Кіріспе

Giove in Argo (Jupiter in Argos, HWV A14) - Джордж Фридерик Гендельдің итальяндық операсы. Бұл Генделдің бұрынғы операларынан алынған музыка мен ариялардан құралған үш пастиччо шығармаларының бірі. Либреттосын Антонио Мария Луччини жазған. Опера алғаш рет 1739 жылы 1 мамырда Лондонның Хеймаркет қаласындағы Король театрында қойылды.

Тарих

Венеция ақыны Луччини либреттосын 1717 жылы Дрезденде Антонио Лоттидің сахналық қойылымы үшін жазған. Гендель 1719 жылы Дрезденге барған кезінде Лоттидің операсын естіген болуы мүмкін, онда әйгілі Сенесино Юпитердің рөлін орындаған. Гендель мәтіннің көшірмесін Англияға алып барып, 1739 жылы үш әйел кейіпкері бар қысқа пастичцо операсының либреттосын іздеп жүргенде есіне түсірген болуы мүмкін. Гендель Лондон сахнасына бірнеше пастичти әкелді. Көп жағдайда ол Лондон үшін итальян композиторларының табысты шығармаларын бейімдеген, бірақ ол өзінің бұрынғы шығармаларынан музыканы қайта пайдаланған үш пастиччи жазды. Олар - белгілі Орест, аз танымал Алессандро Северо және Аргодағы мүлдем белгісіз Джове. Соңғы аталған операда ол өзінің бұрынғы шығармаларынан музыкадан басқа, кейбір түпнұсқа композициялар мен итальян композиторы Франческо Араджа жазған екі арияны (Изиданың әндері) қолданды. Опера Лондонда сәтсіз аяқталып, екі қойылымнан кейін ғана тоқтатылды.

Өнер тарихы

Көптеген жылдар бойы, кейбір көне қолжазбалар табылғанға дейін, Жоқ болған ариялардың едәуір көпшілігі бар болғандықтан, Аргодағы Giove-дің көп бөлігі жоғалып кетті деп ойланды. Алайда, түпнұсқалық шығарманың көпшілік речитативтері жоғалып кеткен. Бұл табылғандық музыколог және композитор Джон Х. Робертске Гендел стилімен жазылған өзінің музыкасымен толықтырылған материалдан орындалатын опера құрастыруға мүмкіндік берді. Бұл шығарманың басылымы жақын арада Complete Works Edition басылымында жарияланады. "Джов в Арго" операсының алғашқы заманауи қойылымы 2006 жылы 15 қыркүйекте Байройт қаласында 18-ғасырдағы Маргравиал опера үйінде Концерт Рояль, Кельн және Collegium Cantorum Cologne компаниясының толық және сахналық қойылымында, режиссері Игорь Фолвилл және дирижері Томас Гебхардт. Құрама Штаттарда бұл шығарманың премьерасы 2008 жылдың 29 сәуірінде Карнеги залында дирижер Роберт Басс, Сент-Люка оркестрі және Колледж хорымен концерттік форматта өтті. Руфус Мюллер Giove әнін, ал Элизабет Футрал Калистоның рөлін сомдады. 1739 жылдан бері Ұлыбританияда алғаш рет 23 наурызда 2015 жылы Лондондағы Корольдік музыка колледжінде Гендель фестивалінің бір бөлігі ретінде Лоренс Каммингс жүргізді.

Жазбалар

Giove in Argo (Таня Аспельмейер, Тереза Нельс, Лиза Тьяльве, Маркус Ауербах, Бенуа Халлер; Концерт Корольдік Кёльн, Каммерхор Вюрцбург; дирижер Томас Гебхардт) 2007 ж. Жазба: Musicaphon Giove in Argo (Анн Хэлленберг, Карина Гаувин, Анисио Зорци Джустиниани, Вито Прианте, Теодора Бака, Йоханнес Вайссер; Il Complesso Barocco; дирижер Алан Кертис) 2013 жылғы CD. Жазушы: Virgin Classics.