Кіріспе
Канаданың халық санағы Statistics Canada әрбір бес жылда халық санағы мен ауыл шаруашылығы санағын жүргізеді және екі жыл қашықтықта деректерді жариялайды. Халық санағы демографиялық және статистикалық деректерді ұсынады, олар денсаулық сақтау, білім беру және көлік сияқты мемлекеттік қызметтерді жоспарлау үшін қолданылады; федералды трансферттік төлемдерді анықтау; әр провинция мен аумақ үшін Парламент мүшелерінің санын анықтау. Халық санағы - белгілі бір халық топтары үшін әлеуметтік-демографиялық деректердің негізгі көзі, мысалы жалғызбасты ата-аналы отбасылар, жергілікті халықтар, иммигранттар, қарттар және тілдік топтар. Санақтан алынған деректер елдің экономикалық жағдайын, оның ішінде уақыт өте келе иммигранттардың экономикалық жағдайын, қауымдастықтар мен белгілі бір халықтың еңбек нарығындағы белсенділігін бағалау үшін де қолданылады. Халық санағы деректері білім беру жетістіктері мен нәтижелеріне әртүрлі әсерлерді талдауды қолдау үшін әлеуметтік-экономикалық мәртебе көрсеткіштерін әзірлеу үшін де қолданылады. Ұлттық деңгейде екі провинция (Альберта және Саскачеван) және екі территория (Нунавут және Юкон) жергілікті билік органдарына өздерінің муниципалды санақтарын жүргізуге мүмкіндік беретін заңнамаға ие. Халық санағы әртүрлі тақырыптар бойынша маңызды деректер жинақтайды, соның ішінде: Түпкүлкі халықтары Білім, оқыту және оқыту Этникалық әртүрлілік және иммиграция Отбасылар, үй шаруашылығы мен тұрғын үй Кірісі, зейнетақы, шығындар мен байлық Еңбек Тілдер Халық саны мен демография 1871 жылдан бастап ұлттық санақта Канадада дін туралы сұрақтар туындады. 1951 жылы халық санағы әр 10 жылдан 5 жылға бір рет өткізілетін болды. 2021 жылы өткен соңғы санаққа дін мәселелері енгізілген, бірақ 2026 жылғы санаққа енгізілмейді, өйткені дін мәселелері 1 аяқтаушы санақ жылдарында енгізіледі. Санақ әдетте халықты ~24% -ға төмен санайды, өйткені адамдар үйде жоқ, санақты түсіну қиын, немесе санақ алушылар адамдарды таба алмайды.
Statistics Canada conducts a national census of population and census of agriculture every five years and releases the data with a two year lag. The Census of Population provides demographic and statistical data that is used to plan public services such as health care, education, and transportation; determine federal transfer payments; and determine the number of Members of Parliament for each province and territory. The Census of Population is the primary source of sociodemographic data for specific population groups, such as lone parent families, Indigenous peoples, immigrants, seniors and language groups. Data from the census is also used to assess the economic state of the country, including the economic conditions of immigrants over time, and labour market activity of communities and specific populations. Census data are also leveraged to develop socioeconomic status indicators in support of analysis of various impacts on education achievement and outcomes. At a sub national level, two provinces (Alberta and Saskatchewan) and two territories (Nunavut and Yukon) have legislation that allows local governments to conduct their own municipal censuses. The Census of Population gathers important data on a variety of topics, including:
Indigenous peoples
Education, training and learning
Ethnic diversity and immigration
Families, households and housing
Income, pensions, spending and wealth
Labour
Languages
Population and demography
There have been questions about religion in Canada in the national census since 1871. In 1951, when the frequency of conducting the national census changed from being collected every 10 years to every 5 years, questions about religion were still asked only every 10 years. Questions on religion were included in the last census, which occurred in 2021, but it will not be included in the 2026 census as questions on religion are included in census years that end in “1”. The census typically undercounts the population by ~2–4% because people are not at home, have trouble understanding the census, or census enumerators are unable to find the people.
Тарих
Қазіргі Канада жерінде алғашқы халық санағы 1666 жылы Интендант Жан Талонның басшылығымен Жаңа Францияда жүргізілді. Санақ барысында 3215 тұрғындардың жасы, жынысы, отбасылық жағдайы және кәсібі анықталды. Француздық Акадия да 1671 жылдан 1755 жылға дейін өз санағын жүргізді. 1867 жылғы Конституция Актінің 8-бабында 1 жылы аяқталатын жыл сайын (мысалы, 1871, 1881, 1891 ж.б.) 10 жылда бір рет халық санағын өткізу туралы ереже жазылған. Алайда, бұл бөлімде санақ осы 10 жылдық мерзімнен кейін жүргізілмейді деген мағынада түсіндірілді, бірақ бұл статистика туралы заңда Statistics Canada-ға талап етілгендей, санақтарды әр 5 жыл сайын жиі өткізуге болмайды дегенді білдірмейді. Канаданың алғашқы ұлттық санағы 1871 жылы, сол кездегі Британдық Солтүстік Америка туралы заңның 8-бөліміне сәйкес (қазіргі Конституция туралы заң, 1867) жүргізілді. Парламент конституцияның талаптарын 1870 жылы 12 мамырдағы санақ туралы заң арқылы жүзеге асырды. Канаданың барлық тұрғындары, соның ішінде жергілікті халықтар да сауалнамаға тартылды. Бұл алғашқы ұлттық санақ болғанымен, санаққа сол кезде Канада Доминионының құрамына кіретін төрт провинция - Онтарио, Квебек, Нью-Брансуик және Нова-Скотия ғана енгізілген. Кейін Канаданың құрамына кіретін басқа аймақтар өздерінің жеке санақтарымен санақтануды жалғастырды. 1871 жылғы санақтың нәтижелері 1873 жылы ағылшын және француз тілдерінде бес томдық жинақта жарияланды. 1881 жылы халық санағын жүргізетіндер құпиялылық антын беруге міндетті болып, заңға өзгерістер енгізілді. Бұл уақытта Принс-Эдвард аралы, Манитоба және Британдық Колумбия Канаданың бір бөлігі болды және Солтүстік-Батыс аумақтары сияқты ұлттық санаққа енгізілген. 1906 жылдан бастап Манитоба, Альберта және Саскачеван провинциялары Батыс өңіріндегі өсімді бақылау үшін әр бес жылда бір рет халық және ауыл шаруашылығы санақтарын жүргізе бастады. 1949 жылы Канаданың құрамына енгеннен кейін Ньюфаундленд (Лабрадорды қоса алғанда) 1951 жылдан бастап Канада санағына енгізілген. 1956 жылдан бастап ауыл шаруашылығы және халық санағы бес жылда бір рет бүкіл ел бойынша жүргізіліп келеді. 1912 жылы федералды үкімет халық санағын өткізу жауапкершілігін Ауыл шаруашылығы министрлігінен Сауда және сауда министрлігіне тапсырды. 2005 жылы 18 маусымда "Статистика туралы заңға өзгерту енгізу туралы" S 18 заң жобасы Корольдік мақұлдауға ие болды. Бұл заң бойынша 1910 жылдан бастап 2005 жылға дейін, яғни халық санағы жүргізілгеннен кейін 92 жылдан кейін, халық санағы туралы жеке деректерді АТК-ға береді. 2006 жылғы санақта канадалықтардан 92 жылдан кейін олардың жеке санақ ақпаратының жариялануына келісе ме, жоқ па деген сұрақ бірінші рет қойылды. Бұл 2006 жылғы санақ деректері 2098 жылы тек қана өз деректерін жариялауға келіскен респонденттер үшін ғана LAC-ке беріледі дегенді білдіреді. 1926 жылдан кейін алынған санақ есептері Канада статистикасының бақылауында және осы жазбалардан алынған жеке ақпаратты жариялауға рұқсат етілмейді. Тек жеке тұлғалар ғана өздері туралы ақпарат алуды талап етеді. Статистика Канадасы Статистика туралы заңға сәйкес санақ ақпаратының құпиялылығын қорғау үшін қатаң рәсімдерді жүзеге асырды, мысалы, қызметкерлерді жұмысқа алғанда құпиялылыққа ант беруді талап ету және жеке және құпия ақпаратқа өз жұмысын аяқтау үшін білу қажет адамдарға қол жеткізуді шектеу. Онлайн толтырылған сауалнамалар бірқатар шаралар арқылы қорғалады, соның ішінде пайдаланушының браузері мен Statistics Canada серверлері арасындағы қауіпсіз кіру процесі мен шифрлау. Санақ деректері өте шектеулі ішкі желіде өңделеді және сақталады. Халық санағы бағдарламасы көптеген тегін ресурстарды, соның ішінде, бірақ олармен шектелмейтін, халық санағы жүргізілгеннен кейін екі жыл ішінде шығарылған дерек өнімдерін, анықтамалық материалдарды, географиялық ақпаратты және деректерді визуализациялау құралдарын жасауға және жариялауға мүмкіндік береді.