Кіріспе
Ағылшын ақыны және жазушысы Изабелла Уитни (1546-1548 жылдар аралығында туылған, 1624 жылдан кейін қайтыс болған болуы мүмкін); fl. 1566-1600) Англиядағы алғашқы әйел ақын және кәсіби әйел жазушы болды. Әсіресе, Уитни өзінің атын қолданып, дүниелік поэзия жазған және жариялаған алғашқы ағылшын әйелінің бірі.
Isabella Whitney (most likely born between 1546 and 1548, died after 1624); fl. 1566–1600) was arguably the first female poet and professional woman writer in England. More specifically, Whitney is credited with being the first Englishwoman to have penned and published original secular poetry under her own name.
Ерте өмір
Изабелла Уитни Англияның Чешир графтығында дүниеге келген. Оның әкесі Джеффри сэр Роберт Уитнидің ағасы болды, олардың отбасы Клиффорд, Горсингтон, Икомб және Кастлтон қалаларында орналасқан Уитни отбасының Чешир бөлімшесі болды. Ол дүниеге келген кезде, оның отбасы Acton, Nantwich маңындағы Coole Pilate ауылында тұратын, бірақ отбасы 1558 жылы әкесі Audlem, Ryles Green фермасын жалға алған кезде көшіп кеткен. Изабелла Уитни екінші бала болды, ағасы Джеффри, төрт әпкесі Анн, Марджер, Мэри және Доротея және кіші інісі Брук. Ол бала кезінен Дос болған Джордж Мейнуарлингті "Сүзік мұрын" кітабында атаған. Оның ағасы Джеффри Уитни (атасының атымен аталған) сол кездегі белгілі жазушы болды, оның еңбектеріне "Эмблемаларды таңдау және басқа да ұсыныстар" (1586) кіреді. 1601 жылы Джеффри күйеусіз қайтыс болды.
Жеке өмір
Уитни 1573 жылға дейін Лондонда өмір сүрді және жұмыс істеді, содан кейін ол қызмет еткен әжеден лауазымын жоғалтып, жұмыссыз қалды. Ол Abchurch Lane-де тұрып, жазуын жалғастырды, бірақ қаржы жағынан ол ұзақ тұра алмады. Мұнда көрінетін суреттер Early English Books Online сайтынан алынған. Олар Изабелланың алғашқы басылған шығармаларының көшірмелері. 1567 жылы "Келісімнің көшірмесі" басылып шықты. Тек бір данасы Оксфордтың Бодлейан кітапханасында сақталған; ол келесі екі өлеңнен тұрады. Бұл басылым ағылшын тарихында Уитни секілді жоғары тапқа жатпайтын адамдарға әр түрлі тауарлар сатып алу мүмкіндігі берілген уақытта жарық көрді. Кітап оқудың жаңа мүмкіндігімен өмір сүрудің жаңа тәсілдерімен толы білім көзі пайда болды. Уитнидің еңбегі Хью Платтың гуманистік сөзін өлеңмен толтыру арқылы осыған септігін тигізді.) Бұл Уитнидің стилі мен тәуелсіздігін көрсетеді. Оның екінші кітабында ол махаббат пен романтикаға деген күйзелістен Лондонның бойдақ әйелін әлемге жазушы әйелге айналды. "Сүзік мұрын" сонымен қатар, ауру мен азапқа назар аударады, ол ақыр соңында оны Лондоннан кетуге мәжбүр етті. Уитни өзінің өлеңінде аурумен зақымдалған жолдардан және көшелерден аулақ болуды ескерткенін айтады. Бұл сөзбе-сөз қарастырылса да, бұл қоғамдық кеңістіктер баспаның бұзылған қоғамдық айналымына сілтеме болуы мүмкін. Сонымен қатар, ол өзінің тәуелсіздігін әдеби шығармаларын жазып, сату арқылы табысқа жететінін айтады. Осы арқылы ол осы уақыт аралығында болған алшақтықты көрсетеді және өзгерісті талап етеді. "Автор оқырманға" Оқырмандар Уитнидің 1567 жылдан бері ешбір шығармасын оқымағандықтан, ол соңғы алты жылдағы жағдайды түсіну үшін "Автор оқырманға" атты өлеңдік хатты енгізді. Бұл бөлім өзін сол кезеңнің дәстүрлеріне ерекше түрде арнады, әсіресе оның бастапқы әңгімелерімен бірге басылғандығын ескерсек. Уитнидің басқа да шығармаларында сияқты, оның айналасындағы адамдардан тастап кету сезімін осы шығармада да көруге болады. Жүктеме өсиетінде ол ақша мен түрлі заттарды Лондон тұрғындарына, сондай-ақ отбасы мен достарына қалдырады, бірақ Уитнидің ирониясы, өйткені ол сол заттардың ешқайсысына ие емес, сондықтан ештеңе бермеді. Поэманың шынымен Уитнидің өзі жазғаны дау тудырады, бірақ Мартин оның авторлығы жағында негізді аргумент ұсынады. Уитни өз жазбаларында жиі ашық сөйлейтін. Оның шығармаларында әйелдердің биліксіз күйі мен романтика тақырыбы кең тараған. Ол өмір сүрген кезеңде әйелдерге кішіпейіл және ұстамды болу маңызды болды, алайда Уитни бұған қарама-қарсы әрекет жасады. Уитни өзінің кейбір идеяларын қарыз алғаны үшін кешірім сұрағандықтан, ол өздерінің заманауи көздерін атаған аздың бірі. Оның ең жаңашыл өлеңдері - көптеген әйел туыстарына арналған өлеңдік хаттар. Ол "Уилл энд Тестамент" атты өлеңін Лондон қаласына арнап, оны жүрексіз дос, ашкөз және қайырымдылықсыз деп мазақтайды. Бұл шығармалар балладалық метрімен жазылған және күнделікті өмірдің тапқыр әрі анимациялық сипаттамаларын қамтиды. Осы танымал шығармалардың басылып шығуына оның кішкене табысын көбейту себеп болған. Изабелла Уитни өзінің әйел ақындар саласының ізашарсы болды. Оның көптеген тәжірибелері (танымал сілтемелер, ашаулар, баллада өлшемі) он алтыншы ғасырдың ортасындағы қазіргі заманғы ер авторлар үшін әдеттегідей болған, ал әйел ретінде ол өте жаңа үрдістерді қалыптастырды (екі хатында да, жалған өсиетінде де). Ол өлеңдерін әйелдерге, әсіресе аристократиядан тыс әйелдерге әдеттегідей емес уақытта жариялады. Сонымен қатар, оның материалдарында тап санасы мен саяси түсініктеме, сондай-ақ тапқыр сатира сияқты даулы мәселелер бар және олар жоғарғы және орта тапқа қолжетімді болды. Уитнидің ең танымал екі еңбегі - 1567 жылы жазылған "Хаттың көшірмесі" және 1573 жылы жазылған "Тәмді носгей".