Кіріспе

Фонеологияда табиғи сынып - белгілі бір ерекшеліктері бар тілдегі фонемалардың жиынтығы. Табиғи сынып сипаттамалық жеткіліктілік үшін қажетті белгілердің ең аз санын пайдалану арқылы сипатталған ортақ фонологиялық процестерге қатысу арқылы анықталады.

Шолу

Сыныптар артикуляциялық және акустикалық фонетикалық қасиеттерге, оның ішінде артикуляция тәсілдеріне, артикуляция орындарына, дауыс беру мен жалғастыруға қатысты ерекше белгілерге байланысты анықталады. Мысалы, дыбыстарды қамтитын жиынтық , , және американдық стандартты ағылшын тілінде дауыссыз аялдамалардың табиғи класы болып табылады. Бұл сынып басқа бірнеше сыныптардың бірі, оның ішінде дауысты аялдамалар (/b/, /d/ және /g/), дауыссыз фрикативтер (/f/, /θ/, /s/, /ʃ/ және /h/), соноранттар және дауыстылар бар. Қосымша мысал ретінде, Хомский мен Галле жүйесі дауыссыз аялдамалардың класын екі екілік белгілердің сипаттамасымен анықтайды: [қалыптастығы] және [дауыс]. [ үздіксіз] белгісі (толық айтылмайды) және [ дауысы] белгісі (дауыстық жиектердің тербелісімен айтылмайды) бар кез келген дыбыс осы сыныпқа кіреді, осылайша барлық және тек дауыссыз аялдамаларды анықтайды. Сонымен қатар, сыныпты [+толық] немесе [+ дауыстық] белгілері жоқ деп сипатталады. Бұл барлық дыбыстар [+толық] (ауыстыруда ұзартылуы мүмкін) немесе [+ дауысты] (ақыл-ой тарамдарының тербелісімен айтылады) ерекшелігімен сыныптан шығарылады дегенді білдіреді. Бұл үнсіз аялдамалардан басқа барлық табиғи дыбыстар кластарын алып тастайды. Мысалы, ол [+тоқтамалы] белгісі бар дауыссыз фрикативтерді, [+тауыс] белгісі бар дауыссыз аялдамаларды, [+тоқтамалы] және [+тауыс] белгілері бар сұйықтықтар мен дауыстыларды қоспағанда. Дауыссыз аялдамалардың басқа да артық ерекшеліктері бар, мысалы [+согласный] және [босқа]. Бұл класты сипаттау үшін маңызды емес және қажет емес, өйткені [қалыпты] және [дауыс] белгілері барлық дауыссыз аялдамаларды қамтиды және барлық басқа дыбыстарды жоққа шығарады. Табиғи кластың мүшелері бір фонетикалық ортада ұқсас әрекет етеді және олардың ортасында пайда болатын дыбыстарға ұқсас әсер етеді деп күтіледі.