Кіріспе

Германия Императорлық Әскери-теңіз флотының жеңіл крейсері SMS Frankfurt - Германия Императорлық Әскери-теңіз флоты (Kaiserliche Marine) салған жеңіл крейсер. Оның бір бауырласы бар; кемелер алдыңғы сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші сегізінші он тоғызыншы жылдардағы кемелерге өте ұқсас болды. Кеме 1913 жылы салынды, 1915 жылдың наурыз айында іске қосылды және 1915 жылдың тамызына дейін аяқталды. 15 см SK L/45 8 пулеметпен қаруланған Франкфурт кемесі ең жоғары жылдамдығына ие болды және толық жүктемеде қозғалды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Франкфурт ашық теңіз флотымен кеңінен әрекет етті. Ол негізінен Солтүстік теңізде қызмет етті және Ярмут пен Лоустофт қалаларын бомбалау мен Ютландия мен Екінші Хелиголанд шайқастарына қатысты. Ютландта британдық крейсер оған аздап зақым келтірді, ал экипажы аздаған зардап шекті. Соғыс аяқталғаннан кейін ол Германия флотының басым бөлігімен бірге Скапа-Флоуға қамалды. 1919 жылы маусымда флотты басу кезінде Франкфурт сәтті батылмаған бірнеше кемелердің бірі болды. Ол АҚШ әскери-теңіз флотына соғыс жүлдесі ретінде берілді және ақырында 1921 жылы шілдеде АҚШ әскери-теңіз флоты мен әскери-әуе күштері жүргізген сынақтарда бомба нысанасы ретінде жұмсалды.

Дизайн

Франкфурт жалпы ұзындығы бойынша және алдыңғы жағы мен артқы жағы бар. Ол толық жүктемемен ауысты. Оның қозғалтқыш жүйесі екі винтті винтті қозғалтқыштармен қозғалатын екі қатар теңіз бу турбиналарынан тұрады. Олар он көмірмен жұмыс істейтін теңіз типіндегі су құбыры қазандықтарымен және екі мұнаймен жұмыс істейтін қос контурлы қазандықтармен қуатты болды. Бұл кемеге көмір тасымалдайтын Франкфурттың ең жоғары жылдамдығын берді, ал қосымша мұнай оны Франкфуртта 17 офицер мен 457 жауынгерден тұратын экипажға берді. Кемеде бір тұғырға орнатылған сегіз SK L/45 пулеметінің негізгі батареясы болды. Екі кеме кеме алдында, төрт кеме кеме ортасында, екі кеме екі жақта, ал тағы екеуі кеме артқы жағында орналасқан. Қарулар нысананы 1024 дана оқ-дәрімен қамтамасыз еткен, әр қаруға 128 снаряд. Кеменің зениттік қару-жарағы бастапқыда төрт L/55 пулеметінен тұратын, бірақ олар екі SK L/45 зениттік пулеметпен ауыстырылды. Сонымен қатар, ол сегіз торпедасы бар төрт торпеда түтігімен жабдықталған. Екі кеме кеме қабырғасының астына, ал екеуі кеме ортасына орнатылған. Сондай-ақ, ол 120 минаны таси алатын. Кемені кеменің ортасында орналасқан қалың броньды белдік қорғайтын. Кондиторлық мұнараның қабырғалары қалың, ал палуба 60 мм қалыңдықтағы бронь тақтасымен қапталған.

Қызмет тарихы

"Франкфурт" кемесі "Эрзац" келісім-шарт бойынша 1913 жылы Кильдегі Кайзерлихе Верфт кеме жасақтауында салынып, 1915 жылы 20 наурызда суға түсірілді. 1915 жылы 20 тамызда теңіз сынақтарынан өтіп, ашық теңіз флотына жіберілді. Франкфурт әрекет еткен алғашқы операция 1916 жылы 24 сәуірде Ярмут пен Лоустофт қалаларын бомбалау болды. Франкфурт I скаутингтік топтың ұрыс крейсерлерінің барлау экранға тағайындалды, уақытша контрадмирал Фридрих Боедикердің қолбасшылығымен. Рейд кезінде Франкфурт ағылшын жағалауында қарулы британдық қарауыл қайығын шабуылдап, батты. Британдық субмариналар мен торпедалық шабуылдар туралы хабарларға байланысты Бодикер қуғын-сүргінді тоқтатып, шығысқа қарай ашық теңіз флотына қарай бұрылды. Осы сәтте, Ұлы флоттың Скапа-Флоудан шығатыны туралы ескертілген неміс флотының қолбасшысы вице-адмирал Рейнхард Шер Германияға қарай бұрылды.

Ютландия шайқасы

1916 жылы 31 мамыр - 1 маусымдағы Ютландия шайқасында Франкфурт II скаутингтік топтың командирі Бодикердің флагманы болды. II скаутинг тобы тағы да вице-адмирал Франц фон Хиппердің қолбасшылығындағы I скаутинг тобының жауынгерлік крейсерлерін тексеріп жатты. Франкфурт соғыстың алғашқы қимылдарына қатысқан, ол кезде неміс және британдық крейсерлік эскадрильялардың крейсерлік экрандары бір-бірімен кездесті. Ол соғыс кезінде Фрэнкфурт қаласына қарсы соғыс басталып, 16:17 британиялық жеңіл крейсерлерге қысқа уақытқа дейін оқ ашты. Жарты сағаттан кейін 5-ші ұрыс эскадрильясының жылдам соғыс кемелері оқиға орнына жетіп, Франкфурт пен басқа неміс крейсерлеріне оқ ашты, бірақ кемелер түтін көшкесінен тез қашып кетті және соққыға ұшырамады. Сағат 18:00-ге дейін британдық эсминктер және неміс крейсерлеріне шабуыл жасауға тырысты. Франкфурт пен Пиллаудан түскен қатты от британдық кемелер шабуылдан бас тартуға мәжбүр етті. Сағат 18:30 шамасында Франкфурт және II скаутингтік топтың қалған бөлігі крейсерді кездестірді; олар от ашты және кемеге бірнеше рет соққы берді. Алайда контр-адмирал Хорас Худтың үш крейсері араласып, кемеге соққы берді. Бір сағаттан кейін Кентербери Франкфуртқа төрт рет тез соққы берді: Франкфурттың негізгі мачтасының аймағында екі рет соққы және екі рет соққы. Бір снаряд су деңгейінен жоғары, ал екіншісі судың ішінде жарылып, екі бұранданы да зақымдады. Франкфурт пен Пиллау крейсерді және бірнеше эсминдерді сағат 23:00-ден сәл бұрын байқады. Олар әрқайсысы британдық крейсерге торпедамен атқылады, содан кейін, британдықтарды неміс әскери кемелеріне қарай тарту үшін, жарық шамдарын немесе қаруларын қолданбай, неміс желісіне қарай бұрылды. Екі сағаттан кейін Франкфурт британиялық екі эсминецке тап болды және олар толық жылдамдықпен кері шегінгенше оларға қысқа уақыт оқ атқан. 1 маусымда сағат 04:00-де неміс флоты британдық флотынан қашып, Хорнс рифке жетті. Франкфурт шабуыл барысында үш адам қаза тауып, он сегіз адам жарақат алды. Ол 15 см-лік 379 оқ-дәрі мен 8,8 см-лік снарядтарды атып, бір торпеда атқан.

Кейінгі операциялар

1917 жылы қазан айында Рига шығанағын әлі де ұстап тұрған ресейлік әскери-теңіз күштерін жою операциясы - Альбион операциясына қатысқан. Кеме контр-адмирал Людвиг фон Ройтердің қолбасшылығындағы II скаутингтік топтың құрамына кірді. Келесі айда Франкфурт пен II скаутингтік топтың қалған бөлігі Хелиголанд шығанағының екінші шайқасында шабуылға түсті. II барлау тобының тағы үш крейсерімен бірге "Кенигсберг" британиялықтардың мина өсірген жерлерін тазартып жатқан мина сүргіштерді алып жүреді. Дредноуттар мен соғыс кемелері алыстан көмекке келді. Ұрыс кезінде Франкфурт британдық крейсерлерге торпедамен атқылады, бірақ ешқандай соққы ала алмады. Британдықтар шабуылды неміс жауынгерлік кемелері келген кезде тоқтатты, содан кейін немістер де кері шегінді. 1918 жылы 21 қазанда сағат 19:08 Франкфурт оқиғасыз Киль-Холтенаудағы UB 89 подводнигін соққыға ұшырып, ұшқыштарының жетіні өлтірді. Судан 27 адам аман-есен шығарылды. UB 89 кемесі 30 қазанда құтқару буксирімен көтерілді, бірақ соғыс аяқталып, ол жөндеуден өтпеді және одан әрі қызмет көрсетпеді. Соғыстың соңғы апталарында Шиер мен Хиппер британдық теңіз флотына мүмкіндігінше көп залал келтіруді көздеді, бұл Германия үшін жақсы сауда-саттық позициясын қамтамасыз ету үшін, флоттың құны қандай болмасын. 1918 жылы 29 қазанда таңертең Вильгельмсхавеннен келесі күні кетуге бұйрық берілді. 29 қазан түнінен бастап, бірнеше басқа соғыс кемелеріндегі теңізшілер көтеріліске шықты. Ақыр соңында, төңкеріс Хиппер мен Ширді операцияны тоқтатуға мәжбүр етті. Ашық теңіз флотының кемелерінің көпшілігі, соның ішінде Франкфурт, британдық әскери базасында Скапа-Флоуда Реутердің қолбасшылығымен тұтқындалды.

Тағдыр

Әскери флоты тұтқында болып, соңында Версаль келісімін жасасқан келіссөздер барысында қамауға алынды. Рейтер британдықтар неміс кемелерін 1919 жылдың 21 маусымында, яғни Германияның бейбітшілік келісімін қол қою мерзіміне дейін басып алуды көздегенін айтты. Рейтер 23 - ші күнге дейін ұзартылған мерзім туралы білмейтіндіктен, кемелер келесі мүмкіндікте батырылсын деп бұйырды. 21 маусым күні таңертең британдық флот Скапа-Флоудан оқу маневрлерін өткізу үшін шықты. 11:20-де Рейтер өзінің кемелерін батыру туралы бұйрық берді. Британдық теңізшілер Франкфуртқа барып, суға батпай тұрып, жағаға шығарып тастады. Келесі айда ол көтеріліп, содан кейін АҚШ әскери-теңіз флотына соғыстың жүлдесі ретінде берілді. Ол ресми түрде 1920 жылы 11 наурызда Англияда алынып, 4 маусымда АҚШ әскери-теңіз флотына тапсырылды. Ол суға батып кеткен кезде зақымдалғандықтан, оны Redwing, Rail және Falcon мина сүргіштері сүйретіп алып, Брестке, Францияға әкелді. Үш мина сығушы кеме кейіннен үш бұрынғы неміс торпедалық қайықты Остфрисланд және Франкфуртпен бірге сүйреді; содан кейін конвой Атлантиканы Нью-Йорк теңіз жағалауына дейін кесіп өтті. Ол жерде кемелерді теңіз инженерлері неміс кемелерінің артықшылықтары мен кемшіліктерін анықтау үшін мұқият тексерді. Сондай-ақ, кеме суға батпайтын бөлмелерінде тұйық жабылып, зақымдалған кезде су бетінде қалуға мүмкіндік берді. 1921 жылдың шілдесінде Армияның әуе қызметі мен АҚШ әскери-теңіз флоты генерал Билли Митчелл бастаған Вирджиния штатының Генри мысығынан бомбалау сынақтарын өткізді. Мақсаттар демобилизацияланған американдық және бұрынғы неміс әскери кемелерін, соның ішінде ескі Айова, Франкфурт және Остфризланд линкорын қамтиды. Франкфурт қаласында сынақтар 18 шілдеде өткізілетін болды. Шабуылдар кішігірім бомбалармен басталып, кеме корпусына аздап зақым келтірді. Содан кейін бомбалаушылар үлкен және бомбаларға ауысты; Армияның әуе қызметі Мартин MB 2 бомбалаушылары Франкфуртқа 600 фунт бомбамен шабуыл жасап, кемені 18:25 -те батты.