Кіріспе

Исаның санжырасы - Исаның санжырасы дегеніміз - Исаның санжырасы қазіргі уақытқа дейін сақталып келген деген пікір. Бұл мәлімдемелерде Исаның жиі Мария Магдалинаға үйленгені және Еуропа, әсіресе Франция, сонымен қатар Ұлыбританияда тұратын ұрпақтары бар екені сипатталады. Исаның ұрпағы туралы әртүрлі және қарама-қайшы сценарийлер, сондай-ақ Исаның үйленгені және балалары болғаны туралы шектеулі мәлімдемелер көптеген қазіргі кітаптарда ұсынылды. Мұндай кейбір пікірлер Исаны айқышқа шегелеп өлтіруден аман қалып, Франция, Үндістан немесе Жапония сияқты басқа жерге кеткен деп болжайды. Ізгі хабарларда немесе тарихи жазбаларда жоқ болса да, Исаның ұрпақтары бар деген түсінік көпшілік ой-өрісіне еніп отыр, бұл Дэн Браунның ең көп сатылған романы мен фильмінде көрініс тапты. Ғалымдар оны негізінен жоққа шығарады. Бұл Исаның қан тұқымы Исаның ата-бабаларына қатысты және Исаның бауырлары және басқа туыстары ретінде белгілі болған Исаның ата-бабаларына қатысты Исаның библиялық шежіресінен ерекшеленеді.

Тарихи бастауыш

Иса Мәсіхтің үйленген болуы мүмкін деген идеялар христиандық теологияның шеткі бөлігінде ұзақ уақыттан бері бар, бірақ тарихи жазбалар бұл тақырыпқа қатысты ештеңе айтпайды. Солтүстік Каролина университетінің діни зерттеулер кафедрасының төрағасы Барт Д. Эрман, кейбір тарихшылар Исаның үйленген болуы мүмкін деп мәлімдесе де, Жаңа Келісім және ерте христиандық ғалымдарының басым көпшілігі мұндай мәлімдемені тарихи тұрғыдан сенімді емес деп санайды. XIII ғасырдағы бірнеше дереккөздер Катар теологиясының бір қыры жер бетіндегі Исаның Магдалалық Мәрияммен туыстық қарым-қатынасы бар деген сенім болды деп мәлімдейді. 1213 жылға дейін жазылған және әдетте Безиердегі Ерменгоға, бұрынғы вальденс шіркеуінің католик шіркеуімен татуласуын іздегенге, қатысты "Альбиген және вальденс ересектерінің ашылуы" деп аталатын кітапта катарлық ерестік нанымдар сипатталады, оның ішінде "жасырын кездесулерде Мария Магдалина Мәсіхтің әйелі" деп үйретеді деген мәлімдеме де бар. Есімсіз және атаусыз екінші шығармада Эрменгоның пікірлері қайталанады. Бұл дереккөздерді абайлап қарастыру керек: екі белгілі авторлар өздері катар емес және белсенді және зорлық-зомбылықпен басқыншылық туралы жазып отырды. Бұл сенімдер Иса мен Магдалалық Мәриямның бұрынғы гностикалық дәстүрлерінен шыққандығы туралы ешқандай дәлел жоқ, бірақ катар дәстүрлері 20 ғасырдағы көптеген танымал жазбаларға жол тауып, Исаның ұрпағының бар екендігін мәлімдеді.

Қазіргі заманғы шығармалар

XIX ғасырдың аяғында Иса мен Магдалалық Мәриямның неке тақырыбының бірнеше кеңейтулерінің алғашқысы шығарылды, бұл ерлі-зайыптылар балаға есім берді. Француз социалистік саясаткері Луи Мартин (Леон Обридің псевдонимі, 1900 жылы қайтыс болды) 1886 жылы өзінің "Les Evangiles sans Dieu" (Құдайсыз Евангелие) кітабында, келесі жылы "Essai sur la vie de Jésus" (Исаның өмірі туралы эссе) деп қайтадан жарияланды, тарихи Исаны социалист және атеист деп сипаттады. Ол Исаны айқышқа шегелеп өлтіргеннен кейін Магдалалық Мәриям мен Бетаниялық Лазардың отбасы Исаның денесін Провансқа алып келгенін және сол жерде Мәриямның Исаға деген махаббатының жемісі болған Максимин есімді баласы болғанын баяндады. Бұл сценарийді бір замандас сыншы "қалай таңғажайып" деп жоққа шығарды. ХХ ғасырдың аяғында Иса Мәриям Магдалалықпен некелесіп, балалы болды деген кітаптар кеңінен тарады. Донован Джойстің 1972 жылы шыққан бестселлері "Исаның орамалы" Исаның басқа бір уақыт сызығын ұсынды, ол құпия құжаттан пайда болды. Ол Масады археологиялық орнынан кіруден бас тартқаннан кейін, оны Тель-Авив әуежайында "Макс Гросс" деген псевдонимді пайдаланған Америка университетінің профессоры қарсы алды. Оның мазмұнын Джойске байланыстыра отырып, Гросс оған елден тымыздан әкету үшін ақша төлеуді ұсынды, бірақ ұшу кешіктіріліп, жасырын қашып кеткен кезде қорқып қалды; ол ешқашан анықталмаған және орама туралы енді ешкім білмейді. Джойстің айтуынша, 'Исаның шиыршығы' 80 жастағы Ешуа бен Яакоб бен Геннесарет, Хасмоний әулетінің мұрагері және сондықтан да Исраилдің заңды патшасы, Масаданың қарсылығын аяқтаған өзін-өзі өлтіру келісімінен кейін римдіктердің қаланы басып алу қарсаңында жазылған жеке хат болды. Ол кісі үйленген, оның ұлы бар екендігі және хат авторы айқышқа шегеленуге куә болғандығы туралы жазылған. Джойс жазушыны назареттік Исамен сәйкестендірді, ол өзінің айқышқа шегеленіп өлтірілгеннен кейін үйленіп, Масадада қоныстанған, және христиандық ортодоксияға қарсы осы наративті басу үшін Өлі теңіздің орамдарының мазмұнын жасыру туралы сөз байласуды ұсынды. Барбара Тиринг өзінің 1992 жылғы "Иисус және Өлі теңіздің жазуындағы жұмбақ: Оның өмірбаянының құпияларын ашу" атты кітабында, "Иисус Адам" деп қайта жарияланды және Австралия радио хабар тарату корпорациясы "Өлі теңіздің жазуындағы жұмбақ" атты деректі фильмге айналдырды. Тьерринг өзінің тарихи тұжырымдарын Жаңа Келісімге Pesher техникасын (ежелгі түсініктемелерге негізделген түсіндіру) қолдануына негіздеді. Бұл псевдо-ғылыми жұмыста Тьерринг Иса мен Мария Магдалинаның тұтқыншылығын дәл 30 маусымға, біздің заманымыздың 30-шы күні, сағат 22:00-ге дейін белгілейді. Ол Исаның өміріндегі оқиғаларды Бейт-Лехемнен, Назареттен және Иерусалимнен Кумранға көшірді және Исаның толық емес айқышқа шегеленіп, Мария Магдалинаға үйленгенін, олар қызды Тамар және 41 жылы туған Иса Юст ұлын туғанын, содан кейін Иса Мәриямнан ажырасып, Лидия есімді яһуди әйелге үйленіп, Римге барып, қайтыс болғанын айтты. Бұл оқиғаны ғалым Майкл МакКлаймонд ойдан шығарылған деп жоққа шығарды. 2007 жылдан бастап, журналист-зерттеуші Симча Якобовичи мен Чарльз Р. Пеллегрино 1980 жылы Иерусалимде табылған Талпиот қабіріндегі сүйектер Иса мен оның отбасына тиесілі деп ұсынды. Якобовичи мен Пеллегриноның пікірінше, арамей тілінде жазылған "Иуда, Исаның ұлы", "Иосифтің ұлы Иса" және "Мариамне" деген атаулар Исаның, оның әйелі Магдалалық Мәриямның және ұлы Яһуданың отбасылық топқа жататындығын дәлелдейді. Мұндай теорияны Киелі кітап зерттеушілерінің, археологтардың және теологтардың басым көпшілігі, соның ішінде қабірдің археологиялық қазбасын жүргізген археолог Амос Клонер де жоққа шығарды. Сол жылы Иса мен Магдалалық Мәриямның отбасы пайда болғаны туралы ұқсас тақырыпта "Екі Мариям: Исаның анасы мен әйелі туралы жасырын тарих" атты кітап жарық көрді. Иса семинары - либералды христиандық көзқараспен тарихи Исаны іздеуге қатысқан ғалымдар тобы Иса мен Магдалалық Мәриямның тарихи дәлелдемелердің жоқтығына байланысты некелік қарым-қатынаста болғанын анықтай алмады. Олар тарихи Мәриям Магдалалықтар күнәсына өкінген жезөкше емес, Исаның көрнекті шәкірті әрі ертедегі мәсіхшілер қауымында беделді адам болған деген тұжырымға келді. Иса мен Магдалалық Мәриям Францияға қашып кетті деген пікірлер шәкірттердің алыс елдерге қашып кетуі туралы басқа аңыздармен қатар келеді, мысалы, Иса өлгеннен кейін ариматеялық Жүсіптің Англияға сапар шегіп,...

Жүсіп пен Асенет

2014 жылы Симча Якобовичи және шеткі діни зерттеулер тарихшысы Барри Уилсон "Жоғалған Евангелие" деген еңбегінде 6-ғасырдағы "Жүсіп пен Асенет" атты ертегідегі есімді кейіпкерлер Иса мен Магдалалық Мәриямның бейнелері екендігін айтты. Бұл оқиғаның тарихы Псевдо Захария Ретордың жинағында баяндалған. Мұны түсіндіру үшін ол "Мәсіхтің жанмен некелесуін бейнелеген" деп түсіндірді. Якобовичи мен Уилсон оны Исаның некеде болғанын және балалары бар екеніне сенетін қауымның шығарған нақты некеге аллегориялық сілтеме ретінде түсіндіреді. Израильдік Киелі кітап зерттеушісі Ривка Нир олардың еңбегін "қатаң ойлы, ойландыратын және қызықты" деп атады, бірақ тезисті күмәнді деп сипаттады, ал кітапты негізгі ағыстағы Киелі кітап зерттеушілері, мысалы, англикандық теолог Ричард Баукхэм жоққа шығарды. Англия шіркеуі "Жоғалған Евангелие" кітабын Монти Пайтонның эскизіне теңеді, архиепископ Кеңесінің коммуникациялар директоры бұл кітапты діни сауатсыздықтың үлгісі деп атады және 2003 жылы "Да Винчи коды" басылымынан бері "индустрия құрылды, онда 'құқық сыры теориялары, спутниктік арналардағы деректі фильмдер және оппортунистік баспагерлер табысты табыс көзі' болды ". "Жоғалған ізгі хабар" Маркус Бокмуэллдің айтуынша, тарихи мағынасыздық.

Мормонның алғашқы теологиясы

Ертедегі мормондық теология Исаның үйленгенін ғана емес, бірнеше рет үйленгенін де айтады. Ертедегі мормондық шенеуніктер Джедедия М. Грант, Орсон Хайд, Джозеф Ф. Смит және Орсон Пратт Иса Мәсіхтің көп әйел алуы олардың діни сенімінің бір бөлігі екенін мәлімдеді, бұл туралы олардың уағыздарында келтірілген. Алғашқы шіркеудің кейбір басшылары өздерін Исаның ұрпағы деп есептеген. Мормондар сондай-ақ 2-ғасырдағы грек философы Цельс жазған апокрифтік үзінділерді де қолданды: "Иса Мәсіхті басқа ұлт адамдары мен философтары қуғындағанның басты себебі оның көп әйел алғаны еді. Олар Исаның артынан еріп жүрді". Бұл, көрінеді, бұл цитатаның қысқаша мазмұны немесе екінші қол цитатасы Платоншы Цельс, шіркеу атасы Оригеннің "Контра Цельс" ("Целсусқа қарсы") апологетикалық еңбегінде сақталған: "Исаның сөздерінің әсемдігі осындай болды, тек ерлер ғана емес, әйелдер де оны шөл далаға еруге дайын болды, өздерінің жыныстық әлсіздігін ұмытып, сырттай әдептілікке деген құрметпен, осылайша өздерінің Ұстазын шөл далаға ертіп кетті".

Иса ұрпақтың түп атасы ретінде

Майкл Бейгент, Ричард Ли және Генри Линкольн 1982 жылы шыққан "The Holy Blood and the Holy Grail" (АҚШ-та "Holy Blood, Holy Grail" деп басылып шыққан) атты кітабында Иса мен Магдалалық Мәриямнан тараған ұрпақ туралы идеяны дамытып, кеңінен танытты. Олар: "Егер Иса үйленіп, бала тумаса, біз Инкарнация оның бейнесі болып табылатын нәрсені шын мәнінде бейнелейді деп ойламаймыз" деп мәлімдеді. Приорияның рөліне Пьер Плантардтың бұрынғы жазбалары әсер етті, ол 1960 және 1970 жылдары құпия Приорияның ұзақ тарихын және оның Меровинг патшаларына және бұдан бұрын, библиялық Бенжамин руына қатысты қорғалған ұрпағынан шыққандығын көрсеткен құжаттарын жариялады. 1982 жылы радио сұхбатында Плантард, оның әріптесі Филипп де Шеризи сияқты, журнал мақаласында "Киелі қанды" ойдан шығарылған деп таныды, бірақ он жылдан кейін Плантард 1950 жылдары осы есімді топты құрағанға дейін, Приорийдің өзі күрделі қалжың болғандығын және Байгент, Ли және Линкольн шабыт алу үшін арқа сүйеген құжаттар француз мекемелеріне салынған жалғандықтар екенін мойындады. Орта ғасырлар дәуірінен басталған Плантардтар мен Киелі қанның қан тұқымының нақты ұрпағы сан алуан дұрыс емес қауымдастықтардан тұрады деп саналған, бірақ олар шынайы тарихи деректерге сай емес. Алабастр құмырасы бар әйел: Мария Магдалена және Киелі Грааль, 1993 жылы Маргарет Старбердтің кітабы, Мария Магдаленаның қара қызметшісі, Мария Магдаленаның қызы Иса мен Мария Магдаленаның қызы деген гипотезаны дамыту үшін катарлық нанымдар мен провансальдық дәстүрлерге негізделген. Сондай-ақ, Старбёрд Магдалалық Мәриям мен Бетаниялық Мәриямның, Лазардың әпкесі Мәриямның бір-бірімен бірдей екенін айтты. Оның Магдалалық Мариям / Бетаниялық Мариям Исаның әйелі туралы пікірі феминисттік теологиядағы қасиетті әйелдік ұғымымен де байланысты. Мэри Энн Бивис өз жанрындағы басқалардан айырмашылығын атап өткендей, Старбёрд өзінің идеяларына қатысты ғылыми қатынасқа белсене араласты және "оның әдістері, аргументтері мен тұжырымдары әрқашан ғылыми тексеруге төтеп бере бермейтін болса да, оның кейбір экзегетикалық түсініктері назар аударуға лайық. .", - деп жазған, бірақ ол тарихшы емес, мифограф екенін айтады. Оның 2000 жылғы "Граль патшаларының Жаратылысы: Генетикалық клондаудың жарылғыш тарихы және Исаның ежелгі қан тұқымы" деген жалғасы Исаның қан тұқымын Адам мен Хауадан ғана емес, сонымен қатар алғашқы еркек пен әйелдің Ануннакидің ежелгі астронавт теориясы бойынша құрылған приматтық ғарыш гибридтері болғанын мәлімдейді. Гарднер осы кітаптан кейін қан желісі жанрында бірнеше қосымша еңбектер жазды. 2000 жылы жарық көрген "Rex Deus: The True Mystery of Rennes Le Chateau and the Dynasty of Jesus" кітабында Мэрилин Хопкинс, Грэм Симманс және Тим Уоллес Мерфи 1994 жылы "Майкл Монктон" деген псевдонимнің куәлігіне негізделген ұқсас сценарийді жасады. Иса мен Мария Магдалинаның ұрпағы Иерусалимдегі ғибадатхананың жиырма төрт бас діни қызметкерінен тараған көлеңкелі әулеттің бөлігі екендігі туралы "Құдайдың патшалары" деп аталатын Рекс Деус. Хью де Пайенс ұрпағы Рекс Деус екендігі туралы мәлімдемесі негіз болған дәлелдер жоғалған, сондықтан оларды тәуелсіз түрде тексеру мүмкін емес, өйткені "Майкл" оны марқұм әкесі бюросында сақтағанын, оны ағасы оның мазмұны туралы білместен сатып жібергенін мәлімдеді.

Да Винчи коды

Исаның ұрпағын бейнелейтін ең танымал шығарма - 2003 жылы ең көп сатылған роман және әлемдік құбылыс, "Да Винчи коды", 2006 жылы сол атымен шыққан үлкен кино түсірілімімен қосылды. Бұл шығармаларда Дэн Браун өзінің заговорлық көркем шығармаларының негізін құрайтын бұрынғы ұрпақ тақырыптарының көпшілігін енгізді. Автор романдағы тарихи мән-жай ретінде қызмет еткен ұрпақ деректерінің шынайылығын мәтінде де, қоғамдық сұхбаттарда да растады. Бұл шығарма өте танымал болды, сондықтан Католик шіркеуі өз қауымдарына оның жалған тарихи негізін шындық ретінде қабылдамауға ескертуге мәжбүр болды, бұл оны Америка тарихындағы ең көп сатылатын романға айналуға кедергі болмады, ондаған миллион данасы бүкіл әлемде сатылды. Браун оқырманға оңай расталатын фактілерді, шын мәнінде факті емес, шынайы болып көрінетін деректерді және нақты болжамдарды араластырады. Бұл шығарманың қаншалықты танымал болғанын оның стилін және тезисін қайталап немесе оны жоққа шығаруға тырысқан көптеген еліктеулер көрсетеді. Браунның романында басты кейіпкер граалдың шынымен Магдалалық Мәриямға қатысты екенін және бұл туралы білім, сондай-ақ Иса мен Мәриямнан тараған ұрпақ туралы білім құпия құпияланғанын біледі. Дегенмен, Браун "Қасиетті қанға" соншалықты сенгендіктен, оның екі авторы, Бейгент пен Ли, кітаптың баспасынан, Рэндом Хаустан, плагиат деп санағандары үшін талап етті. Браун өзінің шығармасындағы ұрпақ материалы негізінен Киелі қанға негізделгенін жасырмады, ол өз кітабындағы жұмысты тікелей келтіріп, романның тарихи сарапшысын Байгент (анаграмма түрінде) және Лиге есіммен атады, бірақ Рэндом Хаус Байгент пен Ли өз идеяларын ойдан шығарылған емес ретінде ұсынғандықтан, тарихи оқиғалардан тұрады, дегенмен болжамды, содан кейін Браун осы ұғымдарды басқа тарихи көркем шығармалар сияқты қайта жаңғыртуға еркін болды. Бейгент пен Ли Браунның көбірек жұмыс істегенін, олардың жұмысының "архитектурасын иеленіп, оны "жұмысқа кіріктіргенін" және "пайдаланғанын" айтты. Бір судья Holy Blood шын мәнінде фактілерді білдіре ме, әлде оның болжамдық табиғатына байланысты ойдан шығарылған ма деген сұраққа жауап бергенімен, соттар Random House және Brown пайдасына шешім шығарды. Брюс Берджесс, кинорежиссер, паранормальдық құбылыстарға қызығушылық танытады, Исаның ұрпағы туралы гипотезаны және "Киелі қан мен киелі граал" фильмінің басқа элементтерін кеңейтеді. 1999 жылдан бері Ренн ле Шато маңында жасаған зерттеулеріне қатысты "Бен Хаммот" деген кодты аты бар әуесқой археологтың куәлігін жарамды деп қабылдап, Берджесс Бен Беренджер Сауниердің қазынасын тапты деп мәлімдеді: олар Мэри Магдалина деп санайтын мумияланған мәйіт, жер асты қабірінде олар Темплер салт аттылары мен Сион монастырына қатысты деп мәлімдейді. Фильмде Берджес Сион монастырына байланысты деп саналатын бірнеше адаммен сұхбат жасайды, оның ішінде Джина Сандри мен Николас Хейвуд. Документальді фильмді зерттеушілердің бірі Роб Хауэллстің "Сион монастырының ішінде: Исаның қан желісінің әлемдегі ең құпия қоғамның қорғаушыларының аяндары" атты кітабында Сион монастырының 2008 жылғы деректі фильмде берілген нұсқасы ұсынылған, онда бірнеше қате мәлімдемелер бар, мысалы, Плантард Исаның ұрпағы туралы гипотезаға сенген деген мәлімдеме. 2012 жылы Бен Хаммот өзінің нағыз аты Билл Уилкинсонды қолдана отырып, подкаст сұхбатында кешірім сұрап, қабір мен оған қатысты барлық заттардың алдау екенін мойындады. Ол 'қабір' Англиядағы қоймада орналасқан, қазір жойылған толық көлемді фильмнің бөлігі болғанын айтты.

Исаның туысқандары Оңтүстік және Шығыс Азияда

Исаның санжырасы тек Еуропаға ғана тән емес. Исаны айқышқа шегелеп өлтірген жеріне ағасы ауыстырды, ал Иса Ресей мен Сібір арқылы Жапонияға қашып кетті, ол жерде ол Хонсю аралының солтүстігіндегі Аомориде күріш өсіруші болды. Ол сол жерде тұрмысқа шығып, 114 жасында қайтыс болғанға дейін үлкен отбасы болды. Исаның қабірі (キリストの墓) туристерді тартады. Бұл аңыз 1930 жылдары пайда болды, ол кезде еврей тілінде жазылған және Исаның некесі мен кейінгі өмірін сипаттайтын құжат табылды деп мәлімделген. Құжат қазір жоқ. Оңтүстік Азияда реформашы Ахмадия дінінің негізін қалаушы Мирза Ғұлам Ахмад (1835-1908 жж.) Исаның айқышқа шегеленіп өлтірілуден аман қалғанын және Леванттан қашып құтылғандығын, бірақ оның орнына өзінің кейінгі іс-әрекеттерін Ауғанстан мен Үндістанға орналастырғанын мәлімдеді. Ол Исаны Шринагардағы Кашмир аңғарындағы Роза Бал ғибадатханасында жерленген Юзасаф деген қасиетті адам ретінде танытты. Фида М. Хаснайн 1970 жылдары бұл аңызды зерттеу барысында, батыс ғалымдарының назарына жеткізген, ол ғибадатхананың қамқоршысы Иса мен "Маржан" деген әйелдің ұрпағы екенін мәлімдеді.

Басқа көркем әдебиеттер

Исаның ұрпақтары туралы әңгімеге қоса басқа да көркем шығармалар: Гарри Харрисонның 1996 жылғы "Патша мен император" романы, 1995 жылғы "Пречитер" комиксі және оның 2016 жылғы теледидарлық бейімделуі.

Тіркелу

"Киелі қан және киелі граал", "Да Винчи коды" және басқа да даулы кітаптар, веб-сайттар мен фильмдер осы тақырыпта, 20 ғасырдың аяғы мен 21 ғасырдың басында көптеген адамдар Исаның қан тұқымы туралы гипотезаға қызығушылық танытты. Кейбіреулер оны жаңа интеллектуалдық ұғым ретінде қарастырғанмен, басқалары оны беделді және даусыз деп есептелетін қалыптасқан сенім ретінде қарастырады. Соңғылардың арасында Исаның ұрпағы ақырында ұлы адам болып шығады және Мәсіхтің мистикалық екінші келуі ретінде түсіндіретін оқиға кезінде Киелі Еуропа империясын басқаратын Ұлы Монарх болады деп күтетіндер бар. Бұл ұстанымдардың эклектикалық рухани пікірлеріне иконокластик авторлардың кең ауқымды көзқарастары әсер етеді. Маргарет Старбёрд пен Джеффри Бюц сияқты авторлар христиан тарихы мен мифологиясын қайта түсіндіру арқылы қазіргі заманғы нанымдар мен институттарға қарсы шығуға тырысады. тіпті ана құдайдың немесе қасиетті әйелдің тұлғасы, әдетте оны Қара Мадоннамен байланыстырады. Кейбіреулер Иса мен Магдалалық Мәриямның некелесуін атап өткен рәсімді " қасиетті үйлену тойы " деп санауды қалайды; және Иса, Магдалалық Мәриям және олардың қызы Сараны дәстүрлі жыныстық рөлдер мен отбасылық құндылықтарға күмән келтіру үшін " қасиетті отбасы " деп қарастыруды қалайды. Бұл пікірлердің барлығы дерлік христиан апологетикалық зерттеулерімен келіспейді және Жаңа дәуір гностикалық ересектері деп қарастырылды. Ешбір негізгі христиандық ағым Исаның қан тұқымы туралы гипотезаны догма ретінде немесе діни бағышталу объектісі ретінде қолдаған жоқ, өйткені олар Исаның Құдай Ұлы екеніне сенген, мәңгілік бойдақ, құрлық және пәктігі, және метафизикалық түрде шіркеумен үйленген деп санайды. Ол өліп, қайта тіріліп, көкке көтерілді, ақырында жерге қайта оралады. Мұндай үгіт-насихаттың мақсаты - яһудилер мен семит философиясының пікірлеріне, сезімдеріне, көзқарастарына және мінез-құлқына әсер етіп, оның шайтандық мақсаттарына жету. Христиандық эсхатологтардың саны артып келеді, олар Антихристтің Исаның қан тұқымынан шыққан ретінде танылуы мүмкін деп санайды.