Кіріспе

Португалияның Лиссабон аймағындағы муниципалитет, Португалияның Үлкен Лиссабон аймағындағы қала және муниципалитет.

Синтра ( /ˈsɪntrə/, ˈsĩtɾɐ) – Португалияның Ривьерасында орналасқан Португалияның Үлкен Лиссабон аймағындағы қала және муниципалитет. 2021 жылы муниципалитет халқы 385 654 адамды құрады. Синтра Португалияның ең урбанизацияланған және тығыз қоныстанған муниципалитеттерінің бірі. Көрікті жерлерімен танымал қалада бірнеше тарихи сарайлар, қамалдар, әдемі жағажайлар, саябақтар мен бақтар бар. Аймаққа Синтра-Кашкайш табиғи паркі кіреді, оның ішінде Синтра таулары созылып жатыр. Вила-де-Синтраның тарихи орталығы 19 ғасырдағы романтикалық сәулет, тарихи үйлер мен виллалар, бақтар, патша сарайлары мен қамалдарымен мәшһүр. Осының нәтижесінде қала ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енді. Синтраның танымал орындарына ортағасырлық Маврлар қамалы, романтикалық Пена ұлттық сарайы және португалдық Ренессанс стиліндегі Синтра ұлттық сарайы жатады. Синтра Португалияда және Пиреней түбегіндегі ең бай муниципалитеттердің бірі. Бұл Португалияның Ривьерасындағы ең ірі шетелдік экспатрианттар қауымдастығының бірі және Португалияда өмір сүруге ең қолайлы орындардың бірі ретінде танылады. Еуропалық Орталық Банк ұйымдастыратын жылдық шара – Орталық банктер форумы Синтрада өтеді.

Тарихқа дейінгі кезеңнен Мори дәуіріне дейін

Пенха-Вердеде адам қонысының ең алғашқы іздері табылды: бұл қалдықтар ерте палеолитке жататындығын көрсетеді. Ұқсас іздер Сан-Педро-де-Канаферримдегі ашық алаңда, Кастело-дос-Муростың (Мавр қамалы) шіркеуінің жанында табылды, олар неолит дәуіріне дейін созылады және б.з.д. 5 мыңжылдыққа жататын әшекейленген керамика және микролиттік кремний құралдарын қамтиды. Жергілікті жерде табылған керамика сынықтары, соның ішінде Синтра тауларынан алынған көптеген кеш халколиттік құмыралар, б.з.д. төртінші және үшінші мыңжылдықтар аралығында аймақтың (қазіргі Синтра ауылына жақын) неолит/халколиттік қоныспен қамтылғанын көрсетеді, оның сипаттамалары Лиссабон және Сетубал қалаларындағы бекітілген қоныстарға ұқсас. Бұл жоба Барон фон Эшвеге мен Фердинанд II-нің бастамасы болды, ол Кашкайстағы жазғы резиденцияға балама ретінде Синтра Ұлттық сарайын алмастыруды көздеді. Синтрадан кейін Португалия монархтары Луиш I (1861–1889) және Карлуш I (1863–1908) қыркүйек және қазан айларында Кашкайске сапарларымен жаздарын аяқтады. 1854 жылы Синтра мен Лиссабон арасында теміржол құрылысы бойынша алғашқы келісімге қол қойылды. 1855 жылғы 26 маусымдағы жарлық үкімет пен Граф Кларанж Люкотт арасындағы келісімшартты реттеді, бірақ ол 1861 жылы күшін жойды. Құрылыс 1887 жылғы 2 сәуірде ресми түрде ашылды. 20 ғасырдың басында Синтра аристократтар мен миллионерлердің таңдаған жазғы курорты ретінде танылды. Олардың арасында, "Монтейро дос Миллионс" деп белгілі болған үлкен байлықтың иесі Карвалью Монтейро, баронша Регалейрадан сатып алған жерде нео-мануэльдік сәулет үлгісінде салынған сәнді сарай салды. 19 ғасырдың екінші жартысынан бастап 20 ғасырдың басына дейін Синтра суретшілер үшін де ерекше орынға айналды: Виана да Мота сияқты музыканттар, Альфредо Кейл сияқты композиторлар, Жоао Криштину да Силва сияқты суретшілер (португал романтизмінің ең танымал туындыларының бірі – "Синтрадағы бес суретші [pt]"), сондай-ақ Эса де Кейрос және Рамалху Ортигао сияқты жазушылар Синтра пейзаждарынан шабыт алып, өмір сүрді және жұмыс істеді. 1949 жылғы қалалық жоспар Де Гройрдің қатысуымен қабылданып, қала мен оның айналасын бақылаусыз қала құрылысынан қорғауға бағытталды, нәтижесінде 19 ғасырғы Синтраға ұқсас орта сақталды. Массивтің ерекше рельефі шығыстан батысқа қарай бағытталған осімен, жағалаудағы аяқталуымен және эрозияға төзімді магмалық тау жыныстарының сипаттамасымен байланысты. Әр түрлі себептерге байланысты (мұндағы климат Синтра тауларының әсерінен қалыптасқан; топырақтың құнарлылығы; Тажу эстуариясына салыстырмалы жақындығы) аймақ ерте қоныстану ошағы болды. Микроклиматының арқасында, тығыз жапырақтары мен бай ботаникалық түрлерге толы үлкен саябақ қалыптасты. Жағалауға жақындығының нәтижесінде пайда болған қоңыржай климат пен ылғалдылық Атлантикалық және Жерорта теңізі түрлерін қамтитын бай орманның өсуіне жағдай жасайды, бұл Португалияда солтүстіктен оңтүстікке өтуді көрсетеді. Пиренейлік емен (Quercus pyrenaica) тасты биіктіктер мен қорғалған беткейлердің көп бөлігін жабады. Көбінесе солтүстікке қарайтын ылғалды көлеңкелі беткейлерде немесе қорғалған жерлерде қарапайым емен (Quercus robur) кең таралған. Төменгі және жылы жерлерде топырақ емені (Quercus suber) өседі, ал әк тасты жерлерде португал емені (Quercus faginea) кездеседі. Синтра тауларында кездесетін басқа да түрлерге мыналар жатады: клен (Acer pseudoplatanus), қарақұмық (Corylus avellana), қызылжемісті қарақұмық (Crataegus monogyna), еуропалық жиде (Ilex aquifolium), португал лавры (Prunus lusitanica), лавр (Laurus nobilis), егістік ағашы (Arbutus unedo), лаурен (Viburnum tinus), Кермес емені (Quercus coccifera) және итальяндық қарақұмық (Rhamnus alaternus). Аңғарларда, су арналарының жанында тар жапырақты күл (Fraxinus angustifolia), сұр сағыз (Salix atrocinerea), еуропалық елжіре (Alnus glutinosa), елжіре қара бұта (Frangula alnus) және қара жиде (Sambucus nigra) өседі. 1966 жылдан бастап Синтра таулары өрттен зардап шекті, олар бастапқы орманның көп бөлігін жойды, оның орнына акация және басқа да тез өсетін экзотикалық түрлер келді. Синтра тауларының орманды аумағы шамамен құрайды, оның 26% -ын Мемлекеттік Орман шаруашылығы бас басқармасы – Синтра орман қызметі (Direcção Geral de Florestas – Núcleo Florestal de Sintra) күзетеді.

Көлік

Лиссабонның қалалық теміржол желісі (CP Urban Services) Синтра станциясына тікелей қатынас ұсынады. Лиссабонға саяхат 35–45 минутқа созылады. Ауданның кең аумағын қамтитын такси, автокөлік бөлісу қызметтері және автобустар сияқты баламалы көлік түрлері де бар. Синтра трамвайы Синтраны Атлантика мұхитының жағалауындағы Прая дас Масаспен байланыстырады, саяхат барысында әдемі көріністер ұсынады және 2016 жылғы мәліметтер бойынша белгілі бір қашықтықты қамтиды. Мұра желісі жаз айларында сәрсенбіден жексенбіге дейін жұмыс істейді. 434 нөміріндегі туристік автобус Синтрадағы тарихи орындар арасында келушілерді тасымалдайды. Автобус бір бағытты маршрутпен жүреді және Синтра станциясы, Сан-Педро-де-Синтра, Маврлар қамалы, Пена ұлттық сарайы, Синтраның ескі қаласы және қайта Синтра станциясына тоқтайды.

Танымал мәдениетте

Гулливердің саяхаттары (1996) мини-сериалының көп бөлігі Синтрада түсірілді, және оның көптеген сарайлары көрсетілген. Opel Sintra – Еуропа нарығы үшін неміс Opel брендімен шығарылған, кең көлемді MPV, 1996 мен 1999 жылдар аралығында Ұлыбританияда Vauxhall компаниясымен Vauxhall Sintra деп сатылды. Оның аты қысқа, айтуға оңай сөздердің тізімінен компьютер таңдаған, бірақ Португалияның тарихи Синтра қаласының құрметіне аталмаған. 2018 жылы неміс ойын жасаушысы Майкл Кислингтің "Азуль: Синтраның боялған әйнегі" атты үстел ойыны Синтра қаласының атымен аталып, құрметтелді.