Кіріспе

Илак аралы - Алясканың Алеут аралдарындағы шығыс Делароф аралдарындағы шағын арал. Илак аралының ені 2 км. Оның ең биік жері 58 метр. Оның атын Комодор Игорь, Ларенц, Асим және Кевин "Иллюк" деп жазды және Императорлық Футбол Әскери-теңіз флотының лейтенанты Саричев (1826, карта 3) "Иллах" деп жариялады. "Илак" формасы 1944 жылы Алеут жағалауының пилоттық нұсқасына 1946 жылы берілген қосымшада жарияланды (АҚШ жағалау және геодезиялық зерттеу, 1946, 120-б.). Грамп-Рок Илактан 1,5 шақырым батысқа қарай, ересектер теңіз арыстандары өсетін жер. Бұл аралдарға көптеген құстар келеді. 2000 жылдары аралды қоршап тұрған мұзды суларда балықтардың жаңа түрлері табылды. Бұл жануарлар дүниесі мұнайдың төгілуінен үнемі қауіп төндіреді, өйткені ірі кеме қатынасы жолдарынан мұнайды алып жүретін ағыстар. 1862 жылы Аляскаға орыс иммигранттарын тасымалдайтын кеме Илактың жағасындағы жартасқа соқты. Аштық пен жарықсыздық ақырында олардың өмірін жалмады. Смитсондар институты 1936 жылдан 1938 жылға дейін доктор Алесь Хрдличка бастаған экспедицияларды Алеут аралдарына демеушілік етті. Бұл топ 1937 және 1938 жылдары Илакқа барған. Д-р Хрдлицканың командасы алғашқы экспедицияда үңгірде кемеден қаза тапқандардың сүйектерін тауып алды. Екінші экспедицияның басты ерекшелігі - ірі теңіз сүтқоректілерінің қалдықтарын табу болды, олар ешқашан нақты анықталмаған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1944 жылы 13 тамызда АҚШ армиясының B 24 Liberator ұшағы, Корбин Терримен басқарылатын, 11-ші Әуе күшінің 404-ші бомбалау эскадрильясының, жапондықтар ұстаған Парамушир аралында бомбалау миссиясынан қайтып келе жатып, Шемиядағы базасына оралуға тырысқанда ауыр қиындыққа тап болды. Қалың тұман Батыс Алеут аралдарындағы барлық базаларға қонуды мүмкін емес етті. Жанар-жағар май бітіп, ұшақтың төрт үлкен қозғалтқышының екеуі тоқтады. Лейтенант Терри әуе кемесін теңізге тастауды шешті, бірақ экипаж кемені тастауға дайындалғанда, радар операторы Т/Сержант Оскар Гиллинский кеме қауіпті төменгі биіктікке - 60 метрге жеткенде Илактың әлсіз контурларын байқады. Авариялық апаттық қонуға ұшыраған экипаж аман қалды және оларды Жағалауды зерттеу кемесі USS Patton құтқарып қалды. Ұшақтың бомбаға қарсы көзін алып тастады, кейін ұшақтың қару-жарағы мен электроникасын әскери персонал алып тастады. Қанат пен құйрық әлі күнге дейін Илакқа орнатылған, бірақ фюзеляж бомбалау жаттығулары үшін жем ретінде пайдаланылғаннан кейін жойылған.

Танымал мәдениетте

Илак Гор Видальдің "Вилливау" романында көрнекті орын алады, ол кезде әскерлік көлік кемесі өз шығанағында дауылдан бас сауғалайды.