Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық әскери офицер және отаршылдық әкім (1775-1848) Уильям Сорелл (1775-4 маусым 1848) - Ван Димен жерінің үшінші лейтенанты.
British army officer and colonial administrator (1775–1848)
William Sorell (1775 – 4 June 1848) was a soldier and third Lieutenant Governor of Van Diemen's Land.
Ерте өмір
Сорелл, әрине, Батыс Үндістанда, генерал-лейтенант Уильям Александр Сорелл мен оның әйелі Джейннің үлкен ұлы болып дүниеге келген. Сорелл 1790 жылы тамыз айында британдық армияға 31-ші (Хантингдоншир) жаяу полкінің прапорщигі ретінде қосылды, 1793 жылы тамыз айында лейтенант болып тағайындалды және Батыс Үндістандағы белсенді қызметте болды, онда ол ауыр жарақат алды. Сорелл 1795 жылы капитандыққа көтерілді. 1799 жылы ол Солтүстік Голландияға экспедиция кезінде генерал-лейтенант сэр Джеймс Мюррейдің лагерь көмекшісі болды, ал 1800 жылы испан теңіз порттарына шабуылға қатысты. Амендегі бейбітшілік келісімінен кейін Сорелл 18-ші немесе Корольдік ирланд полкінің капитаны болды, ал 1804 жылы 43-ші полк майорына көтерілді. 1807 жылы ол Жақсы Үміт Мысығындағы күштердің генерал-адъютантының орынбасары болды және подполковник болды. Ол 1811 жылы Англияға оралып, 1813 жылы 4 ақпанда армиядан зейнеткерлікке шықты. Сорелл генерал-лейтенант Кокстың қызы Луиза Матильдаға үйленген, бірақ 1807 жылы Оңтүстік Африкаға барар алдында әйелімен ажырасқан. Сол жерде ол полктердің бірінде қызмет ететін лейтенант Кенттің әйелімен қарым-қатынас құрды және бұл оның зейнеткерлікке шығуына себеп болды деп есептеледі. 1816 жылы 3 сәуірде Сорелл Тасманияның губернаторы болып тағайындалды, 1817 жылы 10 наурызда Сэр Уильям Бенсли кемесімен Сиднейге, ал 1817 жылы 8 сәуірде Хобартқа келді. Осы арада лейтенант Кент "жауапкердің әйелімен қылмыстық әңгімелесуі үшін" Сореллге қарсы іс қозғады және 1817 жылы 5 шілдеде 3000 фунт стерлингке зиянды өтеу төленді.
Sorell was born probably in the West Indies, the eldest son of Lieutenant general William Alexander Sorell and his wife Jane. Sorell joined the British Army in August 1790 as an ensign with the 31st (Huntingdonshire) Regiment of Foot, was promoted lieutenant in August 1793, and saw active service in the West Indies, where he was seriously wounded. Sorell was promoted to captain in 1795. In 1799 he was aide de camp to Lieutenant general Sir James Murray in the abortive expedition to North Holland, and in 1800 took part in the attacks on Spanish naval ports. After the peace at Amiens, Sorell was captain in the 18th or Royal Irish Regiment, and in 1804 was promoted major to the 43rd regiment. In 1807 he was made deputy adjutant general of the forces at the Cape of Good Hope, and was promoted brevet lieutenant colonel. He returned to England in 1811 and on 4 February 1813 retired from the army. Sorell had married Louisa Matilda, daughter of Lieutenant General Cox, but had separated from his wife in 1807 before going to South Africa. There he formed a connection with the wife of a Lieutenant Kent serving in one of the regiments, and it is believed that this was the reason for his being retired. On 3 April 1816 Sorell was appointed governor of Tasmania, arrived in Sydney on 10 March 1817 aboard the ship Sir William Bensley, and at Hobart on 8 April 1817. In the meanwhile Lieutenant Kent had brought an action against Sorell "for criminal conversation with the plaintiff's wife", and on 5 July 1817 was awarded £3000 damages.
Ван Димен жері
Уильям Сорелл 1817 жылы 9 сәуірде Томас Дейвиден колонияның бұзылуымен алмасты. Ол аралдың "жылдар бойы сақталған бандиттердің" әсерінен ұзақ уақыт бойы тәртіпсіздікке ұшырағанын хабарлады. Қылмыстық іс бойынша жазалау ауыр болды, себебі Hobart қылмыстық сотқа бару үшін сотталған адам мен қоныстанушы үлкен қашықтықты басып өтуі керек еді. Полиция қызметкерлері де, жалақысы төмен, абыройлы адамдардың қызмет көрсетуіне жарамайтын, сотталғандардан құралған. 7 жыл бойы губернатордың орынбасары болған Сорелл колонияны тазартуда жақсы жұмыс істеді. Сореллдің басшылығымен Майкл Хоудың бұзғындар тобы бұзылып, оның көпшілігі асылып, аралдың көп бөлігінде тәртіп орнатылды, соның ішінде колониялардың ең бай егіндік жерлері бар Дервент және Клайд өзендерінің жоғарғы бөлігі. Сорелл жер үлесін жүйелі түрде бөліп, Дейвиден мұра еткен жағымсыз бухгалтерлік есептерді тазартып, жемқорлықты және үкімет қызметкерлері мен қоныстанушылар арасындағы жасырын келісімдерді азайтты. Алайда, Сорелл әрқашан белгілі болатын шедевр 1821 жылы Маккуори Харбор қылмыстық қонысының негізі болды, ол колонияда екінші қылмыс жасаған және босқындар қатарына ену қаупі бар сотталғандар үшін "соры қуғын мен жаза" деп атаған орын. Бұл қоныстандыру Британ империясындағы жазаның эталонына айналды, Ван Димен жеріндегі сотталғандарды мойынсұнушылықта ұстауда басты рөл атқарды, тіпті сотталғандар саны 1817 жылы Сореллдің өкілеттігі басталған кезде ақ нәсілді халықтың 18% -ынан 1822 жылы 58% -ға дейін өсті. Макуарь порты мен оның жазалау колониясын қоршап тұрған Сорелл тауы мен Сорелл мысығына оның есімі берілген. 1823 жылы 26 тамызда Сорэлл губернатордың орынбасары қызметінен қайта шақырылды. Оның орнын басатын вице-губернатор Джордж Артур 1824 жылы 12 мамырда келді; Сорелл 1824 жылы 12 маусымда Англияға кетті. Ол жылына 500 фунт стерлинг пенсия алып, 1848 жылы 4 маусымда қайтыс болды. Оның некеден және миссис Кентпен қарым-қатынасынан шыққан бірнеше баласы болды, олардың бірі Уильям Сорелл, кенже, 1824 жылы Хобартта Тасманияның Жоғарғы сотының тіркеушісі болып тағайындалды және бұл лауазымда 1860 жылы қайтыс болғанға дейін болды. Сореллдің кіші қызы Джулия Том Арнольдқа үйленді және роман жазушы Мэри Огюста Уордтың, автор Этель Арнольдтың, ғалым Джулия Хакслидің (өзінің Джулиан Хаксли мен Алдус Хакслидің анасы) және журналист және жазушы Уильям Томас Арнольдтың анасы болды.
William Sorell took over from Thomas Davey on 9 April 1817 with the colony in disarray. He reported that the island was in a 'long disordered state from a Banditti which has subsisted for years'. Punishment for serious offences were difficult due to the vast distances the convict and settler would have to cover in order to get to the court of criminal judicature in Hobart. The police force was also inept, due to it being made up of convicts as the rate of pay it provided was too low for the service of respectable people. In his 7 years as lieutenant governor, Sorell did a good job at cleaning up the colony. It was under Sorell that Michael Howe's bushranger gang was broken with most of its members hanged, returning order to much of the island including the upper Derwent and Clyde river area which contained the colonies richest farmland. Sorell systemised land grants and cleaned up the woeful bookkeeping he had inherited from Davey, reducing corruption and under the table deals between government officials and the settlers. The masterpiece that Sorell would always be known for, however, was the foundation of the Macquarie Harbour Penal Settlement in 1821, a place he referred to as for 'ultra banishment and punishment' for convicts whom were in danger of becoming bushrangers and had committed secondary crimes in the colony. The settlement became a benchmark of punishment in the British Empire, playing a key role in keeping the convicts of Van Diemen's Land submissive, even though the convict population had risen from 18% of the white population in 1817 at the start of Sorell's term to 58% of the white population in 1822, just before he was recalled. Mount Sorell and Cape Sorell which tower over and surround Macquarie Harbour and its penal colony are named after him. Sorell was recalled from hs role as Lieutenant governor on 26 August 1823. His successor, Lieutenant governor George Arthur, arrived on 12 May 1824; Sorell left for England on 12 June 1824. He was given a pension of £500 a year and died on 4 June 1848. There were several children of his marriage and of his relationship with Mrs Kent who had followed him to the colony, one of whom, William Sorell, junior, was appointed registrar of the Supreme Court of Tasmania at Hobart in 1824, and held this position until his death in 1860. Sorell junior's daughter, Julia, married Tom Arnold and became the mother of the novelist Mary Augusta Ward, the author Ethel Arnold, the scholar Julia Huxley (herself the mother of Julian Huxley and Aldous Huxley) and the journalist and writer William Thomas Arnold.