Torsti Lehtinen

Кіріспе

Фин жазушысы және философы (1942-2023) Торсти Лехтинен (25 шілде 1942 - 16 қыркүйек 2023) - фин жазушысы және философы.

Өмір және мансап

Торсти Лехтинен 1942 жылы 25 шілдеде Хельсинкиде дүниеге келген. Ол Хельсинки университетінде философия, теология және әдебиетті оқыды. 1959 жылы ол өзінің алғашқы шетел сапарын Копенгагенге жасады, бұл қала оның шетелдік орталығы болды және болып қала береді. 1979-1982 жылдары Стокгольмде тұрды, кейін Финляндияға оралды, алдымен Орталық Финляндияға, содан кейін 1999 жылы туған Хельсинкиге оралды. Жасынан бастап ол 40 түрлі мамандықта өз ісін сынап көрді, олардың ішіндегі ең маңыздысы бес жыл бойы әлеуметтік жағынан кемтар адамдарға мұғалім болып, тоғыз жыл бойы Nokia компьютерлерінің бағдарламалық қамтамасыз ету кеңесшісі болып жұмыс істеді. 1982 жылы ол өзінің алғашқы романын жариялады, Kun päättyy Pitkäsilta / Where ends the Longbridge / Ұзақ көпір қайда аяқталады (екінші басылым 1992, үшінші басылым 1997). 1983 жылы екінші романы "Күін ұмта жа варжоа" жарық көргеннен кейін ол толық уақытты жазушы болды. Содан бері ол 20-дан астам шығарма жазды, оның ішінде роман, афоризмдер, өлеңдер, очерктер, пьесалар және фантастика. Сонымен қатар, бірнеше кітаптың редакторы және 50-ге жуық кітаптың автор-одақтасы. Оның шығармаларының кей бөліктері дания, швед, неміс, эстон және орыс тілдеріне аударылған. Торсти Лехтинен аудармашы ретінде де белсенді жұмыс істейді. Оның аудармаларына Сорен Кьеркегордың негізгі еңбектері, сондай-ақ швед және ағылшын тілдерінен еңбектер кіреді. Лехтинен көптеген фин университеттерінде және академиялық мекемелерде философия мен шығармашылық жазудан сабақ берді, сондай-ақ Хельсинки, Тарту және Рейкьявик университеттерінде және Гетеборгтегі Nordens folkliga akademi-де семинарлар өткізді және дәрістер оқыды. Лехтинен бірнеше әдеби сыйлықтарға ие болды, мысалы, WSOY әдебиет сыйлығы, ал 1995 жылы эссешілдік ұлттық биенналь чемпионатын жеңіп алды. Лехтинен Орталық Финляндия Жазушылар қауымдастығының басқармасында қызмет етті, ал Хельсинкиге оралғаннан кейін 2003 жылы Хельсинки Жазушылар гильдиясының президенті болуға шақырылды. Ол сондай-ақ Финляндия жазушылар қауымдастығының (2000-2005) вице-президенті болды және 1995 жылы Орталық Финляндия жазушылар қауымдастығының құрметті мүшесі болды. Оның кейінгі еңбектеріне 2013 жылдың қыркүйегінде Арктинен Банани баспасында жарық көрген "Каиннің белгісі" кіреді. Торсти Лехтинен 2023 жылы 16 қыркүйекте 81 жасында Хельсинкиде қайтыс болды.

Torsti Lehtinen was born in Helsinki on 25 July 1942. He studied philosophy, theology and literature at the University of Helsinki. In 1959 he made his first trip abroad, to Copenhagen, a city that became and has remained a foreign focal point for him. In the years 1979–1982 he lived in Stockholm before returning to Finland, first to Central Finland and then, in 1999, to his native Helsinki. From his youth he tried his hand at some 40 different professions, the more serious of which were working as a teacher for the socially handicapped for five years and as a software consultant for Nokia computers for nine years. In 1982 he published his first novel, Kun päättyy Pitkäsilta / Where ends the Longbridge (second edition 1992, third 1997). With the publication of his second novel, Kuin unta ja varjoa / Like dream and shadow, in 1983, he became a full time writer. Since then he has written more than 20 works, including novels, aphorisms, poems, essays, plays and non fiction. He has also edited several books and been a co writer of around 50 books. Parts of his production have been translated into Danish, Swedish, German, Estonian and Russian. Torsti Lehtinen has also been active as a translator. His translations include the main works of Søren Kierkegaard, as well as works from Swedish and English. Lehtinen taught philosophy and creative writing at many Finnish universities and academic institutions, and has held seminars and given lectures at, amongst others, the universities of Helsinki, Tartu and Reykjavik, and the Nordens folkliga akademi in Gothenburg. Lehtinen was awarded several literature prizes, e. g. The WSOY Literature Award, and he won The National Biennial Championships in Essayism in 1995. Lehtinen served on the board of the Central Finland Writers’ Association, and, after moving back to Helsinki, was invited to become president of the Helsinki Writers’ Guild in 2003. He also served as vice president of the Finnish Writers' Association (2000–2005) and was created an honorary member of The Central Finland Writers’ Association in 1995. His later work included Kainin Merkki or The Mark of Cain, published by Arktinen Banaani in September 2013. Torsti Lehtinen died in Helsinki on 16 September 2023, at the age of 81.