Кіріспе

Писта Данко (1858 жылы 13 шілде - 1903 жылы 29 наурыз) - венгрлік рома тобының жетекшісі және композиторы. Ол негізінен 19-ғасырда Венгрияда танымал болған халық музыкасының стильдерінде жұмыс істеді. Ол көбінесе "Нótafa" лақап атымен танымал болды, бұл мажар тіліндегі "халық музыкасының баллада әншісі" деген мағынаны білдіреді.

Өмірбаян

Данко Венгрияның Сегед қаласында дүниеге келген. 28 жасында музыка құрастыруды бастаған. Ол "Хангассор" немесе "музыканттар қатары" деп аталатын музыкалық ансамбльдің мүшесі болды. Содан кейін ол Сзатмар қаласына көшіп барды, онда ол Сзатмар қаласының мэрі Илонка Жооның қызымен танысып, оған ғашық бола бастады. Данко цыган болғандықтан, қала әкімі бұл қарым-қатынасты мақұлдамады, сондықтан Данко мен Жоо қашып кетті. Екі жігіт 1903 жылы өпке ауруынан қайтыс болғанға дейін бірге болды.

Музыкалық стиль

Данконың мұрасына байланысты ол венгр халық музыкасына батып, оның көптеген шығармалары танымал verbunkos және nóta халық би музыка стильдерінде жазылған. Ол сондай-ақ шерулер сияқты басқа стильдердегі шығармаларды жазды.

Музыкалық шығармалар

Сегедте тұрып, Данко 400-ден астам өлеңге, соның ішінде Лахос Посаның шығармаларына музыка жазды. Оның сол кездегі ең танымал әндерінің бірі - "Аза szép, аза szép" (Қарапайым, көркем) әндері, ол әлі күнге дейін Венгрияда танымал халық биі әндерінің қатарында. Өзінің серіктесі Геза Гардоньидің, белгілі венгр жазушысының өтініші бойынша, Данко 1885 жылы венгр мемлекетінің мың жылдығына арналған "Магарок бежоветеле" (Венгрлер маршы) атты шеру жасады. Бұл шығарма Данконың өмірдегі танымалдылығының шыңы болды, оған Венгрияның элитасы арасында ромдардың сирек қол жеткізген мәртебесіне ие болды.

Мұра

Данко - кедейлікте туып, кейін атақ-даңқ пен байлыққа қол жеткізген сирек кездесетін ромның үлгісі. Ол мұны негізінен халықтың музыкалық талғамын қанағаттандыру үшін жұмыс істеп, танымалдылыққа қол жеткізді. Көп жағдайда Dankó өзінің өлімінен кейін едәуір танымал болды, өйткені мажарлардың кейінгі ұрпақтары оның музыкасына одан да құлшыныспен қарады. Данконың ескерткіші Сегед қаласында Тиса өзенінің жағасында тұрғызылды. Оның өміріне негізделген Данко Писта деп аталатын венгр тіліндегі фильм де 1941 жылдың қаңтар айында жарық көрді.