Кіріспе
Каши (香椎 練習巡洋艦) - Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапон императорлық әскери-теңіз флотында (IJN) қызмет еткен, II-ші дүниежүзілік соғыс жылдарында жасақталған үш жеңіл крейсердің үшінші және соңғы кемесі. Кемеге Жапонияның Фукуока қаласында орналасқан әйгілі синтоизм ғибадатханасының аты берілді.
Өмірбаян
Катори класының крейсерлері бастапқыда 1937 және 1939 жылдардағы қосымша әскери-теңіз бюджетіне сәйкес оқу кемелері ретінде қызмет етуге тапсырылған. Тынық мұхиты соғысында олар әртүрлі флоттардың әкімшілік флагманы ретінде, мысалы, су асты кемелерін басқару және бақылау және эскорт эскадрильяларына басшылық ету үшін пайдаланылды. Соғыстың жалғасуымен кемелер қосымша зениттік және тереңдіктегі зарядтармен жетілдірілді.
Ерте мансап
Кашии 1941 жылы 15 шілдеде Йокохамадағы Mitsubishi кеме жасау зауытында аяқталды және бастапқыда Сасебо әскери-теңіз базасына тағайындалды. Тынық мұхиттағы шиеленістердің артуымен Каши кейінірек (31 шілде 1941 ж.) вице-адмирал Джисабуро Озаваның басшылығымен Оңтүстік экспедициялық флотына тағайындалды. 1941 жылы 18 қазанда Каши француз Индокитайындағы Сайгоннан шыққан Оңтүстік экспедициялық флотының флагманы болды. Бір айдан кейін Каши Хайнаньға ауыстырылды, ал вице-адмирал Озава өзінің туын крейсерге ауыстырды. 1941 жылдың 5 желтоқсанында Каши Кап-Сен-Жактан (Француз Индокитайы) шығып, Жапон Императорлық Армиясының 143-ші жаяу әскер полкін алып бара жатқан жеті әскерді Кра Истмусына (Таиланд) және Малайяға алып барды. Осылайша Перл-Харборға шабуыл кезінде әлі де жолда болды.
Тынық мұхит соғысының алғашқы кезеңдері
Малайя мен Таиландта алғашқы қонудан кейін Каши 1941 жылы 13 желтоқсанда Индокитайдағы Камрань шығанағына оралды. Сондай-ақ, ол 1941 жылдың 26-28 желтоқсанында үшінші малай конвойын ертіп жүрді. 1942 жылдың 3 қаңтарында Каши Хайнань жағалауында өртеніп, жарылған "Мейко Мару" әскер көлігінан әскерлерді құтқарып алды. Қаңтар мен наурыз айлары аралығында Каши Сингапурдан Бангкокка және Голландияның шығыс бөлігін аралап жүрді. 1942 жылы 11 ақпанда Суматраға шабуыл жасайтын Банка Палембангтың 11 көлігін сүйретіп, 1942 жылы 12 наурызда "Т операциясы" (Солтүстік Суматраға шабуыл) қатысқан. Каши "Н" кемесі құрамына енді. 1942 жылдың 19 наурызында 2 эскорт-бөлім, ол Мьянмаға шабуылға 56-шы жаяу әскер дивизиясымен 32 көлікке және сәуірдің басында Мьянманың 18-ші жаяу әскер дивизиясын тасымалдайтын қосымша 46 көлікке еріп жүрді. 1942 жылдың 11 сәуірінде вице-адмирал Озава өзінің туын Кашииге қайтарып берді, ол қазір Сингапурда орналасқан. Алайда 1942 жылдың 14 шілдесінде вице-адмирал Дэншичи Окавачи вице-адмирал Озаваны алмастырды. Каши қыркүйек айына дейін Үнді мұхитының шығысында, Бирма, Андаман аралдары мен Пенанг маңында қарауылдады. 1942 жылдың 21 қыркүйегінде Каши Сайгоннан Соломон аралдарындағы жапондық күштерді күшейту үшін жедел тасымалдау миссиясына кетті. Каши американдық ауыр крейсерді еліктеуге тырысқанда жалған екінші түтік пайдаланды. Бұл айла-шарғы сәтті аяқталып, Каши 1942 жылдың 8 қазанында Жаңа Британиядағы Рабаулға күш-жабдықтар түсірді. Ол Сингапурға оқиғасыз оралды және 1943 жылдың қаңтарының ортасына дейін қарақшылық міндеттерін қайтадан бастады. 1943 жылдың қаңтар айында Каши Сингапурдағы Кеппел кемежайсында қайта жөндеуден өтті, оның мачталарын қысқартып, оның алдыңғы жағына "су асты кемелерін байқау станциясы" қосты. Каши 1943 жылдың ақпан айынан бастап шілде айының соңына дейін Үнді мұхитының шығысында қарауылдауға кірісті. 9 наурыз 1943 жылы вице-адмирал Йошиказу Эндо вице-адмирал Окавачидің орнын бірінші Оңтүстік экспедициялық флоттың, малай күштерінің командирі болып ауыстырды. 1943 жылдың 24 шілдесінен 22 тамызына дейін Каши екі рет порт-Блэр мен Кар-Никобарға әскерлер мен керек-жарақтар тасымалдады. 1943 жылы 29 тамызда Пуло Ве, Солтүстік Суматрадан Сабанға бара жатқанда Кашиге Корольдік әскери-теңіз флотының су асты кемесі шабуыл жасады, ол өзінің сегіз торпедасын атып жіберді, бірақ жібермеді. Каши 1943 жылдың 21 қыркүйегінен 27 қарашасына дейін Адамандар аралдарына бес рет әскери және жабдықтау рейстерін жасады. 1943 жылы 31 желтоқсанда Каши Куре оқу дивизиясына қайта тағайындалды, 1944 жылы ақпанда Сасебода қайта жабдықталғаннан кейін Етайимаға келіп, Жапон Императорлық Әскери-теңіз академиясының оқу кемесі ретінде міндетін атқарды. Алайда, оның оқу кемесі ретінде қызмет еткен уақыты өте қысқа болды. 1944 жылдың 25 наурызында Каши тікелей Бас штабқа, Бас эскорт командасына ауыстырылды және Куре теңіз арсеналында су асты кемелеріне қарсы соғыс жүргізу үшін өзгертілді. Оның торпеда түтіктері алынып тасталып, екі типті 89 127 мм қос монтаждалған HA гаундармен ауыстырылды. Сондай-ақ, үш рет орнатылған 96 типті 25 мм АА-ның төрт пулеметін орнатты, бұл жалпы 20 баррельді (4x3, 4x2) құрады, 21 типті әуе іздеу радары орнатылды, сонымен қатар гидрофондар мен сонар қосылды. Кашидің артқы бөліктері 300 тереңдіктегі оқ-дәріге арналған бетонды қорғалған қоймаларға айналдырылды. Төрт қапталда төрт тереңдіктегі зарядтар мен екі рельс орнатылған. Модификация жұмыстары 1944 жылдың 29 сәуірінде аяқталды.
Тынық мұхит соғысының кейінгі кезеңдері
Каши контр-адмирал Мицухару Мацуяманың No-ге арналған флагман кемесі болды. 1 Су үсті ертіп жүру дивизиясы 1944 жылы 3 мамырда және Моджиден 1944 жылы 29 мамырда Сингапурға конвойды ертіп барады. 1944 жылы 2 маусымда "Гитарро" атты су асты кемесі Тайваньның шығысында конвойды байқап, екі торпедамен оның бір кемесін батты, бірақ Каши зақымдалмаған және 1944 жылы 12 маусымда конвойдағы қалған кемелермен Сингапурға жетті. Бұдан басқа, 1944 жылы 28 маусымда Куреде қайта жөндеу жұмыстары жүргізілді, онда он бірлік 96 типті 25 мм АА-ғауыздар орнатылды, барлығы 30 баррельге (4х3, 4х2, 10х1) жетті, сонымен қатар сол уақытта жаңа 22 типті жер бетін іздеу радары орнатылды. Қаши 1944 жылы 13 шілдеде Моджиден тағы да жөнелді, ХИ 69 конвойын ұшақтармен Филиппиннің Лусонға дейін ертіп барды. Конвой Манилаға аман-есен келіп, ұшақты түсіргеннен кейін Сингапурға қарай жолға шықты. 1944 жылдың 25 тамызында тағы бір конвой миссиясы Филиппинге жіберілді. Қайту сапарында Каши адмирал Сетсузо Йошитомидің 5-ші эскорт тобының HI 74 конвойын сүйемелдейтін флагманы болды. 1944 жылы 16 қыркүйекте "Квинфиш" және "Барб" атты су асты кемелері конвойға шабуыл жасап, екі мұнайшы кеме мен ұшақ тасымалдағыш "Унё" кемесін батты. 900-ден астам экипаж мүшелері, 48 ұшақ жоғалды. Каши мен қалған кемелер 761 тірі қалғанды құтқарып, 23 қыркүйекте Моджиге жетті. 1944 жылдың 26 қазаны мен 9 қарашасында Сингапурға арналған келесі конвой миссиясы (HI 79) оқиғасыз өтті. Келуінен кейін контр-адмирал Широ Шибуя адмирал Йошитомиді жаңа 101-ші эскорт тобының CINC-і ретінде алмастырды. 1944 жылдың 17 қарашасынан 1944 жылдың 4 желтоқсанына дейін Сингапурдан Сасебоға оралу жолы оқиғасыз өтті. 1944 жылдың 10 желтоқсанында Каши 1-ші жер үсті ертіп жүру тобына қайта тағайындалды және армиялық көліктер конвойымен бірге Тайваньның Такао қаласына Можиден кетті. Такаодан Кашииге тағы бір конвой Сингапурға тағайындалды. Жаңа конвойға 1944 жылдың 25 желтоқсанында Хайнань маңында USAAF B 25 Митчелл бомбалаушылары шабуыл жасады, бірақ аз ғана зақымданды. HI 86 конвойымен оралу сапары он кемеден (4 танкер және 6 жүк кемесі) және 101-ші эскорт тобының бес фрегат CD кайбоканнан тұратын, олар Сингапурдан 1944 жылдың 30 желтоқсанында кетіп қалды. 1945 жылдың 12 қаңтарында, Индокитайдағы Ки Нхон шығанағынан шыққаннан кейін, АҚШ-тың бомбалаушылары S Task Force 38 авианосецтері Лексингтон, Хорнет, Хэнкок, Эссекс, Тикондерога, Лэнгли және Сан-Джасинтодан тұратын конвой HI 86-ға Оңтүстік Қытай теңізіндегі рейд кезінде шабуыл жасап, конвойдың кемелерінің көпшілігін батты. Кашиді кеме ортасында "Грумман ТБФ Авенгер" торпедасы соққылады, содан кейін "Куртисс СБ2С Хеллдайвер" кемесі екі бомбамен соққы берді, тереңдік заряды журналын іске қосты. Каши кемесі бірінші болып кеменің артқы жағын батты. Кемеде 621 адам болған, тек 19 адам ғана құтқарылды. Каши 1945 жылы 20 наурызда Әскери-теңіз флотының тізімінен алынып тасталды.