Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Алваладе (alvɐˈlaðɨ) - Португалияның астанасы Лиссабонның типтік кварталы. Лиссабонның орталығында орналасқан Альваладе Лумиар мен Оливистің оңтүстігінде, Марвиланың батысында, Сан-Домпинг де Бенфиканың шығысында және Авенидас Новас пен Арейроның солтүстігінде орналасқан. 2021 жылы халықтың саны 33 309 адам болды.
Alvalade (alvɐˈlaðɨ) is a freguesia (civil parish) and typical quarter of Lisbon, the capital city of Portugal. Located in central Lisbon, Alvalade is south of Lumiar and Olivais, west of Marvila, east of São Domingos de Benfica, and north of Avenidas Novas and Areeiro. The population in 2021 was 33,309.
Тарих
Алваладаның атауы араб тіліндегі "Аль-Баладе" деген сөзден шыққан көрінеді, яғни "қоныстандырылған және қабырғалы жер" деген мағынаны білдіреді. 1323 жылы Португалия королі Динис I мен оның ұлы Португалия королі Афонсо IV арасында Алваладе шайқасы болды, бірақ атақты шайқас Динис I-нің әйелі және Афонсо IV-тің анасы Португалияның киелі королевасы Изабелдің араласуынан кейін тоқтатылды. Алвалада қасиетті патшайымның есіне ескерткіш тұрғызылған. Көршілікті "Альферес Мальхиро даңғылының оңтүстік аймағының урбанизация жоспары" негізге алады, қазіргі уақытта ол Бразилия даңғылы деп аталады, автор архитектор Фария да Коста. Жоспарда салыстырмалы түрде иерархиялық емес жүйеде үздіксіз көшелермен шектелген жабық блок типологиялары айналасында орталықтандырылған қалалық дизайн ұсынылды. Сонымен қатар, ол Авенида де Рома мен темір жолдың қиылысуынан басталатын екі негізгі даңғылды көздеді, ол Авенида де Ромадан Авенида Альферес Мальхиероға (қазіргі Авенида до Бразил) Жюлио де Матос ауруханасының маңында созылады. Бұл жоспар халықтың өсуінен, әсіресе экономикалық тұрғыдан қол жетімді тұрғын үйден туындайтын тұрғын үй тапшылығына байланысты пайда болды. Бұл жоспарды жүзеге асыру үшін әрқайсысы бір сегмент үшін жауапты бірнеше сәулетші қатысты, нәтижесінде әртүрлі сәулет стильдері пайда болды. Бұл әртүрлілікті қабылдау Альваладеді сәулет өнерінің тәжірибелік алаңына айналдырды, ол жалпы ансамбльді үйлесімді түрде бақылау кезінде әртүрлі тұрғын үй ұсыныстарын көрсетті. Қалалық жоспарды жүзеге асыру барысында дамып отыратын бұл әдіс әлі күнге дейін зерттелмеген. Жалпы жоспарға егжей-тегжейлі жоспарлау кезеңінде кішігірім түзетулер енгізілді, бірақ негізгі идеялар сақталды. 1944 жылы "жақындық бірлігі" енгізілгеннен кейін, қазіргі кездегі Альваладе құрылымы анықталды. Лиссабондағы үш түрлі приходты қамтитын сегіз ұяшық құрылды: Кампо-Гранде (1 және 2-ші ұяшық), Сан-Жуао-де-Брито (3-ші, 4-ші, 5-ші және 6-шы ұяшық) және Альваладе (7 және 8-ші ұяшық). Шекаралары маңызды қала көшелерін қамтиды: Бразилия даңғылы (солтүстік), Гаго Коутиньо даңғылы (шығыс), темір жол желісі (оңтүстік), Руа де Энтре Кампос және Кампо Гранде (батыс). Бұл ауданда сегіз стандартты жоба бар, олар А-дан Х-қа дейін белгіленеді. А типінде пілоттармен қамтамасыз етілген жер деңгейіндегі ашық кеңістік бар, ал В типінде коммерциялық мақсатта, негізінен орталық аймақта жер деңгейіндегі кеңістік белгіленеді. E, F және G типтері бұрыштағы жағдайларға арналған нұсқалар болып саналады. Ақырында, H түрі ауладағы шағын коммерциялық құрылыстарды білдіреді. 1951 жылы лот бөлу жоспары басталды, құрылыс 1952 жылы басталды. Бұл аймақ Лиссабонның шеткі аймағында ауыл шаруашылығымен сипатталған, онда егін егу аймақтары, егіндіктер және шағын жолдармен байланыстырылған кішігірім үйлер шоғырланған. Қалалық даму осы кластерлерді жаңа қалалық құрылымға енгізіп, өзгертті. Олар үш деңгейге бөлінді: біріншісі - Лиссабонға апаратын негізгі жолдар, екіншісі - осы жолдарға жақын орналасқан шағын кластерлер және, ақыры, ерекше сәулет құндылығы бар оқшауланған құрылыстар. Бұл мәдениетшіл тәсіл жаңа құрылыстың маңыздылығын мойындап, тіпті маңызды сәулет сипаты жоқ өткен элементтерді біріктірді. Бұл 7 ақпанда 1959 жылы Лиссабон муниципалитеті әкімшілік қайта ұйымдастырумен құрылған 12 приходтың бірі болды, бұл аумақтар бұрынғы Кампо-Гранде прихотынан бөлінді. Сол жылы Сан-Жоао-де-Брито епархиясы құрылды, ол сол есімді иезуит шейітінің құрметіне арналған шіркеудің атымен аталды; ол кейіннен 53 жылдан кейін Альваладеге сіңіп кетеді. 1960 жылдары Алваладе маңындағы соңғы дамулар егжей-тегжейлі зерттеулерге бағытталған, олардың мақсаты органикалық құрылысты ерекшелендіру және рационалистік нұсқалардан алыстату. Мысал ретінде 8-ші ұяшықтағы Лагарс д'Эль Рей урбанизациясын қарастырайық. 2012 жылғы әкімшілік қайта ұйымдастыру нәтижесінде, 2013 жылғы жергілікті сайлаудан кейін күшіне енген, приход бұрынғы приходтарды біріктірді. Алвалада, Кампо-Гранде және Сан-Жоао-де-Брито, сондай-ақ бұрын Марвила, Сан-Домминьо-де-Бенфика және Сан-Жоао-де-Диус прихоттарына тиесілі шағын аумақтар (соңғысы таратылды). Бұл аумақтар Алваладе еншілес қауымымен біріктірілді және жаңа және үлкенірек соңғысының атын сақтады. Алваладедің атаулы приходы Святая Иоанна Принцессаға арналған, бірақ 2012 жылғы кеңеюден кейін приход өз аумағында Сан-Жуао-де-Брито (осылай аталған бұрынғы приходтың қамқоршыс...
The designation of Alvalade appears to have its origins in the Arabic name Al Balade, meaning "inhabited and walled place." In 1323, the Battle of Alvalade was fought between King Dinis I of Portugal and his son King Afonso IV of Portugal, but famously the battle was stopped after the intervention of Saint Queen Isabel of Portugal, wife of Dinis I and mother of Afonso IV. There is a monument erected in memory of the Saint Queen in Alvalade. The neighborhood is based on the "Urbanization Plan of the Southern Zone of Avenida Alferes Malheiro," currently referred to as Avenida do Brasil, authored by architect Faria da Costa. The plan proposed an urban design centered around closed block typologies, bounded by continuous streets, within a relatively non hierarchical system. It also envisioned two major avenues originating from a single point, the intersection of Avenida de Roma with the railway, extending from Avenida de Roma to Avenida Alferes Malheiro (now Avenida do Brasil) near the Júlio de Matos Hospital. This plan emerged due to the city's housing shortage resulting from population growth, particularly in economically affordable housing. The implementation of this plan involved several architects, each responsible for a segment, resulting in a diverse range of architectural styles. Embracing this variety turned Alvalade into an experimental site for architecture, showcasing diverse housing proposals while maintaining harmonious control over the overall ensemble. This method, wherein an urban plan evolves during implementation, remains underexplored today. Minor adjustments were made to the overall plan during the detailed planning phase, but the main ideas remained intact. In 1944, the introduction of the "neighborhood unit" determined the structure present in Alvalade today. Eight cells were established, spanning three different parishes in Lisbon: Campo Grande (cells 1 and 2), São João de Brito (cells 3, 4, 5, and 6), and Alvalade (cells 7 and 8). The boundaries encompass significant city thoroughfares: Avenida do Brasil (north), Avenida Gago Coutinho (east), the railway line (south), Rua de Entre campos, and Campo Grande (west). There are eight standard projects in this neighborhood, designated from A to H. Type A features ground level open space supported by pilotis, while type B designates ground level space for commercial use, primarily in the central zone. Types E, F, and G are considered variants for corner situations. Lastly, type H refers to small commercial constructions within the courtyards. In 1951, the Lot Division Plan began, with construction starting in 1952. This area was characterized by rural occupation on Lisbon's periphery, dominated by cultivation areas, estates, and small clusters of houses connected by minor roads. Urbanization transformed these clusters, incorporating existing elements into the new urban fabric. They were categorized into three levels of incorporated pre existing structures: first, the main roads into Lisbon, second, the small clusters near these roads, and finally, isolated structures with significant architectural value. This culturalist approach integrated existing elements from the past, even those lacking significant architectural character, recognizing their importance to the new construction. It was one of the 12 parishes created by the administrative reorganization of the municipality of Lisbon on February 7, 1959, which separated these territories from the former parish of Campo Grande. In the same year the parish of São João de Brito, named after the church dedicated to the Jesuit martyr of the same name, was created; it would have later been absorbed into Alvalade after 53 years. By the 1960s, the final developments in the Alvalade neighborhood focused on detailed studies, aiming to accentuate organic construction and move away from more rationalist options. An example is the Lagares d'El Rei Urbanization in cell 8. As a consequence of the administrative reorganization of 2012, which came into effect after the local elections of 2013, the parish brought together the former parishes of Alvalade, Campo Grande , and São João de Brito, as well as small territories that previously belonged to the parishes of Marvila, São Domingos de Benfica, and São João de Deus (the latter dissolved). These territories merged with the Alvalade parish and the new and larger one kept the latter's name. The homonymous parish of Alvalade is dedicated to Saint Joana Princess, but following the expansion of 2012, the parish also includes within its territory the parishes of São João de Brito (patron saint of the former parish of the same name) and Santos Reis (patron saint of Campo Grande).
Білім
Алвалада елорданың ең ірі және беделді мемлекеттік және жеке университеттері орналасқан. Мемлекеттік мекемелер арасында Лиссабон университетінің Cidade universitária, елдің ең ірі университеті және Лиссабон университетінің институты (ISCTE) бар. Жеке университеттер арасында Португалия католиктік университеті және Гуманитарлық және Технологиялық университет (Universidade Lusófona) бар. Лиссабон университетінің ректораты мен бірнеше факультеттері, қазіргі университетінің алдыңғыларының бірі (Құқық, Гуманитарлық ғылымдар, Психология, Ғылымдар, Медицина, Стоматология және Фармация) бұрынғы Классикалық Лиссабон университетінің құрамына кіргендер, Альвалада прихотында, университет қаласы деп аталатын жерде орналасқан. Факультеттерден басқа, Лиссабон университетінің стадионы (Estádio Universitário de Lisboa), кейбір асханалар мен тұрғын үйлер сияқты басқа да университет объектілері сол приходта орналасқан.
In the parish of Alvalade are located some of the largest and most prestigious universities in the country, both public and private. Among the public institutions, notable ones include the Cidade universitária of the University of Lisbon, the largest university in the country, and the University Institute of Lisbon (ISCTE). Among the private universities, prominent ones are the Portuguese Catholic University and the Lusophone University of Humanities and Technologies (Universidade Lusófona). The rectorate and several faculties of the University of Lisbon, those which belonged to the former Classical University of Lisbon, one of the predecessors of the current university (Law, Humanities, Psychology, Sciences, Medicine, Dental Medicine, and Pharmacy), are situated in the parish of Alvalade, within the so called University City. Besides the faculties, other university facilities such as the Lisbon University Stadium (Estádio Universitário de Lisboa), some cafeterias, and residences are also located in the same parish.
Жұмыспен қамту
Алваладе қауымдастығында 2021 жылы жұмыссыз болған 961 тұрғын бар. Олардың 41,52%-ы мемлекеттік қордан субсидия немесе зейнетақы алды (41,34% - Лиссабонда). 2021 жылы шіркеудегі жұмыссыздық деңгейі Лиссабон мен Португалияның жалпы деңгейінен айтарлықтай төмен, ол 6,04% -ды құрайды. Сол жылы Португалияда жалпы жұмыссыздық деңгейі 8,13% болды, ол 2023 жылы 6,1%-ға дейін төмендеді. Ал, егер жұмыссыздық деңгейі бойынша статистика 10 жылда бір рет жасалса, онда 2023 жылға дейін жұмыссыздық деңгейі белгісіз болады. 15-24 жас аралығындағы жастар арасында 2021 жылы жұмыссыздық деңгейі 16.01% -ды құрады, бұл елдегі қалған өңірлерге қарағанда 4.59% төмен. 2021 жылы 14 959 тұрғын жұмыспен қамтылған, оның 73,54% -ы - қызметкерлер, ал 23,47% -ы - өз бетінше жұмыс істейтіндер. Төменде жас топтарына бөлінген жұмыспен қамту деңгейін көрсететін кесте берілген. 20-24 жас аралығындағы жұмыс істейтіндердің аз үлесі көптеген адамдардың әлі де білім алуында (мысалы, университет) болып табылады, ал 60-64 жас аралығындағы жұмыс істейтіндердің аз үлесі көптеген ерте зейнеткерлердің болуымен байланысты. +2021 жылғы санақ деректеріЖасы тобы20 2425 2930 3435 3940 4445 4950 5455 5960 64 Жұмыспен қамтылғандардың үлесі31.65%80.18%85.14%85.52%86.28%85.57%81.25%72.78%56.95% Алваладе тұрғындары күн сайын жұмысқа бару үшін 19,87 минут жұмсайды, бұл Лиссабон тұрғындарының орташа санына қарағанда 2 минутқа аз.
In the parish of Alvalade there are 961 residents who, as of 2021, were unemployed. Of these, 41.52% received a state fund subsidy or pension (41.34% in Lisbon). In 2021 the unemployment rate in the parish is considerably lower than the one recorded for Lisbon and for Portugal as a whole, standing at 6.04%. In the same year, Portugal as a whole had an unemployment rate of 8.13% that has progressively decreased to 6.1% in 2023. As the statistics dealing with unemployment at the parish level are available only every 10 years, the current (2023) unemployment rate in Alvalade is unknown. Amongst youth aged 15–24 the unemployment rate in 2021 in the parish stood at 16.01%, 4.59% lower than in the rest of the country. On the other hand, in 2021 14,959 residents were employed, of which 73.54% were employees and 23.47% were independent workers. Below is the table showing the employment rate per age group. The low share of people aged 20–24 employed is due to the fact that many are still in education (e. g. university) while the low proportion of those in employment aged 60–64 is due to many being early pensioners. +2021 Census dataAge group20 2425 2930 3435 3940 4445 4950 5455 5960 64Share of people in employment31.65%80.18%85.14%85.52%86.28%85.57%81.25%72.78%56.95%
Dealing with commuting, the residents of Alvalade spent 19.87 minutes of daily commuting, 2 minutes less than the average inhabitant of Lisbon.
Әлеуметтік жағдайлар
Қауымның үй шаруашылығындағы толығуы бойынша тұрғындардың 3,59%-ы тұрғын үйде бір адамға шаққанда 15 м2 -ден аз (Лиссабон үшін 8,71% және Португалияда 5,65%), ал 47,05% -ы тұрғын үйде 40 м2 -ден көп (Лиссабон үшін 39,64% және Португалияда 46,84%). Бір км2-ге 3543,8 тұрғын үй (3200,5 - Лиссабонда және 64,9 - Португалияда). 2021 жылы халықтың 51,7% жеке меншіктегі тұрғын үйде тұрады; бұл Лиссабонда (50,3%) тіркелгеннен жоғары, бірақ Португалияда (70%) тіркелгеннен айтарлықтай төмен. 2021 жылы Алваладеде тұрғын үй ғимаратының орташа биіктігі 4,5 қабатты құрайды, ал тұрғын үйдің орташа ауданы 103,91 м2 (Лиссабон қаласында орташа 93,07 м2 және Португалияда 112,45 м2). 2021 жылы тіркелген жалға алынған тұрғын үйлердің орташа айлық жалға алу құны 627,21 евроны құрады, бұл сол жылы Лиссабон орта деңгейінен (470,87 евро) 33,20% жоғары. Дегенмен, жалға алу құны онжылдықтар бұрын жасалған көптеген келісімшарттардың салдарынан өте төмен екенін атап өту маңызды, өйткені тұрғындардың 13,00% (25,34% Лиссабонда) айына 150 евродан аз төлейді, өйткені Португалияда XX ғасырдың соңында қабылданған жалға алуды тоқтату жүйесі көптеген адамдарға, қазір көбінесе егде жастағы адамдарға, жоғары жалға алу ақысын төлеуге тура келмейді. Тұрғын үй дағдарысы мен инфляцияға байланысты 2023 жылы жаңа келісімшарттар бойынша орташа жалға алу құны (мұздатылған келісімшарттар қамтылмаған) Альвалада 13 € / м2 болды, яғни орташа 103,91 м2 тұрғын үй үшін шамамен 1,403 € / ай қажет. Тұрғын үй бағасына қатысты, 2016 жылдың басында сатылатын үйдің бір м2 орташа бағасы 1,979 евро болса, бұл баға 2021 жылдың басында 3,415 евро/м2 және 2023 жылы 4,479 евро/м2 дейін өсіп, 7 жыл ішінде +126,33% өсті. Осы кезеңде Лиссабонда бір шаршы метрге шаққандағы тұрғын үй бағасының өсуі +117,6% құрады, яғни 1,875/м2 €-дан 4,080/м2 €-ға дейін. Қауымда тіркелген 2489 тұрғын үйдің 0,68% -ы 1919 жылға дейін, 70,67% -ы 1919 жылдан 1960 жылға дейін, 21,45% -ы 1961 жылдан 1990 жылға дейін, 3,21% -ы 1991 жылдан 2000 жылға дейін және 3,98% -ы 2001 жылдан кейін салынған. 1919 жылға дейін салынған ғимараттардың 100%-ы 1-3 қабатты, ал 1981-2010 жылдар аралығында салынған ғимараттардың 6 немесе одан да көп қабатты ғимараттардың үлесі 57,97% құрайды. Бір қызығы, ғимарат неғұрлым жаңа және биік болса, оған лифтпен қызмет көрсету ықтималдығы соғұрлым жоғары болады. 1946 жылға дейін салынған үйлер үшін 2021 жылға дейін тек 9,09% лифті бар; бұл пайыз 1981 жылдан 2010 жылға дейінгі ғимараттар үшін 71,50% -ға дейін көтеріледі. Сонымен қатар, үйлердің 28,12% -ы ауа-райына (20,98% -ы Лиссабонда), 79,80% -ы жылытуға (69,62% -ы Лиссабонда) және 23,09% -ы көлік қою орнына (28,04% -ы Лиссабонда) ие болды. 2021 жылы шіркеуде 2 447 бос тұрғын үй болды. Бос тұрған тұрғын үйлердің 888-і жалға беру немесе сату мақсатында бос тұр, ал 1559-ы басқа себептермен бос тұр, көбінесе тасталып кетеді, оларды бұзуды күтеді немесе мұрагерлер арасындағы қақтығыстың себебі. Бұдан басқа, 2023 жылы 205 пәтер "Alojamento Local" ретінде тіркелген, яғни олар Booking сияқты платформаларда жалға алуға лицензияға ие. com немесе Airbnb. Сонымен қатар, 9 үйсіз адам тіркелді, оның 8-і (88,89%) ер адамдар. Сонымен, шіркеу тұрақты немесе уақытша баспанасыздық жағдайындағы адамдарға көмек көрсетуге бағытталған бастамаларды белсенді түрде қолдайды.
Dealing with overcrowding in the parish's households, 3.59% of the population lives in accommodations where they have less than 15 m2 per capita (8.71% for Lisbon and 5.65% in Portugal as a whole), while 47.05% live in houses with more than 40 m2 per capita (39.64% for Lisbon and 46.84% in Portugal as a whole). There are 3,543.8 dwellings per km2 (3,200.5 for Lisbon and 64.9 in Portugal as a whole). 51.7% of the population lives in owned dwellings as of 2021; this is higher than the value recorded for Lisbon (50.3%) but significantly lower than the one recorded for Portugal (70%). The average height of a residential building in Alvalade is 4.5 floors as of 2021 and the average area of a dwelling stands at 103.91 m2 (with the average in Lisbon city 93.07 m2 being and in Portugal 112.45 m2). The average monthly rent value of leased dwellings recorded in 2021 stood at €627.21, 33.20% higher than the Lisbon average in the same year (€470.87). It is nonetheless important to notice that the value of the rents is quite low because of many contracts stipulated decades ago, with 13.00% (25.34% in Lisbon) of the dwellers paying less than €150/month because of the rent freezing system that was adopted in Portugal in the late XX century, allowing that many people, now mostly elders, don't have to pay high rents. Due to the housing crisis and inflation, in 2023 the average rent for new contracts (frozen contracts aren't concerned) stood in fact at €13 €14/m2 in Alvalade, meaning that for the average 103.91 m2 dwelling are necessary around €1,403/month. Dealing with housing prices, it is interesting to remark that if the median price per m2 stood at €1,979 for a house sold in early 2016, this value had risen to €3,415/m2 in early 2021 and to €4,479/m2 in 2023, experiencing a growth of +126.33% in just 7 years. In the same period the growth of house priced per m2 in Lisbon as a whole was +117.6%, from €1,875/m2 to €4,080/m2. Of the 2,489 residential buildings listed in the parish, 0.68% were built before 1919, 70.67% from 1919 to 1960, 21.45% from 1961 to 1990, 3.21% from 1991 to 2000 and 3.98% after 2001. Of the buildings built before 1919 100% had 1 to 3 floors, while in buildings built between 1981 and 2010 the proportion of buildings with 6 stories or more is 57.97%. Interestingly, the newer and higher the building the higher the probability of it being served by an elevator. For homes built before 1946, only 9.09% have access to an elevator as of 2021; this percentage ascends to 71.50% for buildings dating from 1981 to 2010. Always with regard to amenities, 28.12% of the houses had access to air conditioning (20.98% in Lisbon), 79.80% to heating (69.62% in Lisbon) and 23.09% to a parking place (28.04% in Lisbon). As of 2021 there were 2,447 vacant dwelling in the parish. Of the vacant dwellings, 888 are vacant for rental or with the purpose of being sold, while 1,559 are vacant for other reasons, often abandoned, awaiting their demolition or because a reason for conflict among heirs. Moreover, as of 2023 205 apartments are registered as "Alojamento Local", meaning they have the license to be rent on platforms such as Booking. com or Airbnb. In the parish were also recorded 9 homeless people, of which 8 (88.89%) were males. The parish is thus actively promoting initiatives aiming at helping people in situation of permanent of temporal homelessness.
Көшелер
Қауымда 194 көше бар, оларды қалалық кеңес басқарады. Олар:
The parish has 194 streets administered by the city council. They are: