonicus) және басқалары. Тасманияда сонымен қатар әлемдегі үш көшпенді тотық мекендейді: өте сирек кездесетін қызғылтқұйрықты тотық (Neophema chrysogaster), көк қанатты тотық (Neophema chrysostoma) және әлемдегі ең жылдам тотық – жылдам тотық (Lathamus discolor). Тасманияда барлығы 12 эндемикалық құс түрі бар.

Микология

Тасмания – саңырауқұлақтардың әртүрлілігі жоғары аймақ. Тасмания экологиясында саңырауқұлақтың рөлі көбінесе ескерілмейді, бірақ олар табиғи өсімдік айналымында өте маңызды қызмет атқарады.

Қорғау

Австралияның қалған бөлігі сияқты Тасмания да жойылу қаупі төнген жануарлар мәселесімен күресуде. Атап айтқанда, Тасманияның көптеген маңызды түршелері мен әлемдік маңызы бар жануар түрлерінің көпшілігі белгілі бір деңгейде тәуекелде деп саналады. Соның бір танымал мысалы – тасманиялық шайтан, ол беттік ісік ауруынан жойылу қаупі төнген. Кейбір түрлер, негізінен адамның араласуы салдарынан жойылып кеткен, мысалы, тайлацин немесе тасманиялық эму. Тасманияда мемлекеттік және одақтық үкіметтер жіктеген жойылу қаупі бар, осал немесе қауіпті жағдайдағы 90-ға жуық омыртқалы жануарлар түрі бар. Жолдарға және жеке көліктерге тәуелділік, сондай-ақ осы дамудың нәтижесінде жануарлар популяциясының жоғары концентрациясы Тасманияны әлемдегі (бір километрге шаққанда) жол апаттары бойынша ең нашар көрсеткішті мемлекетке айналдырды – сағатына 32 жануар және жылына кемінде 300 000 жануар қаза табады. Тасманияның қорғалатын аумақтары аралдың 21% жерін ұлттық парктер ретінде қамтиды. Тасманияның жабайы табиғаты әлемдік мұра аймағы (TWWHA) 1982 жылы ЮНЕСКО-ға енгізілді, ол әлемдік маңызы бар, себебі «ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енген көптеген нысандар осы мәртебеге ие болу үшін он критерийдің тек біреуін немесе екеуін ғана қанағаттандырады. Тасманияның жабайы табиғаты әлемдік мұра аймағы (TWWHA) 10 критерийдің 7-сіне сай келеді. Жер бетіндегі бір ғана жер – Қытайдың Тайшань тауы осы көрсеткішке жетеді». 2014 жылы Эбботттың федералды либералдық үкіметі аймақты тізімнен шығару және оны пайдалы қазбаларды іздеуге ашу туралы шешім қабылдады (бұл Дохадағы БҰҰ комитеті тарапынан қабылданбады), сондай-ақ мемлекеттің Таркин аймағындағы қазіргі тау-кен және орман шаруашылығы қызметі, Австралиядағы ең ірі орташа белдеулі орманды аймақ.

Дін

2021 жылғы санақ бойынша Тасмания халқының 50,0% діни сенімі жоқ екенін білдірді. Христиан дінін халықтың 38,4% ұстанады. Ходжман 2018 жылғы штаттық сайлауда екінші рет үкіметке қайта сайланды, бірақ 2020 жылдың қаңтарында мерзімі бітпестен отставкаға кетіп, оның орнына Питер Гутвейн келді. 2021 жылдың мамырында үкіметтегі Либералдық партияның ерте шақыруымен Тасмания штатының сайлауы өтті, нәтижесінде олар үкіметке оралып, бір мандаттық көпшілік құрды. Бұл Либералдық партияның үш рет қатарынан сайлануының алғашқы жағдайы болды. 2022 жылдың сәуірінде Гутвейн саясаттан кеткенін жариялағаннан кейін бұрынғы вице-премьер Джереми Роклиф премьер-министр болды. 2023 жылдың сәуір айына қарай, Тасмания Австралияда Либералдық партия басқаратын жалғыз штат болып қала береді.

Саясат

Тасманияда бірқатар дамытылмаған аймақтар бар. Жергілікті экономикалық даму жөніндегі ұсыныстар қоршаған ортаға сезімталдық талаптарымен немесе қарсылықпен кездесті. Әсіресе, 20-ғасырдың соңында су электр станцияларын салу туралы ұсыныстар талқыланды. 1970-жылдары Педер көлінің суқоймасын салуға қарсылық көрсету әлемдегі алғашқы «Жасыл» партиясы – «Біріккен Тасмания тобының» құрылуына әкелді. 1980-жылдардың басында штат Франклин өзенін бөгендеу туралы мәселені талқылады. Бөгенге қарсы пікір көптеген австралиялықтармен Тасманиядан тыс жерлерде де бөлісілді және 1983 жылы Хоук Еңбек партиясының сайлауда жеңіске жетуіне ықпал етті, ол бөгет құрылысын тоқтатты. 1980-жылдардан бері экологиялық назар Таркин аймағындағы ескі өсімдіктерді кесу және кен өндіруге ауысты, екеуі де даулы мәселелерге айналды. «Tasmania Together» процесі 2003 жылдың қаңтарына дейін жоғары қорғалатын ескі орманды кең ауқымды кесуді тоқтатуды ұсынды, бірақ бұл сәтті болмады. 1996 жылы Әкімшілік палатасы 35 орыннан тұрды, оның ішінде бес сайлау округінің әрқайсысынан 7 орын болды. 1998 жылғы сайлауға дейін орын саны 25-ке дейін, яғни әр сайлау округіне 5-ке дейін азайтылды. Бұл «Жасылдардың» орын санын 4-тен 1-ге дейін азайтуға және Еңбекші және Либерал партияларының орын үлесін арттыруға әкелді. Бұл халықтың өсуіне (жауапты үкіметтен бес есеге) және көпшілік үкімет үшін қажетті дауыс беру пайызының өсуіне қарамастан болды. Сондай-ақ, халықтан кеңес алу жүргізілмеді, ал сол кездегі сараптамалар керісінше ұсыныс жасады. 2020 жылы Әкімшілік палатасының таңдау комитеті өз есебінде орын санын 25-тен 35-ке дейін арттыруды ұсынды, мұндай шағын өкілдік демократияны әлсіретеді және үкіметтің қабілетін шектейді деп мәлімдеді. 2010 жылы жетекші партиялар 35 орынды қайта қалпына келтіруді қолдады, бірақ келесі жылы Либералдық және Еңбек партиялары қолдауын кері тартып алды, тек «Жасылдар» ғана өз міндеттемесін сақтады.

Tasmania has a number of undeveloped regions. Proposals for local economic development have been faced with requirements for environmental sensitivity, or opposition. In particular, proposals for hydroelectric power generation were debated in the late 20th century. In the 1970s, opposition to the construction of the Lake Pedder reservoir impoundment led to the formation of the world's first Green party, the United Tasmania Group. In the early 1980s the state debated the proposed Franklin River Dam. The anti dam sentiment was shared by many Australians outside Tasmania and proved a factor in the election of the Hawke Labor government in 1983, which halted construction of the dam. Since the 1980s the environmental focus has shifted to old growth logging and mining in the Tarkine region, which have both proved divisive. The Tasmania Together process recommended an end to clear felling in high conservation old growth forests by January 2003, but was unsuccessful. In 1996, the House of Assembly consisted of 35 seats with 7 seats per each of the five electorates. By the 1998 election, the number of seats had been reduced down to 25, or 5 per each electorate. This resulted in the reduction of the Greens' number of seats from 4 to 1, and increased the proportion of seats held by both the Labor and Liberal parties. This was despite growth in population (five fold since responsible government) and an increase in the voting percentage required for a majority government. There was also no public consultation, and inquiries at the time had recommended the opposite. The House of Assembly Select Committee in 2020 recommended in its report that the number should be increased again from 25 to 35, arguing that such a small representation would undermine democracy and limit the capabilities of the government. In 2010, the major party leadership had even endorsed reinstating the 35 seat number, but Liberal and Labor support was withdrawn the following year, with only the Greens keeping their commitment.

Жергілікті билік

Тасманияда 29 жергілікті басқару аймағы бар. Жергілікті кеңестер Тасмания парламенті жүктеген қала құрылысы, жол инфрақұрылымы және қоқыс тастау сияқты функцияларға жауапты. Кеңестердің кірісі көбінесе жылжымайтын мүлік салығы және мемлекеттік гранттар есебінен түседі. Өкілдер палатасындағыдай, Тасманияның жергілікті өкімет сайлауларында да көпмандатты пропорционалды өкілдік жүйесі – Hare–Clark жүйесі қолданылады. Жергілікті өкімет сайлаулары төрт жыл сайын өткізіледі және Тасмания сайлау комиссиясы толыққанды пошта арқылы дауыс беру жүйесімен ұйымдастырылады. Келесі жергілікті өкімет сайлаулары 2026 жылдың қазан айында болады.

Экономика

Тасманияның дәстүрлі негізгі салалары тау-кен өндірісі (мыс, мырыш, қалайы және темір), ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және туризм болды. Тасмания Австралияның электр желісіне қосылған және 1940-1950 жылдары «Гидро Тасмания» арқылы штаттық гидроиндустрияландыру жобасы іске асырылды. Соңғы ғасырдың ішінде және одан кейін де олардың барлығы әртүрлі жағдайларға тап болды, сол кездегі басым салалардың қажеттіліктеріне байланысты халықтың қозғалысы мен көші-қонына әсер етті. Штатта сондай-ақ теңіз өнімдері (бәліқ, жәндіктер және омарлар сияқты) қоса алғанда, көптеген азық-түлік экспорттаушы секторлар бар. 1960-1970 жылдары алма мен алмұрт сияқты дәстүрлі дақылдардың өндірісі төмендеді, бірақ олардың орнына басқа дақылдар мен салалар пайда болды. 2010 жылға дейінгі 15 жыл ішінде Тасмания ауыл шаруашылығы зерттеу институты шарап, шафран, пиретрум және шие сияқты жаңа ауыл шаруашылығы өнімдерін дамытуға көмектесті. Австралиядағы жағдайдың жақсаруы, әуе билеттерінің арзандауы және екі жаңа «Spirit of Tasmania» паромдарының пайда болуы туризм индустриясының өсуіне ықпал етті. Тасмания халқының шамамен 1,7%-ы жергілікті басқару органдарында жұмыс істейді. Басқа ірі жұмыс берушілерге Nyrstar, Norske Skog, Grange Resources, Rio Tinto, Хобарттың Рим-католик архиепископтығы және Federal Group жатады. Шағын бизнес қоғамдық өмірдің маңызды бөлігі болып табылады, оның ішінде Incat, Moorilla Estate және Tassal компаниялары бар. 1990 жылдардың соңында бірқатар ұлттық компаниялар кеңжолақты оптикалық талшықты қосылымдарға қол жеткізгеннен кейін штаттың ішінде байланыс орталықтарын құрды. Бұл көрсеткіш Тасманиядағы зейнеткерлер мен қарт азаматтардың көптігіне байланысты. Табиғи ортасы мен таза ауасының арқасында Тасмания австралиялықтар үшін зейнетке шығуға танымал орын.

Traditionally, Tasmania's main industries have been mining (including copper, zinc, tin, and iron), agriculture, forestry, and tourism. Tasmania is on Australia's electrical grid and in the 1940s and 1950s, a hydro industrialisation initiative was embodied in the state by Hydro Tasmania. These all have had varying fortunes over the last century and more, involved in ebbs and flows of population moving in and away dependent upon the specific requirements of the dominant industries of the time. The state also has a large number of food exporting sectors, including but not limited to seafood (such as salmon, abalone and crayfish). In the 1960s and 1970s there was a decline in traditional crops such as apples and pears, with other crops and industries eventually rising in their place. During the 15 years until 2010, new agricultural products such as wine, saffron, pyrethrum and cherries have been fostered by the Tasmanian Institute of Agricultural Research. Favourable economic conditions throughout Australia, cheaper air fares, and two new Spirit of Tasmania ferries have all contributed to what is now a rising tourism industry. About 1.7% of the Tasmanian population are employed by local government. Other major employers include Nyrstar, Norske Skog, Grange Resources, Rio Tinto, the Roman Catholic Archdiocese of Hobart, and Federal Group. Small business is a large part of the community life, including Incat, Moorilla Estate and Tassal. In the late 1990s, a number of national companies based their call centres in the state after obtaining cheap access to broad band fibre optic connections. This number is in part due to the large number of older residents and retirees in Tasmania receiving Age Pensions. Due to its natural environment and clean air, Tasmania is a common retirement selection for Australians. + Output by industry sector (2019/20) Industry AU$ (billions) % Construction 7.989 13.7 Manufacturing 7.421 12.7 Health care & social assistance 6.303 10.8 Agriculture 5.115 8.7 Public administration & safety 3.572 6.1 Transport, postal, & warehousing 3.269 5.6 Financial & insurance services 3.030 5.2 Education & training 2.794 4.8 Electricity, gas, water, & waste services 2.637 4.5 Retail trade 2.552 4.4 Information media & telecommunications 2.246 3.8 Professional, scientific, & technical services 2.033 3.5 Mining 1.875 3.2 Wholesale trade 1.687 2.9 Accommodation & food services 1.586 2.7 Other services 1.360 2.3 Rental, hiring, & real estate services 1.117 1.9 Administrative & support services 1.045 1.8 Arts & recreation services 0.893 1.5 Total industries $58.523 100%
+ Employment (total) by industry (2019/20) Industry Number % Health care & social assistance 36,631 14.6 Retail trade 26,290 10.5 Education & training 23,272 9.3 Construction 20,688 8.3 Public administration & safety 20,137 8.0 Manufacturing 18,897 7.5 Accommodation & food services 18,554 7.4 Agriculture 15,021 6.0 Professional, scientific, & technical services 14,097 5.6 Transport, postal, & warehousing 10,691 4.3 Other services 8,739 3.5 Administrative & support services 6,535 2.6 Wholesale trade 6,185 2.5 Arts & recreation services 5,992 2.4 Financial & insurance services 5,248 2.1 Electricity, gas, water, & waste services 4,321 1.7 Information media & telecommunications 3,552 1.4 Rental, hiring, & real estate services 2,990 1.2 Mining 2,780 1.1 Total industries 250,621 100%

+ Өнеркәсіп секторы бойынша өнім (2019/20)

Өнеркәсіп | AU$ (млрд) | %
---|---|---
Құрылыс | 7.989 | 13.7
Өндіріс | 7.421 | 12.7
Денсаулық сақтау және әлеуметтік көмек | 6.303 | 10.8
Ауыл шаруашылығы | 5.115 | 8.7
Мемлекеттік басқару және қауіпсіздік | 3.572 | 6.1
Көлік, пошта және қойма | 3.269 | 5.6
Қаржы және сақтандыру қызметтері | 3.030 | 5.2
Білім және оқыту | 2.794 | 4.8
Электр, газ, су және қалдықтар қызметі | 2.637 | 4.5
Бөлшек сауда | 2.552 | 4.4
Ақпараттық медиа және телекоммуникациялар | 2.246 | 3.8
Кәсіби, ғылыми және техникалық қызметтер | 2.033 | 3.5
Тау-кен | 1.875 | 3.2
Көтерме сауда | 1.687 | 2.9
Қонақ үй және тамақ қызметтері | 1.586 | 2.7
Басқа қызметтер | 1.360 | 2.3
Жалдау, жылжымайтын мүлік қызметтері | 1.117 | 1.9
Әкімшілік қызметтер | 1.045 | 1.8
Өнер және демалыс қызметтері | 0.893 | 1.5
Барлық өнеркәсіптер | 58.523 | 100%

+ Өнеркәсіп бойынша жұмыспен қамтудың жалпы саны (2019/20)

Өнеркәсіп | Сан | %
---|---|---
Денсаулық сақтау және әлеуметтік көмек | 36,631 | 14.6
Бөлшек сауда | 26,290 | 10.5
Білім және оқыту | 23,272 | 9.3
Құрылыс | 20,688 | 8.3
Мемлекеттік басқару және қауіпсіздік | 20,137 | 8.0
Өндіріс | 18,897 | 7.5
Қонақ үй және тамақ қызметтері | 18,554 | 7.4
Ауыл шаруашылығы | 15,021 | 6.0
Кәсіби, ғылыми және техникалық қызметтер | 14,097 | 5.6
Көлік, пошта және қойма | 10,691 | 4.3
Басқа қызметтер | 8,739 | 3.5
Әкімшілік қызметтер | 6,535 | 2.6
Көтерме сауда | 6,185 | 2.5
Өнер және демалыс қызметтері | 5,992 | 2.4
Қаржы және сақтандыру қызметтері | 5,248 | 2.1
Электр, газ, су және қалдықтар қызметі | 4,321 | 1.7
Ақпараттық медиа және телекоммуникациялар | 3,552 | 1.4
Жалдау, жылжымайтын мүлік қызметтері | 2,990 | 1.2
Тау-кен | 2,780 | 1.1
Барлық өнеркәсіптер | 250,621 | 100%

Ғылым мен технология

Тасманияның заманауи ғылыми секторы жыл сайын шамамен 500 миллион доллар инвестициядан пайда көреді. Тасмания ғылыми және технологиялық инновациялардың ұзақ тарихына ие. Бірінші ғылыми бақылаулар негізінен түнгі аспанды бақылау және мифологиялық түсіндірулер арқылы бірінші Тасмания халқы тарапынан жүргізілген. Олардың Ай мен Күннің фазаларын түсіндіретін әңгімесі «Айдың жарығы Күннің жарығының шағылысы екенін нақты мойындайтын сирек есептердің бірі» болып табылады. 1792–93 жылдардағы француз Д'Энтрекасто экспедициясы жоғалған Ла-Перузды іздеу кезінде Тасманияның оңтүстігіндегі Бей де ла Речерше (Речерше шығанағы) маңында екі рет тоқтаған. Олардың тоқтау кезінде экипаж Австралия топырағында алғаш рет жүргізілген ботаникалық, астрономиялық және геомагниттік бақылаулар жасады. Бұдан басқа, олар жергілікті халықпен және қоршаған ортамен достық қарым-қатынас жасады, аймаққа «француз бағы» сыйлады, онда «көп көлемді, жақсы құжатталған (суреттер мен жазбалар арқылы) кездесулер [ ] олардың кездесулері мен өзара бақылаулары үшін ерте мүмкіндік берді». Ұлыбританиядан тыс Корольдік қоғамның ең ұзақ жұмыс істейтін бөлімшесі – 1843 жылы құрылған Тасмания Корольдік қоғамы. Тасманияның Табиғи тарих қоғамы 1838 жылы құрылған, ал 1849 жылы Корольдік қоғаммен біріктірілген. Ол Тасманияда жұмыс істеген Рональд Ганн және оның хат алмасулары сияқты алғашқы ботаниктерге қызмет етті. Жаңа Оңтүстік Уэльстегі Тамворт 1888 жылы Австралияда электрлік көше жарығын алғаш орнатқан жер деп жиі есептелсе де, Солтүстік-Батыс Тасманиядағы Уаратах, тіпті кішірек көлемде болса да, 1886 жылы Австралияда алғаш рет орындалды.

Бейнелеу өнері

Екі жылда бір рет өткізілетін Тасманияның тірі суретшілер апталығы – Тасманияның бейнелеу өнері суретшілері үшін он күндік, штаттық фестиваль. 2007 жылғы төртінші фестивальға 1000-нан астам суретші қатысты. Тасманияда 1963 жылы Джеймс МакОулидің портреті үшін, ал 2003 жылы Ричард Фланаганның портреті үшін беделді Арчибальд сыйлығының екі жеңімпазы – Джек Карингтон Смит және Джеффри Дайер бар. Фотографтар Олег Труханас және Питер Домбровскис Педер көлі мен Франклин бөгетін сақтау қозғалыстарында танымал болған туындыларымен белгілі. Англияда туған суретші Джон Гловер (1767–1849) Тасмания пейзаждарын бейнелеген суреттерімен әйгірлі, және оның атымен жыл сайын Тасманияның ең үздік пейзаждық суретіне берілетін Гловер сыйлығы аталды. Ескі және Жаңа Өнер мұражайы (MONA) 2011 жылдың қаңтар айында Берридейлдегі Морилла иелігінде ашылды және Австралиядағы ең ірі жеке меншік мұражай кешені болып табылады.

Музыка және сахналық өнер

Тасманияда түрлі музыкалық өнер саласы дамыған, онда Тасмания симфониялық оркестрі – үйі Федерация концерт залы болатын, сонымен қатар көптеген шағын топтар, оркестрлер, саптық квинтеттер, саксофон ансамбльдері мен штаттың әртүрлі сахналарында өнер көрсететін жеке орындаушылар бар. Тасманияда Константин Кукиас, Мария Гренфелл және Дон Кей сияқты белсенді композиторлар қауымы да қоныстанған. Тасмания Австралияның жетекші жаңа музыкалық мекемелерінің бірі – IHOS Музыкалық театры мен Операсы, сондай-ақ евангелистік хорлар, Оңтүстік евангелистік хорына да мекенжай. Австралияның танымал металл топтары – Псикроптик және Стриборг Тасманиядан шыққан. Noir рок тобы The Paradise Motel және 1980-ші жылдардағы power pop тобы The Innocents да осы аймақтың азаматтары. Тасманияның аборигендері ауызша дәстүрлерді әнмен жеткізгені мәлім, өйткені Фанни Кокран Смит (тасмания тілінің соңғы жетік сөйлеушісі) 1899-1903 жылдар аралығында жасалған жазбаларда осылай істеген. Тасманияда Австралияның алғашқы және көрнекті композиторлары өмір сүрген. Фортепианода Лонгфордтан шыққан Китти Паркерді әлемге әйгілі австралиялық композитор Перси Грейнгер өзінің ең дарынды шәкірті деп сипаттаған. Питер Скульторптың туған жері Лансестон, ол Тасманиялық тегінің ықпалымен жазылған шығармалары арқылы Австралияда кеңінен танымал болды, және ол Фанни Кокран Смитпен алыс туысқан. 1996 жылы Скульторп камералық оркестр үшін «Порт-Артур: In Memoriam» шығармасын жазды, оны алғаш рет Тасмания симфониялық оркестрі орындады. Чарльз Сэндис Пакер 1839 жылы австралиялық классикалық музыка дәстүрінің алғашқы тасманиялық үлгісі болды, ол 1839 жылы жемқорлық қылмысы үшін сотталды, ал осыған ұқсас уақытта Фрэнсис Хартвелл Хенслоу Тасманияда мемлекеттік қызметкер болып жұмыс істеген. Алыс Зееханнан келген Эйлин Джойс өзінің өркендеген кезеңінде әлемге әйгілі пианистке айналды.

Кино

Тасманияда түсірілген фильмдерге "Жас Эйнштейн", "Руби Розаның ертегісі", "Аңшы", "Александр Пирстің соңғы мойындауы", "Арктикалық жарылыс", "Манганинни" (Питер Скульторптың музыкасымен), "Ван Дименнің елі", "Арыстан" және "Шаңғыбас" кіреді. Австралия киносында тасманиялық пейзаж олардың көптеген көркем фильмдерінің негізгі ортасы болып табылады. "Александр Пирстің соңғы мойындауы" және "Ван Дименнің елі" екеуі де Тасманияның қылмыстық тарихының бір кезеңінде орын алады. Тасманиялық кино өндірісінің тарихы үнсіз кино дәуіріне дейін жетеді, 1927 жылы түсірілген "Табиғи өмірінің мерзімі үшін" эпопеясы Австралиядағы ең қымбат көркем фильм болған. Кеттерингте және оның төңірегінде түсірілген "Кеттеринг оқиғасы" 2016 жылы ең жақсы телефильм немесе мини-сериал үшін AACTA сыйлығын жеңіп алды. "Динозаврлармен бірге серуендеу" деректік фильмінің бір бөлігі Тасманияның жер бедеріне байланысты осы аймақта түсірілді. "Манганинни" фильмін қаржылаған Тасманиялық кинокорпорациясы, Тасмания үкіметінің кино өндірісі департаментінің ізбасары болды, бірақ жекешелендіруден кейін таратылды. Қазіргі кезде оның қызметін Австралия телерадио корпорациясы, Screen Tasmania және Blue Rocket Productions сияқты жеке кәсіпорындар атқарады.

Медиа

Тасманияда жергілікті мазмұн өндіретін бес телеарна бар, олардың ішінде ABC Tasmania, Seven Tasmania – Seven Network-ке қарайтын арна, WIN Television Tasmania – Nine Network-ке қарайтын арна, 10 Tasmania – Network 10-ға қарайтын арна (WIN және Southern Cross бірлесіп иеленеді) және SBS.

Спорт

Спорт Тасманияда маңызды ойын-сауық болып табылады, және штат бірнеше танымал спортшыларды және әйелдерді тәрбиеледі, сондай-ақ бірнеше ірі спорттық іс-шараларды қабылдады. «Тасманиялық жолбарыстар» крикет командасы штатты сәтті түрде көрсетеді (мысалы, 2007, 2011 және 2013 жылдарғы Шеффилд қалқаны), ал өз үй ойындарын Хобарттағы «Беллерив Овалда» өткізеді, сонымен қатар «Биг Бэш Лигасындағы» «Хобарт Урагандарының» үй алаңы болып табылады. «Беллерив Овал» халықаралық крикет матчтарын тұрақты түрде қабылдап тұрады. Танымал тасманиялық крикетшілер – Дэвид Бун, бұрынғы австралиялық капитан Рикки Понтинг және Тим Пэйн. Тасманиядағы австралиялық футбол – ең көп тамашаланатын футбол түрі, және 2028 жылы Тасмания командасына жаңа «Маккуори Пойнт» стадионында орналасқан «Австралия Футбол Лигасына» (АФЛ) қатысуға лицензия берілді. АФЛ матчтары 2001 жылдан бері Лансестондағы «Аврора» стадионында және Хобарттағы «Беллерив Овалда» өткізіліп келеді. Жергілікті лигалардың ішінде «Солтүстік-Батыс Футбол Лигасы» және «Тасмания Мемлекеттік Лигасы» бар. Тасманиядағы футбол – ең көп қатысатын футбол түрі, және Тасманияның «А Лигасына» қосылуға белсенді өтінім бар. Ағымдағы штаттық лига – «NPL Tasmania». Тасманияда регби де ойналады және оны «Тасмания Регби Одағы» басқарады. Штаттық «Тасмания Регби Турниріне» он клуб қатысады. Тасмания «Австралия Ашық Чемпионатына» дайындық кезеңінде кәсіби «Морилла Халықаралық» теннис турнирін қабылдайды, ол Хобарттағы «Хобарт Халықаралық Теннис Орталығында» өтеді. «Сидней – Хобарт» яхта жарысы – жыл сайынғы шара, ол Сиднейде, Жаңа Оңтүстік Уэльсте Бокс күнінде басталып, Тасманияның Хобарт қаласында аяқталады. Бұл жарыс әлемдегі ең қиын яхта жарыстарының бірі деп есептеледі. Баскетболда Тасмания бұрын «Ұлттық Баскетбол Лигасында» (NBL) «Лаунсестон Казино Сити» (1980–1982), «Девонпорт Уорриорс» (1983–1984) және «Хобарт Девлз» (1983–1996) командаларымен өкілдік еткен. 2021–22 NBL маусымынан бастап Тасманияны «Тасмания ДжекДжамперс» штатының франшизасы білдіреді, ол Хобарт және Лансестонда өз үй ойындарын өткізеді. «ДжекДжамперс» 2023–24 маусымында өзінің алғашқы NBL чемпионатын жеңіп алды, бұл 1981 жылы «Лаунсестон Казино Ситиден» бері Тасманияның алғашқы NBL титулы болды.

Sport is an important pastime in Tasmania, and the state has produced several famous sportsmen and women and also hosted several major sporting events. The Tasmanian Tigers cricket team represents the state successfully (for example the Sheffield Shield in 2007, 2011 and 2013) and plays its home games at the Bellerive Oval in Hobart, which is also the home ground for the Hobart Hurricanes in the Big Bash League. In addition, Bellerive Oval regularly hosts international cricket matches. Famous Tasmanian cricketers include David Boon, former Australian captains Ricky Ponting and Tim Paine. Australian rules football in Tasmania is the most watched form of football and a Tasmanian team was awarded a license to enter the Australian Football League (AFL) in 2028 to be based out of a new Macquarie Point Stadium. AFL matches have been played since 2001 at Aurora Stadium in Launceston and Bellerive Oval in Hobart. Local leagues include the North West Football League and Tasmanian State League. Soccer in Tasmania is the most participated football code and there is an active Tasmanian A League bid. The existing statewide league is the NPL Tasmania. Rugby Union is also played in Tasmania and is governed by the Tasmanian Rugby Union. Ten clubs take part in the statewide Tasmanian Rugby Competition. Tasmania hosts the professional Moorilla International tennis tournament as part of the lead up to the Australian Open and is played at the Hobart International Tennis Centre, Hobart. The Sydney to Hobart Yacht Race is an annual event starting in Sydney, NSW, on Boxing Day and finishing in Hobart, Tasmania. It is widely considered to be one of the most difficult yacht races in the world. In basketball, Tasmania has previously been represented in the National Basketball League (NBL) by Launceston Casino City (1980–1982), the Devonport Warriors (1983–1984), and the Hobart Devils (1983–1996). Since the 2021–22 NBL season, Tasmania has been represented by the Tasmania JackJumpers, a state wide franchise which plays its home games in both Hobart and Launceston. The JackJumpers secured their maiden NBL championship in the 2023–24 season, marking Tasmania's first NBL title since Launceston Casino City in 1981.

Ас мәзірі

Тасмания аборигендерінің тамақтануы әртүрлі болды, оның ішінде жергілікті жүзім, шошқабет, жергілікті өрік, сондай-ақ түрлі құстар мен кенгурулар кірді. Теңіз өнімдері Тасмания тағамдарының маңызды бөлігі болған, оның ішінде кең ауқымды моллюскалар, олар әлі күнге дейін коммерциялық түрде өсіріледі. Тасманияның аборигендік емес асханасының Австралия материгіне ерекше тарихы бар. Ол көптеген иммиграция толқындары арқылы дамыды. Тасманияның дәстүрлі тағамдарына карри соусымен толтырылған грекше пісірілген исіркеп (scallop pie) және 19-шы ғасырда Киннің карри (Keen’s Curry) танымал еткен карри ұнтағы кіреді. Тасманияда васаби, шафран, трюфель және былғары ағаш гүлінен жасалған бал да өндіріледі және тұтынылады. Иммигранттардың келуі мен мәдени үлгілердің өзгеруіне байланысты Тасманияда қазір көптеген мейрамханалар бар. Тасманияда көптеген жүзімдіктер орналасқан, ал Тасманияның Боагс (Boags) және Каскад (Cascade) сияқты сыра брендтері Австралия материгінде белгілі және сатылады. Тасманияның солтүстік-батыс жағалауындағы Кинг аралы (King Island) өзінің эксклюзивті ірімшіктерімен танымал. Тасманиялық тағамдар көбінесе бірегей болып табылады және көптеген наградалар жеңіп алды. Мысалы, 2017 жылдан бері үш жыл қатарынан Дүниежүзілік арақ сыйлықтарын жеңіп алған Хартсхорн дистиллериясы (Hartshorn Distillery).

Оқиғалар

Туризмді дамыту мақсатында мемлекеттік үкімет аралда және оның төңірегінде жыл сайынғы бірнеше шараларды ынталандырады немесе қолдайды. Олардың ең танымалсы – Сиднейден Хобартқа дейінгі яхта жарысы, ол Сиднейде Бокс күні басталып, әдетте үш-төрт күннен кейін Хобарттағы Конституция догына жетіп, «Тасманияның дәмі» атты жылдық тамақ және шарап фестивалімен сәйкес келеді. Басқа шараларға әлемнің түкпір-түкпірінен ралли жүргізушілерін тартатын және штаттың барлық аймақтарында бес күнге созылатын «Тарга Тасмания» раллиі кіреді. Ауылдық және аймақтық шараларға мамыр айының басында Кэррикте (Лансестонның батысында) өткізілетін үш күндік «Agfest» ауыл шаруашылығы көрмесі және NASA қолдауымен Ульверстонда (Солтүстік-Батыс Тасмания) өткізілетін «TastroFest» – Тасмания астрономия фестивалі жатады. «Корольдік Хобарт көрмесі» мен «Корольдік Лансестон көрмесі» әр жылдың қазан айында өткізіледі. Тасманияда өткізілетін музыкалық шараларға Марион шығанағындағы «Falls Festival» (қазір Виктория және Тасманияда Жаңа жыл қарсаңында өтетін Викториялық шара); Хобартта жыл сайын өткізілетін және қыс мезгілінде халықаралық және ұлттық мұғалімдер мен хорларын тартатын «Үндер фестивалі» – ұлттық ән мерекесі; және Лаунсестонда көптеген склерозбен ауыратын адамдарға қаржы жинау мақсатында өткізілетін «MS Fest» қайырымдылық музыкалық шарасы кіреді. «Cygnet Folk Festival» – Австралиядағы ең танымал халықтық музыка фестивальдерінің бірі және ол Хуон аңғарындағы Сигнет қаласында жыл сайын қаңтар айында өткізіледі. «Тасманиялық лютня фестивалі» – Тасманияның әртүрлі аймақтарында екі жылда бір рет өткізілетін ерте музыкалық шара. Жақында мемлекеттік өнер шараларының күнтізбесіне «10 Days on the Island» өнер фестивалі, Дэвид Уолш басқаратын және Брайан Ричи ұйымдастырған «MONA FOMA» және сондай-ақ Дэвид Уолш басқаратын және Ли Кармайкл ұйымдастырған «Dark Mofo» қосылды. «Unconformity» – үш күндік фестиваль, ол Батыс жағалаудағы Куинстаунда екі жылда бір рет өткізіледі. Әр жылдың ақпан айында Эвандейлде пенни-фартинг чемпионаты өтеді.

Австралиядағы қабылдау

Тасмания Австралияда және халықаралық деңгейде табиғаты таза, суы мен ауасы мөлдір арал ретінде қабылданады. Осы себепті ол экологиялық туризмге танымал және "өмір салтын өзгерту" (ағашқа немесе теңізге қарай) ойлап жүрген, немесе Тасманияның қоңыржай климаты мен қонақжай жергілікті тұрғындарына байланысты зейнеткерлікке шығуды жоспарлап отырған австралиялықтар үшін тамаша орын саналады. Әлемнің басқа аймақтарында Тасмания планетаның көптеген жерлеріне қарама-қарсы жақ деп есептеледі және мифтік экзотикалық жануарларға, мысалы, Warner Brothers танымал еткен Тасманиялық шайтанға мекен екендігі туралы әңгімелер бар.

Стереотиптер

Тасманияның Австралиядағы беделі көбінесе мемлекеттің нақты жағдайына қайшы келеді немесе ол отарлық дәуірде ғана рас болған жағдайды көрсетіп, Австралия материгінде миф ретінде сақталған. Осы стереотиптердің салдарынан Тасмания көбінесе Австралия материгіндегі әзілдердің негізгі нысаны (яғни, "мақтаныш") ретінде танылады. Соңғы уақыттарда Тасманияға қатысты айтылатын сөздер көбінесе сарказм мен қуанышқа толы болғанымен, аралға деген наразылық сезімі әлі де сақталуда. Көбінесе еске алынатын саркастик пікір – арал топырағындағы йодтың жетіспеуінен кейбір отарлаушыларда кездесетін бұқашақ ауру салдарынан туған "екі бас" тасманиялықтар туралы әңгіме. Бірақ Тасманияға басқа штаттардан келетін туристердің саны артып келе жатқандықтан, бұл қабылдаулар өзгеріс үстінде. Жағымсыз стереотиптердің ең айқын мысалы – Тасманияның Австралияның қалған бөлігімен салыстырғандағы шағын аумағына байланысты туыстақ қосылу (Тасманияның ауданы Ирландия Республикасымен шамалас және халқы Исландиядан көп). Бұл рас емес, және егер бұрын осындай жағдай болған болса, ол барлық отарлық Австралияда да кездескен болар еді. Алайда Тасманиядағы жаза орындау мекемелері бүкіл колониядағы ең қаталдарының бірі болып, әйгілі қарақшыларға пана болған. Бұл сонымен қатар, барлық австралиялықтардың қылмыскерлерден тараған деген жалпы әлемдік стереотиптің бір бөлігі, тіпті көптеген сотталғандар ұсақ қылмыстар үшін жер аударылған. Еуропалықтар қоныстанған кезеңде Тасмания, Жаңа Оңтүстік Уэльстен кейін континенттегі екінші билік орталығы (сондай-ақ Британ империясының маңызды порты) болды. 19 ғасырдың екінші жартысында Виктория және 1853 жылы тасымалдау тоқтағаннан кейін кен өндірісінің өркендеуіне байланысты дамыған аймақтар оны басып өтті. Австралияның белгілі бір топтарында осындай көзқарас қалыптасып, бұл пікірді ұстанатындардың көпшілігі Тасманияны дұрыс таныс болмағандықтан жақтырмайтындығына әкелді. Бұл жағдай Тасманияның Австралиядан бөлінуіне дейін барады, Австралияның беделін Тасманиядан "қайтару" мақсатымен.

Tasmania has a reputation within Australia that is often at odds with the reality of the state or may have only been true during colonial times and has only persevered on the Australian mainland as a myth. Because of these stereotypes, Tasmania is often referred to as the primary target (i. e., "butt") of mainland Australian jokes. In more recent times, references to insults against Tasmania are more sarcastic and jovial, but angst against the island still exists. The most commonly cited sarcastic comment is on the supposedly 'two headed' Tasmanians, which originated due to some colonists developing goitres from the low amount of iodine in the island's soil. But as Tasmania receives higher volumes of inter state tourists, the perceptions are in the process of changing. The most prominent example of negative stereotype is of inbreeding due to the relatively small size of Tasmania compared to the rest of Australia (though Tasmania is nearly as large as the Republic of Ireland in area, and more populous than Iceland). This is untrue and if it had once been the case, it would have existed in the rest of colonial Australia as well, though Tasmania's penal establishments were some of the harshest in the entire colony and home to infamous bushrangers. This is a part of the also receding global stereotype that all Australians are or were derived from criminals, even as most convicts were transported for petty crimes. During this period of European settlement, Tasmania was the second centre of power (and a significant port of the British Empire) on the continent after New South Wales, before being surpassed in the latter half of the 19th century by Victoria and regions sustained by mining booms following the cessation of transportation in 1853. A mentality developed in certain corners of Australia, and led to a general dislike of Tasmania amongst these people, even if the opinion holder had never properly visited. It can rise to such an extent as to argue for the secession of Tasmania from the rest of Australia, in an effort to 'recover' Australia's reputation from Tasmania.

Ауа

Тасманияның негізгі әуе тасымалдаушылары Jetstar және Virgin Australia; Qantas, QantasLink және Rex Airlines. Бұл әуе компаниялары Брисбен, Голд-Кост, Мельбурн және Сиднейге тікелей рейстерді орындайды. Ірі әуежайларға Хобарт әуежайы және Лансестон әуежайы жатады; Берни (Вайниард) және Кинг Айленд сияқты шағын әуежайларға Rex Airlines қызмет көрсетеді; ал Девонпортқа QantasLink қызмет көрсетеді, олар Мельбурнге рейстер ұсынады. Тасмания ішіндегі әуе тасымалын Тасмания әуе компаниялары жүзеге асырады. 2001 жылға дейін Ansett Australia Тасманиядан елдің 12 қаласына бағыттар бойынша кең ауқымда жұмыс істеген. Тасманияда туризмге қатысты әуе қатынастары да бар, мысалы, Хобарт маңындағы Кембридж әуежайы мен Оңтүстік-Батыс Ұлттық паркіндегі Мелалеука арасындағы Par Avion маршруты.

Антарктидадағы база

Тасмания, әсіресе Хобарт, Антарктикаға Австралияның басты теңіз жолы қызметін атқарады, Австралияның Антарктикалық бөлімі Кингстонда орналасқан. Хобарт – француздық «l’Астроляб» кемесінің де үй порты, ол Антарктикаға жақын және Антарктидадағы француздық Оңтүстік аймақтарына жүйелі түрде жабдықтар жеткізіп тұрады.

Жол

Мемлекет ішінде көліктің басты түрі – автомобиль жолы. 1980 жылдардан бері мемлекеттегі көптеген магистральдар үнемі жаңартылып келеді. Оларға Хобарттың оңтүстік шығу жолы, Лансестонның оңтүстік шығу жолы, Басс магистралінің қайта құрылуы және Хуон магистралі кіреді. Қалалық аймақтарда Metro Tasmania автобус қызметтері, тұрақты таксилер және тек Хобартта UBER такси қызметтері қоғамдық көлік қызметін ұсынады, ал Redline Coaches, Tassielink Transit және Callows Coaches халық тығыздығы жоғары елді мекендер арасында автобус тасымалын жүзеге асырады.

Темір жол

Тасманиядағы темір жол көлігі, штаттың төрт ірі халқы шоғырланған орталығына, сондай-ақ батыс және солтүстік-батыс жағалауларындағы кен өндіру және орман шаруашылығы операцияларына тар жол желілері арқылы жүзеге асырылады. Қызметтерді TasRail компаниясы атқарады. 1977 жылы штат бойынша жолаушылар пойыздарының үздіксіз қызметі тоқтатылды; қазіргі таңда тек жүк тасымалына арналған жоспарланған пойыздар бар, бірақ Батыс жағалауындағы жабайы табиғат темір жолы сияқты, белгілі бір аймақтарда туристік пойыздар да бар. Хобартқа қалалық пойыздарды қайта іске қосу туралы ұсыныс қарастырылып жатыр, алайда бұл идеяға саяси қолдау жетіспейді.

Теңіз қатынасы

Хобарт портында көптеген коммерциялық және ойын-сауық кемелері жүзеді, және жылы жарты жылда портқа шамамен 120 круиздік кеме келіп тұрады, сондай-ақ әскери кемелер де кейде тоқтайды. Солтүстік-батыс жағалаудағы Берни және Девонпорт порттарға ие, ал басқа да бірнеше жағалау қалаларында кішкентай балық аулау порттары немесе үлкен мариналар орналасқан. Тасмания мен материк арасындағы ішкі теңіз жолы Басс бұғазында жүретін жолаушылар/көлік паромдарымен қамтамасыз етіледі, оларды Тасмания үкіметіне тиесілі TT Line компаниясы басқарады. Штатта сонымен қатар Incat компаниясы да бар, ол өте жоғары жылдамдықты алюминий катамарандарды шығарады, олар алғашқыда іске қосылғанда бірнеше рекордық көрсеткіштерді жаңартқан.