Лиссабон Мару: япониялық жүк кемесі, 2-ші дүйн. соғысында ағылшын әскерлерін тасыған. 1942-де торпедалық шабуылдан батып, 800-нен астам британдық қаза болды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Жапондық жүк кемесі және әскер тасымалдаушы кеме
Japanese cargo liner and troopship
Лиссабон Мару (りすぼん丸) – 1920 жылы Йокогама қаласында жапондық кеме компаниясы үшін салынған жапондық жүк кемесі. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл кеме қаруланған әскер тасымалдаушы кемеге айналды. Соңғы сапарында Лиссабон Мару Гонконг пен Жапония арасындағы соғыс тұтқындарын тасымалдап жатқанда 1942 жылдың 1 қазанында торпедаға түсті, нәтижесінде 800-ден астам британдық қаза болды.
Lisbon Maru (りすぼん丸) was a Japanese cargo liner built at Yokohama in 1920 for a Japanese shipping line. During World War II, the ship was turned into an armed troopship. On her final voyage, Lisbon Maru was being used to transport prisoners of war between Hong Kong and Japan when it was torpedoed on 1 October 1942, sinking with a loss of over 800 British lives.
Құрылыс және коммерциялық қызмет
Лиссабон Мару 1920 жылғы 8 шілдеде Йокохамадағы «Йокохама док компаниясы» кеме жасаушылығында аяқталды, заводтық нөмірі 70 болды. Токио портында тіркелген, «Nippon Yusen Kabushiki Kaisha» атты ірі жапондық кеме жүйесі үшін қызметке кірді. Кеменің ұзындығы 136 метр, ені 18 метр, тереңдігі 10 метр болатын. Оның сыйымдылығы 4,308 NRT құрады. Екі қос пернелі бұрандасы 632 ат күшіне ие үш кеңейтілген бу машинасымен қозғалды, ал қозғалтқыштар мен төрт қазандықтың өзі кеме жасаушылар жасаған. 1942 жылғы 1 қазанда Оңтүстік Қытай теңізінен өтіп бара жатқанда «Grouper» суасты қайығымен торпедаланды. Жапон әскерлері кемеден эвакуацияланды, бірақ соғыс тұтқындары эвакуацияланбады; керісінше, олардың үстіндегі люктер жабылды және олар қисайған кемеде қалды. 24 сағаттан кейін кеме батып бара жатыны анық болған соң, тұтқындар люкті бұзып шыға алды. Кейбіреулері кеме батпай тұрып қашып үлкерді. Бір кемеден палубаға дейінгі баспақыш бұзылып, корольдік артиллерияның тұтқындары қашып шыға алмады; олар соңғы рет «Типперриге қатысты ұзақ жол» әнін шырқағанын естіді. Аман қалғандардың мәлімдемесіне сәйкес, жапон күзетшілері алдымен палубаға жеткен тұтқындарға оқ атқан, ал басқа жапон кемелері судағы тұтқындарға автоматтан оқ атқан. Бірақ кейіннен қытай балықшылары аман қалғандарды құтқара бастағаннан кейін жапон кемелері де аман қалғандарды құтқарып алды. Кемедегі жолаушылардың табиғатын одақтас күштеріне ескерту үшін ешқандай белгі болған жоқ. Жапон үкіметі британдық тұтқындарды жапон сарбаздарының қасақана өлтірмегенін мәлімдеп, британдық мәлімдемені сынады. Том Хикокстің «Соғыс, бейбітшілік және дипломатия» альбомында «Лиссабон Мару» атты трек бар, онда кеме батқаннан аман қалған адам барменге өзінің оқиғасын айтады.
Lisbon Maru was completed on 8 July 1920 at the Yokohama Dock Company shipyard in Yokohama, Japan as Yard No. 70, entering service for a major Japanese shipping line, Nippon Yusen Kabushiki Kaisha, and registered at the port of Tokyo. The ship was 445 feet (136 m) long, with a beam of 58 feet (18 m) and a depth of 34 feet (10 m). It measured and 4,308 NRT. Twin propellers were powered by a pair of triple expansion steam engines with a combined rating of 632 nhp, giving a service speed of The engines and four boilers were made by the shipbuilder. On 1 October 1942, the ship was torpedoed by the submarine Grouper while travelling through the South China Sea. The Japanese troops were evacuated from the ship but the POWs were not; instead the hatches were battened down above them and they were left on the listing ship. After 24 hours, as it became apparent that the ship was sinking, the POWs were able to break through the hatch covers. Some were able to escape from the ship before it sank. The ladder from one of the holds to the deck failed, and the Royal Artillery POWs in the hold could not escape; they were last heard singing "It's a Long Way to Tipperary". Survivors reported that Japanese guards first fired on the POWs who reached the deck; and that other Japanese ships used machine guns to fire at POWs who were in the water. Later, however, after some Chinese fishermen started rescuing survivors, the Japanese ships also rescued survivors. The ship was not marked to alert Allied forces to the nature of its passengers. The Japanese government insisted that British prisoners were in fact not deliberately killed by Japanese soldiers and criticised the British statement. The album War, Peace and Diplomacy by Tom Hickox features a track named "The Lisbon Maru", in which a survivor of the sinking relays his tale to a barman.